24-028 rvs Plan van aanpak omgevingsplan Middelburg

raadsvoorstel volgnummer

14 maart 2024 24-028

onderwerp

Plan van aanpak omgevingsplan Middelburg

behandelen in raadscommissie

Ruimte

portefeuillehouder

Rutger Schonis Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing S.Claeys s.claeys@middelburg.nl 0118 675 236

datum vergadering

programma behandeld door e-mail telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. Het plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg, opgenomen in bijlage 1 bij dit voorstel, vast te stellen; 2. De uitgangspunten voor het Omgevingsplan Middelburg ( onder 6.1 in hoofdstuk 6, plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg) vast te stellen; 3. De planning ( onder 6.2 in hoofdstuk 6, plan van aanpak omgevingsplan Middelburg) te volgen. Aanleiding

Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. De gemeente heeft vanaf dat moment het nieuwe instrument omgevingsplan gekregen. Het omgevingsplan vervangt alle bestemmingsplannen en de regels in de gemeentelijke verordeningen die over de fysieke leefomgeving gaan. Die fysieke leefomgeving is alles wat we in onze gemeente kunnen zien en ervaren. Dit zijn dus de regels over onder andere lucht, water, bodem, geluid en natuur en over objecten die we als mensen hebben gemaakt, zoals wegen, vaarwegen, gebouwen en leidingen. Op het moment dat de Omgevingswet in werking is getreden, heeft de gemeente op grond van het overgangsrecht een tijdelijk omgevingsplan gekregen. Dit tijdelijke omgevingsplan bestaat uit de regels van alle geldende Middelburgse bestemmingsplannen en de regels die tot 1 januari 2024 waren opgenomen in wetgeving van het Rijk. Die laatste set van ruim 600 regels wordt wel aangeduid met ‘de bruidsschat’ omdat de Rijksoverheid die aan de gemeente heeft willen meegeven. Dit tijdelijk plan voldoet niet aan alle eisen die de Omgevingswet aan dit instrument stelt. Wel krijgen gemeenten een wettelijke overgangstermijn, tot en met 31 december 2031, om het omgevingsplan Middelburg op te bouwen. Die termijn loopt tot en met 31 december 2031.

Dit betekent dat we alle regels uit de bestemmingsplannen, de relevante regels uit de verordeningen en de bruidsschatsregels ( 600 rijksregels die gedecentraliseerd worden aan de gemeenten) over moeten zetten naar het omgevingsplan Middelburg. Het opbouwen van het omgevingsplan Middelburg is een grote, complexe opgave. Het in één keer opstellen van een omgevingsplan dat aan alle technische en inhoudelijke eisen voldoet, is haast een onmogelijke opgave. Daarom is hiervoor een dit transitieplan opgesteld dat nu ter vaststelling wordt aangeboden. Het is een plan van aanpak met een voorlopige opzet en planning voor de opbouw van het omgevingsplan Middelburg. Dit plan van aanpak is een dynamisch document en kan ten alle tijden worden bijgesteld. Effect

Met het plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg worden duidelijke kaders meegegeven voor het opbouwen van het omgevingsplan en de wijze waarop de transitiefase wordt doorlopen.

1

Argumenten

1.1 Het opstellen van een Omgevingsplan Middelburg is wettelijk verplicht. Op grond van de Omgevingswet is de gemeente verplicht één omgevingsplan voor haar grondgebied op te stellen dat ook voldoet aan alle eisen van de wet. 1.2 Het plan van aanpak biedt de nodige uitgangspunten voor het opstellen van het Omgevingsplan Middelburg Het overzetten van de vele gemeentelijke regels over de fysieke leefomgeving die zijn opgenomen in de bestemmingsplannen, verordeningen, beleidsregelingen en het tijdelijke omgevingsplan naar het definitieve Omgevingsplan Middelburg is een omvangrijke en ingewikkelde klus. Om deze klus goed aan te pakken, zijn gezamenlijke uitgangspunten voor de aanpak ervan en voor de inhoud van het omgevingsplan noodzakelijk. 1.3 Overgangsperiode voor het opstellen van het omgevingsplan is beperkt. De overgangsperiode voor het opstellen van het Omgevingsplan Middelburg is beperkt. Het tijdelijk omgevingsplan, dat we bij inwerkingtreding van de Omgevingswet, hebben gekregen, voldoet niet aan alle eisen van de wet. Tot 31 december 2031 krijgt de gemeente de tijd om een nieuw omgevingsplan op te stellen dat voldoet aan alle bepalingen van de wet. Het gaat om heel veel regelingen die nagelopen moeten worden. Dit vergt veel tijd.

