20210527 DEF Perspectiefnota 2022-2025
Tekst van het document
42
Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Product
Omschrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Kwaliteitsbeheer ruimte (bouwen en milieu)
Fietsenstalling bij station
W
Ontwikkeling openbare ruimte
Kwaliteitsverbetering binnenstad: verkleuren, verplaatsen en gevelverbetering
W
Ontwikkeling openbare ruimte
Deel budget Omgevingswet een jaar opschuiven
-50
50
Ontwikkeling openbare ruimte
Herstructureringsbudgetten verlagen
-50
Ontwikkeling openbare ruimte
Transformatiegebied Noordpoort
-50
150
13
13
13
150
150
150
-50
-50
-50
-50
-50
-50
Baten Kwaliteitsbeheer ruimte (bouwen en milieu)
Opbrengst leges omgevingsvergunningen
N
200
200
200
200
Ontwikkeling openbare ruimte
Bijdrage uit Regiostedenfonds voor kwaliteitsverbetering binnenstad
W
-150
-150
-150
-150
50
163
113
113
Totaal programma 8 Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting Fietsenstalling station In de programmabegroting 2021-2024 is aangegeven dat de uitkomsten van de variantenstudie en mogelijke subsidie door het rijk en de provincie voor de uitbreiding van fietsenstallingsplekken bij het station worden uitgewerkt. Dit jaar zal duidelijkheid komen over de voorkeursvariant. Duidelijk is dat rijks- en provinciale bijdragen gezamenlijk 70% zullen bedragen. Voor Meppel is dit een bijdrage aan de investering van 30%. Het gaat dan om € 105.000, waarvan de kapitaallasten (rente en afschrijving) € 13.000 bedragen. De prognoses van Prorail laten zien dat uitbreiding nodig is. Vooralsnog gaan we uit van circa 300 stallingsplaatsen extra, een uitbreiding van ca. 20%. Een aanzienlijke uitbreiding waaruit de urgentie spreekt. Kwaliteitsverbetering binnenstad Per 31 december 2021 vervalt het binnenstadfonds. Uit de huidige provinciale bijdrage worden de kosten en subsidies voor verkleuren, verplaatsen en gevelverbetering gedekt. Na een wat stroeve aanloop in 2018 en 2019 zien we sinds 2020 de aanvragen en realisaties toenemen. Mogelijkheden dit te financieren uit het Regiostedenfonds voor de jaren 2022 en volgende worden in overleg met de provincie verkend.
Deel budget Omgevingswet een jaar opschuiven Op het moment van schrijven van deze perspectiefnota is nog geen formeel besluit genomen, maar de verwachting is dat de invoerdatum van de Omgevingswet zal worden uitgesteld naar een later moment in 2022. Ingeschat wordt dat daarmee een deel van de geplande werkzaamheden voor 2022 zal verschuiven naar 2023. Herstructureringsbudgetten verlagen Diverse herstructureringsopgaven naderen hun afronding. Ruimte voor nieuwe initiatieven blijft bestaan, maar wordt wel getemporiseerd. Transformatiegebied Noordpoort Voor transformatiegebied Noordpoort wordt voorgesteld de verdere ontwikkeling als grondexploitatie te realiseren. De geraamde planontwikkelingskosten kunnen daarmee komen te vervallen.
43
Opbrengst leges omgevingsvergunningen De Wet kwaliteitsborging (Wkb) treedt per 1 januari 2022 in (gelijktijdig met de Omgevingswet). Door deze wet wordt een private kwaliteitscontroleur in het leven geroepen voor bepaalde categorie bouwwerken. De kwaliteitscontroleur toetst die bouwwerken op risico's en op de bouwplaats controleert hij of het werk aan alle wettelijke bouwvoorschriften voldoet. Dit houdt in dat die bepaalde categorie bouwwerken niet meer onder gemeentelijke toetsing/toezicht vallen. Deze kosten van de gemeentelijke toetsing/toezicht worden nu nog doorberekend in de leges. Door de invoering van de Wkb zal het tarief voor deze specifieke bouwwerken herberekend moeten gaan worden. Zonder maatregelen heeft dit tot gevolg dat door de invoering van de Wkb de inkomsten op de leges verminderen. Het gemeentelijk toezicht zal verschuiven naar bestaande bouw en de gemeentelijke toetsing zal met de komst van de Omgevingswet verschuiven naar vooroverleg.
44
5.9
Beheer bestaande openbare ruimte
Wat valt onder dit programma? Onderdelen
Product
Portefeuillehouder
60 61 62 63 64 65
Van Ulzen Van der Haar Van der Haar Van der Haar Van der Haar Van Ulzen
Wegen/civiel Stadsverzorging Water Groen en spelen Riolering Parkeren
De gemeente beheert de onderdelen van de bestaande openbare ruimte die zij in eigendom heeft. Beheren is het organiseren en doen uitvoeren van het onderhoud, vervangen van niet meer functionerende onderdelen en faciliteren van veranderend ruimtegebruik dat gewenst is. Een goede openbare ruimte is functioneel, duurzaam en mooi. Goed onderhoud is effectief en efficiënt.
Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Product
Omsc hrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Wegen
Bestrating Prinses Marijkestraat
W
Wegen
Vervanging Eekmolenbrug
W
8
8
8
Wegen
Herinrichting Prinsenplein
Wegen
Extra krediet geleiderail Steenwijkerstraatweg
W
10
73
73
W
4
4
Wegen
Fietspad Ruinerwoldseweg
W
Wegen
Onderhouds- en energiekosten openbare verlichting
-20
-20
-20
-20
Wegen
Onderhoud verkeersvoorzieningen
-50
-50
-50
-50
Groen en spelen
Inventarisatie natuurwaarden
N
20
20
20
20
Groen en spelen
Herontwikkeling Bleekerseiland
W
1
14
69
Groen en spelen
Budget kwaliteitsverbetering
-125
-125
-125
-125
Groen en spelen
Taakstelling op beheer groen
-180
-180
-180
-180
Divers
Afschrijvingstermijn wagenpark verlengen
-60
-60
-60
4 17
Baten Wegen
Bijdrage uit Regiostedenfonds voor fietspad Ruinerwoldseweg
Water
Havengelden pleziervaart
-24
-36
-48
-60
Parkeren
Tarief parkeervergunningen verhogen
-32
-32
-32
-411
-460
-396
-32 -353
Totaal programma 9
W
-17
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting Bestrating Prinses Marijkestraat De huidige bestrating is vrijwel op, zeker als de straat opengehaald wordt voor de rioolvervanging en daarna de huidige stenen teruggeplaatst worden. Dit maakt vervanging van de bestrating, na afronding van de herontwikkeling urgent. Juist ook omdat de omgeving wordt opgeknapt (ontwikkeling Zuideinde 76). De vervanging is gepland in 2022 en wordt geraamd op € 85.000. De jaarlijkse kapitaallasten bedragen € 8.000. Vervanging Eekmolenbrug Tijdens de globale visuele inspectie van het voorjaar 2020 van de Eekmolenbrug is gebleken dat de brug het einde van zijn technische levensduur heeft bereikt. Een specifieke inspectie naar de verschillende onderdelen moet uitsluitsel geven op welke termijn de brug moet worden vervangen. Afhankelijk van de uitkomst van de specifieke inspectie kan het uitvoeringsjaar verschuiven, zowel naar voren als naar achteren. De vervanging is nu opgenomen in 2024 (€ 100.000) en 2025 (€ 1,1 miljoen). De kapitaallasten worden opgenomen zodra de investering gereed is (ingaande 2026).
45
Herinrichting Prinsenplein De huidige staat van het Prinsenplein vereist onderhoud, zeker nu het plein autoluw (en parkeervrij) is gemaakt. Door worteldruk komt de verharding omhoog. Dit vraagt om herinrichting waarbij het bestaande wordt vervangen: andere beplanting (minder wortelopdruk), grondverbetering rondom de bomen en herstraten. Dit kost naar verwachting circa € 0,8 miljoen. Toevoeging van extra elementen (groen, cultuurhistorie, etc.) leidt tot een totale investering van circa € 2 miljoen. Vooralsnog gaan we ervan uit dat we vanuit het Regiostedenfonds hiervoor een bijdrage ontvangen van € 1,2 miljoen. De jaarlijkse kapitaallasten bedragen € 73.000. Het trottoir aan de Prinsengracht laat veel wortelopdruk zien en levert gevaarlijke situaties op voor voetgangers. De bomen zijn niet in optimale staat en een 2-tal zijn inmiddels gekapt. Het beste zou zijn de bomen te vervangen door andere exemplaren, die dieper wortelen, boomgrondverbetering en herstraten van het voetpad. De kosten hiervan worden geraamd op € 300.000. We streven ernaar de vervanging van de bomen aan de Prinsengracht en het herstraten zo snel mogelijk op te pakken en gaan ervan uit dat dit binnen de beschikbare middelen wordt gerealiseerd. Geleiderail Steenwijkerstraatweg (uit GVVP) In het investeringsplan is voor 2022 € 20.000 opgenomen voor een geleiderail aan de Steenwijkerstraatweg.
Dit is een wens vanuit verkeersveiligheid. Nu wordt een aanvullend krediet gevraagd van € 45.000 waardoor voor deze investering totaal € 65.000 beschikbaar is. De jaarlijkse kapitaallasten van het extra krediet bedragen € 4.000. Fietspad Ruinerwoldseweg (uit GVVP) Deze investering is opgenomen uit het oogpunt van verkeersveiligheid. Daarnaast zijn de maatregelen de uitkomst uit een lang traject met onder meer ondernemers van het aangelegen bedrijventerrein. Vooralsnog gaan we er vanuit dat de investering van € 180.000 volledig wordt gedekt uit een bijdrage van het Regiostedenfonds. Onderhouds- en energiekosten openbare verlichting De geplande omvorming van de openbare verlichting naar LED verlichting zal de komende jaren naar verwachting resulteren in voordelen op onderhouds- en energiekosten ten aanzien van de openbare verlichting. Onderhoud verkeersvoorzieningen Een budgettaire aanpassing wordt voorgesteld voor het onderhoud verkeersvoorzieningen op basis van de realisatie in voorgaande jaren. Inventarisatie natuurwaarden Kern van de Wet Natuurbescherming (WNb) is behoud en bevordering van biodiversiteit. Dit gebeurt door middel van bescherming van aangewezen soorten uit Europa of landelijk en daarnaast de zorgplicht in het algemeen.
