CConstaterende datMeppel
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage bij beantwoording technische vragen - implementatieplan sociale basis

1 - RAADSVERGADERING 5 november 2026, gemeente MeppelBij agendapunt: Programmabegroting 2027-203013.032 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Implementatieplan doorontwikkeling sociale basis 16 februari 2026 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding ..............................................................................................................................................3 2. De basis voor het Implementatieplan ..............................................................................................4 2.1 Wat is de sociale basis ..................................................................................................................4 2.2 Ambities en bouwstenen ...............................................................................................................4 2.3 Uitgangspunten voor de uitvoering ................................................................................................5 2.4 Informatiebronnen .........................................................................................................................6 3. Suggesties uit de samenleving ........................................................................................................7 4.

De aanpak ........................................................................................................................................14 4.1 Een zorgzaam Meppel ................................................................................................................14 4.2 Doelstellingen ..............................................................................................................................14 4.3 Grote lijnen van de activiteiten ....................................................................................................15 5. De organisatie ..................................................................................................................................18 5.1 Projectorganisatie ........................................................................................................................18 5.2 Monitoring en verantwoording .....................................................................................................20 5.3 Financiën .....................................................................................................................................20 5.4 Relatie met andere projecten of opgaven ...................................................................................21 5.5 Risico’s

........................................................................................................................................22 6. Uitwerking 2026 ...............................................................................................................................24 Bijlage 1: Resultaten bijeenkomsten .................................................................................................31 Bijlage 2: Geraadpleegde bronnen ....................................................................................................57 Bijlage 3: Projecten- en activiteiten format .......................................................................................58 3 1. Inleiding In het voorjaar van 2025 is de ‘Visie doorontwikkeling sociale basis’ vastgesteld. Daarin zijn de kaders geschetst van hoe wij de sociale basis in Meppel willen versterken en beter willen benutten. Dit Implementatieplan geeft handen en voeten aan de visie. We zetten neer wat we in de komende vijf jaar concreet willen bereiken, en welke acties we gaan ondernemen om dat te bereiken. Dit Implementatieplan is onze gids in de komende vijf jaar. Het geeft richting en maakt meetbaar wat we willen bereiken. Maar het is ook een levend document. Per jaar stellen we prioriteiten, ondernemen we acties en evalueren we de opbrengst.

De nieuwe inzichten verwerken we in de acties voor het jaar daarop. Jaarlijks nemen we de gemeenteraad mee in de inzichten. Voor de totstandkoming van dit Implementatieplan hebben we gesproken met veel betrokkenen. Met formele en informele organisaties, en met inwoners. Hierover is meer te lezen in hoofdstuk 3. Het was mooi om te zien hoe betrokken inwoners zijn en hoe verbonden iedereen zich voelt met onze stad. We hebben ook gezien en gehoord dat inwoners op een positieve manier willen (blijven) bijdragen aan een fijn leven in Meppel. Die uitgestoken hand van inwoners, organisaties en instellingen nemen wij graag aan. Want de sociale basis is van ons allemaal. Namens het college van burgemeesters en wethouders, Wethouder Klaas de Vries

4 2. De basis voor het Implementatieplan 2.1 Wat is de sociale basis Nog even in herinnering, zoals eerder beschreven in de visie. Met de sociale basis bedoelen we al het laagdrempelige aanbod van activiteiten en ondersteuning in Meppel en Nijeveen en in buurten en wijken. Dat zijn voor een deel formele professionele partijen die laagdrempelige ondersteuning bieden zoals opbouwwerk, maatschappelijk werk, jongerenwerk, schoolmaatschappelijk werk, cliëntenondersteuning, de Bibliotheek, GGD, Jeugdgezondheidszorg, etc.. Maar ook informele partijen, waar veel vrijwilligers zich voor inzetten, zoals sport- en cultuurverenigingen, ouderenbonden (PCOB/ANBO en KBO), Leger des Heils, stichting Schuldhulpmaatje, Stichting Humanitas, wijkplatforms, inwonersinitiatieven, kerken, de Moskee, speeltuinen, het Hospice, contactpunt Mantelzorg, etc., vallen onder de sociale basis. We willen toe naar een sterke sociale basis die aansluit bij de behoefte van inwoners, wijken en buurten. Een sociale basis die een geheel vormt en die inwoners biedt wat nodig is om zelf- en samen redzaam te zijn en om mee te kunnen doen aan de samenleving. Met een goede aansluiting op de gespecialiseerde (geïndiceerde) zorg. Wanneer dat nodig is, want het liefst willen we voorkomen dat problemen onnodig groot worden en willen we dat lichte hulp en steun uit de eigen omgeving en netwerk voldoende en aanwezig is.

Met een sterke sociale basis bevorderen we het ‘wel zijn’ van inwoners en kunnen we een verschuiving realiseren van gebruik van specialistische ondersteuning (geïndiceerde zorg) naar gebruik van het brede aanbod in de sociale basis. Dit moet ook zichtbaar worden in een verschuiving en vermindering van de kosten. 2.2 Ambities en bouwstenen In de visie zijn vier ambities gesteld. 1. Inwoners voelen zich verbonden met elkaar en dragen bij aan de gemeenschap. 2. Inwoners hebben de regie over hun eigen welzijn en zijn geactiveerd om daar zelf stappen in te zetten. 3. Inwoners zijn veerkrachtig en kunnen zoveel mogelijk zelf problemen voorkomen of oplossen. 4. Inwoners hebben toegang tot laagdrempelige en vroegtijdige hulp en voorzieningen. Om bovenstaande ambities te realiseren zijn onderstaande tien bouwstenen geformuleerd: 1. Bestaanszekerheid. 2. Financiering (voorspelbaar, regelluw, ontschot). 3. Samenwerken vanuit gelijkwaardigheid. 4. Eigenaarschap, zeggenschap en eigen regie. 5. Ruimte en plekken. 6. Responsiviteit. 5 7. (onder)steunen van mantelzorg. 8. Steun en ruimte voor vrijwillige inzet. 9. Versterken inclusie. 10. Mensen vragen en uitnodigen. In de praktijk is duidelijk dat activiteiten in het kader van de doorontwikkeling van de sociale basis vaak meerdere ambities helpen realiseren, en elke actie elementen van meerdere bouwstenen in zich heeft.

We gebruiken de ambities en bouwstenen dan ook om te toetsen of we het juiste doen, en niet als format voor dit Implementatieplan. 2.3 Uitgangspunten voor de uitvoering Om de ambities en actiepunten in samenhang op te pakken wordt gewerkt volgens onderstaande uitgangspunten. 1. De sociale basis bestaat uit een effectieve en integrale samenwerking tussen alle beleidsterreinen van de gemeente (Speelbeleid, Groenvoorziening, Verkeer, Verkeersveiligheid, Wonen, Wijk- en Dorpsgericht Werken (WDW), Jeugd, Onderwijs, Dienstverlening, Armoede- en Minima beleid, Communicatie, etc.) en met formele en informele uitvoeringspartners zoals Stichting Welzijn MensenWerk, Bibliotheek, Noorderboog, Icare, sport- en cultuurverenigingen, kerken, Moskee, Ouderenbonden (PCOB/AOB en KBO), basisonderwijs en voortgezet onderwijs, etc. 2. Aansluiten bij bestaand beleid en consistentie van beleid, dat niet wordt beïnvloed door politieke wisselingen, met de focus op de lokale leefwereld van inwoners en een integrale aanpak van thema's zoals zorg, welzijn, wonen, werk, en veiligheid. 3. Het eigenaarschap voor de uitvoering wordt zoveel mogelijk belegd bij formele of informele partijen of inwoners die vanuit het collectief kunnen opereren, gezamenlijke doelen nastreven, en aantoonbaar kennis en expertise hebben van het onderwerp en hier in de dagelijkse praktijk actief mee zijn. 4.

