22-111 rvs Verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Middelburg 2023

raadsvoorstel volgnummer

9 november 2023 22-111

onderwerp

Verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Middelburg 2023

behandelen in raadscommissie

Algemeen Bestuur

portefeuillehouder

Rutger Schonis Volksgezondheid en milieu D.J.B. (Jeroen) Sakko J.Sakko@Middelburg.nl 0118 675212

datum vergadering

programma behandeld door e-mail telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. De verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Middelburg 2023 vast te stellen en hiermee:  

Het vast tarief voor afvalstoffenheffing 2023 € 3,35 verlagen en vast te stellen; Het variabel tarief afvalstoffenheffing 2023 vast te stellen (ongewijzigd ten opzichte van 2022) voor het aanbieden van de rolcontainer restafval 140 liter, 240 liter en voor het openen van de ondergrondse container restafval;  Gezinnen met kinderen tot en met drie jaar (peildatum 1 januari 2023) te compenseren voor hun luierafval door in mindering te brengen op de aanslag van het betreffende belastingjaar: 2 maal een lediging bij gebruik van een grote restafval rolcontainer (240 liter), 3 maal een lediging bij gebruik van een kleine restafval rolcontainer (140 liter) of 12 maal een aanbieding bij gebruik van de ondergrondse container;  Een tarief voor huishoudens waarbij de medische regeling van toepassing is, te heffen op basis van het vaste tarief en het gemiddeld aanbod van 10 ledigingen bij een 240 liter rolcontainer, 17 ledigingen bij een 140 liter rolcontainer of 60 aanbiedingen bij gebruik van de ondergrondse container;  Het vast tarief en variabel tarief (voor het openen van de ondergrondse container restafval) reinigingsrecht 2023 vast te stellen voor bedrijven in de binnenstad. 2. De voorziening afvalstoffenheffing de komende 5 jaar af te bouwen. Aanleiding

Aan het eind van elk jaar worden de tarieven afvalstoffenheffing en reinigingsrechten vastgesteld voor het komende jaar. Voor u ligt het voorstel voor de tarieven voor 2023. Effect

Diftar is de sleutel tot minder afval en meer hergebruik. Zo komen we dichter bij het behalen van de gestelde milieudoelstellingen. De resultaten met betrekking tot het behalen sinds de invoering op 1 januari 2021 zijn goed. Bewoners krijgen via het variabele tarief invloed op de hoogte van hun afvalstoffenheffing. We zien dit als een stimulans. Uiteindelijk moet de burger het doen! Argumenten

1.1 Doorgaan op de weg die is ingeslagen. Diftar is de sleutel tot minder afval en meer hergebruik. De resultaten met betrekking tot het behalen sinds de invoering op 1 januari 2021 zijn goed. Elk kwartaal in 2021 is gerapporteerd over de voortgang van het behalen van de milieudoelstellingen. Op 30 augustus is de bredere evaluatie anderhalf jaar Diftar door het college aangeboden ter vaststelling in de gemeenteraad van 29 september 2022. U heeft op 29 september tevens besloten opnieuw aanbiedingen restafval in het vast tarief te verrekenen. De verschillen met de tarieven hangen af van het afvalgedrag in een huishouden. Drie keer meer of minder een rolcontainer (240 liter) aanbieden, geeft direct een extra voor of nadeel van € 24,00 per jaar. 1

Het risico is verkleind door de variabele kosten te beperken. De eerste ledigingen worden in het vast tarief opgenomen (de eerste 3 ledigingen van een 240 liter rolcontainer restafval/ de eerste 5 ledigingen van een 140 liter rolcontainer restafval/ de eerste 18 keer storten in de ondergrondse container restafval). Met het opnemen van enkele aanbiedingen restafval in het vast tarief voorkomen we grote financiële risico’s. 1.2 Wegwerpluiers nu nog bij het restafval. Uit de sorteeranalyse van het restafval in oktober 2021 blijkt 6% van het fijn restafval te bestaan uit luierafval. Wegwerpluiers kunnen hergebruikt worden. Echter hebben de verwerkers op dit moment te weinig capaciteit. Vooralsnog moeten wegwerpluiers in Middelburg dus bij het restafval. Voor restafval moet apart betaald worden. Op 29 september 2022 heeft u een amendement aangenomen om gezinnen met kinderen tot en met drie jaar te compenseren. 1.3 De medische regeling blijft. Er is een medische regeling voor huishoudens die niet in staat zijn afval aan te bieden op de voorgeschreven wijze en dit niet kunnen regelen met (mantel)zorg. Of als er een medische noodzaak is, bijvoorbeeld als gevolg van incontinentie of door het gebruik van stoma’s of thuisdialyse. Hierdoor hebben deze huishoudens extra afval. In de regeling zitten op dit moment 300 huishoudens. Voor de invoering van Diftar waren dit er circa 100.