Voor het bestendig onderhoud van groen en voor ruimtelijke ingrepen (civiel, groen, bouw) hanteren we al langer een gedragscode van Stadswerk, die in 2020 is vernieuwd. De gedragscode draagt door zorgvuldig handelen bij aan een goede naleving van de WNb. Zonder het hanteren van deze gedragscode zou voor elke ruimtelijke ingreep waar beschermde soorten in het geding zijn een ontheffing op de WNb nodig zijn. Het bevoegd gezag, de provincie Drenthe, erkent meestal de gedragscode als middel om geen ontheffing te hoeven aanvragen. Een soortenmanagementplan is een vorm van gebiedsgerichte ontheffing en kan uitkomst bieden daar waar zorgvuldig handelen niet mogelijk is en voor soortgroepen waarvoor een ontheffing toch vaak nog nodig is.
46
Herontwikkeling Bleekerseiland Op 31 oktober 2019 is voor Bleekerseiland een stedenbouwkundige en landschappelijke verkenning vastgesteld door de raad. De raad heeft het college formeel opdracht gegeven voor het opstellen van een totaalvoorstel voor de bestemming en inrichting van het eiland. We werken daarvoor samen met de mede-eigenaar (de Kinckhorst-stichting). Doel daarbij is om in de loop van 2021 de planologische procedures te kunnen starten zodat 2022 en 2023 de jaren van uitvoering kunnen worden. De kosten zijn afhankelijk van het ambitieniveau. Voor het ambitieniveau van de stedenbouwkundige verkenning (een volledige en volwaardige herinrichting met vlonder, groen, bestrating, straatmeubilair en goede toegang/ontsluiting) worden de kosten geraamd op circa € 1,5 miljoen. Mogelijkheden om dit deels te betalen via een bijdrage uit het Regiostedenfonds worden nog onderzocht. Uitgaande van de € 1,5 miljoen zijn de jaarlijkse kapitaallasten ingaande 2025 € 69.000. Budget kwaliteitsverbetering groen en taakstelling beheer groen In de meerjarenraming is rekening gehouden met een budget om een impuls te geven aan de kwaliteitsverbetering van het groen. Binnen het groenbeheer zal de focus komen te liggen op de basistaken schoon, heel en veilig.
Voorgesteld wordt het budget voor de kwaliteitsversterking te halveren alsmede een jaarlijkse taakstelling op te voeren op het beheer van openbaar groen. Afschrijvingstermijn wagenpark verlengen De huidige afschrijvingstermijn voor het wagenpark bedraagt 7 jaar. Beleid bij vervanging is dat kritisch wordt gekeken of vervanging noodzakelijk is of dat de (technische) levensduur kan worden verlengd. De praktijk is dat de technische levensduur van het wagenpark vaak langer is dan de huidige afschrijvingstermijn. Aanpassing van de afschrijvingstermijn vraagt een onderzoek naar een reële technische levensduur en een aanpassing van de financiële verordening. Havengelden pleziervaart De havengelden pleziervaart hebben een beperkt niveau aan kostendekkendheid. In de meerjarenraming is reeds een verhoging van 5% aangevuld met indexatie opgenomen. Hierop wordt een aanvulling voorgesteld van een trapsgewijze verhoging van 10% per jaar. Tarief parkeervergunningen Voorgesteld wordt de tarieven voor de parkeervergunningen voor zowel bewoners als bedrijven te verhogen met 20%. Dit in het verlengde van de parkeertarieven voor het straat- en achteraf betaald parkeren waarvoor een tariefsverhoging in de programmabegroting 2021-2024 is opgenomen.
47
5.10
Economische zaken en grondzaken
Wat valt onder dit programma? Onderdelen
Product
Portefeuillehouder
52
Korteland Ten Hulscher van Ulzen
Economische zaken Grondzaken
Dit programma omvat alle activiteiten rondom het stimuleren van economische innovatie en ontwikkeling en het bieden van ruimte om te ondernemen.
