CConstaterende datMeppel
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 5 - Fusie Effect Rapportage

3 - RAADSCOMMISSIE ALGEMEEN 10 september 2026, gemeente MeppelBij agendapunt: Bestuurlijke fusie Promes en VOMEO10.695 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Richtinggevende uitspraken op het gebied van personeelsbeleid Richtinggevend op het gebied van personeel: • Het strategisch personeelsbeleid is erop gericht optimaal kansen te creëren door het behouden van werkgelegenheid, het ontwikkelen van medewerkers en het versterken van loopbaanmogelijkheden, gericht op het realiseren van de ambities, doelen en resultaten van de scholen. • Alle medewerkers houden, op het moment dat wordt overgegaan tot een bestuurlijke fusie, een bestuursaanstelling met behoud van bestaande rechten en plichten die zijn opgebouwd. Tevens is werkgelegenheid gegarandeerd. • Medewerkers behouden hun salarisinschaling en salarisperspectief conform het afgesloten arbeidscontract. • Indien herplaatsing aan de orde is, vindt dit altijd plaats in goed overleg met de desbetreffende medewerker. De insteek daarbij is en blijft dat zo veel en waar 28 mogelijk recht wordt gedaan aan iemands behoeften, om vanuit goed werkgeverschap de medewerker voor de organisatie te behouden. 3.7 Risicoanalyse en beheersmaatregelen Door het inzichtelijk maken van de risico’s die worden voorzien worden mogelijke bedreigingen voor de uitvoering in termen van kwaliteit, tijd en middelen van de bestuurlijke fusie inzichtelijk gemaakt.

In deze (aanvullende) paragraaf worden de belangrijkste belemmeringen en aandachtspunten weergeven, zoals vastgesteld in het verdiepend meerwaardenonderzoek. Behoud van kleinschaligheid: Een veelgenoemd aandachtspunt is het bewaken van de ‘menselijke maat’. Beide organisaties hechten aan de kleinschalige, toegankelijke cultuur van hun scholen; men wil voorkomen dat een schaalvergroting ertoe leidt dat leerlingen, ouders of medewerkers zich verloren voelen in een logge organisatie. Het rapport erkent dit risico – wanneer de organisatie te complex wordt en de menselijke maat verdwijnt, ‘verliest een schoolbestuur de aansluiting met de hoofdrolspelers van het onderwijs’ en dreigt een ‘too-big-to-succeed’-scenario. Tegelijk wordt gesteld dat dit te ondervangen is: de scholen blijven fysiek bestaan op dezelfde locaties met dezelfde teams, waardoor nabijheid en persoonlijk contact behouden blijven. Het voedingsgebied van het nieuwe bestuur blijft daarmee gelijk aan het huidige voedingsgebied van beide schoolbesturen. Organisatiecultuur en identiteit: Een bestuurlijke fusie vergt het samenbrengen van twee organisatieculturen. Het onderzoek concludeert dat de besturingsfilosofieën en kernwaarden van Promes en VOMEO goed bij elkaar aansluiten (beide hanteren principes van autonomie van scholen, professionaliteit en inclusiviteit).

Dit betekent dat er op hoofdlijnen weinig culturele belemmeringen zijn; beide zien onderwijs als iets dat dicht bij de scholen zelf georganiseerd moet worden, binnen een gedeeld kader. Echter, er is aandacht nodig voor het proces: VOMEO is zelf nog in cultuurontwikkeling na een eerdere bestuurlijke fusie in 2022. Bestuurlijke en juridische complexiteit: Hoewel nauwelijks expliciet als obstakel benoemd, vergt een fusie tussen een po- en een vo-bestuur aandacht voor verschillende regelgevingen en procedures. Zo hebben po en vo ieder (nog) hun eigen cao’s, bekostigingssystematieken en medezeggenschapsstructuren. In de toekomst zal dit eenvoudiger worden als de wetgeving voor po en vo wordt samengevoegd, maar in de overgangsfase vraagt het om zorgvuldige afstemming. Daarbij kunnen de huidige bekostigingssystematieken staande blijven en mee-ontwikkelen in de tijd. Enkele praktische nadelen van schaalvergroting: Het rapport is overwegend positief, maar signaleert ook kleine nadelen: een grotere organisatie is eerder aanbestedingsplichtig bij inkoop en de harmonisatie van administratieve systemen zal tijd kosten. Deze belemmeringen worden echter als overkomelijk gezien en wegen niet op tegen de voordelen. 29 4.

