21-169 rvs Participatie over toekomstbeelden Omgevingsvisie

raadsvoorstel volgnummer

16 december 2021 21-169

onderwerp

Participatie over toekomstbeelden Omgevingsvisie

behandelen in raadscommissie

Algemeen Bestuur

portefeuillehouder

Chris Simons Bestuur en ondersteuning Bianca de Vlieger B.de.Vlieger@middelburg.nl 0118-675225

datum vergadering

programma behandeld door e-mail telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. 1. De drie toekomstbeelden "groen", "compleet" en "sterke dorpen en wijken" als basis te nemen voor de participatie en voor de omgevingseffectrapportage (o.e.r.) over de Omgevingsvisie Middelburg 2050. Aanleiding

Op 16 april 2020 heeft u de Startnotitie Omgevingsvisie Middelburg vastgesteld. Daarmee is de fasering van het project vastgelegd. De fase waarin we nu zitten is fase 4: drie of vier scenario’s tegen het licht. Er zijn drie integrale toekomstbeelden opgesteld, op basis van alle voorgaande stappen en input: - de kernkwaliteiten van onze gemeente, die door de raad op 17 september 2020 zijn vastgesteld; - de analyses van de 17 bouwstenen (thema’s); - de brieven aan te toekomst en de tekeningen voor de toekomst; - de ambities 2050 per bouwsteen, die aan de dialoogtafels naar voren zijn gekomen; - de oplossingsrichtingen voor de opgaven t.a.v. “wonen”, “werken”, “klimaat”, “natuur en landschap” en “samenleven” uit de ontwerpateliers die zijn getoond in de schouwburg in juli 2021, alsmede de reacties daarop. - de reflectie van tal van ambtenaren op de concept-toekomstbeelden tijdens clustergesprekken. Effect

Het maken van strategische keuzes voor de lange termijn is niet eenvoudig. Alles hangt met elkaar samen en niet alles hebben we als gemeente zelf in de hand. Het maatschappelijk debat over de drie mogelijke toekomstbeelden gaat ons helpen om gefundeerd te werken aan een voorkeursscenario. Naast alle gesprekken die met burgers en ketenpartners worden gevoerd over de mogelijke toekomstbeelden, wordt op dit moment door adviesbureau Anteagroup een informele omgevingseffectrapportage (o.e.r.) gemaakt, waarin de omgevingseffecten van de drie toekomstbeelden worden vergeleken. De input van de gesprekken en van de o.e.r. zullen leiden tot één voorkeursscenario, dat aan u wordt voorgelegd in april/mei 2022. Argumenten

1.1 De drie mogelijke toekomstbeelden bevatten gezamenlijk het hele palet aan ontwikkelingen die wij voorzien voor de komende decennia. Ze zijn complementair aan elkaar. Ze zijn alle drie integraal en bevatten oplossingen voor de vijf grote opgaven. Waarin ze verschillen, zijn de uitgangspunten en prioriteiten. Toekomstbeeld GROEN: In dit toekomstbeeld staan de volgende waarden centraal: - Kwalitatief hoogwaardig wonen. - Sterke landschapsstructuur - Verhoging van de biodiversiteit. Externe factoren die van belang zijn om te komen tot dit toekomstbeeld, zijn: 1

- De woningvraag ontwikkelt zich conform de prognoses van de provincie uit 2019 en het daarop gebaseerde onderzoek van de Stec Groep: nog 2700 huishoudens komen erbij. - Er is landelijk en provinciaal beleid en ook geld voor bos- en natuurontwikkeling. - De agrarische sector wordt voldoende betaald voor ecosysteemdiensten. Toekomstbeeld COMPLEET: In dit toekomstbeeld staan de volgende waarden centraal: - Op Walcheren versterken de drie gemeenten elkaar. Gezamenlijk hebben we alle voorzieningen en economische sectoren. Middelburg profileert zich binnen Walcheren als een bestuursstad met vooral de benodigde overheids- en semi-overheidsdiensten. - Middelburg en Vlissingen hebben gezamenlijk een hogeschool en een universiteit (zie ook de recent vastgestelde toekomstvisie van de gemeente Vlissingen). Een externe factor die uitgangspunt is bij dit toekomstbeeld, is: - Door een veel betere bereikbaarheid van Walcheren en populariteit van het wonen in middelgrote steden, groeien Middelburg en Vlissingen nog met circa 30%, dus voor Middelburg nog circa 7600 woningen. Toekomstbeeld STERKE DORPEN EN WIJKEN: In dit toekomstbeeld staan de volgende waarden centraal: - Gezondheid en rust - Sterke dorpen en wijken Een externe factor die uitgangspunt is bij dit toekomstbeeld, is: - De participatiesamenleving heeft zich veel verder ontwikkeld.

