2. De Meppeler Kerkenvisie - Toekomstperspectief religieus erfgoed Meppel

De Meppeler Kerkenvisie Handelingsperspectief religieus erfgoed

3 juni 2025

2

Inhoudsopgave 1.

Van gesprek naar handelingsperspectief ................................................................................... 5

2.

Het project ‘Doorontwikkeling sociale basis’ ............................................................................. 7 De beweging naar voren ..................................................................................................................... 7 Visie doorontwikkeling sociale basis ................................................................................................... 8

3.

4.

Procesafspraken ............................................................................................................................ 9 1. 2.

Kerkenvisie en aanspreekpunt .................................................................................................... 9 Actief meedenken op het gebied van medegebruik, nevenfuncties en herbestemming ........... 10

3. 4.

Erfgoedverordening en Omgevingsplan .................................................................................... 11 Verduurzaming en klimaatadaptatie .......................................................................................... 12

5. 6.

Collectie van gebedshuizen ....................................................................................................... 13 Samenwerking in het sociaal domein ........................................................................................ 13 Tot slot; in gesprek blijven ......................................................................................................... 14

3

4

1. Van gesprek naar handelingsperspectief Voor u ligt De Meppeler Kerkenvisie1 - Handelingsperspectief religieus erfgoed - . Het primaire doel van een kerkenvisie is het in beeld brengen van, gesprek voeren over en samenwerken aan een duurzaam toekomstperspectief voor zowel gebouwd als aangelegd religieus erfgoed. Om dat doel te bereiken was het noodzakelijk om als eerste stap alle (monumentale en niet monumentale) geloofsgebouwen in samenhang te bezien en daarbij te zorgen dat de belangen van alle betrokkenen partijen werden gehoord. Deze eerste stap heeft als resultaat “Het Meppeler Kerkengesprek -Toekomstperspectief religieus erfgoed Meppel-”. Het is de weergave van de gesprekken die met de betrokkenen gevoerd zijn over een duurzaam toekomstperspectief voor hun geloofsgebouwen. We hebben het in het handelingsperspectief over geloofsgebouwen, waarmee aangegeven wordt dat het om meer dan alleen kerkgebouwen kan gaan2. In eerste instantie werd met iedere geloofsgemeenschap afzonderlijk een gesprek gevoerd. Deze gesprekken zijn verwerkt tot factsheets die met een analyse van de kansen en bedreigingen onderwerp waren voor de ‘werkplaats’. De werkplaats was gericht op het in gesprek gaan met de verschillende geloofsgemeenschappen onderling en het verstrekken van informatie over het multifunctioneel inzetten en verduurzamen van de gebouwen.

De gemeenteraad heeft in haar vergadering van 21 december 2023 het college verzocht om op basis van het document ‘Het Meppeler Kerkengesprek’ een kerkenvisie op te stellen voor hoe er in de toekomst met geloofsgebouwen in de gemeente Meppel omgegaan kan worden in een ruimtelijke, sociale en cultuurhistorische context. Een kerkenvisie is vormvrij en elke kerkenvisie is maatwerk waarbij de ene meer principieel richtinggevende uitspraken tussen partijen vastlegt dan de andere. Het gaat dan over afspraken over bijvoorbeeld toekomstige functies of (her)gebruik, over de te behouden waarden of juist het proces. Wij hebben gekozen om niet de mogelijke toekomst per kerkgebouw te bepalen, maar het vervolgproces middels dit handelingsperspectief te definiëren. Het resultaat van de dialoog is dat er vooral procesafspraken tussen partijen worden gemaakt over hoe er gehandeld zal worden als zich concrete ontwikkelingen voordoen rondom een kerkgebouw. Dus niet zozeer gebouwen te scoren en te waarderen, maar met elkaar af te spreken over wie, wanneer met elkaar in contact treedt en wat men dan van elkaar kan verwachten. Bijvoorbeeld hoe partijen contact met elkaar zoeken en tot afspraken komen als er plotseling zicht is op verkoop of hergebruik. Hieraan ligt Het

1 De Meppeler Kerkenvisie is de uitwerking van actiepunt 12 van de uitvoeringsagenda van de

erfgoednota ‘Meppeler erfgoed nu’. 2 Zie voor de benaderde geloofsgemeenschappen ‘Het Meppeler Kerkengesprek’.