Er is sprake van een ‘langetermijnaanpak’ gericht op het realiseren van structurele verbeteringen door ‘ongelijke investeringen voor gelijke wijken’ in de gemeente Meppel. De continuïteit en daarmee de ‘lange adem’ ligt uiteindelijk bij de inwoners zelf, die de kern vormen van de samenleving en de ‘sociale basis’. 5. Er komt een beweging op gang dat inwoners (weer) omzien naar elkaar. Gemeente en ketenpartners kunnen hierin faciliterend optreden en doen een stap terug als de samenleving het zelf kan dragen. 6. Er wordt een experimenteerruimte gecreëerd voor (nieuwe) aanpakken en werkmethoden. Aanpakken en activiteiten die onvoldoende effectief zijn stoppen. De financiële ruimte wordt gebruikt voor nieuwe aanpakken en activiteiten. 7. Bewezen aanpakken en leerprocessen worden structureel geborgd in het portfolio van formele partijen, waaronder de gemeente, en informele partijen. Hierbij is ook het uitgangspunt dat formele partijen afstand nemen zodra inwoners activiteiten zelf kunnen dragen en professionele ondersteuning niet (langer) nodig is. 6 2.4 Informatiebronnen Voor dit Implementatieplan hebben we naast de Visie meerdere informatiebronnen gebruikt. • We hebben een uitgebreid participatietraject gestart, mede op advies van de Adviesraad Sociaal Domein. Een samenvatting van de opbrengsten is te lezen in hoofdstuk 3, zie ook de website: www.meppel.nl/meepraten en bijlage 1.

• Inwoners die niet mee konden of wilden doen aan participatiebijeenkomsten konden een digitale vragenlijst invullen. In de bibliotheek was het ook mogelijk een papieren versie van deze vragenlijst in te vullen, desgewenst met ondersteuning. De vragenlijst is door 202 mensen (gedeeltelijk) ingevuld. De belangrijkste uitkomsten zijn te lezen in hoofdstuk 3 en in een separaat rapport. • We hebben gebruik gemaakt van diverse wetenschappelijke rapporten waaronder het onlangs verschenen rapport ‘Tijd voor stevige keuzes’ (Eindrapportage Houdbaarheidsonderzoek Wmo 2015 van november 2025), een gezamenlijk initiatief van de Rijksoverheid en gemeenten. Volledigheidshalve verwijzen wij naar bijlage 3, bronnenlijst, voor een compleet overzicht. • Er is een rapport Wijkprofielen Meppel opgesteld, zie separate bijlage. De inhoud van dit rapport, evenals de suggesties vanuit de samenleving, hoofdstuk 3, komen overeen met de Wijkanalyses Koedijkslanden en Oosterboer. 7 3. Suggesties uit de samenleving Voor dit Implementatieplan zijn we met veel inwoners en organisaties in gesprek gegaan. Daarbij stond de vraag centraal: ‘Wat voor gemeente willen we zijn als het gaat om zorgen voor elkaar?’ We hebben 11 mooie bijeenkomsten gehad in verschillende wijken en 6 bijeenkomsten in de bibliotheek waaraan in totaal 370 inwoners hebben deelgenomen.

Inwoners konden door deelname aan een ‘Meedenkdiner’ of ‘Groepsgesprek’ aangeven wat zij belangrijk vinden bij de doorontwikkeling van de sociale basis. We hebben met elkaar gegeten en het goede gesprek gevoerd. Ook hebben we kinderen van de basisscholen (groep 6,7,en/of 8) gevraagd tekeningen te maken over hoe een fijn leven in Meppel eruit ziet.

8 Waardering van het leven in Meppel Inwoners die mee hebben gedaan geven hun leven gemiddeld een 7 of hoger. De gemeente Meppel, inclusief de kernen De Schiphorst, Broekhuizen, Nijeveen en Rogat, worden ervaren als een fijne stad en dorpskernen om in te wonen. De leefomgeving, het bruisende centrum, de culturele en maatschappelijke voorzieningen, de vele mogelijkheden om te wandelen en te fietsen en het omkijken naar elkaar werden vaak genoemd. Ook doen veel inwoners vrijwilligerswerk en mantelzorg en zijn zij bereid om dat ook in de toekomst te doen. Opvallend uit de gesprekken is dat zolang inwoners, jong of oud, gezond zijn en hun dagen kunnen invullen zoals zij dat willen, zij hun leven een hoger cijfer geven. Nemen gezondheidsklachten toe dan heeft dit ook effect op het mentaal en fysiek ‘wel zijn’ van inwoners. Ook de fysieke leefomgeving draagt bij aan de kwaliteit van leven. Veelvuldig is door inwoners aangegeven dat zij graag zien dat er meer ontmoetingsplekken worden gecreëerd in de buitenruimte waar jong en oud elkaar kunnen ontmoeten. Eventueel voorzien van buitenmeubilair, voldoende banken, prullenbakken, fietsnietjes, fiets-leun- hekken, schaaktafels, picknicktafels, uitleenkasten voor sport en spel, drinkwaterpunten, etc.

Wat er speelt (zorgen en wensen) Overlast en veiligheid Zorgen zijn er ook; met name over jongeren die geen eigen plek hebben en die overlast veroorzaken (vuurwerk, fatbikes, hangen in het centrum, drugsgebruik en dealen, etc.). Het is legitiem dat inwoners zich zorgen maken over de sociale veiligheid in hun buurt of wijk. Veiligheidsproblemen zijn samenlevingsproblemen en vraagt van de samenleving een investering in het versterken van het sociale weefsel in wijken en buurten via ‘community based veiligheid’. Community based veiligheid legt de nadruk op het versterken van gemeenschappen. In wijken met weinig sociale samenhang zijn er veel onveiligheidsgevoelens, zo blijkt uit de participatiebijeenkomsten. En angst leidt tot passiviteit. Bewoners durven elkaar in deze wijken vaak onvoldoende aan te spreken, niet altijd uit onverschilligheid, maar omdat ze elkaar niet goed kennen en kunnen inschatten. Ze vragen zich af of er wel sprake is van een gedeeld normbesef. Hebben hun buurgenoten wel dezelfde opvattingen over opvoeden, het schoonhouden van portieken, het (verkeerd) aanbieden van huisvuil, en het brutale gedrag van kinderen en jongeren tot laat in de avond? 9 Het zijn dezelfde inwoners die aangeven hier graag een rol in te willen vervullen.

Zo hebben de PCOB/AOB en KBO, kerken en een aantal inwoners aangegeven te willen starten met buurtcirkels (naar idee van de voorzorgcirkels1, alleen past deze benaming niet voor Meppel). Wonen Zorgen zijn ook geuit door ouderen, die steeds ouder en daarmee ook minder mobiel en eenzamer worden. Zij geven aan dat er onvoldoende mogelijkheden zijn om kleiner en gelijkvloers in hun ‘oude’ en vertrouwde woonomgeving te kunnen blijven wonen. Er is behoefte aan knarrenhofjes en/of seniorenappartementen, voorzien van een gemeenschappelijke ruimte waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten. Ouderen die minder mobiel zijn en afhankelijk zijn van een vervoersmaatregel, rollator, driewieler, scootmobiel, etc., spreken hun onvrede uit over de staat van onderhoud van stoepen, wegen, overhangend groen, reclameborden die breed staan uitgestald op de stoep en het ontbreken van schoon- en veilig straatmeubilair (bankjes, prullenbakken, fietsnietjes, fiets-leun-hekken, etc.) waardoor zij geremd worden in hun mobiliteit. Tijdens de bijeenkomsten werden ook oplossingen voorgesteld (soms oplossingen die andere gemeenten al hebben geïmplementeerd). Zo heeft de gemeente Baarn sinds 2016 ‘Beleidsregels handhaving overhangend groen gemeente Baarn’ (https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR654058).

Inwoners krijgen, wanneer er sprake is van overhangend groen wat de sociale- verkeers- en de vervoersveiligheid raakt, een brief van de gemeente met het verzoek om dit overhangend groen te verwijderen. Zo niet dan doet de gemeente dit en zijn de kosten voor de inwoner. Ook werd geopperd om zogenaamde buurtconciërges aan te stellen, naar voorbeeld van de gemeente Lelystad. Buurtconciërges zijn de ogen en oren van de buurt/wijk. Zij onderhouden contacten met bewoners, zorgen dat de buurt netjes blijft en bij eventuele klachten vanuit de buurt pakken zij die klachten zelf op of zetten deze door naar de juiste instanties. Het lokale participatiebedrijf speelt hierin een belangrijke rol, het betreft een leer-werktraject voor inwoners die tijdelijk aan de zijlijn van de arbeidsmarkt staan. De eigen woonomgeving speelt een belangrijke rol in het dagelijkse leven van alle inwoners van de gemeente Meppel. 1 Voorzorgcirkels: Een voorzorgcirkel is een kring van bewoners in dezelfde straat of buurt, die elkaar in het dagelijks leven willen helpen. Een warme kring in je eigen straat, buurt of wijk. Het gaat over omkijken naar elkaar en elkaar weer écht zien. In elke cirkel spreken bewoners af dat ze voor elkaar klaarstaan.

