12.m.1 Motie Joodse Huizen Onderzoek - Vervolg

MOTIE art. 36 RvO Voorstel nummer 23-046 / agendapunt 12.m.1 De raad van de gemeente Middelburg in vergadering bijeen op 1 juni 2023 Onderwerp: Onderzoek Joods Vastgoed in Middelburg in de 2e Wereldoorlog De raad, constaterende dat: Op 31 maart 2023 een onderzoeksrapport is gepubliceerd door de gemeente Middelburg met als onderwerp: ‘Het Joods Vastgoed in de gemeente Middelburg tijdens de Tweede Wereldoorlog.’ -

De belangrijkste conclusies van dit rapport (p.36) luiden dat: 1. ‘Er is vastgesteld dat de gemeente Middelburg bij de verkoop van Joods vastgoed tijdens de bezettingsjaren niet betrokken was. 2. ‘Er zijn geen aanwijzingen gevonden die aanleiding geven te veronderstellen dat de gemeente op enige wijze zou hebben geprofiteerd van het van de Joodse inwoners geconfisqueerde vastgoed.’ 3. ‘Van mogelijke naheffingen van joodse eigenaren over de periode dat zij zelf door deportatie niet over het vastgoed konden beschikken is niet gebleken.’ 4. ‘Gebleken is dat ook de huurinkomsten op naam van de oorspronkelijke Joods eigenaren in de administraties van de beheersorganisatie werden geregistreerd. Bij het naoorlogs rechtsherstel, wat veelal via het NBI werd afgehandeld, lag de nadruk derhalve op de in rekening gebrachte beheersvergoedingen.’

-

Op basis van deze conclusies het College in haar Memo Actieve Informatie d.d. 4 april 2023 heeft besloten ‘dat de onderzoeksresultaten geen aanleiding geven tot het instellen van een vervolgonderzoek.’

-

In Nederland inmiddels vele vergelijkbare onderzoeken zijn gedaan, met name door het NIOD (bv. Amsterdam, Zwolle en Rotterdam) en de Radboud Universiteit Nijmegen (14 onderzoeksrapporten op de website: https://www.ru.nl/rich/rich-society/advies-en-actualiteit-onderzoek-opdracht/vm/onteigening-vanjoods-vastgoed-in-wo2-en/virtual-folder/rapporten-onteigeningenonderzoek/).

Van mening dat: Een gedegen en zo volledig mogelijk onderzoek niet alleen van essentieel belang is voor Middelburg zelf, maar ook betekent dat Middelburg naar vermogen een bouwsteen bijdraagt aan de nationale opbouw van kennis en inzicht over dit onderwerp; kennis en inzicht die vervolgens ook weer educatief ingezet kan worden; -

Voor de onderbouwing van conclusie nr. 2 het onderzoeken van de Wederopbouwbesluiten en grootboekinschrijvingen van evident belang zijn en expliciet buiten beschouwing zijn gelaten. (zie p. 20 van het onderzoeksrapport);

-

Conclusie nr.3 wordt tegengesproken door enkele bewijsstukken die in het onderzoeksrapport worden weergegeven (p. 32, kwitantie waterleiding en aanslag straatbelasting);

-

Het onderzoek tot nog toe intern is uitgevoerd, en een externe toets bij een dergelijk onderzoek over het eigen oorlogsverleden van de gemeente Middelburg zeer gewenst is;

-

Het streven naar maatschappelijk draagvlak voor de resultaten van een dergelijk gevoelig onderzoek voor de hand ligt en dat met name de betrokkenheid van de Joodse gemeenschap in Middelburg daarbij een belangrijk punt van aandacht zou moeten zijn.

Verzoekt het college: 1.

Opdracht te geven tot een vervolgonderzoek ter onderbouwing van conclusie 2 en 3;

2.

Dit extern te beleggen, en daarbij gebruik te maken van ervaring met dit soort onderzoeken die elders in het land is opgebouwd;

3.

Voor dit vervolgonderzoek tevens een maatschappelijke klankbordgroep in te stellen zoals ook in andere steden is gebeurd, bv. in Rotterdam, en met speciale aandacht voor vertegenwoordiging van de Joodse gemeente Zeeland daarin;

4.

De kosten hiervan te dekken uit de post onvoorzien 2023.

Namens de fracties van GroenLinks/PvdA,

SGP,

Forum voor Democratie,

D66,

Caroline Diepeveen

Jonathan Schroevers

Martin Bos

Bas van der Reest