5

Meppeler Kerkengesprek als gezamenlijke en gedegen inventarisatie van de stand van zaken ten grondslag.

6

2. Het project ‘Doorontwikkeling sociale basis’ De beweging naar voren Van belang voor het handelingsperspectief is het project ‘Doorontwikkeling sociale basis’. Als gemeente Meppel willen we in gesprek blijven met de geloofsgemeenschappen om het onder andere te hebben over de verschillende rollen. De rol die geloofsgemeenschappen spelen in de maatschappij past mooi bij het steven naar het versterken van de sociale basis van Meppel. Het project ‘Doorontwikkeling sociale basis’ is ontstaan vanuit de noodzaak om in lijn met het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) de zorgvraag en daarmee de zorgkosten in de gemeente te beheersen en de gezondheid en welzijn van inwoners te bevorderen. Deze landelijke akkoorden leggen de nadruk op preventie, het bevorderen van eigen regie, en het verplaatsen van de focus van zorg naar gezondheid. IZA en GALA vormen samen een strategisch kader voor gemeenten om de volksgezondheid te verbeteren en de zorg te verduurzamen. Het IZA legt de nadruk op de houdbaarheid van het zorgstelsel en bevat afspraken over investeringen in gezondheid en preventie, waarbij gemeenten een cruciale rol spelen in regionale samenwerking en het versterken van de zorginfrastructuur. Het GALA bouwt voort op de principes van het IZA en legt onder andere de nadruk op de sociale basis.

Alle gemeenten dienen ter versterking van de sociale basis een beleidsvisie op te stellen waarin aandacht wordt besteed aan verschillende thema's die bijdragen aan de sociale cohesie en ondersteuning binnen de gemeenschap. De sociale basis speelt een centrale rol in de beweging die we in de gemeente Meppel willen maken; met het doorontwikkelen van de sociale basis versterken we preventie. De sociale basis vormt daarbij de eerste lijn van ondersteuning, waarbij we bij lichte zorg- en ondersteuningsvragen eerst zoeken naar (collectieve) oplossingen binnen de voorzieningen en activiteiten in de sociale basis om te voorkomen dat inwoners onnodig in formele en intensieve zorgtrajecten terecht komen. Uit het ‘Kerkengesprek’ blijkt dat geloofsgenootschappen zich bewegen en zich begeven in de sociale basis. Geloofsgemeenschappen willen graag veel betekenen voor de medemens en zetten zich graag in, bijvoorbeeld door maaltijden te verzorgen, ontmoeting te faciliteren waarmee eenzaamheid wordt tegengegaan of door geestelijke zorg te geven. Sommige geloofsgemeenschappen staan open voor medegebruik of nevenfuncties, Daarnaast is ook in een aantal gevallen aangegeven dat er een rol voor geloofsgebouwen mogelijk is als accommodaties om de functies uit te oefenen die nodig zijn voor een sterke sociale basis.

7

Visie doorontwikkeling sociale basis De gemeente Meppel hecht veel belang aan een sterke sociale basis. Het woord basis zegt het; het is een fundament van onze samenleving. Deze basis is opgebouwd uit verschillende belangrijke bouwstenen, zoals bestaanszekerheid, samenwerking vanuit gelijkwaardigheid, voldoende ruimte en plekken, het versterken van inclusie en het ondersteunen van vrijwillige inzet en mantelzorgers. Belangrijk voor de sociale basis is het omzien naar elkaar in wijken, buurten en dorpen. Maar het gaat ook over het autonoom kunnen leiden van het leven met eigen regie en een netwerk vanuit die basis. De kracht van de basis komt in beginsel van de Meppelers zelf. In het najaar van 2024 hebben er bijeenkomsten plaatsgevonden met diverse partijen uit de sociale basis, waaronder vrijwilligersorganisaties, zorginstellingen, bewonersinitiatieven, verenigingen en andere betrokkenen met als doel om input op te halen voor de visie voor de doorontwikkeling van de sociale basis. Ook kerken waren bij deze bijeenkomst vertegenwoordigd. Tijdens de bijeenkomsten gaven de aanwezige kerken ook aan dat ze graag iets willen betekenen voor de medemens en een rol willen spelen in het versterken van de sociale basis. Deze bijeenkomsten hebben input gegeven voor de ‘Visie doorontwikkeling sociale basis’ die momenteel wordt opgesteld. De visie gaat in op: •

Ambities →

Wat willen we bereiken?