Dat kan zijn: een praatje, even helpen met de afvalcontainer, een kind naar school brengen, even een buurman naar het ziekenhuis brengen, samen eten, boodschappen doen voor een buurtbewoner, etc. Kortom de bereidheid om elkaar bij te staan, om te helpen waar nodig. Het is een vrijwillig buurtinitiatief want zorgen voor elkaar begint dichtbij. 10 Voor jonge kinderen is het de plek waar zij zelfstandig leren zijn, spelenderwijs hun omgeving ontdekken en anderen ontmoeten – in speeltuinen, op grasveldjes, etc. Ouderen willen er graag zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen en hebben baat bij toegankelijke plekken met bankjes, groen, en waar iets te beleven is, het Wilhelminapark wordt vaak als voorbeeld genoemd waar jong en oud bij elkaar komt. Bewegen, ontmoeten, sporten en spelen vinden inwoners belangrijk. Inwoners uit de wijk Oosterboer geven aan graag een dergelijke buiten-ontmoetingsplek te willen hebben en hier ook zelf een bijdrage aan te willen leveren (beheertaken, activiteiten, etc.). Daarnaast kan een dergelijke buiten- ontmoetingsplek ook gebruikt worden door (maatschappelijke) partners zoals scholen, buurtsportcoaches en sportaanbieders. Informatievoorziening Veel ouderen zijn onvoldoende digitaal vaardig om écht mee te kunnen doen aan de samenleving.

Zij zien graag de ‘oude’ gemeentegids terug omdat zij uit het confetti aanbod van (digitale) folders, flyers, nieuwsbrieven, etc. worden overladen met informatie met als gevolg dat, hoe goed bedoeld, de informatie niet aankomt en men afhaakt.

11 Inwoners vragen om laagdrempelige en toegankelijke informatie via een écht persoon, die luistert en die vragen kan beantwoorden of via een ‘warme overdracht’ kan doorverwijzen naar (een spreekuur van) de juiste organisatie of contactpersoon. Geld en geldzorgen Uit de gesprekken met inwoners tijdens de participatiebijeenkomsten (Stichting de (w)arme kant en de Voedselbank) blijkt dat niet alle inwoners beschikken over voldoende financiële middelen om te kunnen sporten en om mee te doen aan de samenleving. Voor inwoners met een smalle beurs heeft de gemeente Meppel wel voorzieningen. Bureaucratie rond de aanvraagprocedures kan inwoners afschrikken. Menselijke waardigheid moet centraal staan bij de ondersteuning aan inwoners. Samenvatting digitale vragenlijst In november 2025 hebben we inwoners van 16 jaar en ouder, die niet deel konden nemen aan de participatiebijeenkomsten (Meedenkdiners en groepsgesprekken), in de gelegenheid gesteld om een digitale vragenlijst in te vullen. Daarnaast werd aan inwoners, die onvoldoende digitaal vaardig zijn of niet beschikken over een computer, de mogelijkheid geboden om een papieren vragenlijst in te vullen. Hieronder de belangrijkste resultaten. Veel mensen in Meppel zijn actief en positief. Ze doen aan sport en bewegen (80%), hebben contact met andere mensen in de buurt (72%) en geven mantelzorg (46%).

Ze geven de kwaliteit van hun leven gemiddeld een 7,4, en ze vinden dat ze hun leven kunnen leven zoals ze dat zelf willen (72%). Dat het leven meestal goed en leuk is, betekent niet dat er geen suggesties zijn om het nog beter te doen. De antwoorden die mensen in de vragenlijst hebben gegeven, lijken veel op antwoorden die in de groepsgesprekken en Meedenkdiners aan de orde kwamen. Fysieke en culturele activiteiten Sport en bewegen en hobby’s zijn de dingen waardoor mensen zich het meest kunnen ontspannen. Wel vindt meer dan 10% van de mensen dat er te weinig te doen is in de gemeente Meppel. De meeste mensen die sporten of bewegen doen dit in hun eentje buiten. Ruim een derde van de mensen doet het op de sportschool in de gemeente Meppel. Veel minder mensen doen mee aan culturele activiteiten, 64% doet dat niet. Mensen die wel iets cultureels deden gingen vaak naar een festival of concert. Verschillende mensen geven aan dat meedoen aan cultuur duur is.

12 Vrijwilligerswerk en mantelzorg Bijna de helft van de mensen (43%) doet aan vrijwilligerswerk. Van de mensen die dat niet doen, zegt meer dan de helft dat ze dit in de toekomst zeker wel of misschien wel willen doen. 46% van de mensen geeft mantelzorg. De ene helft van die mensen kan het goed combineren met werk en andere taken. Maar de andere helft vindt de mantelzorg zwaar en voor 4% van de mensen is het eigenlijk te zwaar. Er is hulp voor mensen die mantelzorg geven, maar veel mensen kennen die hulp niet of weten niet waar ze naartoe moeten gaan om het te krijgen. De wijk en wonen Wat mensen vinden van leven in hun wijk verschilt veel. Twee derde is tevreden over de buurt en hoe mensen met elkaar omgaan. Een derde vindt juist dat er te weinig contact is met elkaar. Veel mensen (63%) zouden willen dat buurtbewoners (nog) meer naar elkaar omkijken. En 67% van de mensen denkt dat het contact in de buurt beter kan worden via ontmoetingsplekken en buurtactiviteiten. Een huis vinden om te wonen is in Meppel net als in de rest van Nederland een groot probleem. Twee derde maakt zich zorgen omdat het moeilijk is een huis te vinden dat past. Veiligheid Maar liefst driekwart van iedereen die de vragenlijst invulde vindt dat de gemeente Meppel kan bijdragen aan het verbeteren van de buurt/wijk/straat.

Bijvoorbeeld door het aanpakken van overlast in de wijk en zorgen dat dingen en plekken beter werken en er netjes uitzien. Ook meer handhaven van verkeer en overlast, en meer speelruimte voor kinderen vinden mensen belangrijk.

13 Plekken en diensten in de Meppel Inwoners van Meppel vinden zorg heel belangrijk. Vrije tijd, onderwijs, wegen en routes, en openbaar vervoer, staan in de rest van de top 5. Twintig procent van de mensen is ontevreden over wegen en routes in Meppel. Bovenstaande suggesties uit de samenleving nemen we, waar passend binnen de sociale basis, mee in het bepalen van de koers, de activiteiten en de prioriteiten in de komende jaren. Meer hierover in hoofdstuk 4 en 6. 14 4. De aanpak 4.1 Een zorgzaam Meppel Een kracht van Meppel is dat veel inwoners zich verbonden voelen met onze stad en omkijken naar elkaar. Er zijn binnen de gemeente Meppel veel vrijwilligers en mantelzorgers die andere inwoners helpen en ondersteunen. Dit willen we graag behouden en versterken in de sociale basis. Het is een samenspel tussen individuele, collectieve en informele en formele initiatieven voor het versterken van het gewone leven van inwoners. Gelijkwaardigheid in het contact met de inwoner is hiervoor essentieel. De rol van de gemeente verschilt per activiteit. We zijn aanjager, ondersteuner, volger, aangever en facilitator waar nodig. Daarvoor moeten we ook meer in de sociale basis de samenwerking opzoeken en partijen informeel en formeel nog meer met elkaar in verbinding brengen.