Actuele ontwikkelingen Economische ontwikkeling De ontwikkelingen rond corona zorgen voor grote onzekerheid over onze toekomstige economie. Op dit moment zien we echter wel een veel grotere vraag naar bedrijfskavels dan we kunnen bieden. Om meer ruimte te bieden aan deze economische ontwikkeling zetten we vaart achter de ontwikkeling van de nieuwe bedrijventerreinen Oevers S en Noord III en IV. Dit doen we met veel meer oog dan voorheen voor de grote transities die op ons afkomen rondom energie en grondstoffen. Maar ook binnen de bestaande bedrijventerreinen is er door herontwikkeling en transformatie volop ruimte voor nieuwe ontwikkelingen. Gelijktijdig zien we ook een binnenstad die het zeer zwaar krijgt. Daarvoor moet een nieuw perspectief worden geboden. Dit vraagt om een zorgvuldig proces, samen met onze partners. Meppel in de regio Meppel telt mee in de regio! We dragen actief bij aan de economische ontwikkelingen in zowel Drenthe als de Regio Zwolle. We trekken samen op bij het uitbouwen van de Port of Zwolle als icoon voor de regio waar het gaat om circulaire innovatie en samenwerking tussen ondernemers, onderwijs en overheden. We zoeken daarvoor ook samen naar extra middelen vanuit het rijk en Europa om deze ontwikkelingen aan te jagen. Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Product
Omsc hrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Economische zaken
Onderzoek C C M beheer de Plataan
W
50
Regionale samenwerking
Lobby Regio Zwolle
W
75
75
75
Regionale samenwerking
Lobby Regio Zwolle - stedenbouwkundige advisering
W
75
75
75
200
150
150
Totaal programma 10
0
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting De Plataan Budget om onderzoek te doen naar goedkopere alternatieven voor het huidige beheer door de stichting CCM De Plataan. Regionale samenwerking Regionaal en provinciaal zijn initiatieven ontplooid om investeringen te stimuleren. Zo werkt Regio Zwolle aan een Investeringsagenda en heeft provincie Drenthe een Investeringsagenda Plus vastgesteld. De Investeringsagenda van Regio Zwolle is erop gericht programma’s (een samenstel van projecten) te ontwikkelen die kunnen worden ingediend wanneer zich omvangrijke fondsen aandienen, zoals het Groeifonds van het rijk of de Green Deal van de EU. De Investeringsagenda Plus van provincie Drenthe richt zich op het versterken van de sociale, ruimtelijke en economische structuur van Drenthe via een impuls van € 63 miljoen.
48
Voorts kent Nederland een grote woonopgave. De woningmarkt is oververhit en de woningbehoefte is enorm. Tal van woningen moeten worden gebouwd. Zo kent Regio Zwolle een opgave om 40.000-85.000 woningen te bouwen. Meppel wil hiervan een deel op zich nemen. Dat vraagt om visievorming en opstellen en uitwerken van plannen. Ook provincie Drenthe heeft ambities, in samenspraak met de noordelijke provincies, via het Deltaplan voor het Noorden. Meppel wil op deze kansen en opgaven inspelen. We hebben mogelijkheden om versnelling in de woningbouw te faciliteren, we hebben projecten in ontwikkeling zoals de circulaire haven Port of Zwolle en de gebiedsontwikkeling Noord IV. Verder hebben we uitdagingen rond onze binnenstad en bovenlokale voorzieningen. Dit vraagt een forse intensivering van de inzet, met name voor Port of Zwolle en de woonopgave. Port of Zwolle ontvangt rijksmiddelen via de regiodeal en is inmiddels verheven tot icoonprogramma in Regio Zwolle. Dat maakt dat de komende jaren inzet moet worden gepleegd op verdere projectontwikkeling.
49
5.11 Duurzaamheid
Wat valt onder dit programma? Onderdelen
Product
Portefeuillehouder
55 56
Van der Haar
Afvalbeheer en grondstoffeninzameling Milieuzorg
Dit programma bevat de ontwikkeling en uitvoering van het duurzaamheidsbeleid. Hieronder vallen afvalbeheer en grondstoffeninzameling, energietransitie, klimaatadaptatie, circulaire economie en wettelijke taken voor onze gemeente op grond van de Wet milieubeheer, Natuur- en milieueducatie (NME) en Klimaatwet.
Actuele ontwikkelingen De landelijke en Meppeler ambities op het gebied van duurzaamheid zijn groot. De komende jaren staan in het teken van het daadwerkelijk gaan realiseren van toekomstbestendige duurzame oplossingen op het gebied van afval, energie en klimaat. De beleidsbases zijn op orde. De regionale strategieën voor energie en klimaatadaptatie zijn bepaald, de warmte transitievisie ligt er en het nieuwe beleid voor afval en grondstoffen is gereed. We gaan aan de slag in onze gemeente en dat doen we zoveel mogelijk in samenspraak en samenwerking met onze inwoners en ondernemers. Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Product
Omschrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Milieuzorg Totaal programma 11
Bijdrage aan de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD)
N
70
70
70
70
70
70
70
70
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) In de kaderbrief van de RUD wordt op grond van landelijke ontwikkelingen (onder andere de invoering van de Omgevingswet en verschuiving van wettelijke taken van provincie naar gemeenten) en autonome ontwikkelingen een zeer forse kostenstijging voorzien. We verwachten daardoor jaarlijks € 70.000 meer te moeten betalen als deelnemende gemeente.
50
5.12 Burgerzaken
Wat valt onder dit programma? Onderdelen
Product
30 31
Begraafplaatsen Publiekszaken
Portefeuillehouder
Korteland
Onder dit programma valt het gezichtsbepalende loket voor tal van gemeentelijke activiteiten. Dit betreft onder meer: De publieksdiensten van onze gemeente zoals het verstrekken van reisdocumenten, rijbewijzen, verklaringen en aktes, maar ook het loket bouwen en wonen; De uitvoering van de Wet waardering van onroerende zaken (Wet WOZ) en uitvoering van de lokale heffingen.