Effecten van de fusie op keuzevrijheid, diversiteit en bereikbaarheid De bestuurlijke fusie van Promes en VOMEO heeft geen gevolgen voor de keuzevrijheid, diversiteit en bereikbaarheid van het onderwijsaanbod. 4.1 Effecten van de fusie op keuzevrijheid Met de bestuurlijke fusie van Promes en VOMEO wordt het huidige onderwijsaanbod gegarandeerd. Na de realisatie van de bestuurlijke fusie blijven de huidige grondslag, de identiteit en de pedagogisch-didactische aanpak van zowel de scholen van Promes als de scholen van VOMEO hetzelfde. Hiermee hebben leerlingen en ouders in het voedingsgebied van beide scholen ook na de bestuurlijke fusie dezelfde mogelijkheden om ten aanzien van hun onderwijsbehoeften een passende schoolkeuze te maken. 4.2 Effecten van de fusie op diversiteit Door de huidige inrichting van de bestuurlijke fusie blijft de denominatieve grondslag van de betrokken scholen gelijk. Het openbare karakter van de scholen in Staphorst blijft geborgd en de fusie verstevigd de positie van de relatief kleine scholen in Staphorst. Op schoolniveau blijven zowel het openbare als het christelijke karakter van de VOMEO- scholen gewaarborgd. Hiermee wordt ook na de bestuurlijke fusie voorzien in het openbaar en christelijke onderwijs in de gemeenten Meppel, Westerveld en Staphorst.

Tevens blijft het huidige pedagogisch-didactische onderwijsconcept waarmee de scholen vormgeven aan het onderwijs gehandhaafd. Ook is er door de bestuurlijke fusie geen sprake van veranderingen in het onderwijsaanbod van de scholen (vakken, profielen). 4.3 Effecten van de fusie op spreiding van onderwijsvoorzieningen in de regio De bestuurlijke fusie heeft geen effect op de spreiding en de omvang van het aantal scholen in de gemeenten Meppel, Westerveld en Staphorst. Het nieuwe schoolbestuur zet de bestaande scholen en hun onderwijsaanbod voort, waarbij ook de continuïteit en instandhouding van de kleine scholen worden gewaarborgd. 5. | Kosten en baten van de fusie De bestuurlijke fusie heeft geen direct financieel doel en beoogt geen financiële effecten te genereren, noch in positieve noch in negatieve zin. Vanuit de huidige financiële situatie zijn er geen belemmeringen voor een bestuurlijke fusie geconstateerd. Centraal hierbij staat de veronderstelling dat de veranderingen in financiële bedrijfsvoering als gevolg van de bestuurlijke fusie beperkt zijn. Immers, er verandert door de bestuurlijke fusie op personeelsniveau en in de huisvesting niets en die vormen beide de grootste kostenposten. 5.1 | Financiële kosten en baten Het financieel onderzoek toont dat beide besturen gezond zijn en dat samenvoeging geen belemmering vormt.

Fusie creëert juist meer financiële slagkracht, efficiëntere overhead en capaciteit voor subsidieaanvragen. De belangrijkste bevindingen van het financieel onderzoek zijn: 1. | Zowel Promes als VOMEO zijn financieel gezond als organisatie. De kengetallen zijn meerjarig stabiel. Hieronder zijn de kengetallen van beide organisaties van de twee meest recente jaren opgenomen. Kengetallen | Promes | VOMEO Res. 2023 | Res. | Res. 2023 | Res. | Signalerings- 2024 | 2024 | waarde Solvabiliteit II | 0,73 | 0,69 | 0,69 | 0,67 | < 0,3 3-jr < 0 Rentabiliteit | 0,00 | -0,01 | 0,03 | 0 | 2-jr < -0,05 1-jr < -0,10 Liquiditeit | 3 | 2,6 | 2,11 | 1,99 | < 0,75 Weerstandsvermogen | 0,16 | 0,15 | 0,21 | 0,19 | < 0,05 Signaleringswaarde Eigen vermogen | 1,38 | 1,21 | 0,76 | 0,69 | > 1 Huisvestingsratio | 0,08 | 0,07 | 0,07 | 0,08 | > 0,1 Eigen vermogen per leerling (€ x 1.000) | 1.853 | 1.755 | 2.560 | 2.412 2. | In de meest recente jaren (2023 en 2024) is bij beide besturen het eigen vermogen hoger dan gebruikelijk. Dit wordt veroorzaakt door de uitbetaling van de NPO-gelden op stichtingsniveau in 2023, terwijl deze gelden nog niet (volledig) in 2023 besteed worden. Deze worden in 2024 en 2025 (verder) besteed, waardoor het eigen vermogen weer terugkeert op het gebruikelijke niveau.