Dus niet alleen samenwerken met welzijns- en zorgpartners maar ook met kerken, de moskee, ouderenbonden, huisartsen, vrijwilligers, buurt- en wijkinitiatieven of met de netwerken (wijkplatforms, buurtkamers, ontmoetingscentra, etc.) die al in de wijken aanwezig zijn. 4.2 Doelstellingen Met dit Implementatieplan willen we ervoor zorgen dat inwoners laagdrempelig en dichtbij advies, informatie en zorg kunnen vinden. En dat hun eigenaarschap, zeggenschap en regie versterkt worden waardoor ze meer vanuit hun eigen kracht kunnen leven. Daarmee willen we waar mogelijk een (gedeeltelijke) verschuiving creëren van geïndiceerd zorggebruik naar preventie en informele ondersteuning. Zo kunnen we op de lange termijn zorgkosten terugdringen en beheersen en het zorgsysteem ontlasten. Aan de hand van de 10 bouwstenen zijn in de visie verschillende (sub)doelen geformuleerd: • In 2030 is er een preventieve aanpak van armoede en problematische schulden. • In 2030 is er een sterke(re) verbinding en integrale samenwerking tussen het fysieke en sociaal domein. • In 2030 is er actieve participatie van inwoners, vrijwilligers en professionals bij de (her)ontwikkeling van wijken. • In 2030 is er een duurzame en flexibele financiering voor activiteiten, voorzieningen en initiatieven in de sociale basis gecreëerd. • In 2030 is er een nauwe samenwerking tussen partijen in en rondom de sociale basis.

• In 2030 is de focus in onze gemeente verschoven van zorg als startpunt naar ondersteuning in de sociale basis, in de gevallen waar dat kan. Alle betrokken partijen handelen dan gezamenlijk en structureel vanuit deze benadering. • In 2030 is er actieve betrokkenheid van inwoners in de gemeenschap. • In 2030 zijn er toegankelijke en geschikte plekken en ruimtes voor activiteiten en voorzieningen in de wijk of het dorp. 15 • In 2030 weten we wat de behoeften, wensen en uitdagingen van de verschillende doelgroepen in onze gemeente zijn en spelen we samen met de maatschappelijke organisaties in de sociale basis hierop in. • In 2030 is de mantelzorgondersteuning geïntensiveerd via het actieplan mantelzorgondersteuning. • In 2030 is er een sterke en gewaardeerde vrijwilligerscultuur, waarin vrijwilligers gemotiveerd worden, organisaties effectief samenwerken, vraag en aanbod beter op elkaar aansluiten en vrijwilligers de juiste kennis hebben om doelgroepen optimaal te ondersteunen. • In 2030 zijn er voldoende toegankelijke en veilige voorzieningen voor verschillende doelgroepen in kwetsbare posities in onze gemeente. • In 2030 is er een centrale en toegankelijke informatievoorziening over de activiteiten en voorzieningen in de sociale basis.

• In 2030 is de communicatie in de sociale basis geoptimaliseerd, door betere afstemming tussen partijen en het gebruik van diverse(re) kanalen. 4.3 Grote lijnen van de activiteiten In de Visie zijn 9 actiepunten geïntroduceerd. Bij de ontwikkeling van dit Implementatieplan is gebleken dat deze actiepunten meerdere doelen dienen en dat activiteiten overlappen. Op basis van de 10 bouwstenen, de hiervoor beschreven doelen, de actielijnpunten uit de Visie en de feedback van inwoners hebben we 7 aandachtsgebieden geïdentificeerd. Per aandachtsgebied vermelden we in grote lijnen de activiteiten die we in de komende jaren willen inzetten. In hoofdstuk 6 is het jaarplan voor 2026 meer in detail beschreven. 1. Ontmoeten • Laagdrempelige ontmoetingsplekken binnen en buiten creëren en bestaande ontmoetingsplekken (Haveltermade, Plataan, De Koeberg en Oosterboer) verbeteren en het gebruik optimaliseren • Specifieke jongerenontmoetingsplekken creëren • Specifiek voor de LHBTIQ+ gemeenschap een ontmoetingsplek/faciliteit creëren • Organiseren van gesprekken of sessies met betrokken partners over hun rol, wensen en behoeften ten aanzien van ontmoetingsplekken 2.

Informatie en communicatie • Wijksteunpunten realiseren • Welkomstbijeenkomsten voor nieuwe inwoners • Informatieplein Meppel (in de Bibliotheek) • Creëren van een sociale kaart, digitaal en op papier • Creëren van een sociale kaart, specifiek voor mensen met een laag inkomen 16 3. (sociale)Veiligheid • ‘Noabercirkels Meppel’(zorgzame gemeenschappen en buurten) inzetten als instrument 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg • Actieplan mantelzorg • Maatregelen uit actieplan mantelzorg implementeren (o.a. opzetten van trainingen) • Vrijwilligers en mantelzorgers structureel (bijvoorbeeld jaarlijks) bedanken voor hun inzet • MeppelvoorElkaar meer inzetten en waar nodig verbeteren 5.

Voorzieningen • Het verbeteren en op niveau brengen van de basisvoorzieningen en het vergroten van de vindbaarheid en toegankelijkheid (sociale kaart) • Het voorkomen van overlap en het efficiënter en effectiever inzetten van het aanbod • Wijkgericht doen wat nodig is, de wijk en haar inwoners centraal en aan zet • Meer ruimte voor (georganiseerd) sporten en bewegen in de buitenruimte • Sport en bewegen als onderdeel van gecombineerde leefstijlinterventies (GLI: zoals valpreventie, verminderen van overgewicht, vergroten mentale weerbaarheid, etc.) meer inzetten op andere beleidsterreinen in het kader van preventie en positieve gezondheid • We inventariseren op welke plekken en thema’s er behoefte is aan de inzet voor ervaringsdeskundigen en ontwikkelen op basis daarvan een praktische aanpak voor het werven, begeleiden en ondersteunen van ervaringsdeskundigen • We informeren inwoners en overige partijen over hoe zij ervaringsdeskundigen kunnen bereiken 6. Beleid en financiën • We werken aan een gebiedsgerichte, integrale aanpak voor het versterken van de sociale basis • We stimuleren samenwerking tussen de verschillende beleidsdomeinen • We richten een monitoringsinstrument in om de voortgang van dit plan in kaart te brengen en te beoordelen of we financiële middelen op de juiste plaats inzetten 7.

Verbinding • De gemeente stimuleert en faciliteert verbinding tussen sociale partners en tussen organisaties uit de sociale basis en inwoners • We organiseren structurele, informele bijeenkomsten (Collegetour Meppel) met alle betrokkenen in de sociale basis (op dezelfde leest als de Meedenkdiners, maar dan met organisaties en betrokken inwoners) • We faciliteren intervisiesessies rond complexe casussen of thema’s • We passen nieuwe of verbeterde manieren van inwonersparticipatie toe, om zo te horen wat er speelt 17 • We geven inwoners en informele organisaties een actieve rol in de uitvoering van specifieke activiteiten • We onderzoeken samenwerking rondom gedeeld gebruik van locaties en voorzieningen. In hoofdstuk 6 diepen we uit welke activiteiten we in 2026 in gang zetten.

18 5. De organisatie 5.1 Projectorganisatie Het doorontwikkelen van de sociale basis is een project op zich, op de hoofdlijnen van de visie. Maar elke afzonderlijke activiteit moet ook op projectmatige basis aangepakt worden. De projectorganisatie ziet er als volgt uit. Kernteam De voortgang van het Implementatieteam wordt gevolgd en gestuurd door een kernteam. Dit team komt een keer per kwartaal bij elkaar. Het kernteam bestaat uit. • Bestuurlijke opdrachtgever, wethouders Wmo en Welzijn • Ambtelijke opdrachtgever, teammanager Werk en Meedoen • Projectleider Uitvoeringsplan sociale basis, beleidsadviseur Wmo/Sociale Basis. Multidisciplinair team De sociale basis staat niet op zichzelf. De omgeving waar inwoners leven, wonen, werken, ontspannen, etc. draagt allemaal bij aan het ‘wel zijn’ van inwoners.