Actuele ontwikkelingen Met het voortduren van de coronacrisis zien we een toename van het aantal klantcontacten, meer complexe vragen, meer lastige situaties en meer maatwerkaanvragen van klanten. Ook zien we een toename van het aantal klachten (21 klachten tot en met maart 2021 tegenover 24 klachten in heel 2020). Het voortduren van de coronacrisis heeft daarnaast als risico dat de uitval van medewerkers groter wordt wat weer leidt tot hogere kosten. De kwetsbaarheid van onze dienstverlening proberen we te beperken door splitsing van de teams. We zien dat de huidige maatschappelijke en technologische ontwikkelingen een gewijzigde houding van ons vragen naast andere, meer bij deze tijd passende, vormen (middelen) van dienstverlening aan en communicatie naar onze burgers, ondernemers en partners (hierna te noemen: klanten). Vanzelfsprekend sluiten we waar mogelijk aan op de landelijke doorontwikkelingen van de Basisregistratie Personen (BRP), ook moderniseren we onze dienstverlening naar vermogen. Daarnaast besteden we veel aandacht aan de ontwikkeling van onze medewerkers zo dat zij in hun handelen beter kunnen aansluiten bij de behoeften van onze klanten. Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Produc t
Omsc hrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Dienstverlening
Klantbelevingsonderzoek
Totaal programma 12
W
20
45
20
45
20
45
20
45
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting Klanttevredenheidsonderzoek Dit jaar voeren we een beperkt klanttevredenheidsonderzoek uit naar de interne en externe dienstverlening van vier afdelingen. Deze wordt digitaal uitgevoerd. In 2022 willen we daar een vervolg aan geven. Dit onderzoek richt zich op de behoeften van onze klanten naast de vraag of onze Koers daarin voorziet. In lijn met de Koers zetten we daartoe naast digitale ook persoonlijke methoden in. Ook willen we vanaf 2022 onze standaard dienstverlening structureel monitoren. Vanuit de verbinding van onze Koers met de samenleving formuleren we vervolgens onze nieuwe visie op dienstverlening.
51
52
6 Algemene dekkingsmiddelen
54
Algemene dekkingsmiddelen
Wat valt onder dit overzicht? Onderdelen
Algemene dekkingsmiddelen
Product
59
Portefeuillehouder
Van der Haar
Dit overzicht gaat onder meer over de algemene dekkingsmiddelen. Het kenmerk van deze dekkingsmiddelen is dat ze vrij besteedbaar zijn. In dit overzicht wordt de algemene uitkering uit het gemeentefonds, de gemeentelijke belastingen, dividend en het saldo op de financieringsfunctie (zoals rente voor- en nadelen) verantwoord. De algemene dekkingsmiddelen vormen de financiële dekking van de bestedingen van de programma’s 1 tot en met 12.
Actuele ontwikkelingen Herijking gemeentefonds De afgelopen jaren is door de VNG en individuele gemeenten op verschillende momenten gepleit voor aanpassing van de verdeelmodellen van het gemeentefonds. De huidige verdeling van bijvoorbeeld het Sociaal domein is immers gemaakt op basis van cijfers van voor de decentralisaties. Al bij de invoering in 2015 was duidelijk dat ze op zeker moment herzien moeten worden. Duidelijk daarbij is wel dat een herverdeling van het gemeentefonds geen oplossing is voor de financiële problemen bij gemeenten. Zonder gelijktijdige vergroting van de omvang dreigt de herijking een herverdeling te worden van grote tekorten. Inmiddels liggen sinds begin dit voorjaar de contouren van een nieuwe herverdeling voor. De uitkomsten vloeien voort uit onderzoekgegevens van 2017. De voorgestelde herverdeling van het gemeentefonds verschuift € 300 miljoen. Alle nadeelgemeenten hebben samen ruim € 300 miljoen nadeel en alle voordeelgemeenten hebben samen ruim € 300 miljoen voordeel. Van het nadeel komt bijna de helft voor rekening van de drie grote steden (Amsterdam, Rotterdam, Den Haag) en zijn er veel gemeenten in Friesland en Groningen getroffen. Ook Meppel valt helaas onder de nadeelgemeenten. Het totale herverdeeleffect leidt voor onze gemeente tot een nadeel van € 11 per inwoner. Het gaat dan om een bedrag van ongeveer € 362.000 per jaar.
Het rijk heeft op basis van deze voorlopige uitkomsten veel reacties en vragen gekregen van gemeenten. Voor het rijk voldoende aanleiding om het verdeelstelsel nog een keer kritisch tegen het licht te houden. Begin juni verwacht het rijk een nieuw voorstel te hebben. Waardering van waarde naar oppervlakte De WOZ taxeert per 1 januari 2022 volgens een wettelijke verplichting op basis van oppervlakte (in plaats van inhoud). Dit houdt in dat alle OZB-objecten - zowel woningen als niet-woningen - in de gemeente Meppel in 2020 en 2021 opnieuw in beeld zijn gebracht of moeten worden gebracht. Een nieuwe rekenmethodiek kan inhouden dat uitschieters in de WOZ-waarde (zowel naar boven als beneden) voorkomen kan worden. Een aanzienlijke afwijking in de WOZ-waarde van een object kan voor een objecteigenaar of -gebruiker een negatief effect hebben. Dit kan leiden tot een toename van het aantal bezwaren en de personele capaciteit die daarmee gepaard gaat. Op dit moment is niet te voorzien hoeveel afwijkingen er zullen optreden. Digitalisering Planning & Control (P&C) cyclus Parrallel aan de evaluatie van de P&C cyclus zal worden gestart met een inventarisatie van het eisen en wensenpakket waaraan het P&C softwarepakket moet voldoen. De invoering van de digitale P&C cyclus is voorzien in 2022.
