1.17.1 Bijlage College - 29.1 Bijlage - Brief colleges ontwikkelingen inrichting en governance jeugdhulp in Drenthe

Hoogeveen, 11 April 2024 Betreft Kenmerk

: Ontwikkelingen inrichting en governance m.b.t. jeugdhulp in Drenthe : 20240411.001

Geacht college,

Met deze brief willen wij u informeren over de ontwikkelingen op het gebied van de inrichting en governance met betrekking tot de jeugdhulp in Drenthe en vragen wij aan u een akkoord voor het ingaan van de volgende fase richting een intensievere samenwerking. Aanleiding In 2022 verscheen het rapport ‘Omarm de complexiteit’ waarin beschreven staat dat de structuur om de jeugdhulp op regioniveau in Drenthe te organiseren niet goed genoeg geregeld is. Er is meer samenwerking nodig tussen de gemeenten binnen de Jeugdhulpregio Drenthe. Naar aanleiding van het rapport is het Doelen Inspanningen Netwerk (DIN) opgesteld om een goed beeld te krijgen van de inhoudelijke en organisatorische opgaven die er zijn in de regio en hier gericht mee aan de slag te gaan. De eerste stappen om meer samen te werken zijn gezet door onder andere meer gezamenlijke inkoopafspraken te maken door de twee Drentse inkoopregio’s. Ook is een regioteam samengesteld dat de motor is voor inhoudelijke dossiers zoals een sluitend zorglandschap (een opdracht vanuit de Jeugdwet), het terugdringen van het aantal residentiële plaatsingen (een opdracht uit de Hervormingsagenda Jeugd) en het beschikbaar houden van schaarse voorzieningen op het niveau van Noord-Nederland.

De regiomanager heeft van uw colleges mandaat gekregen om besluiten te nemen die noodzakelijk zijn voor de voortgang van de bij het regioteam belegde opdrachten. Zo is bijvoorbeeld de contractering van gesloten jeugdhulp en gezinspsychiatrie via de jeugdhulpregio geregeld en contractueel vastgelegd. Het uitgangspunt bij de invulling van intergemeentelijke samenwerking rondom gespecialiseerde jeugdhulp is en zal blijven dat de hulp aan onze jeugd in het beginsel op lokaal niveau vormgegeven wordt. Daarbij richt iedere individuele gemeente de toegang tot gespecialiseerde jeugdhulp op zijn eigen manier in. Om bepaalde vormen van jeugdhulp bereikbaar en beschikbaar te houden is het noodzakelijk en in sommige gevallen ook wettelijk vastgelegd, dat deze op een grotere schaal dan de individuele gemeente worden georganiseerd. Landelijke ontwikkelingen Naast deze ontwikkelingen binnen de regio gaat de ingezette koers van de landelijke Hervormingsagenda Jeugd door. In deze hervormingsagenda is een belangrijk uitgangspunt en voorwaarde dat de jeugdhulpregio’s voldoende robuust zijn. Het gaat er daarbij om dat de regio’s in staat zijn passende hulp te organiseren voor alle hulpvragen zodat geen enkele jeugdige of gezin hoeft

te zoeken naar de noodzakelijke behandeling of hulp. Bovendien moet de robuuste regio in staat zijn de benodigde behandeling of hulp doelmatig in te kopen. De hervormingsagenda zegt het volgende over de robuustheid (2.6): Het is van belang dat de regio’s waarbinnen de zorg regionaal wordt ingekocht en georganiseerd voldoende robuust zijn. In 2023 worden er in samenspraak met gemeenten en jeugdhulpaanbieders criteria opgesteld op grond waarvan kan worden besloten of regio’s aan deze ‘robuustheidseisen’ voldoen om als regio te opereren. Samen met de gemeenten toetsen we de oorspronkelijke 42 jeugdregio’s aan de hand van die criteria op robuustheid; Indien hieruit blijkt dat regio’s niet voldoende robuust zijn, respectievelijk een traject van in beginsel zes maanden om voldoende robuust te kunnen worden onvoldoende slaagt, kan de verantwoordelijke bewindspersoon van VWS besluiten om de regio-indeling aan te passen. Het resultaat van dit toetsingsproces leidt tot een regio-indeling die in de ministeriële regeling wordt opgenomen. De robuustheid van het vastgestelde aantal regio’s wordt na twee jaar geëvalueerd. Indien blijkt dat aanpassingen nodig zijn, zal de verantwoordelijk bewindspersoon van VWS besluiten de regio indeling aan te passen.

De hervormingsagenda geeft richting aan de inrichting van de jeugdhulpregio ten behoeve van de robuustheid welke bruikbaar is voor het op te stellen uitvoeringsplan in de regio (2.6): Nadat het wetsvoorstel (Wet verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen) in werking is getreden treffen gemeenten voor de organisatie van specialistische jeugdhulp een gemeenschappelijke regeling als bedoeld in de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr). Op grond van die gemeenschappelijke regeling richten gemeenten een bedrijfsvoeringsorganisatie of een openbaar lichaam op of wijzen een centrumgemeente aan die wordt belast met de regionale inkoop. Deze regionale entiteit wordt ‘Jeugdregio’ genoemd;

