1.31 Fraude- en risicobeheersing presentatie BDO 16-9-21 in auditcommissie.pdf

Visie op fraude en de rol van de audit commissie

1. Corruptie (36%)

2. Inkoopfacturen (28%)

5. Fraude met onkosten declaraties (13%)

8. Verslaggevingsfraude (8%)

9. Diefstal van (kas)ontvangsten (‘off-book’ – 5%)

3. Diefstal van voorraad of andere activa (17%)

4. Diefstal van contant geld (15%)

6. Diefstal van (kas)ontvangsten (‘on-book’ - 8%)

7. Fraude in betalingsverkeer (8%)

10. Fraude met salarisbetalingen (4%)

11. Fraude met retouren en ruilen (1%)

Door wie wordt fraude ontdekt? 50% 45% 40% 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0%

Tip

Management review

Internal audit 2018

2016

By accident 2014

Bron: ACFE 2016, 2014, 2012 en 2010 3

2012

2010

External audit

Other

Definities Fraude - een opzettelijke handeling door een of meer leden van het management, met governance belaste personen, werknemers of derden, waarbij gebruik wordt gemaakt van misleiding teneinde een onrechtmatig of onwettig voordeel te verkrijgen; (Bron: NV COS 240) Fraude van materieel belang - een opzettelijk handelen of nalaten waarbij misleiding wordt gebruikt om een wederrechtelijk voordeel te behalen en waarbij de aard of de omvang zodanig is dat beslissingen die in het maatschappelijk verkeer worden genomen op grond van de financiële verantwoording van de controlecliënt zouden kunnen worden beïnvloed door die misleiding. (Bron: Bta art. 36) Corruptie - handelingen die verband houden met het aanbieden van een gift of een belofte om de ander (onder meer een ambtenaar maar ook een privaatrechtelijke partij) te verleiden iets te doen of na te laten (Bron: praktijkhandreiking 1137) Witwassen - Het (doen) verrichten van handelingen, waardoor een voor de wet verzwegen vermogensaanwas ogenschijnlijk een legale oorsprong krijgt. Het doel van witwassen is het versluieren van de herkomst van geld. (Bron: praktijkhandreiking 1124)

Druk

Rationalisatie

Fraude Riscio

Gelegenheid

Voorbeeld van terugkomende frauderisico’s • Cultuur binnen de gemeente, waaronder de managementstijl; • Omvang en complexiteit van het aantal verbonden partijen; • Aard en de omvang van de (investerings)projecten; • Wijze van aanbesteden; • Aard en omvang van de treasury-activiteiten; • Omvang van kasverkeer/aanwezigheid liquide middelen; • Mate van groei van de gemeente; • Aantallen en complexiteit van de grondexploitaties; • Ambtenaren die buiten het gemeentehuis werkzaam zijn, daar hier minder direct toezicht kan worden uitgeoefend

Rolverdeling gemeente Vertegenwoordiging bevolking

Kaderstellend

Gemeenteraad

Rekenkamer

Controlerend

Audit commissie

College

Jaarrekening

Accountant Pagina 6

© 2014 BDO

Fraudebeheersing - Rolverdeling gemeente Welke stappen te volgen?

- Uitkomsten frauderisicoanalyse; - Getroffen beheersmaatregelen en geaccepteerde restrisico’s; - Uitkomsten controlebevindingen; - Evt. maatregelen aanvullend.

STUREN

VERANTWOORDEN

- Inventariseren en classificeren van frauderisico’s; - Het formuleren van integriteitsbeleid.

Fraudebeheersing Gemeente

Het vaststellen of de gemeentelijke normen en waarden, zoals vastgelegd in de diverse regelingen, ook daadwerkelijk worden nageleefd.

TOEZICHT HOUDEN

BEHEERSEN

- Adequaat en effectief stelsel van maatregelen en procedures - Functiescheidingen, interne controlewerkzaamheden, duidelijke en transparante procedures en richtlijnen.

Taken gemeenteraad

Taken gemeenteraad Sturen  Stellen kaders van het integriteitsbeleid  Uitspreken ambitieniveau van beleid inzake fraudepreventie (kwaliteit governance)

Beheersen  Houden van toezicht op uitvoering (naleving vastgestelde kaders)

Toezicht houden  Toezicht op de door de gemeenteraad gestelde kaders inzake kwaliteit bedrijfsvoering. Eventueel

geven van nadere aanwijzingen ter verbetering

Verantwoorden  Vaststellen van de jaarrekening (evt. inclusief ‘in control statement’)  Rapportage fraudebestendigheid

Zijn uw vragen beantwoord?