In het plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg ( zie bijlage 1) is beschreven op welke wijze we het omgevingsplan gaan opbouwen en welke uitgangspunten daarbij gehanteerd kunnen worden. In hoofdstuk 6 is een samenvatting opgenomen van de uitgangspunten. Deze uitgangspunten bieden een houvast tijdens de opbouw van het omgevingsplan. Kortheidshalve wordt voor de nadere uitleg van deze uitgangspunten verwezen naar het plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg. Voor de transitie zal gebruik gemaakt worden van de gehele overgangsperiode ( tot en met 31 december 2031). Het plan van aanpak zorgt ervoor dat we tijdens die transitieperiode daadwerkelijk en gestructureerd toewerken naar deze deadline. 1.4 Drie fases Voorgesteld wordt de transitie naar het Omgevingsplan in drie fase te doen. 1.Voorbereidende fase ( tot 2024): In deze fase is gestart met de analyse van de regels voor bouwactiviteiten uit de Bruidsschat. Onderzocht moet worden welke regels overgenomen moeten worden in het nieuwe omgevingsplan en welke keuzes hierin nog zijn te maken. 2. Transitiefase ( 2024-2030): In deze fase worden onder andere de Bruidsschatsregels ( milieubelastende activiteiten) verder uitgewerkt, worden de regels uit de verordeningen geanalyseerd en de bestemmingsplanregels. Deze zullen vervolgens stapsgewijs worden vertaald naar regels in het nieuwe gemeentelijke omgevingsplan. 3.

De eindfase ( vanaf 2031): In deze fase zal het Omgevingsplan Middelburg als definitief worden beschouwd, waarin wijzigingen in dit plan in de reguliere werkprocessen zijn geborgd. 1.5 Dienstverlening Verder wordt uitgegaan van een verbetering van de dienstverlening door het opstellen van vragenbomen en toepasbare regels voor de vergunningcheck in het Digitaal Stelsel Omgevingswet (verder DSO). Bewoners, ondernemers en organisaties kunnen zelf via het omgevingsloket nagaan welke regels er gelden en of er een vergunning nodig is voor de activiteiten die zij willen verrichten (bijvoorbeeld het kappen van een boom of het plaatsen van een erfafscheiding). Wanneer een vergunning nodig is, kunnen zij deze op een eenvoudige manier aanvragen via hetzelfde loket. 1.6 Het plan van aanpak Omgevingsplan Middelburg fungeert als startpunt Met het plan van aanpak omgevingsplan Middelburg worden kaders op hoofdlijnen meegegeven voor het opstellen van het omgevingsplan en voor de wijze waarop de transitiefase wordt doorlopen. Met de keuzes die daarin worden gemaakt als het gaat om de volgorde van thema’s en de bijbehorende planning, 2

kunnen we ook keuzes maken voor de rest van het omgevingsbeleid, namelijk voor programma’s, maar ook voor de projecten. Ook wordt het startsein gegeven om van start te gaan met het eerste thema bouwen en zo toe te werken naar een eerste wijziging omgevingsplan. Kortheidshalve wordt verwezen naar de samenvatting van de uitgangspunten in Hoofdstuk 6 van het plan van aanpak. 1.7 Kwaliteit en dienstverlening Met de start van de opbouw van het omgevingsplan Middelburg wordt een slag gemaakt in kwaliteit en dienstverlening. Het omgevingsplan zorgt niet alleen ervoor dat alle regels op één plek komen te staan, ze worden ook nog eens per onderwerp tegen het licht gehouden. Dit betekent dat we in de komende jaren een kwalitatieve verbeterslag gaan maken in onze regels. Met als uitgangspunten dat een regel die nu goed werkt, behouden blijft en dat de kwaliteit van Middelburg voorop blijft staan. De Omgevingswet heeft tot doel om de kwaliteit van de leefomgeving te behouden en te verbeteren. Door de bundeling van de wetgeving ( van 26 wetten naar 1 wet) zijn er minder regels nodig. Dit betekent dat we de regels duidelijk en overzichtelijk moeten opschrijven. Het streven in het omgevingsplan moet erop gericht zijn om niet meer te regelen dan nodig is.