Het kabinet zal voor het komende zomerreces waarschijnlijk het genoemde wetsvoorstel ‘Wet verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’ bij de Kamer indienen, met daaraan twee gerelateerde Algemene Maatregelen van Bestuur (AMvB). Die AMvB’s hebben betrekking op de regioindeling (die voor ons waarschijnlijk niet zal veranderen) en op de zorgvormen van jeugdhulp die minimaal regionaal ingekocht dienen te worden. Stand van zaken in de regio De twaalf wethouders jeugd hebben in het ABO Jeugd met elkaar besproken dat het duidelijk is dat meer intensieve samenwerking noodzakelijk is om onze jeugdhulp in Drenthe goed te organiseren en dat gemeenten zich (hebben te) committeren aan de landelijk vastgestelde lijn in de hervormingsagenda. Het is belangrijk (en verplicht) dat Drenthe een robuuste jeugdhulpregio wordt met één (inkoop) organisatie op Drents niveau. Het ABO Jeugd heeft daarbij ook aangegeven het belangrijk te vinden om nu stappen te zetten om daar te gaan komen, vooruitlopend op het wettelijk kader en de relevante AMvB’s. Verzoek Het ABO Jeugd vraagt u om, als college, de noodzaak te onderschrijven van een robuuste jeugdhulpregio en te onderschrijven dat hiervoor voorstellen worden uitgewerkt vanuit de Jeugdhulpregio Drenthe, in samenspraak met onder andere de 12 gemeenten.

Deze voorstellen sluiten aan bij de kaders zoals die nu in Hervormingsagenda Jeugd zijn benoemd en straks vertaald worden in het wettelijk kader en bijbehorende AMvB’s. De voorstellen worden uiteindelijk aan u (en via u de gemeenteraad) ter besluitvorming voorgelegd. Wij ontvangen uw reactie op het verzoek graag uiterlijk 16 mei 2024 op emailadres info@jeugdhulpregioderenthe.nl. Vervolg Na een akkoord door de colleges van de Drentse gemeenten wordt gestart met de uitwerking van het noodzakelijke proces. Streven daarbij is dat er voor het zomerreces van 2025 raadsvoorstellen zijn vastgesteld in de afzonderlijke gemeenten over de te kiezen niet vrijblijvende vorm van intergemeentelijke samenwerking, via een GR, rondom jeugdhulp.

De wijze waarop de gemeenteraden in het proces worden betrokken, is primair een verantwoordelijkheid van u als college. Op grond van de wettelijke bepalingen dient het definitieve voorstel over de inrichting van een GR uiteraard door de gemeenteraden bekrachtigd te worden. Globaal ziet de planning van het vervolgproces governance jeugdhulpregio er als volgt uit. Elke stap die na de oriëntatieronde gezet wordt kent een bestuurlijk go – no go moment waarin naast het ABO Jeugd, ook de afzonderlijke colleges van burgemeester en wethouders worden betrokken. -

-

-

-

Oriëntatieronde van wethouders Huizing en Westendorp en kwartiermaker governance (Monique Jacobs) langs colleges om zo inzicht te krijgen wat politiek bestuurlijk belangrijk is zowel inhoudelijk als qua communicatie om de stap naar intensievere intergemeentelijke samenwerking en het aangaan van niet vrijblijvende samenwerking (Q2 en Q3 2024). Eerste uitwerking van thema’s en onderwerpen waarop Drentse gemeenten met betrekking tot jeugd (en mogelijk breder binnen het sociaal domein gezien de huidige samenwerking in NMD-verband) wel en niet willen samenwerken. In ieder geval is het wettelijk verplicht om voor de inkoop van de jeugdhulp samen te werken in een GR. Bij de uitwerking zal daarbij ook nagedacht worden over strategische samenwerking, gezamenlijke beleidsontwikkeling en kwaliteitsbewaking op meer terreinen en beleidsdomeinen van het sociaal domein (Q2- Q3 2024). Verkenning van voors en tegens van de verschillende vormen van samenwerking en maken van een voorstel ten aanzien van voorkeursvariant (Q3 2024). Vertaling van keuze voor vorm van samenwerking en onder te brengen thema’s en onderwerpen in de samenwerkingsvorm in concrete voorstellen en regelingen (Q4 2024 en Q1 2025).

Uitwerken van het raadsvoorstel over de uiteindelijk door de gezamenlijke colleges gekozen vorm (Q2 2025) Raadsbesluiten in elk van de Drentse gemeenten over niet vrijblijvende samenwerking met betrekking tot de jeugd domein (uiterlijk september 2025). Inrichten samenwerkingsorganisatie jeugdhulpregio Drenthe (Q4 2025); samenwerkingsorganisatie is per 1 januari 2026 operationeel.

Informatie en ondersteuning Voor nadere informatie over de inhoud van deze brief en het in te vullen proces, kan contact worden opgenomen met de kwartiermaker governance jeugd (Monique Jacobs) via info@jeugdhulpregiodrenthe.nl of met de ondertekenaars van deze brief. Er is uiteraard bereidheid om vanuit de Jeugdhulpregio Drenthe en/of vanuit beide inkoopregio’s een toelichting te geven in een collegevergadering of gezamenlijk met u voor uw gemeenteraad een informatiebijeenkomst voor te bereiden. Met vriendelijke groet,

Jeroen Huizing Bestuurlijk aanspreekpunt Jeugdhulpregio Drenthe Jeroen Westendorp Voorzitter ABO Jeugd