Mensen hebben tijd en de wil om zaken collectief op te pakken. - Net als in toekomstbeeld Groen is hier uitgegaan van een gestage groei met nog 2700 huishoudens. 1.2 Uit de toekomstbeelden volgt dat er fricties zijn tussen bepaalde doelen. Als je het ene wilt, gaat dat soms ten koste van iets anders en dat vraagt heldere keuzes. Als voorbeelden hiervan, zien wij: - De ruimte die klimaatadaptatie vraagt versus de ruimte die verkeer en parkeren vraagt. - Toerisme in de binnenstad versus leefbaarheid van onze inwoners. - Autoluw maken versus (auto)bereikbaarheid. - Energielandschap versus authentiek landschap. - Vraag naar woningen versus behoud van groene lobben én open buitengebied én groene buurten én stadshorizon. - Monumentenzorg/Welstand versus verduurzaming (monumentale) gebouwen. - Lokale werkgelegenheid versus geen nieuwe bedrijventerreinen. - Eisen aan duurzaamheid versus exploitatie. - Meer invloed van wijken/dorpen versus regionale oplossingen. - Een ecologische hoofdstructuur versus een hoofdgroenstructuur gericht op beleving en bewegen. Op ons participatieplatform Doemee.middelburgers.nl wordt door middel van reacties op de toekomstbeelden gepeild hoe bewoners staan tegenover deze keuzes.

Daarnaast zal in januari/februari 2022 gesproken worden met onze ketenpartners (Provincie Zeeland, Gemeente Vlissingen en Veere, Regionale Uitvoeringsdienst, Waterschap Scheldestromen, Veiligheidsregio, GGD, Rijkswaterstaat) en overige stakeholders, zoals Zeeuwse Milieufederatie, ZLTO, Erfgoed Zeeland, Gemeente Borsele en Goes en Recron. Parallel hieraan vindt de afweging van omgevingseffecten plaats door een extern adviesbureau. Dit alles zal leiden tot een voorstel voor een voorkeursscenario waarin de strategische keuzes én de consequenties daarvan worden verwoord. Kanttekeningen

1.1 Bij het tonen van drie mogelijke toekomstbeelden zal bij veel mensen het gevoel ontstaan dat er gekozen gaat worden tussen de drie. Dat is echter niet de opzet. De opzet is om er achter te komen welke uitgangspunten reëel zijn en welke prioriteiten door mensen worden gesteld. Op basis hiervan wordt een voorkeursscenario getekend en een strategie voorgesteld. We zullen dus niet de vraag stellen welk toekomstbeeld de voorkeur heeft, maar 2

vragen om per toekomstbeeld te reflecteren wat de positieve en minder positieve elementen zijn. Het is dus niet zo dat het toekomstbeeld dat volgens de participanten het meest populair is, het ook wordt. In de communicatie hierover zal dit ook worden benadrukt. 1.2 De drie toekomstbeelden zijn een uitnodiging om verder te praten over de toekomst van Middelburg. Door de feedback die dit (hopelijk) oplevert plus de uitkomst vanuit de omgevingseffectrapportage is het goed mogelijk dat het uiteindelijke toekomstbeeld dat straks in de Omgevingsvisie komt sterk afwijkt van de nu gepresenteerde beelden. Mogelijk zitten daar elementen in uit alle drie de toekomstbeelden, al dan niet met een van de drie toekomstbeelden als duidelijke basis. Financiën

Wat mag het kosten? n.v.t. Hoe gaan we dat financieren? n.v.t. Zijn er significante gevolgen or het weerstandsvermogen? Nee.

Duurzaamheid

n.v.t. Communicatie en participatie

Voorgesteld wordt om de volgende communicatiemiddelen in te zetten: - Doemee.middelburgers.nl; - Filmpjes met uitleg over de 3 toekomstbeelden voor gebruik op social media en op doemee; - Een poster of brochure met de toekomstbeelden; - De Bode; - Spreekuur voor mensen die erover in gesprek willen; - Gesprekken met ketenpartners en stakeholders; - Op de agenda van alle wijkraden en van de wijktafels die gepland staan in deze periode. Wat doen we met de opgehaalde informatie? Wat is de beïnvloedingsruimte van de participanten? We ordenen de binnengekomen feedback en duiden trends. Deze koppelen we wederom terug op doemee. We scherpen de toekomstbeelden ermee aan. De input zal helpen om het voorkeursscenario te verrijken. Verderop in het proces volgt vanzelfsprekend nog een officiële inspraakprocedure waar inwoners/belanghebbenden zienswijzen op kunnen indienen. Uitvoering

Na vaststelling door de gemeenteraad van de voorliggende drie mogelijke toekomstbeelden 2050 als basis voor het debat en de informele omgevingseffectrapportage, zullen bovenstaande communicatiemiddelen worden ingezet. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

Nog niet, in het vervolg zullen diverse ketenpartners worden geraadpleegd. En voordat er een voorkeursscenario wordt voorgesteld, wordt dit nog één of twee keer in de raadswerkgroep Omgevingswet besproken. Bijlagen

1. Presentatie toekomstbeelden 2050 voor Omgevingsvisie Middelburg

3

Middelburg, 16 november 2021 Burgemeester en wethouders van Middelburg de secretaris,

mr. A. van den Brink de burgemeester,

mr. H.M. Bergmann

4