08a Bijlage bij beantwoording Commissievragen CDA Speelplekkenbeleid 2010

Gemeenie Medemblik de heer Konijn Poslbos 7 1670 AA Medemblik

li erAUG.

ga 252.

GEMEENÃE lViL-iJiïiMBLlK Sïuknumrner: Zaaknummer:

l-\frlelingigc Project

105039 639.03

Onderwerp

ElnerOdUCi

Ons kenmerk

Geachte

Dalum

Bijlageln)

2010 O9 GUQUSTUS 2x speelruimleplan

rie ECD

heer Konijn,

ln de bijlage zil hel eindproducl (Medem) blik op spelen. De opmerkingen verwerkt, hierover is ook een mail verzonden mel loelichling op aanpassingen

zijn

Hiermee verwacht ik op passende wiize invulling le hebben gegeven aan de Medemblik. Mochl een en ander nog vragen wensen van ole gemeenl'e oproepen, dan hoor ik die graag.

Mel vriendelijke

Ing.

KvK 38024352 www.OBB~|ngenieurs.n|

groei en lol snel weer in Medemblik,

Vlaskamp

OBB ingenieursbureau Poslbus 805, 7400 AV Devenler

Tel. 0570 6 005 lnfo@OBB-lngenieurs.nl

Manu” A

Medembh'k

Speelruimleplcm (Medem)blik

op spelen!

Beleidsplan voor speelruimle

OBB 639.03 speelruímleplcln Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

blik op spelen! Speelruimleplan Gemeenle Medemblik OBB Ingenieursbureau Posibus 805 7400 AV Devenler 0570 61 60 05

(Medem)

Tiiel: Omschrijving:

Opdrachtgever: Opdrachlnemer:

lnfo@OBB-lngenieurs.nl

ing.

Opgeslelcl door: Dalum: Projeci: Aanlal pagino's:

OBB

639.03 speelruimleplan blik op spelen! juli

(Medem)

Medemblik

Vlaskamp juli 2010 639.03

INHOUDSOPGAVE voonooRD SAMENVATTING DEEL VISIE EN BELEID

E953*

AFBAKENING SPEELRUIMTE Visie Afbakening Belang Knelpunten

speelruimie

VOOR WIE IS SPEELRUIMTE Overzichi Medemblik Wie speell Kinderen 0-5 jaar Jeugd 6-11 jaar Jongeren 12-181'aar Overige gebruikers speelplekken Gecombineerde Kinderen mei beperking

VEILIGHEIDVAN SPEELRUIMTE Weigeving Zorgplichi lnrichling Sociale veiligheid

INFORMELESPEELRUIMTE Norrnen informele speelruimie Informeel spel kinderen Informeel spel jeugd Informeel spel jongeren Toepassen van de normen Relaiie mel formele speelruimle

FORMELESPEELRUIMTE

Aanbod formele speelruimie Hoeveelheid formele speelruimie Spelen bij wel? Technisch in de formele ruimie voorjongeren Voorzieningen Spreiding van speelplekken naar informele speelruimie Overgang VERANTWOORDELIJKHEDEN SPEELRUIMTE Andere pariijen Pianvorming Oniwerp, inkoop

en inrichiing

speelruimie

Medemblik 639.03 speelruimieplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

OBB

Beheer en onderhoud Financiën

COMMUNICATIE EN SPEELRUIMTE Poriicípoiie in cliI plon Aanspreekpunl spelenioezichl

door bewoners

DEELlI ANALYSE SPEELRUIMTE

AFBAKENING ANALYSE SPEELRUIMTE Bij hei lezen von ole onolyse Leefiijden en Jrermen in wijken Ondervercleling Ieks'ren Opbouw

Secundaire speelplekken SPEELRUIMTEIN WOGNUM

speelruimle Formele speelruimie

informele

Jongeren

Wognum

SFEELRUIMTEIN MEDEMBLIK lnformeIe speelruimfe Formele speelruimle Jongeren Medemblik

SPEELRUIMTEIN ZWAAGDIJK-WEST

Informele speelruímle Formele speelruímie Jongeren Zwocgdilk WesI SPEELRUIMTEIN HAUWERT Informele speelruimle Formele speelruimie Jongeren Houwer'r