19 Het Implementatieplan sociale basis vraagt dan ook om een integrale benadering: over wetten en afdelingen heen en naar alles wat bijdraagt aan een sociaal veilige leefomgeving en het welzijn van onze inwoners. Reden om de uitvoering vanuit de gemeente te beleggen bij een integraal multidisciplinair team. Dit multidisciplinaire team bestaat uit vertegenwoordigers van de gemeente waarbij hun unieke kennis en expertise essentieel is voor een succesvolle uitvoering. De vertegenwoordigers brengen elk hun eigen expertise in. Het multidisciplinaire team komt maandelijks bijeen. Het multidisciplinair team bestaat structureel uit de volgende personen: • Projectleider sociale basis, beleidsadviseur Wmo • Beleidsadviseur groen en spelen • Beleidsadviseur sport en bewegen • Beleidsadviseur sociaal domein • Projectsecretaris sociaal domein Wanneer nodig vragen we de volgende personen aan te sluiten: • Gebiedsregisseur Wijk- en Dorpsgericht Werken • Strategisch adviseur | Beleidscoördinator Sociaal Domein • Business Controller sociaal domein • Communicatieadviseur • Strategisch financieel adviseur sociaal domein Voor specifieke kennis en expertise wordt gebruik gemaakt van interne en externe deskundigheid. Projectenteams en activiteitenteams Alle activiteiten in het kader van de ambities en doelen van de Visie worden georganiseerd als een project of activiteit.

Zie hoofdstuk 6 van onderhavig document, ‘Uitvoering 2026’. Elk project of activiteit krijgt een projectleider. De projectleider kan een inwoner, een vrijwilliger of een werknemer van een organisatie, instelling of van de gemeente zijn. De projectleider betrekt inwoners, organisaties, instellingen, verenigingen, etc. bij de uitvoering van het project of initiatief en heeft zitting in het projectenteam. De afzonderlijke projectleiders van de projecten vormen samen het projectenteam. Dit team komt maandelijks bijeen om de voortgang van de projecten te bespreken. De projectleiders fungeren tevens als ambassadeur voor de beweging ‘van zorg naar gezondheid’. De overall projectleider is de linking pin tussen het Kernteam, het multidisciplinair team en het projectenteam. 20 5.2 Monitoring en verantwoording Om de maatschappelijke effecten en resultaten van de acties vanuit dit Implementatieplan te kunnen monitoren, is het belangrijk om de huidige situatie in kaart te brengen. Hiervoor is het rapport ‘Wijkprofielen Meppel’ opgesteld, zie separate bijlage. De wijkprofielen geven een beeld van de verschillende wijken in Meppel.

Wie wonen er in de wijk? Hoe ziet de wijk eruit? Wat speelt er in de wijk? En hoe verhouden de wijken, op basis van landelijke indicatoren, zich tot elkaar? Deze wijkprofielen vormen het vertrekpunt, de nulmeting, voor de ambities die de gemeente Meppel nastreeft met de Visie en dit Implementatieplan. De inhoud van de Wijkprofielen en de suggesties van inwoners, hoofdstuk 3, zijn naast de wijkanalyses Koedijkslanden en Oosterboer gelegd en komen overeen. Indicatoren Overkoepelend hebben we een aantal indicatoren opgesteld, zie hoofdstuk 6. De indicatoren geven een beeld of we onze doelen behalen (sturingsinformatie). Doen we de juiste dingen voor onze inwoners? We zijn zelden als gemeente de enige verklarende factor. We rapporteren op de voortgang op de geformuleerde indicatoren. Ook maken we gebruik, analoog aan de nulmeting, van bestaande data, aangevuld met kwalitatieve evaluaties en ervaringen van inwoners. Per indicator is uitgezocht wat de huidige situatie is, zie nulmeting ‘Wijkprofielen gemeente Meppel’ (separate bijlage), en wat de gewenste ontwikkeling is tot en met 2030. Het kernteam stuurt op deze indicatoren en rapporteert halfjaarlijks over de stand van zaken. Projectmijlpalen Voordat de inwoners daadwerkelijk meetbare verbetering ervaren moet er veel gebeuren. Vandaar dat we voor de uitvoering van de activiteiten werken met een projectformat (bijlage 3).

Hierin staan de afgesproken werkzaamheden en mijlpalen, de planning, de kosten en de risico’s. Deze projectbeschrijvingen worden ieder kwartaal bijgewerkt. Door met een efficiënt format te werken voorkomen we dat we uitvoerders van projecten overladen met regels, procedures en administratieve lasten. 5.3 Financiën De doorontwikkeling van de sociale basis maakt onderdeel uit van de (overkoepelende) bestuursopdracht voor het sociaal domein. De centrale onderzoeksvraag die in deze bestuursopdracht voorligt is: "Wat is ervoor nodig om de duurzame beweging naar de voorkant (door het versterken van de sociale basis en uitbreiden van preventieve en collectieve/lichtere voorzieningen) te maken, om zorgkosten verder te beheersen en de specialistisch geïndiceerde zorg verder te doen afnemen?” Het onderzoek richt zich op drie samenhangende onderdelen, namelijk de doorontwikkeling van de sociale basis, inzet op gerichte preventieve voorzieningen en inzet op collectieve/lichtere vormen van ondersteuning die een alternatief bieden voor zwaardere zorg. De exacte kosten voor het inzetten op de duurzame beweging naar de voorkant zijn nog onbekend, maar wel weten we dat investeringen (incidenteel en structureel) nodig zijn om op de lange termijn kosten te besparen op maatwerkvoorzieningen. Voor de komende vier jaren (2026-2030) zijn er middelen toegekend voor deze beweging.

Een deel van deze middelen zullen worden ingezet voor de doorontwikkeling van de sociale basis. Dekking van deze investeringen worden uiteindelijk terugbetaald door het inverdienmodel. Dat wil zeggen dat elke euro die wij investeren in de duurzame beweging naar de voorkant, zichzelf op termijn moet terugverdienen. Naast bovenstaande financiële middelen wordt ook gebruik gemaakt van de middelen van Gezond Actief Leven Akkoord, Integrale Zorgakkoord en Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord. 5.4 Relatie met andere projecten of opgaven De gemeentelijke beleidsdoelen die relevant zijn voor dit Implementatieplan zijn: • | Omgevingsvisie 2025 • | Re-integratiebeleid, 2017 • | Een werkende keten, 2019 • | Verordening Sociaal domein Meppel, 2026 • | Normenkader HHM Wmo • | Beleidsplan en Uitvoeringsplan armoede en schulden 2024-2027 • | Meppeler Akkoord Onderwijs en Zorg voor de Jeugd, 2021 • | Jeugdnota Gemeente Meppel 2023-2028 • | ‘Aanpak jeugdgroepen 2023 en verder’ • | Visie doorontwikkeling sociale basis 2025-2030 • | Landelijke akkoorden: Gezond en Actief Leven (GALA), Integraal Zorgakkoord (IZA) en Aanvullend Zorg en Welzijn Akkoord (AZWA) • | Coalitieakkoord Werk in Uitvoering, 2022-2026 • | Uitvoeringsplan armoede en schulden, 2024-2027 • | Sport (accommodatie)beleid gemeente Meppel, 2025-2029 • | Wijk- en Dorpsgericht werken • | Actieplan mantelzorgondersteuning • | Wettelijke

gemeentelijke taken Wmo, Jeugdwet en Participatiewet • | Beleidskaders en uitvoeringsprogramma onderwijsachterstanden 2023-2026 21 22 5.5 Risico’s Responsieve lokale overheid Hoewel de inzichten over het versterken van de sociale basis nog steeds in ontwikkeling zijn, bestaat over een ding weinig discussie: netwerkende, responsieve overheden met een interactieve bestuursstijl zijn nodig om samenwerkende actoren in de sociale basis terzijde te staan. Een interactieve bestuursstijl die ruimte geeft aan participatie, betaalt zich ondubbelzinnig terug in de vorm van een sterke sociale basis en draagt bovenal bij aan het wel zijn, de capaciteiten en het individueel potentieel van iedereen waar het uiteindelijk om gaat. Dit proces is niet alleen van belang bij de totstandkoming van beleid maar ook gedurende de uitvoering en evaluatie van beleid. Horizontaal integraal samenhangend samenwerken Horizontaal2 integraal samenhangend samenwerken in de sociale basis is essentieel voor een effectieve ondersteuning aan inwoners. Dit houdt in dat formele en informele partijen, inwoners en vrijwilligers met elkaar samenwerken vanuit een collectief perspectief aan een sterke sociale basis die inwoners in staat stelt de kwaliteit van hun leven te verbeteren in wisselwerking met hun sociale omgeving. Ook binnen de gemeente Meppel is integrale horizontale samenwerking tussen afdelingen essentieel.

