Ontwerp programmabegroting 2023

Er zijn verschillende factoren die deze ontwikkeling verklaren, waaronder een veranderende maatschappij. De jeugdhulp is sinds de transitie toegankelijker geworden. De ingekochte jeugdhulp sluit beter aan op de wensen van de inwoners en is uitgebreider dan voorheen. De inwoners zijn nu beter op de hoogte van de aangeboden zorg. Deze factoren in combinatie met de effecten van corona zullen de vraag naar hulp voor complexe en langdurige zorgtrajecten in de komende jaren nog meer versterken. Ontwikkelagenda jeugdhulp In december 2021 en januari 2022 hebben we een aanzet tot de ontwikkelagenda jeugdhulp aan de gemeenteraad gepresenteerd.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 31 van 161

Deze bevat 4 elementen: 1. Basis op orde Het adequaat inrichten van onze processen, actualiseren van verordening en beleidsregels en inzicht in de trends en ontwikkelingen, onder andere met behulp van Qlik Sense. 2. Toevoegen lichte en kortdurende ondersteuning en behandeling aan de toegang. We onderzoeken de mogelijkheden om lichtere jeugdhulp meer als algemene voorziening in te richten in plaats van dat daar een indicatie op afgegeven moet worden. 3. Taakgericht contracteren van specialistische jeugdhulp We onderzoeken of we de inkoop van jeugdhulp beter kunnen organiseren. Nu hebben we te maken met een ‘Open House’ constructie van rond de 160 aanbieders. We zouden toe willen naar één á twee aanbieders die de inzet van de juiste jeugdhulp coördineren. 4. Taakgericht contracteren Sociaal domein breed inzetten Het Taakgericht contracteren breder inzetten dan alleen voor jeugdhulp lijkt zinvol. Ook voor het contracteren van de Wmo is het taakgericht contracteren in sommige gemeenten een inmiddels beproefde inkoopvariant. Deze ontwikkelagenda willen we in 2023 verder uitrollen.

Doelen en activiteiten Samenkracht en burgerparticipatie Tot dit taakveld behoren algemene voorzieningen die gericht zijn op participatie: - Ondersteuning burgerinitiatieven, vrijwilligers en mantelzorg; - Sociaal cultureel werk, algemeen maatschappelijk werk (AMW) en wijkopbouw; - Preventie; - Buurt en clubhuizen; - LGTBI-beleid; - Toegankelijkheid van voorzieningen; - Kinderopvang: toezicht op handhaving en kwaliteit van kinderopvang en peuterspeelzalen; - Statushouders en hun inburgering. Wat willen we bereiken? Van oudsher is Meppel een levendige stad met vitale inwoners die oog hebben voor elkaar. Dit willen we als gemeente graag behouden en stimuleren. De samenwerking tussen formele en informele organisaties vinden wij belangrijk en wij pakken hierbij graag een ondersteunende rol. Komend jaar investeren we in de nieuwe Wet Inburgering en ook onze algemene voorzieningen willen we op niveau houden en waar mogelijk uitbreiden. Wat gaan we daarvoor doen? Vrijwilligers en mantelzorg - Via MeppelvoorElkaar worden inwoners die een vraag hebben gekoppeld aan inwoners die zich graag willen inzetten voor een ander. Op deze manier organiseren we een vitale samenleving met inwoners die oog hebben voor elkaar; - We stimuleren en waarderen de inzet van vrijwilligers.

We ondersteunen vrijwilligers daar waar nodig zodat vrijwilligers zelfstandig hun vrijwilligerswerk kunnen voortzetten; - In 2022 is de aanvraag voor mantelzorgwaardering anders ingericht zodat we meer in contact komen met mantelzorgers die langdurig voor een naaste zorgen. Hiermee willen we de mantelzorgwaardering beter laten aansluiten bij de behoefte van mantelzorgers in 2023; - In 2022 is met de bijdrage van VWS (‘Verbeter de toegang tot mantelzorgregelingen in uw gemeente’) een impuls gegeven aan het beter bereikbaar maken van relevante informatie voor mantelzorgers op één digitale plek. In 2023 blijven we monitoren of dit ook gelukt is en passen aan indien nodig; - In 2022 is er met dezelfde bijdrage van VWS een onderzoek gestart naar de behoefte aan ondersteuning van mantelzorgers in gemeente Meppel. De aanbevelingen uit dit rapport worden uitgevoerd in 2023. Hierin werken we samen met consulenten Wmo, professionals van Welzijn MensenWerk, onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO), Adviesraad Sociaal domein en het Contact Punt Mantelzorg. Specifieke aandacht is er voor overbelaste mantelzorgers en mantelzorgers van zorgvragers met dementie. Preventie - We zetten in op algemene en specifieke voorlichting en advies en vroegsignalering van mogelijke hulpvragen.

We versterken dat wat er al goed gaat en ondersteunen inwoners bij hun hulpvragen door deze zo snel mogelijk op te pakken. We kijken zoveel mogelijk naar collectieve oplossingen.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 32 van 161

Doelen en activiteiten Wijk en dorpsgericht werken - We gaan het wijk- en dorpsgericht werken met volle energie verdere invulling geven. Dit doen wij samen met inwoners en ketenpartners zoals welzijn, woningcorporatie en politie in de wijken. Hierbij staat leefbaarheid centraal. Komend jaar gaan wij experimenteren binnen verschillende wijken en in gesprek met inwoners, organisaties en partners. Zo krijgen wij in beeld waar we de komende jaren energie op moeten inzetten en waar we de leefbaarheid van de wijken kunnen verhogen. Dit vertalen wij in wijkagenda's en nemen we mee bij de wijkaanpak Oosterboer. Deze agenda’s en wijkaanpak worden samen met de samenleving en partners opgepakt. Daarnaast zetten we in op het versterken van de wijkteams door de training ‘de nieuwe route'. Deze training is erop gericht om inzet te blijven plegen op het bespreekbaar maken van tegenstellingen en onbegrip. Daarnaast kunnen we door deze training beter de samenleving laten participeren binnen de ontwikkelingen in de wijk, waardoor we gedragen plannen creëren. Dit doen wij, in samenspel met het programma toegang, door de inzet van POK-middelen (Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslagen) om de kloof tussen overheid en inwoners te verkleinen.

Inburgering Sinds 2022 is de nieuwe wet Inburgering van kracht, waardoor gemeenten meer verantwoordelijkheid hebben gekregen voor het op een goede manier in de maatschappij kunnen landen van onze inburgeraars. In onze aanpak neemt de ‘Startklas’ een prominente positie in. - Iedere inburgeraar neemt deel aan de startklas op het LeerWerkCentrum. Hierin is aandacht voor alle aspecten die bij het leven en werken in Nederland een rol spelen; - Tijdens het leren van de taal doet men activiteiten bij de MensA, vrijwilligerswerk, een stage, of doet men werkervaring op met ondersteunende coaching; - Iedere ‘nieuwe’ inburgeraar wordt het eerste halfjaar financieel ontzorgd. Voor het overdragen van de financiën aan de inburgeraar moet de toetsing ‘financiële zelfredzaamheid’ voldoende zijn; - Onderdelen uit het inburgeringstraject voor de nieuwe wet worden deels ook beschikbaar gesteld voor inburgeraars die onder de oude wet vallen. Standaard is voor iedereen de training geldzaken. Eigen kracht en individuele ondersteuning Tot dit taakveld behoren: - Voorlichting en advies; - Onafhankelijke cliënt-ondersteuning (OCO); - Toegang tot voorzieningen in de eerste en tweede lijn. Wat willen we bereiken? Binnen de gemeente Meppel willen we dat iedereen kan meedoen in de samenleving. Meestal lukt dit op eigen kracht of met hulp van een netwerk. Daar waar iets extra’s nodig is, ondersteunen wij.

Daarnaast willen wij dat bij alle inwoners bekend is dat zij recht hebben op onafhankelijke cliëntondersteuning en dat ze hierbij keuzevrijheid ervaren. Wat gaan we daarvoor doen? - Voor mensen met dementie en hun naasten werken we aan een dementievriendelijke samenleving opdat mensen met dementie langer mee kunnen doen aan de Meppeler samenleving. Het gaat hier aan de ene kant om het versterken van de samenwerking tussen verschillende professionals op casusniveau, het organiseren van een zinvolle dag invulling binnen algemene voorzieningen en actieve deelname aan sport en cultuur. Aan de andere kant meer aandacht hebben voor specifieke doelgroepen en het ontwikkelen van een aanpak hierop; - In 2022 is het Odensehuis gestart. Een algemene voorziening voor mensen met beginnende dementie en niet aangeboren hersenletsel en hun naasten. In het Odensehuis kunnen ze terecht voor informatie en advies, ontmoeting, lotgenotencontact, activering en respijt.