Bij het toepassen van Diftar wordt bij het toepassen van de medische regeling het gemiddeld variabele deel voor een meerpersoonshuishouden aangeslagen. Dat is dus voor een 240 liter container 10 ledigingen, voor een 140 liter container 17 ledigingen en voor een ondergrondse container 60 aanbiedingen. De aanbiedingen/ledigingen boven dit aantal worden niet in rekening gebracht. Volgens de aanbiedingen restafval in 2021 klopt het vooraf geprognotiseerde aantal aanbiedingen van de 240 liter rolcontainer. Over 2022 weten we dit nog niet definitief. Als in 2022 blijkt dat het gemiddelde inderdaad lager uit gaat komen zullen we dit opnieuw bekijken. Op dit moment zien wij geen reden om dit bij stellen. Huishoudens in de medische regeling kunnen onbeperkt restafval aanbieden. Het vaste deel is afhankelijk van de samenstelling van het huishouden (eenpersoonshuishouden of meerpersoonshuishouden). 1.4 De baten dekken de kosten: advies geen indexering en verlaging van het vast tarief. In 2023 dient een bedrag van € 6.724.000 te worden gedekt uit inkomsten van de afvalstoffenheffing om voor 100 procent kostendekkend te blijven. Om in 2023 de benodigde opbrengst van de afvalstoffenheffing te realiseren dienen de tarieven binnen de huidige methodiek te verlagen met € 3,35 én geen indexering a 2,95 % toe te passen.

Deze daling van de afvalstoffenheffing is het gevolg van minder kosten voor de verbranding van restafval en de bijbehorende belasting en de verwachte opbrengsten door meer woonhuisaansluitingen. Het resulteert in onderstaande tarieven voor 2023. De belasting bedraagt per perceel per belastingjaar indien het perceel op 1 januari van het belastingjaar, of indien de belastingplicht later aanvangt, bij aanvang van de belastingplicht, wordt gebruikt door één persoon:

€

228,91

indien het perceel op 1 januari van het belastingjaar, of indien de belastingplicht later aanvangt, bij aanvang van de belastingplicht, wordt gebruikt door twee of meerder personen:

€

241,90

In afwijking van onderdeel 1.1.1 en onderdeel 1.1.2 bedraagt de belasting indien het perceel niet permanent mag worden bewoond of indien bij aanvang van de belastingplicht geen inschrijving in de BRP aanwezig is:

€

241,90

De belasting als bedoeld in onderdeel 1.1.1 tot en met 1.1.3 wordt vermeerderd voor het op 1 januari van het belastingjaar of, indien de belastingplicht later aanvangt, bij aanvang van de belastingplicht, op aanvraag in bruikleen hebben van een extra restafval container 240 liter per perceel per container:

€

125,00

De belasting als bedoeld in onderdeel 1.1.1 tot en met 1.1.3 wordt vermeerderd bij gebruik van ondergrondse containers voor restafval en bedraagt per extra opening:

€

1,33

De belasting als bedoeld in onderdeel 1.1.1/ 1.1.2 en 1.1.3 wordt vermeerderd bij het aanbieden van de afvalcontainer voor restafval 140 liter en bedraagt per extra lediging:

€

4,67

De belasting als bedoeld in onderdeel 1.1.1/ 1.1.2 en 1.1.3 wordt vermeerderd bij het aanbieden van de afvalcontainer voor restafval 240 liter en bedraagt per extra lediging:

€

8,00

Tarieven per lediging afvalstoffenheffing

De heffing van het variabel tarief 2022 vindt pas plaats in 2023.

2

1.5 Het is noodzakelijk tijdig over de nieuwe tarieven te communiceren. Om effectief met bewoners te kunnen communiceren over Diftar, is het noemen van tarieven een voorwaarde. De verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Middelburg wordt doorgaans bij alle belastingverordeningen in de raad van december vastgesteld. Op dat moment is tijdige communicatie niet meer mogelijk. Daarom is besloten om deze verordening eerder aan te bieden. Op deze wijze zijn de tarieven voor 2023 eerder bekend en kan hierover eerder gecommuniceerd worden. 2.1 Fluctuaties niet meer opvangen met een voorziening. In het kader van de evaluatie is bekeken of het aantal aanbiedingen definitief uit komt zoals geprognotiseerd. Inmiddels hebben we goed zicht op het aantal aanbiedingen restafval. Op dit moment zien we dat de hoeveelheid aanbiedingen restafval is afgenomen en hierdoor minder inkomsten ontstaan. Er zijn dan ook minder kosten voor inzameling en verwerking van restafval. We verwerken deze gegevens in onze financiële cyclus. Volgens de jaarrekening 2021 bedroeg de stand op 31-12-2021 € 514.000. Bij de Bestuursrapportage 2022 wordt daar nog € 134.000 aan toegevoegd uit het positief resultaat afrekening OLAZ 2021. Daarmee komen we dan uit op circa € 650.000. U heeft op 30 september besloten € 125.000,- hiervan aan te wenden voor extra GF zuilen en tuinkorven.