Als implementatie volgens planning verloopt, is de programmabegroting 2023-2026 het eerste P&C-document dat in digitale vorm wordt uitgebracht.
55
Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Product
Omsc hrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Baten Algemene dekkingsmiddelen
Bijstellen gemeentefonds
-1.542
-1.061
Algemene dekkingsmiddelen
Bijstellen verrekenbare verliezen vennootschapsbelasting
-40
-40
Algemene dekkingsmiddelen
Herstructurering leningenportefeuille ten gunste van exploitatie
-370
Algemene dekkingsmiddelen
Inkomsten verhogende maatregelen
-75 -2.027
Totaal algemene dekkingsmiddelen
N/W
-1.061
-1.000
-75
-75
-75
-1.176
-1.136
-1.075
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Bijstellen gemeentefonds Voor 2022 is € 1 miljoen opgenomen als compensatie voor het dempen van de effecten van corona (zie ook programma Bestuur). Verder verwachten we een coronacompensatie voor de extra kosten schuldhulpverlening en bijzondere bijstand. Daarnaast hebben we een extra aanvullende bijdrage van het rijk meegenomen voor de kosten van jeugd (€ 430.000). In 2022 is daarvoor al € 570.000 toegekend op basis van de septembercirculaire 2020. Vanaf 2023 verwachten we een structurele verhoging van € 1 miljoen van het rijk voor de opvang van de hogere kosten Jeugdhulp. Het restantbudget voor 2023 en 2024 (€ 61.000) betreft coronacompensatie. Bijstellen verrekenbare verliezen vennootschapsbelasting Met ingang van 2016 is sprake van een belastbaarheid voor gemeenten in het kader van de vennootschapsbelasting voor zover sprake is van activiteiten waarvoor de gemeente als ondernemer wordt aangemerkt in fiscale zin. Op basis van de laatst ingediende aangifte beschikt de gemeente Meppel over verrekenbare verliezen. Een inschatting is gemaakt dat voor de jaren 2022 en 2023 geen vennootschapsbelasting afgedragen hoeft te worden als gevolg van de verrekening van verliezen uit eerdere jaren.
Voordeel rente leningenportefeuille Bij de programmabegroting 2021 is het jaarlijkse rentevoordeel als gevolg van de herstructurering van de leningenportefeuille gestort in de algemene bufferreserve. Voor 2022 doen we in deze perspectiefnota daarop een correctie door het voordeel voor dat jaar (€ 370.000) ten gunste van de exploitatie te brengen. Inkomstenverhogende maatregelen De gemeente kan rechten heffen voor het verlenen van diensten. De geraamde opbrengsten van rechten mogen de geraamde kosten voor het verlenen van de diensten niet overschrijden (maximaal 100% kostendekkendheid). Via een tariefsverhoging van diverse lokale heffingen streven we naar een hogere kostendekkendheid.
56
Overhead
Wat valt onder dit overzicht? Onderdelen
Overheadkosten
Product
58
Portefeuillehouder
Van der Haar
In dit overzicht staan alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Het gaat dan met name om ondersteunende taken zoals huisvesting, ICT en (ondersteunend) personeel. Directe kosten worden zoveel mogelijk direct toegerekend aan de programma’s. Verder staat hier de verplichte post onvoorzien.
Actuele ontwikkelingen Toenemende behoefte aan goede en betrouwbare informatievoorziening De vraag naar kwalitatief goede data en de meest actuele gegevens groeit al jaren. De gemeente moet gegevens snel, digitaal, transparant én veilig delen en beschikbaar stellen aan inwoners, instellingen en ondernemers. Aansluiting houden bij het tempo van de toenemende informatiebehoefte is essentieel in het licht van betrouwbaar partnerschap, het centraal stellen van de bedoeling en flexibel inspelen in lijn met de Koers. Toenemende kans op en impact van hacks Data en informatie worden niet alleen gevraagd door organisatie en inwoners. Ze vormen steeds vaker een gewilde prooi voor individuen of malafide organisaties. Wekelijks publiceren krantenartikelen over de kwetsbaarheid van Nederlandse organisaties ten aanzien van ICT en veiligheid. Spraakmakende hacks van de afgelopen maanden laten zien dat de gevolgen van zo’n incident kostbaar zijn. Juist overheden dienen, meer nog dan andere organisaties, het maximale te doen om hun data te beschermen. Dat geldt ook voor Meppel. Doen we dat niet dan komt de betrouwbaarheid van de gemeente in het geding. Inwoners en ondernemers moeten erop kunnen vertrouwen dat we de enorme berg, vaak vertrouwelijke, informatie op een goede manier behandelen en dat al die data bij ons veilig is.