In 2023 moet gekeken worden hoe deze voorziening doorontwikkeld kan worden tot een algemene Wmovoorziening; - In 2022 is gestart met het ontwikkelen van een dorpsagenda ‘Hoe inclusief worden mensen ouder in Nijeveen en welke voorzieningen horen daarbij?’ De huidige pilot van de Wmo-consulent in Nijeveen wordt hierbij betrokken, evenals de doorontwikkeling van de buurtkamer tot een gecombineerde algemene voorziening en geïndiceerde dagbesteding. Op basis van deze agenda wordt in 2023 het proces ingericht om de samenwerking met Nijeveen te verbeteren en de gemeentelijke opgaves te koppelen aan de dorpsagenda. Dit proces wordt aangegaan met de professionele en vrijwillige ketenpartners in Nijeveen; - Wij blijven inzetten op onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO) en maken hier gebruik van het netwerk. Hierbij kijken we kritisch naar waar we zelf verantwoordelijk voor zijn en waar de OCO zijn/haar rol kan vervullen. Dit zullen we in 2023 ook evalueren. Daarnaast sturen we op een goede samenwerking tussen cliënt-ondersteuner en de Wmo;

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 33 van 161

Doelen en activiteiten Inkomensregelingen Tot dit taakveld behoren alle inkomens- en bijstandsvoorzieningen: - Inkomensvoorzieningen en loonkostensubsidies op grond van de Participatiewet; - Medische en andere adviezen in verband met de bijstandsverlening; - Wet inkomensvoorzieningen oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IAOW); - Wet inkomensvoorzieningen oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IAOZ); - Kosten van levensonderhoud uit het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen en startende ondernemers (Bbz 2004); - Sociale-zekerheidsregelingen van het rijk, bijvoorbeeld eenmalige uitkeringen voor minima; - Gemeentelijk armoedebeleid. Wat willen we bereiken? Meedoen in onze samenleving zien we als groot goed. We nemen zelfredzaamheid als norm en stimuleren inwoners om zelf de regie te nemen over hun leven en werk en op deze manier in hun eigen inkomen te voorzien. Als het (tijdelijk) niet lukt dan bieden we vanzelfsprekend passende inkomensondersteuning. Wat gaan we daarvoor doen? We gaan door op de ingeslagen weg; het bestrijden van armoede en het versterken van zelfredzaamheid. Voor mensen die in armoede leven is gezondheid en veerkracht niet vanzelfsprekend. We hebben oog voor de effecten die structurele geldzorgen met zich mee brengen en we helpen inwoners om stap voor stap eigen doelen te stellen en te behalen.

Geïnspireerd door de mooie resultaten vanuit “Kindsupport” blijven we in 2023 hiermee doorgaan en kijken we waar mogelijk zaken toegevoegd kunnen worden om de doelgroep nog beter te bedienen. Op deze manier kunnen kinderen die in armoede opgroeien spullen krijgen zodat zij thuis, op school en buiten mee kunnen doen. Het taboe op armoede blijft onze aandacht houden. De inzet van ervaringsdeskundige helpt ons hierbij. Dit blijkt mede uit de aangenomen motie om ervaringsdeskundigheid in het Sociaal domein uit te breiden. Ook versterken we de samenwerking tussen de diverse partners om de communicatie rondom geld en armoede te verbeteren bijvoorbeeld middels het Armoedepact. Rondom energiearmoede werken we integraal samen met duurzaamheid om de daarvoor bestemde middelen in te zetten bijvoorbeeld door het gebruik van energiecoaches, uitdelen van energieboxen en de energietoeslag. Begeleide participatie Tot dit taakvelden behoren: - Beschut werken; - Bestaande werkverbanden sociale werkvoorziening, begeleid werken en dienstbetrekkingen. Wat willen we bereiken? Wij vinden het belangrijk dat iedereen kan meedoen en een rol heeft in onze Meppeler samenleving. Het zo regulier mogelijk werken is hier een belangrijk onderdeel van. Extra ondersteuning bieden we om dit voor onze (jong) volwassenen te blijven organiseren. - Iedereen zo lang mogelijk werkfit te houden en/of te krijgen.

Wat gaan we daarvoor doen? Beschut werken: we vervullen met ingang van 2022 155 uur meer, dan de opgelegde taakstelling van 620 uur van het rijk. We blijven monitoren of dit voldoende is. Anders kijken we opnieuw naar extra uren via een andere financieringsbron. Er is een gewijzigde landelijke financiering aangekondigd vooralsnog zonder tijdspad. Bestaande werkverbanden sociale werkvoorziening, begeleid werken en dienstbetrekkingen: Reestmond heeft in 2023 ongeveer 200 fte Meppelers in loondienst of begeleid werken. Om deze groep zo lang mogelijk werkfit te houden, zal het aanbod van opleidingen, coaching en begeleiding worden geïntensiveerd.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 34 van 161

Arbeidsparticipatie Tot dit taakveld behoren alle op arbeid gerichte participatie- en re-integratievoorzieningen: - Participatie-instrumenten, zoals Erkenning van Verworven Competenties (EVC), ondersteuning bij het starten van een eigen bedrijf of tijdelijke loonkostensubsidie; - Stimuleringsmaatregelen, waaronder inkomensvrijlating, stimuleringspremies, vrijlating van de onkostenvergoeding voor vrijwilligerswerk, onkostenvergoedingen en de No-riskpolis - Algemene voorzieningen, zoals de jobcoach; - Begeleiding Werkvoorzieningen zoals werkplekaanpassing, vervoersvoorzieningen, doventolk, brailleregels of een aangepaste rolstoel; - Hulp bij individuele loonwaardebepaling; - Voorzieningen ter voorbereiding van een zelfstandig bestaan als startend ondernemer en ter begeleiding van startende ondernemers uit het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen (Bbz). We dragen bij aan flexibiliteit van mensen op de arbeidsmarkt, door het stimuleren van om-, op- en bijscholing. Het Ontwikkelfonds van Regio Zwolle, waaraan ook gemeente Meppel bijdraagt, is hiertoe een geschikt middel. Dit is nodig vanwege de veranderingen die plaatsvinden op de arbeidsmarkt en de disbalans tussen vraag en aanbod. Ons motto in dit verband luidt: een leven lang ontwikkelen. Wat willen we bereiken? Uiteindelijk willen we dat de arbeidsmarktkansen voor onze inwoners met een beperking vergroot worden.

Dit vraagt inzet en creativiteit van (toekomstige) werkgevers en natuurlijk ook van de inwoners zelf. Onze taak is om met behulp van de algemene en individuele mogelijkheden mensen met een beperking voor langere tijd aan het werk te krijgen met aantrekkelijke en reële voorwaarden. Wat gaan we daarvoor doen? In arbeidsmarktregio Zwolle geven we beleidsmatig én op uitvoeringsniveau invulling aan uniforme processen om werkgevers en werkzoekende zo goed mogelijk te bedienen. In 2023 stellen we uniforme afspraken op over job coaching bij alle deelnemende gemeenten. Vanuit het werkgeversservicepunt ondersteunen we werkgevers om anders te kijken naar de invulling van hun vacatures en/of het opvangen van de te verwachte groei in de sector. Bijvoorbeeld door anders te werven of te scholen en daarmee ook meer mensen uit het onbenut arbeidspotentieel een kans te geven. Er wordt nu geëxperimenteerd met verschillende varianten. Voor 2023 maken we keuzes uit die varianten, die de gemeenten, het UWV en andere partners vastleggen voor een jaar in het uitvoeringsplan structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen (SUWI).