Het resterende bedrag willen we de komende jaren afbouwen. Hiermee komt dit ten gunste aan de afvalstoffenheffing en hiermee aan onze inwoners. Kanttekeningen

1.1 Hoe groter het aandeel variabel tarief hoe groter de prikkel tot minder restafval. De vraag is wat een voldoende financiële prikkel is, ook in relatie tot de te realiseren hoeveelheid fijn restafval Ook hiervoor kijken we naar andere gemeenten. Hoe hoger het ledigingstarief, hoe minder fijn restafval huishoudens aanbieden. Het is echter geen lineair verband. Een eerste stap richting 100 kilogram per inwoner per jaar is gemaakt. De burger moet het doen. Afhankelijk van de resultaten kan de balans tussen het vastrechtbedrag en het variabele ledigingstarief de komende jaren aangepast worden. 2.1 Binnen afzienbare termijn hergebruik van wegwerpluiers. In 2023 zal het vaste tarief afvalstoffenheffing worden geheven. Het variabele over 2022 wordt dan ook in rekening gebracht, samen met het vaste tarief voor 2023. Een kostenvermindering van het aanbod restafval voor gezinnen met kinderen tot en met drie jaar wordt pas achteraf verrekend. Compensatie in 2023 betekent dus pas verrekening in 2024. Op dit moment kunnen we niet deelnemen aan de mogelijkheid om luiers te hergebruiken. We volgen de ontwikkelingen op dit gebied. De Zeeuwse gemeenten trekken hier gezamenlijk in op. Op dit moment is er geen capaciteit beschikbaar bij de verwerker, mogelijk is er in 2024 wel capaciteit. Implementatie van deze kostenvermindering in de werkwijze kost de nodige moeite.

Er kunnen vragen ontstaan over de wijze van kostenvermindering en het moment. Ook bij beëindiging van de regeling kunnen er vragen ontstaan. 2.2 Huishoudens met kinderen maken zelf een afweging voor wegwerpluiers of uitwasbare luiers. Wij zien dat babyluiers in een gezin met jonge kinderen een grote kostenpost zijn. De aankoop is duur en ook aan luierafval zijn kosten verbonden. Er zijn ook alternatieven, zoals wasbare luiers of combinaties van wasbare luiers met wegwerpinleggers. Een gezin met jonge kinderen zal vanuit het totaalplaatje rationeel dan wel op gevoel keuzes maken. Luieraankoop en –afval zijn onderdeel van de afweging. 2.3 Alle huishoudens betalen mee aan de kostenvermindering voor gezinnen met jonge kinderen. De afvalstoffenheffing is kostendekkend. De kostenvermindering voor gezinnen met kinderen tot en met drie jaar betekent minder inkomsten. Het gevolg is dat we het vast tarief afvalstoffenheffing in 2023 minder kunnen verlagen (€ 3,35 in plaats van € 4,47).

3

Financiën

Wat mag het kosten? In 2023 dient een bedrag van € 6.724.000 te worden gedekt uit inkomsten van de afvalstoffenheffing. Hoe gaan we dat financieren? De afvalstoffenheffing is kostendekkend voor de gehele afvalinzameling. Zijn er significante gevolgen or het weerstandsvermogen? Nee. Afwijkingen ten opzichte van deze aannames worden in het betreffende jaar verrekend met de voorziening afvalstoffenheffing en hebben derhalve een budgetneutraal effect op de gemeentelijke begroting. Het resterende bedrag willen we de komende jaren afbouwen. De kosten en inkomsten dienen zo goed mogelijk in balans te blijven.

Duurzaamheid

De beleidsdoelen bij afvalinzameling zijn milieu gestuurd. Communicatie en participatie

Na vaststelling van de tarieven worden inwoners geïnformeerd via de huis-aan-huis krant, de website en de digitale inzamelwijzer. Uitvoering

Niet van toepasing. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

Bijlagen

1. Verordening reinigingsheffingen Middelburg 2023

Middelburg, 4 oktober 2022 Burgemeester en wethouders van Middelburg de secretaris,

mr. A. van den Brink de burgemeester,

mr. H.M. Bergmann

4