In 2023 zijn de voorzieningen voor Promes gestegen als gevolg van de invoer van de componentenmethode groot onderhoud. Bij beide besturen is er binnen de voorzieningen ook een post opgenomen voor jubilea van medewerkers. Daarnaast omschrijft VOMEO dat hierin ook een post zit voor langdurig zieken die naar waarschijnlijkheid niet (geheel) terugkeren in actieve dienst. 30 31 Bij beide besturen is de liquiditeit hoog en is er dus voldoende flexibiliteit om (onvoorziene) kosten op korte termijn op te vangen. 3. Voor beide organisaties is vooruitgekeken tot aan 2029, in de meest recente versie van de meerjarenbegroting (jaarrekening 2024). Bij beide organisaties is voor de komende jaren een negatief exploitatieresultaat te zien, wat samenhangt met de hierboven genoemde ontvangen NPO-gelden die de komende jaren uitgegeven worden. Vanaf 2026 wordt verwacht dat het resultaat weer nagenoeg 0 is. Voor de komende jaren is het afbouwen van het eigen vermogen een aandachtspunt voor beide organisaties. Daarnaast blijken plannen niet altijd uitvoerbaar door personeelstekorten, hierdoor kunnen bepaalde gelden niet uitgegeven worden. 4. Er zijn geen opvallende verschillen waargenomen in de grondslagen van waardering en resultaatbepaling en de verschillen die wel zijn waargenomen (bestemmingsreserves, afschrijvingsgrondslagen en voorzieningen) zijn te harmoniseren. 5.

Financieel worden er weinig risico’s voorzien, gezien beide organisaties financieel gezond zijn. Maatschappelijke ontwikkelingen als leerlingendaling en de gevolgen daarvan voor het onderwijsaanbod zijn wel van belang om tijdig op te anticiperen. Dit is een ontwikkeling die niet tegengegaan kan worden, maar kan wel verregaande impact hebben op de organisaties. Dit vraagt ook samenwerking met elkaar en andere partijen als gemeenten en collega-onderwijsbesturen. Ook het lerarentekort is voor beide organisaties een risico in het operationeel houden van het onderwijs. Ook hierin werkt samen optrekken versterkend en vraagt dit om tijdig anticiperen en schakelen. 6. Bij beide organisaties worden er op het gebied van huisvesting ontwikkelingen verwacht de komende jaren. Dit kan ook invloed hebben op de financiën in die periode. Het IHP (Integraal Huisvestingsplan) van gemeente Meppel en de gemeente Westerveld is in 2025 vastgesteld. In Staphorst is dit in 2023 gebeurd. Als gevolg van het Wetsvoorstel Planmatige aanpak onderwijshuisvesting (behandeling EK op 19 mei 2026) zal de nieuwe stichting opnieuw met gemeenten - naar verwachting in het komende kalenderjaar - tot vaststellingen van een verplicht IHP’s moeten komen. 7.

Op hoofdlijnen is de interne beheersstructuur vergelijkbaar vormgegeven: vergelijkbare inrichting van bestuur en organisatie, uitwerking van taken en verantwoordelijkheden en de beschrijving daarvan in verschillende documenten. Verschillen in de inhoudelijke beschrijving van processen, procedures, regelingen etc. is inhoudelijk niet onderzocht en kunnen in de uitwerking (praktische) verschillen kennen. 32 8. Er zijn beperkt overeenkomsten tussen de partijen die beide besturen als leverancier hebben gecontracteerd voor diverse diensten. Besturen geven zelf aan dat sinds 2024-2025 waar mogelijk al ingezet wordt op harmonisatie. Wanneer er sprake is van fusie zou hierin op verschillende vlakken mogelijk winst door schaalvoordeel behaald kunnen worden. Het vraagt nog nadere uitwerking om in kaart te brengen op welk termijn dergelijke contracten kunnen worden ontbonden en onder welke voorwaarden. 5.2 Financiële risico’s De financiële basis om de bestuurlijke fusie te realiseren is goed. Immers, beide schoolbesturen staan er op dit moment financieel goed voor. Het financieel onderzoek bevestigt dit en stelt dat er geen risico’s zijn gedetecteerd met een voldoende omvang om de eventuele bestuurlijke fusie te blokkeren. In het financieel onderzoek worden enkele aandachtspunten genoemd.