•

Uitgangspunten →

Welke principes sturen ons handelen?

•

Bouwstenen →

Wat is nodig om dit te realiseren?

•

Implementatieagenda →

Welke eerste stappen zetten we om dit te realiseren?

Zo wordt bijvoorbeeld per bouwsteen, bij de vraag ‘wat is nodig om dit te realiseren?’, de rol van de gemeente aangegeven. De betrokkenheid bij de verschillende rollen, ‘realiseren, faciliteren, stimuleren en verbinden’, zal afhankelijk van de bouwsteen leidend, actief of ondersteunend zijn.

8

3. Procesafspraken De verwachting is dat - binnen tien jaar, nog meer dan nu - vragen over aanpassingen in verband met medegebruik, nevenbestemming en herbestemming van religieus erfgoed bij de gemeente terecht zullen komen. De vraag over verduurzamingsmogelijkheden ligt bijvoorbeeld al op tafel.

1. Kerkenvisie en aanspreekpunt Gedurende het proces van het Kerkengesprek heeft de gemeente inbreng geleverd en meegedacht. Het is belangrijk dat in de gemeentelijke organisatie de interne bekendheid van en betrokkenheid met de kerkenvisie op de radar blijft, want veranderingen zijn gaande. En die veranderingen hebben invloed op de ruimtelijke en sociale kwaliteit. Proactief meedenken kan synergie en meerwaarde opleveren in plaats van conflict en waardevermindering. De geloofsgemeenschappen hebben vragen: vragen hoe het gebouw te verduurzamen, vergroten, aanpassen en/of anders in te zetten. Het gaat om gevoelige kwesties, gepaard gaand met gevoelens van negatieve verwachtingen en verlies, en met vrijwilligerstekorten en ruimtelijke vraagstukken. Het is van belang dat er sprake is van een duidelijk aanspreekpunt zodat er korte lijntjes kunnen ontstaan. Om vragen te stellen of op te vangen, maar ook eens in de zoveel tijd proactief te bellen en te vragen hoe het gaat. Geloofsgemeenschappen kunnen altijd contact opnemen via het Klant Contact Centrum KCC -. Voor vragen aan de gemeente Meppel is het - KCC - het eerste aanspreekpunt voor burgers, ondernemers en instanties. Zo ook voor eigenaren van gebouwen en de geloofsgemeenschappen. Dat contact kan zowel aan de balie, telefonisch3 of per mail4 tot stand komen. De medewerkers van het KKC verbinden door met de juiste afdeling.

Als het gaat over fysieke aspecten van of mogelijkheden in of bij gebouwen is de ‘Regisseur fysiek domein’ het eerste aanspreekpunt. De meeste vragen zullen in de lijn, vakinhoudelijk binnen de betreffende afdeling, worden afgehandeld. Vaak zullen dit soort vragen gaan over verduurzamen, verkeer en parkeren, mogelijkheden binnen het Omgevingsplan, enz.. Als het gaat over initiatieven voor de samenleving of wijk dan is de betreffende Wijkregisseur een belangrijk aanspreekpunt en schakel: De wijkregisseur staat met één been in de samenleving, de wijk, en met de andere in de gemeentelijke organisatie. De wijkregisseur weet wat er speelt in de wijk op het gebied van fysiek, sociaal en leefbaarheid.

3 140522 4 postbus@meppel.nl

9

2. Actief meedenken op het gebied van medegebruik, nevenfuncties en herbestemming Sommige geloofsgemeenschappen staan open voor medegebruik of nevenfuncties, maar vinden het lastig nieuwe (passende) gebruikers te vinden. Andere zullen herbestemming overwegen. De geloofsgebouwen - vaak bakens in het dorp of de wijk - zijn van belang voor de instandhouding van de cultuurhistorie, stedenbouwkundige structuur, sociale cohesie en levendigheid van het dorp of de wijk. Passend gebruik van het gebouw hangt daarmee samen. De eigenaar van het gebouw (meestal de geloofsgemeenschap) bepaalt de toekomst, geeft richting en heeft de regie. De gemeente Meppel heeft een bescheiden rol en is zo mogelijk faciliterend. Toch is het zo dat geloofsgemeenschappen zich meestal alleen melden bij de burgerlijke gemeente wanneer men feitelijk nadenkt over functiewijziging en daarvoor bijvoorbeeld een bestemmingsplanwijziging nodig is. Dit terwijl er uit het kerkengesprek gebleken is, dat meerdere geloofsgemeenschappen multifunctioneel gebruik van het gebouw wensen om de instandhouding ervan te kunnen garanderen. De gemeente Meppel heeft daarbij de mogelijkheid om faciliterend te zijn door mee te denken en te adviseren bij het vinden van nieuwe gebruikers.