SPEELRUIMTEIN NIBBIXWOUD

Informele speelruimle Formele speelruimle Jongeren Nibbixwoud SPEELRUIMTEIN LAMBERTSCHAAG SPEELRUIMTEIN OOSTWOUD

Informele speelruimie FormeIe speelruímie Jongeren Ooslwoud SPEELRUIMTEIN OPPERDOES

lnformele speelruim1e Formele speelruimle OBB 639.03 speelruimleplcln Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

Jongeren

in Opperdoes

IN TWISK SPEELRUIMTE

Informele speelruimle Formele speelruimle

SIJBEKARSPEL/BENNINGBROEK lnformele speelruimle Formele speelruimle Jongeren in Sijbekarspel ABBEKERK

lnformele speelruimle Formele speelruimle Jongeren in Abbekerk MIDWOUD

lnformele speelruimle Formele speelruimie Jongeren in Midwoud DE FINANCIELE ASPECTEN Eenmalige en bijkomende Vervangingswaarde

koslen

Slruclurele koslen Hekwerk versus speelloeslellen BIJLAGEN Bijlage Bijlage Bijlage Bijlage IV. Bijlage Bijlage Vl. Bijlage Vll. Bijlage Vlll. Bijlage IX.

Wijklabel Speelprikkels Beslisboom speelplek Aantal en kosien speelloeslellen Buurlplallegrond Speelplekken en mdcilregelen van eisen Programma Belang van speelruimle Tekeningen

Medemblik OBB 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

VOORWOORD Medemblik vindl hei belangrijk dal kinderen kunnen spelen. Spelen is De gemeenle verkennen belangrijk voor de onlwikkeling van kinderen. Al spelend en onldekkend de omgeving. van eigen en onmogelijkheden zijde mogelijkheden de formeel voor Dal kinderen spelen is gelukkig allíjd al zo geweesl. ln speelluínen en in bospldnlsoen, slroal, hel maar ook gewoon op kinderen ingerichle plekken dus ruimle is er voor iedereen, op andere informele speelplekken. De openbare mel de conlacl hel Uil kinderen mogen ook op deze informele plekken spelen. speelruimleplan is geweest blijk? zelfs dal voor kinderen dal er in hel kader van veel van hen de informele speelplekken de belangrijksle speelruimle is! De formeel op de speelruimle voor ingerichle speelplekken vormen feilelijk een aanvulling speelde je? Je liep hel waar kinderlíjd: aan je eigen lerug eens kinderen. Denk maar weiland in, maakle huilen... van de formele en de informele slellen we de samenhang speelruimleplon en hel speelplekken voorop. Hel goal dus zeker níel alleen over speelloeslellen amblelíjke Vanuil de verschillende van speelplekken. of opheffen aanleggen Ruimlelijke ordening en Juridische zaken is inlegraal disciplines Welzijn, Onderhoud, de basis gelegd voor dir plan.

Vervolgens is een ui'rgebreld par¿clpalielrajecl en dorpsraden, vooral de kinderen zelf gevolgd waarbij, naasl de buurlverenigingen uilgebreid aan bod zijn gekomen. ln

Louw Jan Zwagerman,

Welhouder

Speelruímlebeleid

OBB 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik O

6

SAMENVATTING pleit voor een brede manier van denken over de Voorliggend speelruimteplan openbare ruimte bij het bestuur, de ambtenaren en de burgers. De kern daarvan is: 'Bij het inrichten

van de openbare ruimte moet de bespeelbaarheíd ogenschouw worden genomen.'

en beheren

in

Medemblik inzake de openbare Dit rapport geeft het beleid van gemeente een analyse van De relevante richtlijnen worden weergegeven, speelvoorzieningen. de huidige situatie en de speelruimte, het wenselijke en het huidige openbare de te nemen maatregelen en het te voeren beleid. speelvoorzieningenniveau, Overeenkomsten analyse omtrent speelruimte belicht, komen ln de analyse, die per kern de aandachtspunten de volgende overeenkomsten naar voren voor wat betreft de hele gemeente Medemblik: Er is in vrijwel elke kern sprake van voldoende informele speelruimte; voor wat betreft formele speelruimte voor Per kern verschillen de aanbevelingen kinderen en jeugd. Zo zijn er in de ene kern te weinig formele speelplekken terwijl er in de andere kern plekken opgeheven kunnen worden: zijn, Voor bijna elke kern geldt dat er voor jongeren te weinig voorzieningen ontmoeten.