Maatwerkvoorziening Wmo Tot dit taakveld behoren algemene voorzieningen die gericht zijn op: - Woningaanpassingen; - Hulpmiddelen; - Overige voorzieningen voor mensen met een beperking; Wat willen we bereiken? De Wmo is een vangnet voor diegene die het (tijdelijk) niet zelf kan regelen. Onze insteek is dat we samen met de aanvrager en eventueel een (zorg)professional op zoek gaan naar wat nodig is om zo zelfstandig mogelijk te leven. Zelfredzaamheid nemen we als norm. Natuurlijk zijn er ook situaties denkbaar waar we helpen in de doorstroom naar de Wet langdurige zorg (Wlz) of vooral inzetten op structurele ondersteuning. Wat gaan we daarvoor doen? Wij gaan ons meer richten op inzet van actieve hulpmiddelen. Rust roest, dus bewegen waar het kan, mag of zelfs moet. Er zal meer samengewerkt worden met fysio- en ergotherapeuten om te kijken wat nog wel de mogelijkheden zijn. Een driewielfiets heeft de voorkeur op een scootmobiel. Een tweede trapleuning met easy-steps (tussentreden) heeft de voorkeur op een traplift. De Wmo-consulent mag gemotiveerd bepalen of de inwoner tijdelijk onder bepaalde voorwaarden ontzien wordt van het abonnementstarief. Hiermee wordt een aanvraag voor bijzondere bijstand voorkomen.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 35 van 161

Maatwerkdienstverlening 18+ Tot dit taakveld behoren diensten die individueel ter beschikking worden gesteld aan volwassenen: - Individuele begeleiding; - Dagbesteding; - Huishoudelijke verzorging; - Respijtzorg, speciaal voor mantelzorgers; - Vervoer; - Schuldhulpverlening. Wat willen we bereiken? Meedoen vinden we belangrijk. Hoe groot of klein je rol in onze samenleving ook is, het geeft voldoening en heeft waarde. Soms is hiervoor extra hulp nodig vanuit de directe omgeving of van de gemeente. In het Hoofdlijnenakkoord Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) is afgesproken dat gemeenten investeren in de sluitende keten GGZ. In Meppel doen wij dit vooral door aan te sluiten bij de leefwereld van onze inwoners. Als het gaat om schuldhulpverlening richten wij ons op preventie, vroeg signalering en het voorkomen van terugval. In het geval van problematische schuldensituaties voert de Gemeentelijke Kredietbank (GKB) voor ons de tweedelijns schuldhulpverlening uit. Dit doen we in een gemeenschappelijke regeling met Assen en Hoogeveen. Wat gaan we daarvoor doen? Bij huishoudelijke verzorging richten wij ons ook meer op actieve inzet van de inwoner. Ook hierbij rust roest, dus bewegen waar het kan, mag of zelfs moet.

Zelfredzaamheid is hierbij ook de norm, dus gewenning van ondersteuning voorkomen door kortdurende inzet en duidelijk doelen te stellen om te werken richting zelfredzaamheid. Voorzieningen als vaatwasser, robotstofzuiger, plaatsen van wasmachine en droger op sokkel etc. zijn voorliggend op inzet van tijd voor huishoudelijke verzorging. Wij bieden eerste – en tweedelijns schuldhulpverlening aan voor zowel particuliere inwoners als ondernemers. Onze consulenten geldzorgen indiceren vanuit de eerste lijn schuldhulpverlening, daarbij hebben en houden zij regie op schuldhulpverlening. Hierin wordt nauw samengewerkt met diverse ketenpartners vanuit het netwerkoverleg schuldhulpverlening. De lokale, landelijke of regionale projecten waar wij succesvol aan meedoen blijven ook in 2023 op onze agenda staan. Denk aan; het lokale geldloket, geldfit, vrouwensupport of vroegsignalering. Maatwerkdienstverlening 18Tot dit taakveld behoren alle vormen van jeugdhulp die door de gemeente Meppel als individuele voorziening worden toegekend: - Begeleiding 18-, jeugd- en opvoedhulp; - Jeugd-GGZ; - Jeugdhulp aan verstandelijk beperkten; - Persoonlijke verzorging en kortdurend verblijf voor de doelgroep 18-. Wat willen we bereiken? We willen alle kinderen in onze gemeente de kans geven zich zo optimaal mogelijk te ontwikkelen.

Hiervoor is een goede afstemming tussen leven, onderwijs, zorg en opvang noodzakelijk. Wat gaan we daarvoor doen? We blijven preventieve interventies inzetten op de plaatsen waar jeugdigen en gezinnen te vinden zijn en het netwerk van gezinnen versterken. Primair maken we gebruik van de vrije toegankelijke lokale expertise. Aan het bestaande preventieve aanbod wordt in 2023 na een proeftuin van 2 jaar ‘Buurtgezinnen’ als geborgde preventieve interventie toegevoegd. Buurtgezinnen koppelt (steun)gezinnen aan (vraag)gezinnen die het zwaar hebben en wel wat steun kunnen gebruiken bij de opvoeding van de kinderen. Verder blijven we investeren op het verbinden van onderwijs en zorg (Meppeler Akkoord Onderwijs en Zorg voor de Jeugd). In samenspraak met onderwijs worden integrale activiteiten ontwikkeld zodat binnen het onderwijs ook jeugdhulp geboden kan worden. Nieuw is dat er een “aanpak jeugdgroepen” wordt ontwikkeld en dat daarbij ruimte is om professionele inzet op straat te organiseren.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 36 van 161

Na het schooljaar 2022-2023 stopt de extra inzet van het jongerenwerk en het schoolmaatschappelijk werk via het Nationaal Programma Onderwijs. Samen met het onderwijs en andere ketenpartners wordt bepaald of de reguliere inzet vanuit bestaande middelen anders ingezet moet worden naar aanleiding van de geboekte resultaten via de Nationaal Programma Onderwijs. Bij complexere jeugdcasussen wordt ondersteuning gevraagd van gespecialiseerde zorgaanbieders. Vanuit Meppel nemen we in de vorm van projectleiderschap deel aan de Drenthe brede projecten Hoog Specialistisch Wonen (HSW) en Reizend Specialistisch Team (RST). Deze projecten voeren we uit samen met de 5 grote zorgaanbieders: Accare, Ambiq, Cosis, Elker en Yorneo. Het RST kan worden ingezet binnen bestaande woonvormen (waaronder bijvoorbeeld pleegzorg en gezinshuis) waarmee wordt voorkomen dat de jongere naar een ander woonvorm moet omdat de huidige woonvorm niet de juiste expertise in huis heeft. Daar waar er toch nog meer expertise nodig is dan er met het RST kan worden geboden is er doorverwijzing naar een HSW mogelijk. Deze HSW’s bestaan uit locaties waar maximaal 4 jongeren tegelijk verblijven en waar het ook vanuit de insteek is dat er zo thuis mogelijk gewoond wordt. De jongeren gaan ook vanuit een HSW (gewoon) naar school.

Geëscaleerde zorg 18+ Tot dit taakveld behoren alle opvang en Beschermd wonen voorzieningen: - Vrouwenopvang, de aanpak huiselijk geweld en veilig thuis; - Beschermd wonen voor personen met psychische of psychosociale problemen; - De inloopfunctie GGZ; - Maatschappelijke opvang voor mensen met een meervoudige problematiek waaronder verslaving; - Wmo maatwerkdienstverlening en - maatwerkvoorzieningen bij opvang; - Aanpak Geweld Hoort Nergens Thuis (GHNT). Wat willen we bereiken? Binnen onze gemeente willen we iedereen de kans geven de regie over zijn of haar leven te nemen. Bij de meeste mensen gaat dit vanzelf en sommige mensen zijn even de regie helemaal kwijt. Wij begeleiden bijvoorbeeld inwoners die gedetineerd zijn geweest om weer succesvol terug te keren in de samenleving. De individuele zorg én de openbare veiligheid moeten beide gewaarborgd worden. Wat gaan we daarvoor doen? Huiselijk geweld en kindermishandeling We hebben de regiovisie “Geweld Hoort Nergens Thuis” en het ‘Drents kwaliteitskader’ verwerkt in een lokaal plan van aanpak en geven hier uitvoering aan waarin onder andere vroegsignalering en de meldcode belangrijke thema’s zijn. Veilig Thuis Drenthe (VTD) is gepositioneerd als additionele taak bij de GGD. Samen met de Drentse gemeenten wordt gekeken of deze positionering moet worden gehandhaafd.

VTD maakt in lijn van de regiovisie ‘de volgende stap’ een transformatie door. De transformatie is erop gericht dat hulp lokaal laagdrempelig wordt aangeboden, waarbij VTD een spilfunctie vervult door uitvoering van zijn wettelijke taak en expertise en kennis toevoegt aan het lokale veld. Daarom zal samen met VTD en de ketenpartners onderzocht worden hoe het lokale veld optimaal ingezet kan worden. Geëscaleerde zorg 18Tot dit taakveld behoren maatregelen die gericht zijn op de opvang en het verbeteren van de veiligheid van kinderen en jeugd: - Kinderbeschermingsmaatregelen en de aanpak kindermishandeling; - Jeugdreclassering; - Opvang (18-); - Vrouwenopvang/huiselijk geweld (inclusief Veilig Thuis) (18-); - Beschermd wonen (18-); - Programma's rond verslaving (18-); - Individuele maatwerkdienstverlening voor jeugdigen 18- in opvangvoorziening. Wat willen we bereiken? Jongeren met opgroeiproblemen kunnen zich ontwikkelen in een veilige omgeving zodat ze uiteindelijk volwaardig deelnemen aan onze samenleving. Met waar nodig toegankelijke en beschikbare (specialistische) ondersteuning. Landelijk wordt gewerkt aan de oprichting van regionale expertisecentra. Gebleken is dat een kleine groep jeugdigen door hun specifieke problematiek zeer moeilijk plaatsbaar is (zorg met verblijf). De expertisecentra zijn bedoeld als kenniscentra die kunnen helpen met bemiddeling en plaatsing.