Hierbij waarborgen we voldoende bescherming voor de opgebouwde kwaliteit ( monumenten -beschermde stads en dorpsgezichten-natuur, etc.) en bieden we voldoende ontwikkelingsruimte. Ook worden aan regels vragenbomen gekoppeld ( dit zijn dan de toepasbare regels), zodat inwoners en bedrijven regels makkelijk kunnen begrijpen en toepassen op hun eigen situatie. Zo draagt het omgevingsplan ook bij aan de kwaliteit van onze dienstverlening. 1.8 De beleidsdoelen uit de Omgevingsvisie Middelburg 2050 en de daarbij behorende programma’s werken door in de regels in het omgevingsplan. Het omgevingsplan levert een bijdrage aan het realiseren van de doelen uit de Omgevingsvisie Middelburg 2050 en de programma’s die daaruit voortvloeien. De regels in het omgevingsplan zijn voor iedereen bindend. Hiermee kunnen ongewenste ontwikkelingen worden voorkomen en gewenste ontwikkelingen worden bevorderd. 1.9 Alle regels in het omgevingsplan bieden transparantie en duidelijkheid voor de gebruiker. Op dit moment zijn de regels over de fysieke leefomgeving opgenomen in meer dan 100 bestemmingsplannen en een 20-tal verordeningen of beleidsregels. Voorgesteld wordt de regels over de fysieke leefomgeving zoveel als mogelijk op te nemen in het omgevingsplan. Dit biedt transparantie en duidelijkheid voor de gebruiker (inwoner, initiatiefnemer, medewerker gemeente).

Door de regels op te nemen in het omgevingsplan worden regels eenduidig en goed op elkaar afgestemd. 1.10 Een gefaseerde aanpak is het beste uitvoerbaar Gekozen wordt voor het stapsgewijze overzetten van de huidige regels naar het nieuwe Omgevingsplan Middelburg. Gelet op de omvang van het aantal van regels dat overgezet moet worden, is het ondoenlijk dit in één keer te doen. Ook voor de politieke besluitvorming is het wenselijk om de onderdelen van het omgevingsplan gedoseerd te behandelen. Kanttekeningen

1.1We gaan een onbekend proces in De Omgevingswet is nieuw voor iedereen. Dit betekent dat we nog niet goed kunnen inschatten hoe alles gaat werken of hoe processen gaan lopen. Ook weten we nog niet welke mogelijkheden er straks door jurisprudentie geboden of verboden worden. Op dit moment zijn het Digitale Stelsel Omgevingswet ( DSO) en de plansoftware de meest onzekere factoren. Deze zijn tot nu nog niet uitontwikkeld. Dit maakt dat het transitieplan een dynamisch plan is. Waar noodzakelijk is, zullen we blijven bijsturen wanneer we merken dat we afwijken van het plan.

Financiën

Wat mag het kosten? Dit voorstel heeft geen financiële gevolgen. 3

Hoe gaan we dat financieren? n.v.t Duurzaamheid

n.v.t. Communicatie en participatie

Het plan van aanpak omgevingsplan Middelburg zal niet voor participatie worden aangeboden. Op dit moment worden nog geen inhoudelijke keuzes gemaakt. Wanneer het eerste besluit tot wijziging van het omgevingsplan in concept gereed is, zal - conform het dan geldende participatiebeleid - het concept wijzigingsbesluit voor participatie worden aangeboden. Alvorens we dit wijzigingsproces zullen opstarten, wordt u hier afzonderlijk over geïnformeerd. Uitvoering

n.v.t. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

n.v.t. Bijlagen 1. Plan van aanpak omgevingsplan Middelburg

Middelburg, 30 januari 2024 Burgemeester en wethouders van Middelburg de secretaris,

mr. A. van den Brink de burgemeester,

mr. H.M. Bergmann

4