en sporten ten aanzien van Beleidsuitgangspunten informatie met betrekking tot de gemeente van alle opgedane Naar aanleiding gesteld worden: Medemblik kunnen kort de volgende beleidsuitgangspunten de ruimte moet en beheren van de openbare inrichten Bij het bespeelbaarheíd in ogenschouw worden genomen: De gemeente Medemblik onderkent het belang van speelruimte en stimuleert zowel het informele als formele spelen; De gemeente heeft de wettelijke verplichting het Attractiebesluit uit te voeren en moet kunnen aantonen dat zij alles in het werk heeft gesteld om de toestellen veilig te plaatsen en in stand te houden; van scherp toezicht op handhaving Daar waar nodig houdt de gemeente het hondenuitlaatbeleid; en draagt er zorg voor dat er De gemeente stimuleert jongerenvoorzieningen genoeg ingerichte openbare ruimte komt voor deze doelgroep; wil, om nu en in de toekomst kwantiteit en kwaliteit te De gemeente de normen voor informele en formele speelruimte hanteren; waarborgen, door ontvvikkelingsmogelijkheden biedt voldoende De gemeente gevarieerde inrichting, aantrekkelijke speeltoestellen en speelprikkels: elke 5 jaar wil de speelplekken voor de jongste categorie De gemeente evalueren op spreiding; De gemeente geeft invulling aan het schema Verantwoordelijkheden.

budget gerealiseerd zijn, zal er voldoende Nadat er speelvoorzieningen van de en de inrichting beschikbaar moeten zijn om de speeltoestellen speelruimte te beheren en onderhouden. de van ten aanzien actie en de genomen Een klacht, gebrek het logboek in aantekening middels een altijd worden speelvoorzieningen opgenomen. OBB 639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 20i 0

7

639.03 speelruímfeplon Medemblik (Mede-m) blik op spe-ien! juli 2010

OBB

DEEL l VlSlE EN BELEID

(Medem) Beleidsplan Medemblik

blik op spelen!

voor en analyse van speelruimte IngenieUerUi'eGU specialislen

in speelruimle

AFBAKENING SPEELRUIMTE Visie

speelomgeving en schone Medemblik wil een aantrekkelijke De gemeenle Veiligheid vorml daarin een aan haar kinderen, jeugd en jongeren. aanbieden voor alle leeiiijden speelgelegenheden Zij wii bovendien belangrijk onderdeel. de andere kani aan aanbieden; aan de ene kanl door voldoende speelplekken, versiopplekken, groen, ruimie (openbaar door de inrich¿ng van de openbare alle kinderen en voor siimuleren buiienspelen Bovenal Wil zij uiidagend bosjes, jeugdigen.

Afbakening speelruimie ruimie. gaan over spelen in de openbare budgeiien Dir plan en de bijbehorende Dal wil zeggen: ruimle die vrij ioegankelijk is voor kinderen om op eigen houlje ie beireoien. Daarin kan onderscheid gemaaki Worden iussen informele en formele speelruimie. Beide worden besproken in dil plan. ieefi, de doelgroep Waar Mei informele speelruimte wordi de ruimie aangeduid wooni en (veilig) kan spelen, zoals de slraai, de sioep, hei planisoen en hel waler, siaan. maar waar geen specifieke speelioesiellen

die specifiek Mei formele speelruímie wordi de ruimie aangeduid ingerichl voor de speelfunciie (de speelplekken mei voorzieningen).