Meppel is ingedeeld in regio Noord, gevormd door Groningen, Friesland en Drenthe. Er worden structurele middelen voor de expertisecentra door het rijk beschikbaar gesteld.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 37 van 161

Wat gaan we daarvoor doen? Samen met andere gemeenten in Drenthe geven we vorm en inhoud aan het rapport 'Vervolgtoezicht kwetsbare kinderen onvoldoende beschermd' van de inspecties Gezondheidszorg & Jeugd (IG&J) en Veiligheid & Justitie (IV&J). Veel gaat volgens de inspecties al goed in Drenthe, Friesland en Groningen, inclusief de wachtlijstproblematiek, die voldoende onder controle is. Verder geven zij aan dat ze een constructieve samenwerking zien tussen jeugdbescherming Noord en de gemeenten. Adviezen uit het rapport waar we in 2023 intensiever mee aan de slag gaan, als gemeente Meppel en in samenwerking met andere partijen: - De ‘doorbraakaanpak’, daar waar kinderen nu te lang moeten wachten op passende hulp; - Meewerken aan een snellere plaatsing in een instelling, bijvoorbeeld door administratieve verwerking na plaatsing realiseren; - Sturing geven aan laagdrempelig overleg waarbij inhoudelijke afstemming belangrijker is dan het beoordelingsproces. De doorontwikkeling van hoog-specialistische jeugdhulp staat provinciaal nog als belangrijk punt op de agenda. Ook is er komend jaar regionaal meer aandacht voor een toereikend hulpaanbod bij complexe scheidingen en ‘bemoeizorg’ voor kinderen en jeugd zonder psychiatrische problematiek.

Volksgezondheid Tot dit taakveld behoren maatregelen ter bescherming van de algehele volksgezondheid, zoals: - Monitoren van de gezondheidssituatie; - Uitvoeren van preventieprogramma’s (het vroegtijdig signaleren van specifieke stoornissen en gezondheid -bedreigende factoren); - Bestrijden van infectieziekten en aanbieden van vaccinaties volgens het rijksvaccinatieprogramma; - Geven van prenatale voorlichting; - Bevorderen van medisch milieukundige zorg; - Bevorderen van technische hygiënische zorg; - Bevorderen van psychosociale hulp bij rampen. Wat willen we bereiken? Dat onze inwoners gezond en veilig opgroeien en leven en dat zij weten hoe en waar zij met een hulpvraag terecht kunnen. Wij willen het gebruik van verslavende middelen (onder andere drugs, alcohol, tabak en kansspelen) zoveel mogelijk ontmoedigen en terugdringen. De monitoring van nul tot achttienjarige is hierbij een belangrijk thema evenals ‘de rookvrije generatie’. Een integrale aanpak binnen volksgezondheid is essentieel. Armoede, taalonderwijs en jeugd zijn nauw aan elkaar verwant bij het vinden naar oplossingsrichtingen. De GGD heeft hierin een adviserende rol en voert een groot deel van ons gezondheidsbeleid uit.

Wat gaan we daarvoor doen? Preventie We blijven ons ook in 2023 inzetten door middel van het uitvoeren van het ‘Lokaal preventie akkoord’, preventief op leefstijlkwesties: overgewicht, alcohol, roken, middelengebruik. Daarbij sluiten we zoveel mogelijk aan op bestaande en nieuwe initiatieven en zetten ons in op een dynamische sociale kaart door (zorg) partijen op thema’s bij elkaar te brengen en aan elkaar te verbinden. Met de GGD als partner worden wij ondersteund in het prioriteren van het gezondheidsbeleid, met betrekking tot gezondheidswinst voor de inwoner van Meppel. Kansrijke start Kansrijke Start was een tijdelijk programma vanuit het rijk. Het nieuwe kabinet heeft in 2022 besloten het om te zetten naar een structurele financiering via een Specifieke Uitkering (SPUK) voor gemeenten. Welke specifieke eisen aan de SPUK worden opgelegd wordt duidelijk in 2023. Wij zetten de samenwerkingen op casus- en op ketenniveau met professionals uit de geboortezorg, jeugdgezondheidszorg, logopedie, kinderpraktijken en kinderopvang daarom onverminderd voort en zorgen dat de specifieke eisen van de SPUK ingebed zijn. Gezonde leefomgeving Wij geven het thema gezonde leefomgeving een plek binnen de omgevingsvisie.

Het thema “gezonde leefomgeving” is binnen de omgevingswet dé rode draad waarin de leefomgeving uitnodigt tot gezond gedrag zoals sociale ontmoetingspunten, wandelen, fietsen, hardlopen, bootcamp, watersport, skeeleren, enzovoorts. Bij elke (nieuwe) opgave in de stad of het buitengebied is rekening houden met de gezonde leefomgeving een basisvoorwaarde. We verwachten de aanpak eind 2023 in te kunnen voeren.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 38 van 161

4.3.3

Beleidsindicatoren Begroting 2023

Eenheid

Banen

per 1.000 inwoners van 15-64 jaar

2021

900,8

906,4

%

2021

69,9%

71,1%

Netto arbeidsparticipatie Bijstandsuitkeringen

Periode

Begroting 2022

Indicator

per 10.000 inwoners

2021

395,6

354,2

per 10.000 inwoners van 15-64 jaar

2020

333,8

333,8

% kinderen in uitkeringsgezin

%

2020

5,0%

5,0%

% werkloze jongeren

%

2020

2,0%

2,0%

% van alle jongeren tot 18 jaar

2021

13,5%

14,2%

Jongeren met jeugdreclassering

%

2021

0,4%

0,4%

Jongeren met jeugdbescherming

%

2021

0,9%

1,0%

per 10.000 inwoners

2021

790

780

Lopende re-integratievoorzieningen

Jongeren met jeugdhulp

Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement

4.3.4

Wat mag het kosten?

03 Sociale zekerheid en werkgelegenheid Bedragen x €1.000,Lasten Baten Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n xx Dotaties / onttrekkingen aan reserves Re sulta a t Uitsplitsing ra ming na a r produc te n 10 Samenkracht en burgerparticipatie 11 Eigen kracht en individuele ondersteuning 12 Inkomensregelingen 13 Begeleide participatie 14 Arbeidsparticipatie 15 Maatwerkvoorzieningen 16 Maatwerkdienstverlening 18+ 17 Maatwerkdienstverlening 1818 Geëscaleerde zorg 18+ 19 Geëscaleerde zorg 1820 Volksgezondheid

Rekening 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

53.005 - 14.349 38.657 - 321 38.335

54.401 - 12.747 41.655 - 455 4 1. 2 0 0

53.803 - 12.566 41.237 0 4 1. 2 3 7

53.633 - 12.226 41.407 0 4 1. 4 0 7

52.989 - 12.066 40.923 0 40.923

53.119 - 11.986 41.133 0 4 1. 13 3

3.419 544 1.833 7.411 1.671 1.598 9.174 11.162 - 616 976 1.484

3.506 854 3.234 7.527 2.033 1.374 9.200 11.415 - 250 1.257 1.505

3.832 1.177 808 7.821 1.916 1.342 9.666 11.728 - 15 1.261 1.700

3.852 1.379 1.022 7.631 1.882 1.342 9.666 11.578 115 1.261 1.678

3.852 1.229 1.159 7.513 1.882 1.342 9.571 11.128 275 1.261 1.710

3.852 1.229 1.295 7.478 1.882 1.342 9.571 11.128 355 1.261 1.740

(plus = nadeel, min = voordeel)

Toelichting Begroting 2023 ten opzichte van 2022 Samenkracht en burgerparticipatie Het beheer van De Plataan (door stichting Welzijn MensenWerk) is verplaatst van programma 6 naar programma 3. Daarnaast wordt het verschil veroorzaakt door de loonontwikkeling ter hoogte van € 200.000. Eigen kracht en individuele ondersteuning Vanuit het coalitieakkoord ‘Werk in uitvoering’ is in 2023 € 440.000 extra opgenomen voor het intensiveren van wijk- en dorpsgericht werken. De middelen voor verbetering dienstverlening (POK) zijn al vanaf 2022 toegevoegd. Dit geeft een verschil tussen de jaren. Het budget voor onafhankelijke cliëntondersteuning is vanaf 2023 met € 65.000 verhoogd, omdat er geen dekking meer is uit de bestemmingsreserve. Voor de inzet voor jeugdgroepen op straat is vanaf 2023 € 80.000 beschikbaar. Inkomensregelingen De budgetten van de uitkeringen zijn naar beneden bijgesteld, omdat het aantal bijstandsuitkeringen lager is (peildatum 1 juli 2022). De rijksbijdrage die daar tegenover staat is naar boven bijgesteld op basis van de laatst bekende beschikking. In 2022 was incidenteel € 1,4 miljoen opgenomen voor de uitvoering en uitbetaling van de energietoeslag. Begeleide participatie De bijdrage voor de GR Reestmond is aangepast aan de meest recente begroting van het werkvoorzieningsschap. 2023 is ongeveer € 300.000 meer dan 2022.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 39 van 161