Informatisering basis voor dienstverlening en voor (be)sturen De dienstverlening aan inwoners en ondernemers leunt in steeds verdere mate op een goede informatievoorziening en digitale ondersteuning. De behoefte aan selfservice, digitale uitwisseling en afhandeling en inzicht in aanvragen etc. neemt toe bij inwoners en instellingen. Dit moet goed digitaal en geautomatiseerd worden ondersteund. Een betrouwbare en continue informatievoorziening is essentieel om goed te kunnen sturen. Het vormt de basis voor besluitvorming, het bijsturen in beleid en het opstellen van beleid. De behoefte aan waardevolle informatie neemt toe. Het verwerken van ‘simpele data’ naar waardevolle informatie is meer dan ooit cruciaal. Onze data is ons goud; dat om te kunnen zetten naar toe te passen informatie versterkt het (be)sturen van de gemeente en de dienstverlening aan de samenleving. Nulmeting In september zijn we gestart met een nieuwe interne organisatie. Daarnaast wordt de visie op informatisering omgezet naar een concreet actieplan. Beiden zijn aanleiding geweest om een extern bureau onderzoek te laten doen naar de huidige status van Informatisering. Het onderzoek toont aan dat de situatie verontrustend is. Zo snel als mogelijk wordt de raad bijgepraat over de huidige stand van zaken, de risico’s die we op dit moment lopen alsook de oplossingsrichting die we als college voorstellen.
57
Toename klachten bezwaren Met het voortduren van de coronacrisis zien we meer klantcontacten, meer lastige situatie en meer maatwerk-aanvragen van inwoners. En vervolgens ook meer klachten en bezwaren. De manier van communiceren met onze klanten is dan ook iets wat meer aandacht mag hebben in de toekomst. Communicatie heeft hier de regie op, maar iedereen communiceert. Dit past ook bij een goede dienstverlening en toegankelijkheid. Toename Wet Openbaarheid van Bestuur (WOB) verzoeken Er is sprake van een toename van WOB verzoeken als ook meer verzoeken om informatie. Dat is ook te zien tegen de achtergrond van de toeslagenaffaire die maakt dat mensen vinden dat de overheid meer en beter gecontroleerd moet worden. Inkoop Inkoop en beleid hangt nauw samen met elkaar. Een aantal nieuwe grote onderwerpen komt op termijn bij de gemeente terecht zoals Publiek Vervoer en Beschermd Wonen. De impact is nu nog niet helemaal in te schatten. Hier zal beleid met inkoop een grote rol in krijgen. Complexiteit neemt toe. Actualisatie van het inkoopbeleid geeft richting hoe wij in Meppel de dingen de komende tijd willen doen. We zijn bezig met de positionering van inkoop- en contractmanagement. Daarbij hebben we een extern adviesbureau ingeschakeld met de vraag hoe de gemeente Meppel het contractmanagement moet inrichten en welke vraagstellingen daarbij optreden.
Eind maart zijn hier de resultaten van opgeleverd. Uit de resultaten blijkt dat we goed op weg zijn maar ook nog stappen gezet moeten worden om inkoop en contractmanagement steviger te positioneren in de organisatie. Om dit te realiseren zijn een aantal aanbevelingen geformuleerd. Op basis van deze aanbevelingen stelt het team inkoop- en contractmanagement een plan van aanpak op met als doel de aanbevelingen waar mogelijk te implementeren. Terugkeer naar het stadhuis na corona Als neveneffect van de corona pandemie heeft het plaats- en tijdsonafhankelijk werken een enorme vlucht genomen. Het thuiswerken is volledig ingeburgerd. Zodra we terugkeren naar het stadhuis is de verwachting dat het thuiswerken blijft. Enerzijds vraagt de terugkeer naar het stadhuis om aanpassingen om gezondheidsrisico’s te beperken zolang corona nog een factor van invloed is. Anderzijds vraagt die terugkeer ook om de juiste communicatiemiddelen met collega’s die vanuit huis werken. Het goed faciliteren van de organisatie ongeacht waar je werkt, zal belangrijker worden. Dit kan in de toekomst vragen om verdere investeringen in (thuis)werkplek en audiovisuele/communicatiemiddelen. Er wordt landelijk nagedacht over een thuiswerkregeling van € 2 per dag voor 2021. Ook wordt gekeken of er maatwerkregelingen komen met afspraken over vitaliteit.
De terugkeer naar het stadhuis en hoe dit er in de toekomst uit blijft zien heeft ook invloed op de verdere invulling van facilitaire zaken in het stadhuis, zoals de catering. Daar waar in de oude situatie een bepaalde cateringvoorziening was in het stadhuis ten aanzien van de lunchvoorziening, vergadervoorziening en bij avondvergaderingen, gaat dit er anders uit zien na de terugkeer. In deze perspectiefnota voorzien we in het sluiten van het bedrijfsrestaurant (en daarmee de lunchvoorziening) ook voor de toekomst.