en exclusief is

Belang

van speelruimie zii in de slimulering van de zelfslandige oniplooiing bij de sociale kinderen, jeugd en jongeren op 3 vlakken: hei siimuleeri ole gezondheid, van de inrichting de Door onlwikkeling. geesielijke en lichamelijke en de samenhang verdere gekomen worden. Bijlage Vlll geefi openbare ruimie kan hierin iegemoei invulling aan hei belang van spelen in de openbare ruimie. Hel belang

Knelpunien zodai leeilijdsindeling is een gevarieerde speelplekken Van belang bij goede wordi Geconsiaieerd ie om spelen. kinderen van alle leef¿jden een piek hebben zijn waar ie weinig ruimie is Medemblik enkele loca¿es dal er in de gemeenie de en jeugd jongeren. voor de oudere ingerichi

Medemblik OBB 639.03 speelruimieplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

iO

VOOR WIE lS SPEELRUlMTE is van belang om fysiek fíl le blijven en hel bewegen Spelen is leren en onlwikkelen, onlmoelen van anderen is belangrijk voor de sociale onlwikkeling. Bovenal is spelen, sporlen en onlmoelen gewoon leuk! Maar speelruimle is niel alleen van belang voor de doelgroep zelf` Ouders, begeleiders en omwonenden maken ook gebruik van de ruimle, bijvoorbeeld wanneer zij hun kinderen of de buurlkinderen vergezellen naar de speelruimle. ln de leksl worcll gesproken over drie leeflijdscalegorieën: Kinderen van O lol en mel 5 jaar van 6 lol en mel l l jaar Jeugd van 12 lol en mel l8jaar Jongeren van O lol en mel l8 jaar Doelgroep

Overzichl Medemblik ln hel overzichl zien we de lolaalaanlallen gemeenle.

Aanlal kinderen Q m 5 1.947 ll 2.264 l8 2.070 12

i

`Plekkenhuiclig 58

kinderen,

jeugdigen

en jongeren

in de

Plekken slreefbeeld 62 ri 78 20 g

67 l7

Wie speell Men moel ervan uilgaan dal baby's zo gauw ze gaan lopen lol en mel ole jongeren speelruimle. De scheidslijnen van circa l8 jaar, gebruik maken van de aanwezige van een maar bij de beoordeling van de leeflijdscalegorieën zijn niel haarscherp, de naar gehanleerd in leeflijclscalegorieën een indeling speelruimle wordl schoolindeling. Kinderen 0-5 jaar ln Medemblik wonen circa 1.947 kinderen. Voor kinderen lol en mel ongeveer 3 jaar of van een volwassene is de speelplek een plaals waar ze onder begeleiding oudere broer of zus, veilig kunnen liggen, kruipen, slaan of ronolslruinen. Hel alleen en zelfslandig spelen van een jong kind vindl plaals in de beslolen omgeving van de woning, bijvoorbeeld in de luin, de woonkamer of evenlueel direcl bij de voordeur. worden ze l en 2 van de basisschool gaan, naar groep Als de kinderen en willen en mogen ze meer hun omgeving sleeds zelfslandiger langzaamaan verkennen. Dal gebeurl eersl dichl bij huis, zodal de ouders nog enig zichl op hel kind hebben, maar al snel gaan ze verder de slraal in waar hel kind sleeds meer vindl om le spelen. mogelijkheden

OBB 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik

ll

Jeugd 6-11 jaar Medemblik wonen circa 2.264 jeugdigen. De groep die in dit ln de gemeente betreft de kinderen uit de groepen 3 tot en rapport als jeugdigen wordt aangeduid, op ze steeds meer gaan met 8 van de basisschool. Op deze leeftijd uit de Jeugdigen doen dit vaker groepsverband. en ze in uit ontdekkingstocht onderbouw mogen vaak nog geen drukke straten oversteken en moeten dichter bij huis blijven. Vanaf een jaar ot 8 echter zwermen ze uit over de gehele wijk. Het Op deze schoolplein is voor hen vaak een belangrijke speel- en ontmoetingsplek. leeftijd wordt informeel spelen op straat en in de bosjes steeds belangrijker. 12-18jaar Eenmaal op het Medemblik wonen circa 2.070 jongeren. ln de gemeente voortgezet onderwijs treedt er meestal weer een gedrags- en interesseverandering op. De jongeren blijken de al dan niet daartoe ingerichte openbare ruimte vaak te rond te hangen en te sporten. Ontmoeten vormt gebruiken om zich te verzamelen, ruimte. Ze verplaatsen zich vaak de kern van hun activiteiten in de openbare hiervoor zelfstandig door de gehele wijk en de stad. Jongeren