De sociale basis is te beschouwen als een web van informele en formele verbindingen tussen tal van organisaties en instellingen, vrijwilligers en inwoners op lokaal niveau, die ertoe moet bijdragen dat inwoners erbij horen, ertoe doen en mee kunnen doen op een manier die hun recht doet. En waardoor problemen worden voorkomen (preventie) en als dat niet lukt inwoners voor oplossingen voor problemen – eenzaamheid, armoede, opvoedingsproblemen, uitsluiting - in eerste instantie terecht kunnen bij laagdrempelige en toegankelijke collectieve voorzieningen, informele netwerken en activiteiten. Het is belangrijk dat de gemeente, organisaties en instellingen en inwoners elkaar zien als gelijkwaardige samenwerkingspartner. Dit vraagt zowel van de gemeente, organisaties en instellingen als inwoners een transparante wijze van communiceren en het managen van verwachtingen, wat is wel en niet mogelijk. Een cultuur waarin leren, experimenteren en aanpassen de norm is. De uitvoering van dit Implementatieplan kan alleen via dit spoor lopen. Wederzijdse afhankelijkheid Een succesvol samenspel tussen alle actoren is essentieel voor een sterke sociale basis. Er is sprake van een wederzijdse afhankelijkheid in het bereiken van de gemeentelijke beleidsdoelen.

2 Bij horizontaal samenwerken ligt de nadruk op gelijkwaardig samenwerken en interactie tussen verschillende niveaus van organisaties, instellingen en afdelingen. Deze benadering stimuleert een meer open uitwisseling van informatie, kennis en ideeën, waardoor organisaties, instellingen en afdelingen flexibeler en responsiever kunnen opereren in een snel veranderende omgeving. 23 Een goede samenwerkingsrelatie tussen alle actoren in de sociale basis- keten, gebaseerd op gemeenschappelijke waarden, uitgangspunten en vertrouwen, is hiervoor essentieel. Evenals openheid over inhoud, proces en gedrag. Desondanks zijn verhoudingen en afhankelijkheden tussen informele en formele partijen, vrijwilligers en inwoners in de sociale basis-keten ongelijk. Lokale bestuurders en beleidsmakers van de gemeente en welzijnsorganisatie kunnen enerzijds aan knoppen draaien waar andere partijen niet bij kunnen. Anderzijds hebben vrijwilligers, inwoners en professionals invloed op de uitvoering en daarmee op het bereiken van de (gevraagde) resultaten. Het versterken van de sociale basis is complex. De afhankelijkheden tussen de actoren zijn groot: geen van de actoren kan alleen bepalen wat er moet gebeuren. Dit vraagt een horizontale sturing en deelname van alle betrokken actoren.

Communicatie en informatievoorziening Om inwoners, organisaties en instelling betrokken te houden bij de aanpak van de ‘doorontwikkeling van de sociale basis’ is het noodzakelijk om naast duidelijkheid te geven over wat wel en niet kan ook verslag te blijven doen van de opbrengsten en resultaten. De successen en praktijkvoorbeelden evenals de voortgangsrapportages worden dan ook gedeeld via www.meppel.nl/meepraten 6. Uitwerking 2026 Per kalenderjaar worden de ambities via projecten en activiteiten vormgegeven. Onderstaand de uitwerking voor 2026. Wat doen we Welk effect Wie Budget Aandachtsgebied Opmerkingen Wijksteunpunten De Koeberg en Oosterboer. In het wijksteunpunt werken professionals en vrijwilligers samen om vragen en zorgen van inwoners op te lossen of te verminderen. Denk hierbij aan vragen over praktische ondersteuning, vragen over Wmo, opvoeding en opgroeien, geldzaken, mantelzorg, brieven die inwoners niet begrijpen, eenzaamheid, zingeving etc. • Inwoners ondersteunen dichtbij, vraaggericht en integraal • Volwaardig deel uitmaken van de samenleving Stichting Welzijn MensenWerk, gemeente, Wijkvereniging Oosterboer, Hart voor Koedijkslanden, formele en informele partners € 50.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 6. Beleid en financiën 7. Verbinding We beginnen in twee wijkcentra bij wijze van pilot.

Met de opgedane ervaringen ontwikkelen we in de komende jaren eventueel meer wijksteunpunten. De werkwijze gaat uit van het principe ‘werken vanuit de bedoeling’. Dit vergt een cultuuromslag met durf en lef om de mensen om wie het gaat (de inwoner) centraal te stellen. Ontmoetingsplekken • Vergroten veiligheid en leefbaarheid in de wijk • Meedoen aan de samenleving • Inclusieve geïntegreerde samenleving • Verminderen eenzaamheid Stichting Welzijn MensenWerk, gemeente, wijkplatforms, wijkvereniging Oosterboer, formele en informele partners Bestaand budget, mogelijk AZWA budget 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 6. Beleid en financiën 7. Verbinding Laagdrempelige ontmoetingsplekken kunnen veel betekenen voor verschillende leefdomeinen: ze bieden ruimte voor ontmoeting, burger- en ondernemerschap én maatschappelijke ondersteuning. Tegelijkertijd zijn het ook broedplaatsen waar de systeemwereld van 25 • Herstelruimte voor inwoners met een psychische beperking beleid en professionals samenkomt met de leefwereld van bewoners. Zichtbaarheid ontmoetingsplekken • Zichtbaarheid vergroten door het aanbrengen van een eenduidig beeldmerk Stichting Welzijn MensenWerk,Gemeente € 15.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 7.

Verbinding Door het aanbrengen van een beeld(merk) buiten aan de gevel van de ontmoetingsplekken wordt de zichtbaarheid vergroot Naobercirkels Meppel • Vergroten veiligheid en leefbaarheid in de wijk • Meedoen aan de samenleving • Inclusieve geïntegreerde samenleving • Verminderen eenzaamheid PCOB/ANBO, KBO, Kerken en gemeente € 25.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 7. Verbinding Naobercirkels zijn geen professionele hulpverleners en verlenen geen (geïndiceerde) zorg maar kunnen wel degelijk een bijdrage leveren aan het verminderen van eenzaamheid, het vergroten van mentale weerbaarheid en wendbaarheid, meedoen en inclusie, een gezonde leefstijl, etc. Jongerenontmoetingsplekken (JOP) • Plek waar jongeren elkaar kunnen ontmoeten • Verminderen jeugdoverlast • Inclusieve geïntegreerde samenleving Stichting Welzijn MensenWerk, gemeente, Hervormingsagenda Jeugd, Living lab en jongeren € 30.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 7. Verbinding Laagdrempelige ontmoetingsplekken voor jongeren waarbij het eigenaarschap ligt bij de jongeren Buurtmaak (welkom bijeenkomsten) • Inclusieve geïntegreerde samenleving Stichting Welzijn MensenWerk, gemeente, wijkplatforms € 10.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4.

Vrijwilligerswerk Op deze laagdrempelige wijze worden nieuwe bewoners proactief geïnformeerd over de voorzieningen in hun wijk/buurt, over de culturele- 26 en mantelzorg 5. Voorzieningen 7. Verbinding sport- en uitgaans-activiteiten in de gemeente, en worden zij geïnformeerd over de ‘Naobercirkels’ Dit alles gericht om nieuwe bewoners zich thuis te laten voelen in de gemeente Meppel. Informatiepunt Het Geldloket zal getransformeerd worden naar een fysiek Informatiepunt in de Bibliotheek. In het informatiepunt zal worden samengewerkt met formele en informele organisaties. • Laagdrempelig inwonersondersteuning Bibliotheek, Belastingdienst, Humanitas, Nederlandse Vereniging voor Autisme, Stichting Welzijn MensenWerk, Seniorenweb, gemeente, Contactpunt Mantelzorg, Woningbouwcorporaties, Schuldhulpmaatjes, etc. € 100.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 6. Beleid en financiën 7. Verbinding Het creëren van een Informatieplein in Meppel, gevestigd in de Bibliotheek (Plataan), met daarbij een duidelijke en overzichtelijke weergave van het aanbod in de sociale basis (voorzieningen en activiteiten) in de vorm van een (digitale) agenda én het daadwerkelijk bieden van (directe) hulp aan inwoners. Eventueel wordt er een (vervolg)afspraak gemaakt bij één van de ketenpartners die spreekuren verzorgen in het Informatieplein (IP).