Ook kan de gemeente concrete ideeën en activiteiten aandragen aan de eigenaren van de gebedshuizen, om al-dan-niet-tijdelijk medegebruik of nevengebruik te stimuleren. Daarnaast heeft de gemeente een formele rol bij het behouden van erfgoed, het wijzigen van bestemmingen of het verlenen van vergunningen. In het bijzonder is te denken aan de rijksmonumentale kerken in Nijeveen, Kolderveen en de Grote Kerk in Meppel. Maar het vraagstuk speelt ook bij: de Christelijk Gereformeerde Kerk, de Vrije Evangelische Gemeente, het Apostolisch Genootschap en ook de Stephanuskerk en Kruiskerk staan open voor meerdere functies. Als ruimtezoeker kan de Baptistengemeenschap genoemd worden. Passend gebruik In onze omgang met de ruimtelijke ordening stellen we ons als gemeente Meppel regelmatig de vraag; ‘aan welke maatschappelijke uitdagingen of programma’s kerkgebouwen een bijdrage kunnen leveren? Op die manier kunnen we als gemeente proactief meedenken over een passend nevengebruik of nieuwe invulling (behoud-door-ontwikkeling). Ruimtezoekers-ruimtebieders Ruimtezoekers die zich melden, kunnen gekoppeld worden aan de ruimtebieders van de verschillende geloofsgemeenschappen.

Daarvoor is het gewenst een lijst op te stellen van geloofsgebouwen die (geheel of gedeeltelijk) kunnen worden verhuurd voor (maatschappelijke) doeleinden en deze lijst regelmatig te publiceren op een platform, in het plaatselijke krantje of in het gemeenteblad.

10

Steunpunt Erfgoed Drenthe Wij kunnen als gemeente de mogelijkheid bieden globale transformatieplannen te bespreken met het Steunpunt Erfgoed Drenthe voor vroegtijdig advies over richting en (on)mogelijkheden. Ook is het mogelijk bij een eventueel vervolgtraject (een formele vergunningaanvraag) een vooroverleg te bieden om de plannen te bespreken en om te informeren over, en het stimuleren van, een vruchtbaar participatieproces. Overigens moeten bij een uitgewerkt plan voor herbestemming de cultuurhistorische en de eventueel aanwezige monumentale waarden in beeld gebracht worden (voor zover dit nog niet gedaan is). WOZ-vrijstelling Er kunnen juridische of financiële belemmeringen zijn bij geloofsgemeenschappen die het geloofsgebouw voor andere doeleinden willen inzetten dan voor de geloofsdienst. De geloofsgemeenschap kan bijvoorbeeld een WOZ-vrijstelling kwijtraken, waardoor nevenfuncties financieel juist niet lonend zijn. Het is van belang dat wij als gemeente van deze belemmeringen op de hoogte zijn.

3. Erfgoedverordening en Omgevingsplan Binnen de gemeente Meppel zijn drie kerken die de status van rijksmonument hebben (Grote of Mariakerk, Kolderveen, Nijeveen) en een provinciaal monument (Kruiskerk in Haveltermade). Het is opvallend dat in Meppel geen enkel gebedshuis is aangewezen als gemeentelijk monument en we kunnen ons afvragen of de historische waarden van het religieus erfgoed voldoende bekend zijn. De constatering in Het Meppeler Kerkengesprek is dat er meer religieus erfgoed is dat cultuurhistorie uitdraagt. Wij kunnen daarom in het kader van de uitvoeringsagenda van de efgoednota “Meppeler erfgoed nu” verdiepende waardestellende onderzoeken doen. Die waarden kunnen vervolgens benoemd en kenbaar gemaakt worden. Ook en vooral in overleg met de eigenaar om het behoud van die benoemde cultuurhistorische waarden te garanderen. Maar ook om de kennis te kunnen delen en beleefbaar te maken voor inwoners en toeristen. Het hoeft daarbij niet per se tot een formele bescherming te komen. We gaan in overleg met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) om te onderzoeken of de begraafplaatsen van de rijksmonumentale kerken van Kolderveen en Nijeveen onderdeel kunnen worden van de beschermde status van deze monumenten. We streven naar een goede verankering van religieus erfgoed in het Omgevingsplan om het op de radar te houden.