Maatwerkdienstverlening 18+ De indexering van de Wmo tarieven begeleiding/dagbesteding geeft structureel een nadelige mutatie van € 125.000 in 2023 en verder. Verder zijn de kosten van jeugdhulp toegenomen (zie hieronder). Maatwerkdienstverlening 18De kosten van jeugdhulp zijn toegenomen (zie hieronder). Geëscaleerde zorg 18+ In de ontwerp begroting 2023 is een verwacht overschot van de rijksinkomsten opgenomen voor Beschermd wonen van € 370.000 (afrekening via centrumgemeente Assen). In 2022 was nog € 600.000 opgenomen. Volksgezondheid De bijdrage aan de GR GGD is aangepast aan de meest recente begroting van de GGD. Dit geeft een aanpassing van € 130.000. Daarnaast is voor positieve gezondheid een budget van € 25.000 opgenomen. Jeugdhulp (product 16 t/m 19) De kosten vanuit de jeugdwet worden betaald uit verschillende producten. Vanaf 2023 zijn deze budgetten met € 900.000 extra verhoogd. Een deel is te verklaren door een verwacht structureel effect vanuit 2022, een ander deel door de indexatie van de tarieven. Deze verhoging is toegevoegd aan product 16 en 17. Begroting 2023 en meerjarenperspectief Inkomensregelingen Het aantal uitkeringen is lager dan voorgaande jaren. Meerjarig is rekening gehouden met een lichte groei van het aantal uitkeringen. Ook is rekening gehouden met een daling van de rijksbijdrage.

Begeleide participatie In de meest recente begroting van de GR Reestmond is meerjarig een lichte daling van de gemeentelijke bijdrage opgenomen. Geëscaleerde zorg 18+ De verwachting is dat het overschot Beschermd wonen steeds verder afneemt naar nul in 2026. Maatwerkdienstverlening 18Aangekondigde rijksmaatregelen moeten vanaf 2024 zorgen voor een besparing op de uitgaven jeugdhulp. In afwachting van definitieve besluitvorming hierover is een stelpost opgenomen van € 100.000 in 2024 en € 550.000 vanaf 2025. 4.3.5

Investeringen

Overzicht geplande en nieuwe investeringen bedragen x € 1

Uitvoeringsplanning (verwachte) (verwacht) start jaar van uitvoering realisatie

Benodigd krediet

Begrote inkomsten / bijdrage van derden

Nettoinvestering

Reeds beschikbaar gesteld

Beschikbaar te stellen krediet 2023

Programma 3 -Sociaal domein Wijkvereniging Boerhoorn: Vervangen C V-ketel en ventilatiesysteem Duurzame vervanging C V Ketels Leerwerkcentrum

Totaal Programma 3 - Sociaal domein

2026

2026

50.000

50.000

-

-

2023

2023

50.000

50.000

-

50.000

100.000

-

50.000

100.000

-

De investeringen betreffen vastgoedaanpassingen volgend uit het onderhoudsplan. Uitgangspunt is duurzame vervanging waar mogelijk.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 40 van 161

4.4 4.4.1

Programma 4: Onderwijs Wat valt onder dit programma?

Onderdelen

•

Onderwijs en algemeen lokale overheid

Prod.  41

Portefeuille Bos

Dit programmaonderdeel omvat de taken waarvoor de gemeente verantwoordelijk is vanuit de onderwijswetten. Beleidskader - Integraal huisvestingsplan primair onderwijs (IHP) (2020-2025) - Verordening voorziening huisvesting onderwijs (2012) - Verordening voorschoolse voorzieningen (2013) - Beleidsnotitie onderwijs-achterstanden-beleid (2017-2020) - Verordening leerlingenvervoer - Uitvoeringsprogramma gemeentelijk onderwijs-achterstandenbeleid (2019-2022). Relaties met andere beleidsterreinen - Sociaal domein - Sport en bewegen - Cultuur - Openbare orde en veiligheid - Zorg 4.4.2

Wat willen we bereiken?

Algemene doelstelling: Zorgdragen voor een passend onderwijsaanbod voor alle inwoners in Meppel. De mogelijkheid bieden aan onze inwoners om binnen hun eigen mogelijkheden zich te ontwikkelen tot zelfredzame, sociale en verantwoordelijke burgers. Dit gaan we doen door kwalitatief goed onderwijs en een gevarieerd aanbod te organiseren. 4.4.3

Wat gaan we daarvoor doen?

Doelen en activiteiten Onderwijshuisvesting Onderdeel: Het basis-, voorgezet en hoger onderwijs en de combinatie van onderwijs en jeugdzorg. Wat willen we bereiken? Een passend en samenhangend huisvestingsaanbod. Wat gaan we daarvoor doen? - Start bouw van de schoolvoorziening in Nieuwveense landen. - De nieuwbouw van de Reestoeverschool op de locatie van de Mackayschool is niet mogelijk qua oppervlakte. Voor de Reestoeverschool wordt naar een andere oplossing gezocht. - Het krediet voor de renovatie van Stadskwartier is verhoogd. - KBS De Plataan is gegroeid waardoor zij recht heeft op twee extra lokalen. Hiervoor is een investeringskrediet van € 450.000 in deze ontwerp begroting opgenomen. - Samen met Dingstede onderzoeken wij verschillende scenario’s om tot toekomstbestendige huisvesting te komen. De combinatie tussen de ontwikkeling van de leerlingaantallen, grotere duurzaamheid - en verstedelijkingsopgaves maken dit complex, wat vraagt om een zorgvuldige afweging. Onderwijsaanbod; Regionale functie Wat willen we bereiken? De regionale functie van Meppel versterken. Om zo het aanbod aan onderwijs gevarieerd te kunnen houden. Wat gaan we daar voor doen? De samenwerking met de Regiocampus en Noordelijk Innovatie lab Circulaire Economie (N.I.C.E.) is hierin van groot belang.

Zorg en onderwijs Wat willen we bereiken? Zorg vanuit het onderwijs en zorg vanuit de gemeente aan elkaar koppelen en zodoende versterken.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 41 van 161

Doelen en activiteiten Wat gaan we daarvoor doen? - De gemaakte afspraken in het “Meppeler akkoord” uitvoeren onder toezicht van de Lokale Educatieve Agenda (LEA), het instrument om lokaal onderwijsbeleid vorm en inhoud te geven. Voorschoolse voorzieningen Wat willen we bereiken? Een kwalitatief goed voorschoolse aanbod voor alle kinderen in Meppel. Wat gaan we daarvoor doen? - In samenwerking met de voorschoolse voorzieningen een nieuw beleidsplan opstellen voor de planperiode 2023-2027. Leerplicht Wat willen bereiken? Voorkomen dat kinderen geen onderwijs krijgen en dat ze de school voortijdig verlaten. Wat gaan we daarvoor doen? - Mentoren en docenten informeren over hun taken over de aanpak van schoolverzuim; - Uitvoeren van trajecten van het regionale programma Voortijdig schoolverlaten (VSV) en jongeren in kwetsbare positie 2020-2024; - Samen met de vier gemeenten in Zuidwest-Drenthe voorbereiden van het nieuwe regionale programma 2024-2028.

4.4.4

Beleidsindicatoren

Indicator

Eenheid

Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers)

Periode

Begroting 2022

Begroting 2023

%

2021

1,5%

2,1%

Absoluut verzuim

per 1.000 leerlingen

2021

1,5

2,1

Relatief verzuim

per 1.000 leerlingen

2021

12

18

4.4.5

Wat mag het kosten?