58
Aanvragen nieuw beleid/uitzetting bestaand beleid Produc t
Omschrijving
Categorie
2022
2023
2024
2025
Lasten Overhead
Digitale toegankelijkheid
N
Overhead
Deelname aan E-depot
N
Overhead
Gegevensbescherming (AVG) en informatiebeveiliging
N
25
Overhead
Budget communicatie
W
37
Overhead
Budget werving en selectie
W
32
Overhead
Vervanging transportauto/achterlader (waterstof in plaats van diesel)
W
Overhead
Extra krediet voor afzetcontainers
W
Overhead
Sluiting bedrijfsrestaurant
Overhead
Functionaris schuldhulpverlening
Overhead
Taakstelling personeel ivm Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen
Diversen
Taakstelling herijking subsidies
Totaal overhead
O O
57
40
57
40
65
65
25
25
25
37
37
37
-100
-100
-100
125
125
125
125
-200
-200
-200
-200
75
75
25
151
2
34
-8
Bedragen x 1.000 (+ = nadeel / - = voordeel)
Toelichting Digitale toegankelijkheid Als overheid willen we bereikbaar en toegankelijk zijn voor al onze inwoners. We willen transparant en betrouwbaar zijn. Naast dat we dit zelf belangrijk vinden is dit ook een wettelijke eis sinds september 2020. Waarbij ruimte is om hier gefaseerd mee aan de slag te gaan. Hier zijn wel middelen voor noodzakelijk. Deelname aan E-depot Vanuit de Archiefwet zijn we verplicht als gemeente ervoor te zorgen dat digitale archiefbescheiden duurzaam worden opgeslagen (voor de eeuwigheid). Ook moet dit veilig gebeuren en op een toegankelijke manier. Het zorgen voor of het deelnemen aan een Edepot is daarvoor een vereiste. Momenteel zijn we aangesloten bij een pilot van een Edepot van het Drents archief. Na afloop staat het ons vrij te kiezen voor ofwel het zelf inrichten van een E-depot of ergens bij aansluiten. De verwachting is dat het aansluiten goedkoper en meer passend is dan het zelf ontwikkelen. De kosten voor het aansluiten bij het Drents Archief worden nu geraamd op € 65.000 per jaar. Budget AVG en informatiebeveiliging Informatiebeveiliging en privacy vormen een belangrijk kwaliteitsaspect van de informatievoorziening van de overheid. Budget is bedoeld voor externe ondersteuning en het geven van een training.
Budget communicatie We zijn aan de hand van een communicatieonderzoek in 2020 gestart met de verdere uitwerking van de communicatiefunctie binnen onze gemeente. Dit betekent dat er veranderingen zijn ten opzichte van de invulling van de communicatiefunctie tot nu toe. Belangrijke aanleidingen voor het onderzoek waren de snel veranderende samenleving en manier van communiceren die daarbij hoort en de behoefte bij het bestuur en management om communicatie te herpositioneren. Het gevraagde budget wordt ingezet om de andere werkwijze van communicatie vorm te geven. Budget werving en selectie Het huidige budget voor werving en selectie is ontoereikend. Naast de kosten van advertenties en online plaatsingen en het abonnement bij gemeentebanen is steeds meer budget nodig voor de inzet van werving- en selectiebureaus. Voor 2022 nemen we daarom incidenteel een extra budget op. Voor de latere jaren blijft het risico van krapte op de arbeidsmarkt bestaan, maar wordt dit vooralsnog niet financieel vertaald.
59
Transportauto/achterlader In het investeringsplan is voor 2022 de vervanging opgenomen voor € 200.000 inclusief de opbouw. Dit is echter niet voldoende voor de aanschaf van een waterstof auto. Waterstof aangedreven vrachtauto’s worden nog niet af-fabriek geleverd. Dat betekent dat de auto moet worden omgebouwd. We moeten rekening houden met een totale investering van € 515.000. Subsidiemogelijkheden moeten nog worden onderzocht. De extra kapitaallasten van € 53.000 worden opgevangen binnen de exploitatie afval. Afzetcontainers Verhoging van het beschikbare krediet met € 30.000 voor drie afzetcontainers. De extra kapitaallasten van € 900 worden opgevangen binnen de exploitatie afval. Sluiting bedrijfsrestaurant Zodra we terugkeren naar het stadhuis is de verwachting dat het thuiswerken blijft. Dat is ook de reden dat we voorstellen het bedrijfsrestaurant ook voor de toekomst te sluiten. Dit ook met de gedachte dat er in de binnenstad voldoende lunchvoorzieningen zijn. Vanaf 2023 levert dat een besparing op van jaarlijks € 100.000. Functionaris schuldhulpverlening Dit betreft een correctie op de personeelsbegroting. Per abuis was deze formatie daarin niet meegenomen. Taakstelling personeel in verband met invoering Wkb We gaan er vooralsnog vanuit dat de lagere opbrengst omgevingsvergunningen leidt tot een lagere inzet van het personeel.
Taakstelling herijking subsidies De financiële taakstelling, voortkomend uit de herijking subsidies (2019) staat haaks op de keuze van het college en de opdracht van de raad om te ondersteunen. Dit vraagt om aanpassing van het beleid of nieuwe uitgangspunten. Hierbij gaan we ervan uit dat we uiteindelijk de taakstelling van € 100.000 wel realiseren in 2025.
60
Perspectiefnota 2022 - 2025