Participatie en draagvlak onder de lokale bevolking zijn belangrijk in het proces van verandering dat een initiatief van de eigenaar van het geloofsgebouw teweeg kan brengen. Door wijzigingen van het gebruik van de gebouwen kunnen direct omwonenden hinder 11

ondervinden. Belangrijk is dan ook om andere omwonenden goed te betrekken bij het proces, als participatie in het kader van Omgevingswet of in het kader van wijk- en dorpsgericht werken. Een wijkregisseur betrekken in een vroeg stadium is zeer wenselijk.

4. Verduurzaming en klimaatadaptatie Veel geloofsgemeenschappen zien goed rentmeesterschap als het goed doorgeven van de Schepping als belangrijke maatschappelijke uitdaging van deze tijd. Daarvoor willen zij zich graag inzetten. Bewustwording is belangrijk als het gaat om duurzaamheid. Geloofsgemeenschappen hebben zelf aangegeven te kampen met (te) hoge kosten voor energiegebruik. Hun ambitie is energie besparen, maar ze vragen zich af hoe zo’n besparing te realiseren voor de vaak grote, complexe ruimten. Tijdens het proces van het kerkengesprek is ingegaan op verduurzaming en klimaatadaptatie. Geloofsgebouwen kunnen een belangrijke rol spelen als het gaat om vraagstukken over energiebesparing, duurzame warmte, klimaatadaptatie, hittestress, vergroening en het vergroten van de biodiversiteit. Wij stellen voor om dit gesprek over verduurzaming een vervolg te geven; ‘Wat verstaan we er onder en hoe leggen we de prioriteiten?’. Want verduurzaming gaat om meer dan alleen de energierekening. Binnen het ‘programma duurzaam’ van de gemeente worden meerdere pijlers onderscheiden; ook klimaatadaptatie, biodiversiteit, afval, circulariteit, milieu, etc.. Allemaal pijlers voor een duurzaam en toekomstbestendig geloofsgebouw.

In afwachting van de Locale Energie Strategie (LES) kan verwezen worden naar het programma duurzaam en het samenwerkingsproject van gemeente en provincie voor verduurzaming van maatschappelijk vastgoed dat niet in eigendom van de gemeente is. Een onderwerp van gesprek zou de mogelijke rol van geloofsgebouwen kunnen zijn in de warmtetransitie. Zo is de gemeente op dit moment in gesprek met de wijk Oosterboer over een warmteplan. Een ander onderwerp is advisering bij verduurzaming van monumenten en religieus erfgoed, met name om energie te besparen. Een oriënterend gesprek over de mogelijkheden kan een eigenaar, die duurzaamheidsmaatregelen wil treffen, goed op weg helpen. Ook een bezoek op locatie geeft richting. In het vooroverleg met de gemeentelijke adviescommissie zorgt de kennis en ervaring van de leden voor het nodige maatwerk. De gemeente organiseert en faciliteert de initiatiefnemer in het traject van vergunningverlening. We zetten vooral in op begeleiding en, waar nodig, toezicht in de uitvoering. Vergroening van de buitenruimte en het vergroten van de biodiversiteit bij en op de geloofsgebouwen is een onderwerp dat bij de gedachtenvorming over het gebouw meegenomen kan worden. Beide dragen bij aan een verhoging van de leefkwaliteit van de omgeving.