Het Informatieplein (IP) wordt organisch ontwikkeld (in stand houden wat goed loopt en langzaam -naar behoefte- uitbreiden met bijvoorbeeld spreekuren van Woningbouwcoöperaties, etc.). Sociale kaart (separaat voor inwoners met een laag inkomen en voor Jeugd) • Digitale en papieren sociale kaart Gemeente in samenwerking met het Informatieplein Meppel en de wijksteunpunten, € 40.000 2. Informatie en communicatie 5. Voorzieningen 6. Beleid en In een Sociale Kaart vinden inwoners en hulpverleners informatie over organisaties en hun aanbod van diensten, producten en activiteiten in het sociale domein. Ook wordt de 27 ketenpartners, living lab, etc. financiën 7. Verbinding Sociale Kaart ingericht voor een specifieke doelgroep, inwoners met een laag inkomen. Sport en bewegen • Sportinstuiven voor verschillende groepen en leeftijden • Wandel- en beweegroutes • Fitheids- en gezondheidstest • Valpreventie Meppel Actief, Hartstichting, gemeente € 7.500 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 5. Voorzieningen Jaarlijkse fitheids- en gezondheidstest in de verschillende ontmoetingscentra die Meppel kent, inclusief verwijzing naar activiteiten. Armoede • Quiet community Meppel, https://quiet.nl/ Armoedepact Meppel Stichting de (w)arme kant,Voedselbank 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 6. Beleid en financiën 7.

Verbinding Deelname aan de ‘quiet- community’ genereert aandacht voor (stille) armoede door verhalen te vertellen, door de armoede te verzachten met gratis aanbiedingen voor de members (huishoudens in armoede) én door de members de kans te bieden hun talenten te benutten. ANWB AutoMaatje Oriënteren of een dergelijk initiatief tot stand kan komen Vergroten mobiliteit • Meedoen aan de samenleving • Bestrijden van eenzaamheid Vrijwilligersinitiatief, gemeente, Stichting Welzijn MensenWerk, etc. € 50.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 6. Beleid en financiën 7. Verbinding Het doel van ANWB AutoMaatje is om inwoners te helpen de deur uit te gaan en hen te laten deelnemen aan de samenleving. 28 • Stimuleren vrijwilligerswerk Jong&Oud • Mentale weerbaarheid en wendbaarheid vergroten onder jongeren • Bestrijden van eenzaamheid onder ouderen Vrijwilligersinitiatief, gemeente, Stichting Welzijn MensenWerk, etc. € 5.000 1. Ontmoeten 4. Vrijwilligerswerk en mantelzorg 5. Voorzieningen 7. Verbinding Vergroten van de wendbaarheid en weerbaarheid onder jongeren en bestrijden van de eenzaamheid onder ouderen. Sociale basis college tour • Thematische lunchbijeenkomst voor formele en informele partijen Gemeente, gastsprekers, organisaties en instellingen (formeel en informeel) € 15.000 1. Ontmoeten 2. Informatie en communicatie 6.

Beleid en financiën 7. Verbinding Kennis en informatie uitwisselingsbijeenkomsten tussen professionals, organisaties en inwoners. Totaal € 347.500 Sturingskader Doelen | Indicatoren | Huidige situatie 2025 | Gewenste ontwikkeling | Bron 2030 Eenzaamheid | % inwoners ervaart | 45,4% | 42% | GGD monitor/WSJG/alle cijfers eenzaamheid Mentale weerbaarheid | % inwoners ervaart veel | 23% | 20% | GGD monitor/WSJG/alle cijfers stress Inwoners bewegen meer | % inwoners dat voldoet aan | 49,6% | 50% | https://www.vzinfo.nl/ de beweegrichtlijn Inwoners met diabetes type | % inwoners dat diabetes | 6,4% | 5% | GGD monitor/WSJG/alle cijfers I of II | type 1 of 2 heeft Verminderen voortijdig | % jongeren van 12 tot 23 | 2,1% | 2,1% | GGD monitor/WSJG/alle cijfers schoolverlaten | jaar die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten. Een startkwalificatie is een havo of vwo diploma of minimaal een mbo-2 diploma.

Jeugdhulp | Aantallen jeugdhulp | 1030 | 750 | GGD monitor/WSJG/alle cijfers Wmo-ondersteuning | Aantallen Wmo- | 2580 | 2300 | GGD monitor/WSJG/alle cijfers maatwerkvoorzieningen Terugdringen Wmo | Aantal Wmo begeleiding | 18 per 1000 inwoners | 13 per 1000 inwoners | GGD monitor/WSJG/alle cijfers begeleiding 29 30 Volwassenen en ouderen zijn vitaal % inwoners dat de eigen gezondheid als goed ervaart 74% 74% https://www.vzinfo.nl/buurtatlas Mantelzorg % inwoners dat mantelzorg verleent 12,3% 14% GGD monitor/WSJG/alle cijfers Armoede % huishoudens met een laag inkomen 9% 8% WSJG Bijlage 1: Resultaten bijeenkomsten Fijn leven in Meppel Groepsgesprekken, 4 november, De Koeberg Waardering leven in Meppel Eerste groep De Koeberg is voor de wijk een belangrijke ontmoetingsplek. Samen eten, omzien naar elkaar en bezig blijven, met bijvoorbeeld motorrijden, vrijwilligerswerk, fietsen, gym, zwemmen en sjoelen, zorgt dat mensen vitaal blijven en beter om kunnen gaan met stress en tegenslagen. Hoe meer regie mensen op hun eigen leven hebben, hoe hoger het cijfer is. Wanneer mensen meer gezondheidsklachten krijgen, kunnen ze soms niet meer het leven leiden dat ze gewend zijn. Dat heeft effect op hoe ze zich voelen, zowel fysiek als mentaal.

“Het is fijn om elkaar te spreken, ik kijk er écht naar uit.” De wandelclub De deelnemers aan deze club zijn vitaal, hebben weinig gezondheidsklachten en kunnen over het algemeen hun leven invullen zoals zij dat graag willen. Zij zijn actief - fietsen, biljarten, zwemmen - en hebben een netwerk van familie, buren, de bridgegroep, de koffiegroep en de wandelclub. Sommige mensen die mantelzorg geven aan hun partner, geven hun leven een lager cijfer. Zij moeten daardoor langzaam afscheid nemen van hun ‘oude’ leven en hebben het hier mentaal en fysiek moeilijk mee. Sommige inwoners zijn verhuisd en geven aan hier spijt van te hebben, omdat ze geen contact hebben met de buren. Gemiddeld cijfer 6,8 Gemiddeld cijfer 7,3 32 De koffieclub Deelnemers vinden gezondheid belangrijk, net als goede hulp en menselijk contact. Sommige mensen geven aan soms eenzaam te zijn en het niet fijn te vinden alles alleen te moeten doen. De een maakt het somber, de ander is toch tevreden met het leven. Zelfstandig zijn is belangrijk, maar als het niet anders kan, wordt de huisarts ingeschakeld voor hulp. De meeste mensen leven van dag tot dag en houden zichzelf bezig met tuinieren, wandelen, puzzelen, handwerken, computer, theater, bioscoop, koor, kerkgang en de helft van de groep doet vrijwilligerswerk. Wat speelt er? (zorgen en problematiek) De afstand tot het Stadhuis voelt groot.

Mensen ervaren een te grote drempel om ondersteuning van de gemeente en andere organisaties te krijgen. De wachttijden zijn vaak lang. Enkele inwoners hebben ook de indruk dat iemand binnen de organisaties kennen het proces versnelt. Eén inwoner geeft aan het ingewikkeld te vinden hulp via de computer te regelen. De inwoners voelen een afstand ten opzichte van de jongeren in de wijk. Ze ervaren overlast van fatbikes en roekeloos rijgedrag en vinden dat jongeren onvoldoende rekening houden met ouderen. “Ouderen kijken naar elkaar om, jongeren niet.” De inrichting en situatie rondom het Rembrandtplein voelt niet goed. Veel mensen vinden de tunnel richting het ziekenhuis onveilig. Sommige inwoners maken om die reden geen afspraak later in de middag. Verder mist er een goede oversteekplaats, terwijl de auto’s er te hard rijden. Ook hebben ze last van zwerfafval. De sociale veiligheid kan beter en de wijkagent wordt op straat gemist. Eenzaamheid en somberte zijn vaker genoemd. Bijvoorbeeld omdat er weinig contact is met de kinderen, omdat die zelf drukke levens hebben. De donkere dagen van de winter en de weinig hoopvolle berichten over de wereld in de media dragen daar extra aan bij.