04 Onderwijs Bedragen x €1.000,-

Rekening 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Lasten Baten Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n xx Dotaties / onttrekkingen aan reserves Re sulta a t

5.705 - 910 4.794 0 4.794

6.168 - 1.530 4.639 0 4.639

5.753 - 1.099 4.654 0 4.654

5.545 - 885 4.660 0 4.660

5.606 - 885 4.721 0 4.721

5.896 - 885 5.011 0 5 . 0 11

Uitsplitsing ra ming na a r produc te n 41 Onderwijs Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n

4.794 4.794

4.639 4.639

4.654 4.654

4.660 4.660

4.721 4.721

5.011 5 . 0 11

(plus= nadeel, min = voordeel)

Toelichting Begroting 2023 ten opzichte van 2022 Lasten Voor 2022 is een budget van € 662.000 opgenomen voor de uitvoering van het Nationaal Programma Onderwijs en voor 2023 is dit € 214.000. Daarnaast is er € 40.000 opgenomen voor de VSV coaches. Baten Wij ontvangen voor de uitvoering van het Nationaal Programma Onderwijs een specifieke uitkering. Voor 2022 is dat € 662.000 en voor 2023 € 214.000. Begroting 2023 en meerjarenperspectief Lasten Vanaf 2024 is er geen budget meer voor het Nationaal Programma Onderwijs. Baten Vanaf 2024 is er geen specifieke uitkering meer voor het Nationaal Programma Onderwijs.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 42 van 161

4.4.6

Investeringen

Overzicht geplande en nieuwe investeringen bedragen x € 1

Uitvoeringsplanning (verwachte) (verwacht) start jaar van uitvoering realisatie

Benodigd krediet

Begrote inkomsten / bijdrage van derden

Nettoinvestering

Reeds beschikbaar gesteld

Programma 4 - Onderwijs

-

Renovatie Stadskwartier

2023

2023

806.000

40.000

766.000

550.000

Onderwijsvoorziening NvL

2023

2025

5.362.000

-

5.362.000

5.362.000

Aanpassing KBS de Plataan

2023

2023

450.000

-

450.000

Duurzame aanpassing gebouw C SG Dingstede

2024

2025

2.395.000

420.000

1.975.000

Renovatie/nieuwbouw Reestoeverschool

2025

2026

1.500.000

-

1.500.000

Totaal Programma 4 - onderwijs

Beschikbaar te stellen krediet 2023

10.513.000

460.000

10.053.000

-

256.000 450.000

2.395.000

-

8.307.000

706.000

De totale investeringsopgave ten aanzien van onderwijshuisvesting bedraagt voor de komende jaren circa € 10,5 miljoen. Daarvan is € 5,3 miljoen voor de realisatie van de onderwijsvoorziening in Nieuwveense Landen. De impact van de prijsontwikkelingen zijn daarin onzeker. Na uitwerking van de plannen zal worden beoordeeld in hoeverre het beschikbare krediet toereikend is. Als gevolg van prijsontwikkelingen valt de geraamde renovatie van het Stadskwartier € 256.000 hoger uit. Stichting Kindpunt levert een bijdrage van € 40.000 in de kosten. De aanpassingen aan het gebouw van CSG Dingstede zijn gericht op de renovatie van het schoolgebouw. Het huisvestigingsdossier rondom CSG Dingstede is complex. Naast renovatie onderzoeken we met het schoolbestuur ook andere opties om te komen tot een toekomstbestendige huisvesting voor deze school. Door groei van het aantal leerlingen bij KBS De Plataan ontstaat een aanvullende ruimtebehoefte. Op grond van de normbedragen van de VNG voor onderwijshuisvesting wordt een krediet aangevraagd van € 410.000. Een voorbereidingskrediet van € 40.000 wordt gevraagd om de uitbreiding te realiseren. De renovatie/nieuwbouw van de Reestoeverschool is opgenomen in de meerjarenraming volgens het vastgestelde IHP.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 43 van 161

4.5

Programma 5. Maatschappelijke Ondersteuning

Is vanaf de programmabegroting 2020 samengevoegd met programma 3 (Sociaal domein).

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 44 van 161

4.6 4.6.1

Programma 6: Kunst en cultuur, recreatie en toerisme Wat valt onder dit programma?

Onderdelen

   

Kunst en cultuur Erfgoed Recreatie en toerisme Schouwburg Ogterop

Prod. 44 44 45 48

Portefeuille Bos De Vries Van Ulzen Bos

Onder dit programma vallen voorzieningen op het gebied van kunst en cultuur, erfgoed en recreatie en toerisme. Beleidskader - Toeristisch Recreatief Ontwikkelingsplan (TROP) 2013-2018 - Cultuurnota ‘Panta Rhei – cultuur is van de samenleving’ (2016) - Evenementenbeleid gemeente Meppel (2015) - Cultuurhistorische inventarisaties en waardenstellingen - Beleidsnota ‘Meppeler Erfgoed NU’ (2021). Relaties met andere beleidsterreinen Een sterk cultureel veld heeft een gunstig effect op de lokale economie. Zo heeft de gemeente Meppel een theater, is er erfgoed en zijn er recreatieve en toeristische voorzieningen die de aantrekkelijkheid van de stad vergroten. De verschillende beleidsterreinen in dit programma hangen met elkaar samen en versterken elkaar. Er is een relatie met programma 8 dat zich richt op kwalitatieve stadsontwikkeling en beeldkwaliteit. Informatie over schouwburg Ogterop leest u in paragraaf 6.9. 4.6.2

Wat willen we bereiken?

Algemene doelstelling: Een cultureel en recreatief aantrekkelijke gemeente. 4.6.3

Wat gaan we hiervoor doen?

Doelen en activiteiten Kunst en cultuur Wat willen we bereiken? Een actualisatie van het cultuurbeleid door onder andere het actualiseren van de cultuurnota. Daarnaast inzicht in de benutting van de culturele voorzieningen en hun functies en daar zoveel mogelijk te streven naar optimalisatie van de huisvesting van deze voorzieningen. Wat gaan we daarvoor doen? - De cultuurnota en het cultuurbeleid actualiseren. Erfgoed Wat willen we bereiken? Behoud van ons erfgoed en een beter besef ervan. De aanwezigheid van ons erfgoed uitdragen met aandacht voor ‘het Verhaal van Meppel’. Voor de te ontwikkelen activiteiten is de beleidsnota ‘Meppeler Erfgoed NU’ leidend. Zo geven we verder invulling aan de actiepunten uit de uitvoeringsagenda.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 45 van 161

Doelen en activiteiten Wat gaan we daarvoor doen? - Vaststellen van de kerkenvisie; - Evalueren en actualiseren van de archeologische verwachting- en beleidskaart; - Voortzetten van het borgen van een zorgvuldige omgang met het erfgoed van stad en land en de cultuurhistorische kwaliteiten in het omgevingsplan, denk bijvoorbeeld aan o.a. bouwhistorische waarden van panden van vóór 1850 in de binnenstad; - Aanhaken bij de provincie als het gaat om het inventariseren van het erfgoed van de periode Post 65; Naast deze eenmalige acties zijn er onderwerpen die voortdurend aandacht vragen zoals het opstellen van cultuurhistorische waarde stellingen of gebiedsanalyses om ruimtelijk erfgoed een vanzelfsprekende plaats te kunnen geven in actuele opgaven. Recreatie en toerisme Wat willen we bereiken? Meer (recreatief) bezoek en (meerdaags) verblijf in Meppel en meer kwaliteit van toeristische voorzieningen. Meer verbinding tussen stad en omgeving. Het stimuleren van doorontwikkeling van de sector Toerisme en Recreatie.

Wat gaan we daarvoor doen? - Met ondernemers en met steun van onder andere het Recreatieschap Zuidwest Drenthe en Marketing Drenthe werken aan toeristische arrangementen voor de regio; - Nieuwe samenwerking zoeken met Stichting Ondernemend Reestdal en Marketing Oost; - Verlenging van de ondersteuning van Leader Zuidwest Drenthe aan de Leader Actiegroep; - Versterken groen-blauwe structuur van het platteland, leefbaarheid, toerisme en recreatie (LEADER); - Lobby en input voor het provincie brede traject voor promotie en marketing van Drenthe en de regio Zuidwest Drenthe. Wat willen we bereiken? Evenementen zijn belangrijk voor Meppel. Een verdergaande professionalisering vormt de basis voor het mee kunnen gaan in ontwikkelingen rond landelijke wet- en regelgeving. Wat gaan we daarvoor doen? - Organiseren van de ondersteuning voor evenementen (inclusief inzet voor veiligheid). Dit doen we via Meppel Event Desk (MED). MED ondersteunt organisaties maar ook de gemeente hierbij. Ook vervult MED een brede (advies)rol richting gemeente op diverse onderwerpen. Tot en met 2024 is hiervoor budget beschikbaar; - Inzetten op grootse evenementen met een nationale en internationale uitstraling. Wat willen we bereiken? We willen een duurzame circulaire gemeente zijn. Wat gaan we daarvoor doen? Bij evenementen gaan we samen met partners inzetten op het reduceren van afval bij evenementen.

Naast reductie zijn ook recycling en een schone gemeente belangrijke doelen.

4.6.4

Wat mag het kosten?