Aandachtspunten: • Promes: Participatiefonds neemt de claim van UWV niet over bij ontslagverlening waardoor Promes de aanvulling op de uitkeringen moet betalen. • Promes: Onderhoud en exploitatie van verouderde schoolgebouwen vormen een financieel risico. De kosten voor het in stand houden van afgeschreven gebouwen zijn relatief hoog. • Promes: noodzaak om te sturen op een meerjarenbegroting die de komende jaren sluitend blijft, met een beredeneerde daling van het vermogen op de eerstkomende twee jaren. • VOMEO: Leerlingendaling en mogelijke gevolgen daarvan spelen een grote rol bij de genoemde risico’s in financieel onderzoek. De leerlingendaling kan niet voorkomen worden, dus dit vraagt om tijdig en adequaat anticiperen en nauw contact onderhouden met andere betrokken partijen, zoals collega- onderwijsbesturen en de gemeenten om de organiseerbaarheid van het onderwijs mogelijk te blijven maken. • VOMEO: Moeilijk of niet te vervullen vacatures door het lerarentekort. 5.3 Niet-financiële kosten en baten De beoogde niet-financiële baten staan in de overige hoofdstukken van de FER beschreven. Er zijn geen niet-financiële kosten anders dan de tijd en inzet van betrokkenen die nodig is om de bestuurlijke fusie te realiseren. 33 6.

Evaluatie van de fusie Met het realiseren van een bestuurlijke fusie zullen Promes en VOMEO onderdeel worden van een nieuw te vormen bestuurlijke organisatie met een eigen beleidscyclus. Binnen deze reguliere cyclus van de nieuwe bestuurlijke organisatie worden de scholen vertegenwoordigd en zal de verdere implementatie van de bestuurlijke fusie onderwerp van gesprek en evaluatie zijn. Doel van de evaluatie is daarmee het monitoren en optimaliseren van de beoogde effecten. Voor al het strategisch beleid dat door de fusieorganisatie wordt ontwikkeld geldt dat medezeggenschap daar conform de wettelijke rechten en plichten bij betrokken zal worden. Een concretisering van dit uitgangspunt zal tot uitdrukken komen in de medezeggenschapsstatuten, reglementen en bestuursreglement. In een periode van 2-3 jaar na de fusie zal er een formeel evaluatiemoment plaatsvinden, waarbij gekeken wordt: 1. In welke mate de doelen van de bestuurlijke fusie zijn gerealiseerd in termen van beoogde motieven en doelen zoals beschreven in paragraaf 1.5. 2. Of er bij de bestuurlijke fusie voldoende recht is gedaan aan de zaken die door betrokkenen tijdens het fusieproces zijn ingebracht.

Wanneer de nodige transitie- en implementatievragen van de fusie zijn afgerond, ligt het voor de hand dat de Raad van Toezicht en het bestuur van de fusieorganisatie zichzelf (wederom) de vraag stellen welke omvang van het bestuur passend is bij de organisatie en bestuurlijke opdracht. Twee schooljaren na de fusiedatum (rond 2029) lijkt daar op voorhand een passend moment voor te zijn – dat kan uiteraard te zijner tijd worden bepaald. 34 7. Advies van burgemeesters en wethouders Inhoud van het advies van burgemeesters en wethouders van de betrokken gemeente(n) over de voorgestelde fusie. 35 Orteliuslaan 1051 3528 BE Utrecht info@svrk.nl www.svrk.nl SvRK B.V. KVK 87159430 BTW NL864221216B01 IBAN NL35INGB0634742752 Datum : mei 2026 Classificatie : Intern gebruik Kenmerk : SVRK24186

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://meppel.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/e06cf471-1dee-40e9-9875-109e09d317ed?agendaItemId=4a4f9daa-499d-494a-ab94-93b31654ed6d