Wat is belangrijk voor een fijn leven? (wensen en ideeën) • Een betere zichtbaarheid van en betere toegang tot voorzieningen in de wijk, zoals de dokterspraktijk, andere gezondheidszorg, de wijkagent en de gemeente. Zo kunnen inwoners beter geholpen worden. Dit kan zorgen voor minder aanvragen, als op tijd een goed advies gegeven wordt is geen verdere zorg nodig. Gemiddeld cijfer 7,8 33 • Verbetering van de infrastructuur en inrichting in de wijk, zoals meer bankjes voor contact, onderhoud van de stoep, verlichting op donkere plekken • Heel concreet, een boekje ‘Wegwijs in Meppel’ zou fijn zijn. • Betere woonvoorzieningen voor ouderen, zoals een bejaardenhuis of woningen die volledig gelijkvloers zijn. 34 Fijn leven in Meppel Meedenkdiner, 6 november, De (w)arme kant Waardering leven in Meppel De deelnemers vinden het prettig wonen in Meppel. Sommige zijn terugverhuisd en kunnen dus goed vergelijken. Er is veel te doen in Meppel, maar niet iedereen kan meedoen, omdat het veel geld kost. Daarom doen ze vaker activiteiten in de buitenlucht. Fietsen en wandelen, bijvoorbeeld in het park en de bossen bij Staphorst, geeft ontspanning. “Meppel heeft alles, je kan veel op de fiets doen, het is levendig en mensen kijken ook nog naar elkaar om”. Voor kinderen heeft Meppel voldoende mogelijkheden om te sporten, maar voor volwassenen is er te weinig aanbod.

Sommige deelnemers doen vrijwilligerswerk om de taal te kunnen spreken en om onder de mensen te zijn. De deelnemers maken veel gebruik van het aanbod van stichting De (w)arme kant, bijvoorbeeld voor een dagje Walibi, naar het zwembad, voor bioscoopkaartjes, de Kerstactie en het Sinterklaasfeest. Het leer-werkcentrum De MensA is bij de meeste deelnemers bekend en ze zijn er erg positief over. Ze voelen zich gezien en kunnen er zichzelf zijn. Ze doen graag mee met de activiteiten en bedenken ze ook zelf. Het is een fijne plek om een kop koffie te drinken en hun verhaal te kunnen doen. Wat speelt er? (zorgen en problematiek) Financiële problemen zorgen voor veel stress. Eén deelnemer zegt een zeer zwaar leven te hebben. De beschikbare hulp vinden de meeste mensen onvoldoende. Het voelt alsof de regie wordt overgenomen en er niet echt naar hen wordt geluisterd. Hulp bestaat vaak uit het vertellen wat de inwoner moet doen. Dat ervaren ze als ongelijkwaardig en het afpakken van hun zelfstandigheid. Sommige voorwaarden om hulp te kunnen krijgen, versterken dat gevoel, zoals verplichte bewindvoering. Daarnaast betekent iets teveel verdienen, dat je niet meer in aanmerking komt voor gemeentelijke kwijtschelding of toeslagen. Dit vergroot de kans op (nieuwe) financiële problemen.

Gemiddeld cijfer 6,4 35 Hulp door de gemeente en partijen als schuldhulpverlening en huishoudelijke hulp, voldoet vaak niet aan de verwachtingen. De kwaliteit van de zorg en ondersteuning en of de partijen wel de juiste papieren hebben, wordt niet gecontroleerd. Eén deelnemer vertelt dat de schuldhulpverlener betaald kreeg voor hulp bij de verhuizing naar Meppel, maar de deelnemer zelf alles heeft moeten regelen. Een ander heeft een huishoudelijke hulp die vaak eerder naar huis gaat of zelfs niet komt opdagen, maar wel de volledige uren declareert. Deze signalen hebben de deelnemers doorgegeven, maar volgens hen gebeurt er niets mee. Hulp vragen vinden ze al een grote stap. Wanneer ze die hulp niet krijgen, moeten ze het zelf doen, maakt dat lukt vaak niet goed, omdat hun hoofd te vol zit. “Bewindvoering en schuldhulpbemiddeling zijn een verdienmodel. Kan de gemeente dit niet zelf oppakken?” De meeste deelnemers zijn het vertrouwen in de overheid en instanties kwijt, door gebrek aan eerlijkheid en transparantie en doordat er geen goed vervolg is op afspraken. Ze krijgen veel te maken met nieuwe contactpersonen, omdat er veel verandering is in personeel. Daardoor moeten ze steeds opnieuw hun verhaal doen en een nieuwe vertrouwensband opbouwen. Toezeggingen blijven liggen en beloftes worden niet nagekomen. De deelnemers vinden het moeilijk daarmee om te gaan.

Wat is belangrijk voor een fijn leven? (wensen en ideeën)  Het zou fijn zijn als er een soort volwassenfonds komt om te kunnen zwemmen of sporten.  Een gratis bibliotheekpas voor volwassenen.  De gemeente, organisaties en instellingen zouden de vraag moeten stellen: ‘Wat heb je nodig?’. Echt luisteren, in plaats van alleen maar processen en procedures uitleggen.  In de buurt is behoefte aan bankjes, speelplekken en meer groen. Ervaring van het gesprek Prettig, een openbaring, mooi, verbindend, leerzaam, openheid, geweldig, voor herhaling vatbaar, leuke ontmoetingen, bruikbaar, heel goed, fijn, tevreden 36 Fijn leven in Meppel Groepsgesprek, 7 november in Moskee Al-Mohsinien Meppel Waardering leven in Meppel Alle deelnemers geven aan dat het prettig wonen is in Meppel. Er zijn veel voorzieningen, zoals sport en speeltuintjes. Ook hebben ze over het algemeen goed contact met de buren; ze hebben elkaars sleutel. “Wij hebben het goed; de basis is op orde. We hebben een dak boven ons hoofd, we hebben eten en we zijn vitaal en gezond.” De aanwezigen hebben een druk leven. Ze combineren een fulltime baan met de zorg voor hun ouders, kinderen opvoeden en bijvoorbeeld vrijwilligerswerk bij de Moskee. Ze vertellen dat mantelzorg in hun cultuur heel gewoon is. Dat doen ze ook graag, uit respect en waardering. De samenleving is in de afgelopen 20 jaar veranderd.

De deelnemers ervaren meer polarisatie en verharding. Eén deelnemer vertelt dat zijn vrouw kritiek krijgt op haar hoofddoek; dat gebeurde vroeger niet. Ze merken het ook op de school van hun kinderen. Daar worstelen ze mee. Jongeren gaan de confrontatie aan, maar de ouders zien liever dat ze sociaal weerbaarder worden. Ook de Marokkaanse gemeenschap verandert. Vroeger waren de vrouwen meer thuis. Hierdoor was er altijd opvang wanneer de kinderen uit school kwamen. Tegenwoordig werken veel meer Marokkaanse vrouwen voor extra inkomen om een beetje prettig te kunnen leven. Dat betekent dat de opvoeding bij meer mensen komt te liggen, zoals de kinderopvang en scholen. Dat voelt soms als bemoeien. Ze vinden het fijn dat straks de winkels ook op zondag open mogen zijn. Wel is het jammer dat steeds meer winkels verdwijnen in het centrum. Wat speelt er? (zorgen en problematiek) Veel inwoners hebben moeite met rondkomen. De boodschappen, alles wordt steeds duurder. Gemiddeld cijfer 8,4 37 Een bepaalde groep is niet zelfredzaam, terwijl dat wel van hen wordt verwacht. Daarin lopen ze tegen grenzen aan. Om ondersteuning te krijgen, zijn voldoende digitale vaardigheden nodig. Veel ouderen hebben die vaardigheden niet. Wat is belangrijk voor een fijn leven? (wensen en ideeën) • Wat het meest genoemd wordt is verbinding.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://meppel.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/4cb4a292-5caf-4ee2-a64d-503679ed9eeb?agendaItemId=994dd34b-7217-4dff-b5a1-ffa680654145