06 Kunst, cultuur, recreatie en toerisme Bedragen x €1.000,Lasten Baten Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n xx Dotaties / onttrekkingen aan reserves Re sulta a t

Rekening 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

3.097 - 369 2.728 - 30 2.698

3.952 - 1.025 2.926 - 15 0 2.776

3.798 - 1.024 2.774 0 2.774

3.660 - 1.024 2.636 0 2.636

3.465 - 924 2.541 0 2.541

3.430 - 894 2.536 0 2.536

1.407 320 1.002 2.728

1.577 325 1.024 2.926

1.333 367 1.074 2.774

1.277 352 1.007 2.636

1.244 303 994 2.541

1.262 306 968 2.536

Uitsplitsing ra ming na a r produc te n 44 Kunst en cultuur 45 Recreatie en toerisme 48 Schouwburg Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n

(plus = nadeel, min = voordeel)

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 46 van 161

Toelichting Begroting 2023 ten opzichte van 2022 Lasten Kunst en cultuur De bijdrage aan bibliotheek wordt verhoogd ingaande 2023 met € 35.000. Daarnaast is er geen coronacompensatie budget beschikbaar meer van € 150.000 in 2023. Verder wordt de subsidie voor het beheer van De Plataan vanaf 2023 vanuit programma 3 bekostigd. Dat levert hier een daling van de lasten op. Recreatie en Toerisme Eenmalige subsidie in 2023 om de vrijetijdseconomie te versterken. Daarnaast is er nog een structurele verhoging voor de leefbaarheid in het landelijk gebied. Schouwburg Ogterop Het budget aan schouwburg Ogterop is met € 50.000 bijgesteld als gevolg van de stijging in prijzen voor gas en elektra. Begroting 2023 en meerjarenperspectief Lasten Vanaf 2025 betalen we € 100.000 minder subsidie aan de bibliotheek door het stopzetten van de provinciale subsidie. Baten Vanaf 2025 ontvangen we de provinciale subsidie van € 100.000 niet meer voor de bibliotheek. 4.6.5

Investeringen

Overzicht geplande en nieuwe investeringen bedragen x € 1

Uitvoeringsplanning (verwachte) (verwacht) start jaar van uitvoering realisatie

Benodigd krediet

Programma 6 - Kunst en cultuur, recreatie en toerisme

Begrote inkomsten / bijdrage van derden

Nettoinvestering

Reeds beschikbaar gesteld

Beschikbaar te stellen krediet 2023

Ogterop Vervangingsinvesteringen betrokken in vernieuwbouw Voorbereidingskrediet vernieuwbouw

2024

2026

851.000

-

851.000

585.000

-

2023

2023

250.000

-

250.000

-

250.000

Realisatie vernieuwbouw

2024

2026

Totaal Programma 6 - Kunst en cultuur, recreatie en toerisme

pm

pm

1.101.000

pm -

1.101.000

585.000

250.000

De plannen voor de vernieuwbouw Ogterop worden separaat uitgewerkt en zijn nog niet financieel vertaald in deze ontwerp begroting. In de meerjarenbegroting 2021-2024 waren geplande investeringen opgenomen ten aanzien van de schouwburg. Voor een deel van deze investeringen is al een krediet beschikbaar gesteld. Voor 2023 wordt een aanvullend voorbereidingskrediet gevraagd. Deze voorgenomen investeringen worden betrokken in de totale planvorming van de vernieuwbouw.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 47 van 161

4.7

Programma 7: Sport en bewegen

4.7.1

Wat valt onder dit programma?

Onderdelen

 

Beheer en exploitatie sportaccommodaties Sport- en speldeelname

Prod. 46 47

Portefeuille Bos

Onder dit programma vallen alle activiteiten die te maken hebben met sport en bewegen, inclusief de verschillende sportvoorzieningen die onze gemeente rijk is. Beleidskader - Nationaal Sportakkoord 2018 - Landelijke Nota Gezondheidsbeleid 2020-2024 - De sport- en gezondheidsnota ‘Actieplan Gezondheid, Bewegen en Sport 2020-2023’ - Lokaal Actieplan Sport en Bewegen Meppel 2020-2022 (lokaal sportakkoord) - Beheerplan sportaccommodaties. Relaties met andere beleidsterreinen Sport en bewegen brengt mensen bij elkaar en bevordert daarmee de lokale sociale samenhang en integratie van bevolkingsgroepen. Sport en bewegen is van belang voor een gezonde leefstijl en heeft een preventieve werking ter voorkoming van gezondheidsproblemen. Sport en bewegen hangt nauw samen met gezondheid, onderwijs, welzijn, vrijwilligerswerk, integratie en participatie, jeugd en evenementen. Er ligt een duidelijke relatie met verschillende thema’s uit het Wmo-beleid. Sport en bewegen is essentieel in onze algemene voorziening. Actieplan Gezondheid, Bewegen en Sport Het Actieplan is het huidige lokale beleid voor de periode 2020-2023. Het Actieplan bevat de uitwerking van de beleidsrichting gezondheid, bewegen en sport met daarbij de financiële kaders. Beheerplan sport Het beheerplan sport is in 2021 vastgesteld door de gemeenteraad.

Het vervolg is een beleidskader voor beheer, onderhoud en exploitatie van sportaccommodaties. 4.7.2

Wat willen we bereiken?

Algemene doelstelling: De gemeente Meppel is een sportieve gemeente met ruim 70 verenigingen die verspreid over Meppel en sportdorp Nijeveen zorgt voor een rijk verenigingsleven. Ook ongeorganiseerd sporten is een groot onderdeel van het Meppeler actieve leven. Veel om trots op te zijn, maar de gemeente Meppel en de betrokken sportverenigingen hebben als missie om sport, bewegen en gezondheid een nog groter onderdeel te laten zijn van het dagelijks leven van alle inwoners van Meppel, van jong tot oud. 4.7.3

Wat gaan we daarvoor doen?

Doelen en activiteiten Wat willen we bereiken? Het gebruik van sport- en beweegvoorzieningen moet zo laagdrempelig mogelijk zijn. Dit helpt ons onze doelen op gebied van gezondheid, leefbaarheid, participatie en sociale samenhang te behalen. Wat gaan we daarvoor doen? In 2022 hebben verenigingen, gebruikers van sportaccommodaties en andere belanghebbenden een gezamenlijke sportvisie opgesteld. Deze visie is niet kaderstellend, maar bevat breed gedragen uitgangspunten over hoe men de komende jaren wil samenwerken aan een aantal concrete vraagstukken. Eén van de speerpunten in 2023 is het opstellen van (sport)accommodatiebeleid. Hierbij integreren we de andere voor dit accommodatiebeleid relevante ontwikkelingen. De besluitvorming met betrekking tot de verstedelijkingsopgave is bijvoorbeeld bepalend voor waar we welke accommodaties kunnen vernieuwen, verplaatsen of samenvoegen. Het is daarmee bepalend voor het op te stellen accommodatiebeleid. In 2023 hebben we daarnaast te maken met de geplande en noodzakelijke uitgaven voor onderhoud en vervanging van de kunstgrasvelden op Ezinge en de atletiekbaan om daar veilig te kunnen blijven sporten. Deze investeringen zijn noodzakelijk en kunnen niet worden uitgesteld. De noodzaak tot verduurzaming is mede door de stijgende energiekosten steeds urgenter geworden.

We willen de verenigingen waar mogelijk ondersteunen in de vorm van advisering over verduurzamingsmogelijkheden. Daarnaast investeren we in

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 48 van 161

Doelen en activiteiten 2023 in de vervanging van de verlichting op buitensportlocaties door Led-verlichting. Hiermee worden de energiekostenvoor de betreffende verenigingen aanzienlijk verlaagd.

4.7.4

Beleidsindicatoren

Indicator

Eenheid

Niet-sporters

4.7.5

Periode

%

Begroting 2022

Begroting 2023

2020

50,3%

53,7%

Wat mag het kosten?