12

5. Collectie van gebedshuizen De geloofsgebouwen zijn plekken van ontmoeting en samenkomst. Met een herbestemming ervan is er een risico dat dit ontmoeten en samenkomen verloren gaat, terwijl die ontmoetingsfunctie van maatschappelijke meerwaarde is voor de wijk. Een belangrijk aandachtspunt voor bijvoorbeeld het Omgevingsplan is het mogelijk houden of maken dat ook in het geval van transformatie deze plekken (gedeeltelijk) bestemd blijven voor samenkomst. De juridisch/planologische regeling volgt de gewenste functie. Een visie op het gebouw zal helpen bij het formuleren van die functie. Hier is, afhankelijk van de wijk, een koppelkans met het Wijk- en dorpsgericht werken. Binnen het wijk- en dorpsgericht werken worden middels wijkanalyses in kaart gebracht welke thema's er spelen in de wijk. Hierbij kan ontmoeting of het hebben van ontmoetingsplekken een thema zijn. Of dat zo is ligt aan de wijk zelf.

6. Samenwerking in het sociaal domein Veel geloofsgemeenschappen zetten zich in voor sociale opgaven of zouden zich graag beschikbaar stellen voor een inloophuis, jeugdprojecten of crisisopvang. Ook met de vluchtelingenopvang van Oekraïners is de rol die de kerk vervult in veel gemeenten zichtbaar geworden. Door in een afspraak te voorzien tussen de geloofsgemeenschappen, welzijnsorganisaties en de burgerlijke gemeente, mogelijk zelfs structureel (bijvoorbeeld jaarlijks), kunnen de rollen gedefinieerd worden en mogelijkheden voor betere samenwerking onderzocht worden. Daarmee wordt ook zichtbaar wat op het moment tussen wal en schip valt. In relatie tot het project ‘Doorontwikkeling sociale basis’ gezien liggen hier kansen. Daarnaast zijn veel geloofsgemeenschappen op zoek naar vrijwilligers. Ook zijn er geloofsgemeenschappen waarvan het voortbestaan onzeker is en hierdoor kunnen vrijwilligersgroepen uiteenvallen, met gevolgen voor het gevoel van eenzaamheid of het zorgen voor elkaar. Daarom kan het nuttig zijn, vanuit de ‘doorontwikkeling van de sociale basis’ gedacht, een verbinding te leggen tussen het vrijwilligersnetwerk van de ambtelijke gemeente en de geloofsgemeenschappen. Vanuit wijkregie zijn er tot op heden incidenteel contacten. Het gaat dan om ‘meer weet hebben van elkaar’ of soms om een ruimte voor een bijeenkomst.

Het is wenselijk voor wijkregie dat er waar nodig vanuit de buurt samenwerking is. Een en ander gaat meer om procesinhoud en niet zozeer op de functie van het gebouw zelf.

13

4. Tot slot; in gesprek blijven ‘Het Meppeler Kerkengesprek’ markeerde een nieuw begin, een nieuwe fase. We beseffen dat geloofsgebouwen van betekenis zijn voor de ruimtelijke en sociale structuur van onze gemeente. Het ruimtelijke en het sociale komen samen door het gesprek dat gevoerd is en dat we graag voort willen zetten. Daarvoor is het belangrijk ten minste één keer per jaar een overleg te organiseren over de onderwerpen die op dat moment spelen. De geloofsgemeenschappen en gemeente kunnen dan de onderwerpen uit deze kerkenvisie bespreken, elkaar informeren, met elkaar meedenken en met elkaar op onderzoek gaan naar mogelijkheden voor ruimtegebruik, onderhoudskwesties, energiegebruik en verduurzaming en mogelijke functies van de gebouwen. Samen op zoek in de afwegingsruimte als het gaat om behoud van aanwezige waarden of ruimte geven aan nieuwe gebruiksmogelijkheden. Samen kunnen we meer dan ieder voor zich. Over wie wat doet moeten afspraken gemaakt worden. Een eerste aanzet, als vervolg op Het Meppeler Kerkengesprek, wordt door de gemeente Meppel gegeven met het voorliggende handelingsperspectief voor de omgang met religieus erfgoed.

Na vaststelling van het voorliggende handelingsperspectief wordt er op korte termijn een startbijeenkomst georganiseerd door de gemeente Meppel waarbij vertegenwoordigers uit het fysieke en het sociale domein aanwezig zullen zijn en waarvoor de gesprekspartners die betrokken waren bij de opstelling van ‘Het Meppeler Kerkengesprek’ uitgenodigd worden.

14