07 Sport en bewegen Bedragen x €1.000,-

Rekening 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Lasten Baten Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n xx Dotaties / onttrekkingen aan reserves Re sulta a t

4.078 - 2.210 1.868 0 1. 8 6 8

3.639 - 1.522 2.117 0 2 . 117

3.960 - 1.580 2.380 0 2.380

3.920 - 1.580 2.340 0 2.340

3.866 - 1.580 2.286 0 2.286

3.760 - 1.580 2.181 0 2 . 18 1

Uitsplitsing ra ming na a r produc te n 46 Sportaccommodaties 47 Spel- en sportdeelname Tota a l sa ldo va n ba te n e n la ste n

1.236 632 1. 8 6 8

1.523 595 2 . 117

1.768 612 2.380

1.728 612 2.340

1.674 612 2.286

1.568 612 2 . 18 1

(plus = nadeel, min = voordeel)

Toelichting Begroting 2023 ten opzichte van 2022 Lasten De budgetten van de sportaccommodaties zijn met € 275.000 bijgesteld als gevolg van de stijging in prijzen voor gas en elektra. Hiervan is € 170.000 structureel bijgesteld. Daarnaast is er € 150.000 gereserveerd voor 2023 voor de onderzoeken uit het sportbeheerplan. Baten De energielasten Ezinge worden doorberekend in de gebruikersvergoedingen. Hierdoor hebben we € 60.000 meer inkomsten. Begroting 2023 en meerjarenperspectief Zie de toelichting hiervoor. 4.7.6

Investeringen

Overzicht geplande en nieuwe investeringen bedragen x € 1

Uitvoeringsplanning (verwachte) (verwacht) start jaar van uitvoering realisatie

Benodigd krediet

Begrote inkomsten / bijdrage van derden

Nettoinvestering

Reeds beschikbaar gesteld

Beschikbaar te stellen krediet 2023

Programma 7 - Sport en bewegen Sporthal De Eendracht

2024

2024

435.000

Vervanging toplaag atletiekbaan met middenterrein

2023

2023

518.000

Vervanging toplaag kunstgrasvelden

2023

2023

1.545.000

Vervanging conventionele verlichting naar LED

2023

2023

425.000

Hybride doelgebieden

2023

2023

Vervanging sproeileiding

2023

Sportpark Koedijkslanden

-

435.000

-

-

80.000

438.000

268.000

250.000

271.000

1.274.000

735.000

810.000

125.000

300.000

-

425.000

24.000

4.000

20.000

-

24.000

2023

91.000

16.000

75.000

-

91.000

2023

2023

32.100

5.600

26.500

-

32.100

Sportzaal Het Erf

2023

2023

209.000

37.000

172.000

-

209.000

Sportzaal De Aanloop

2023

2023

36.750

6.000

30.750

-

36.750

Gymzaal Prinses Marijkestraat

2023

2024

75.000

10.000

65.000

-

60.000

Gymzaal Oosterboer

2024

2024

110.750

-

110.750

-

-

Sportpark Ezinge

Totaal Programma 7 - Sport en bewegen

3.501.600

554.600

Ontwerp Programmabegroting 2023

2.947.000

1.003.000

1.937.850

Pagina 49 van 161

De totale investeringsopgave in sportaccommodaties bedraagt € 3,5 miljoen. De begrote bijdrage derden betreft een BTW compensatie conform geldende regelgeving. De investering bij sporthal De Eendracht betreft de vervanging van de CV-ketel (gasloos), vouwwand, sportvloer inclusief belijning en het verbeteren van de toegankelijkheid. In lijn met de meerjarenraming wordt op sportpark Ezinge ingezet op de vervanging van de toplaag van de atletiekbaan, de vervanging van de toplagen van drie kunstgrasvelden. Als gevolg van prijsontwikkelingen is een aanvullend krediet noodzakelijk om deze investeringen te realiseren. Aanvullend willen we de bestaande sportverlichting vervangen naar LED, realiseren we hybride doelgebieden en vervangen we de sproeileiding. Op sportpark Koedijkslanden is aanpassing van de bestaande LED-verlichting op de soft- en honkbalvelden noodzakelijk. De huidige verlichting voldoet niet aan de vereisten gesteld door de KNBSB. De investeringen voor de sport- en gymzalen betreffen hoofdzakelijk de vervanging van de sportvloeren inclusief belijning en de verwarmingsinstallaties.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 50 van 161

4.8

Programma 8: Ontwikkeling openbare ruimte

4.8.1

Wat valt onder dit programma?

Onderdelen

 

Ontwikkeling van de openbare ruimte Kwaliteitsbeheer ruimte (bouwen en milieu)

Prod. 49 50

Portefeuille Van Ulzen Van Ulzen

Het programma ‘Ontwikkeling openbare ruimte’ gaat over de gemeentelijke taken en rollen rond ruimtelijke ontwikkelingen. Beleidskader - Samen bouwen aan kwaliteit, visie op de fysieke leefomgeving (2021) - Kaderdocumenten voor de implementatie Omgevingswet - Gebiedsvisies, stedenbouwkundige visies, bestemmingsplannen en beeldkwaliteitsplannen - Uitvoeringsprogramma Gemeentelijk Verkeer en VervoersPlan (GVVP) 2021-2024 - Beleidsnota ‘Meppeler Erfgoed NU’ (2021) - Kwaliteitsmanifest 2021 - Brochure (Nota van Uitgangspunten) Wijkaanpak Oosterboer: de wijk klaar voor de wereld van morgen

(2021) - Programmaplan Duurzaamheid Relatie met andere beleidsterreinen Het ruimtelijk beleid werkt door in veel andere beleidsterreinen. Maatschappelijke ontwikkelingen, duurzaamheidsvraagstukken en economische activiteiten vragen om een ruimtelijke inpassing of kunnen juist een katalysator zijn voor de leefbaarheid in een wijk of buurt. 4.8.2

Wat willen we bereiken?

Algemene doelstelling: Een prettige woon- en werkomgeving creëren voor onze bewoners, bedrijven en bezoekers. 4.8.3

Wat gaan we daarvoor doen?

Doelen en activiteiten Wat willen we bereiken? Onze organisatie en samenleving voorbereiden op de invoering van de Omgevingswet. Wat gaan we daarvoor doen? Omgevingswet Op 1 januari 2023 treedt naar verwachting de Omgevingswet in werking. Vanaf dan wordt de wet in de praktijk toegepast. Ook na 1 januari 2023 is nog veel werk aan de winkel en kunnen zogenoemde kinderziektes niet worden uitgesloten. Het jaar 2023 staat dan ook in het teken van evalueren en aanpassen. Het nieuwe stelsel voor het omgevingsrecht en het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) worden ook na inwerkingtreding verder ontwikkeld en gemonitord. Daarnaast vraagt de benodigde gedragsverandering, zowel binnen de organisatie als het werkveld, om extra aandacht om de doelen van de wet te halen en de beoogde veranderingen door te voeren. Verder zijn twee instrumenten van de Omgevingswet: de omgevingsvisie en het omgevingsplan nog volop in ontwikkeling in 2023. Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen De Wet Kwaliteitsborging (Wkb) treedt per 1 januari 2023 in werking. Taken die de gemeente voorheen deed voor toezicht voor bepaalde onderdelen van de bouw, komen nu bij de markt te liggen. Voor de gemeente komen er andere taken bij op het gebied van bijhouden van administratie voor taken die in de markt komen te liggen. De gemeente blijft het bevoegd gezag.

Om de taken goed te kunnen uitvoeren, behoeft het inzet op de administratieve taken en voldoende capaciteit op het houden van toezicht. De capaciteit van toezicht staat al een aantal jaren onder druk, waarvoor nu voor een periode van 1 jaar extra inzet wordt gepleegd. Binnen dit jaar onderzoeken we hoe het werk zich ontwikkeld onder de Wkb en wat dit vraagt voor de komende jaren. Wij verhogen de bezetting voor 2023 met 2 fte. Hiermee kunnen wij zorgdragen voor voldoende bezetting om toezicht te houden op de bouw, gezien de ambitie zoals geuit in het coalitieakkoord om veel woonruimte te realiseren. Maar ook om toezicht te houden op bestaande bouw en het erfgoed dat Meppel rijk is.

Ontwerp Programmabegroting 2023

Pagina 51 van 161

Doelen en activiteiten Wat willen we bereiken? Ontwikkelen in samenhang en met kwaliteit Wat gaan we daarvoor doen? De Omgevingswet introduceert een aantal integrale kerninstrumenten. De omgevingsvisie, tezamen met de omgevingsprogramma’s, vervangt ons huidig sectoraal beleid op de fysieke leefomgeving. Alle regelgeving voor het fysiek domein komt samen in één omgevingsplan. Omgevingsvisie In 2023 werken we toe naar vaststelling in de gemeenteraad van een omgevingsvisie voor de gemeente Meppel. In de omgevingsvisie bepalen we ambities, doelstellingen en opgaven in samenhang. Parallel aan de omgevingsvisie onderzoeken we door middel van een effectrapportage de milieu- en omgevingseffecten van verschillende scenario’s voor de toekomst van Meppel. De scenario’s in de effectrapportage helpen ons bij de afwegingen en keuzes die we uiteindelijk maken in de omgevingsvisie. Omgevingsprogramma’s In de omgevingsvisie wegen we af welke omgevingsprogramma’s we als uitwerking gewenst zien. Dat kan themagericht, denk aan wonen, verkeer, duurzaamheid of gebiedsgericht. Zo werken we voor Noord IV al aan een gebiedsgericht omgevingsprogramma, als ruimtelijk kader voor de gebiedsontwikkeling. Omgevingsplan In 2023 hebben we een leidraad omgevingsplan voor het opstellen en doorlopen van een procedure van een wijziging van het omgevingsplan.