Figuur l informeel ontmoeten jongeren

Overige gebruikers volwassenen en senioren maken graag gebruik van de Ook jong volwassenen, openbare ruimte. Voor de jong volwassenen en volwassenen is de openbare ruimte genoeg ingericht. De laatste doelgroep, senioren, is echter een doelgroep waarvoor inrichting van de openbare ruimte een duidelijk verschil kan maken in de beleving ervan. het meest gebruik van de openbare ruimte. Senioren maken samen metjongeren ze en onveilig, waardoor de straat als bedreigend Maar veien van hen ervaren uur een half staat dat komen. Daartegenover of niet buiten weinig te en fit gezond leeftijd hoge per dag al volstaat om tot op lichaamsbeweging moet niet worden onderschat, blijven. Het belang van senioren in de openbare niet meegenomen. maar wordt in dit speelruimteplan

Gecombineerde speelplekken op een speelplek is zowel voor de sociale als Het combineren van leeftijdsgroepen als lichamelijke ontwikkeling aan te raden. Een speelplek kan immers functioneren voor jong en oud uit de hele wijk. ontmoetingsplek OBB 639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

12

alleen daar gerealiseerd Worden waar Hei combineren van leefiijdscaiegorieën moei er binnen deze ruimie een zonering voldoende ruimie is. Ddarnadsi voor de verschillende worden, mei in elke zone de voorzieningen aangebrachi hun leefiijdsgroepen Op deze Wijze zullen de verschillende leefiijdscalegoriee'n. respeci zullen en jongeren jeugdigen hebben. De eigen plek en uiiddgingen hebben voor de speelplek voor de kinderen en de ioesieilen Weinig of niei gemeenie Medemblik is hei merendeel van de speelplekken ingerichiL misbruiken. voor zowel kinderen dis jeugdigen.

Kinderen mel beperking en jongeren die in meer of mindere mdie een jeugdigen Er zijn aliijd kinderen, beperking hebben. Ook voor hen is hei belangrijk om samen mei anderen ie kunnen spelen.

niei dai iedere speelplek en ieder speelioesiel voor alle vormen van n'ioei` Worden over hoe een geschiki kan zijn, mdar wel dal nagedachi kan zijn. Zo kan bijvoorbeeld geschiki voor een brede doelgroep een worden om een neischornrnel ioe ie passen in plddis mei cils doelgroep iradiiionele schommel. Een dergelijk ioesiel heeii zowel voor de zonder een beperking groie speelwaarde Dii beiekeni

beperking speelplek overwogen

Figuur 2 voge/riesischommei

voor kinderen mei beperking

OBB 639.03 speelruimieplan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik

13

VEILIGHEID VAN SPEELRUIMTE WeIgeving

is in hei bijzonder voor de veiligheid van speelioesiellen De weiielijke verplichiing van maarl 1997 geregeld in hei 'Besluii Veiligheid van Aiiraciie- en Speelloeslellen' De loi en mel ii7ó-7 en NEN-EN il7ó-l en de Europese Normen moer en voeren uil ie heefi ole weiielijke verplichiing hel Aliraciiebesluii gemeenie kunnen aanlonen dal zij alles in hei werk heefi gesielol de loeslellen veilig ie plaaisen en in sland ie houden. voor bepalingen welielijke Aiiraciiebesluii zijn de dir zogenoemde ln aansprakelijkheid en veiligheid vaslgelegd. Indien er sprake is van een ongeval door dan is diegene die een gebrek aan hel speelioesiel of een onveilige ondergrond, Deze aansprakelijk. als eersie heefi allijd hel voorhanden speelloesiel die risicoaansprakelíjkheid is conform aan en aanvullend op de veraniwoordelijkheiol wordi omschreven in hel Burgerlijk We'rboek. Hel aanbieden van onveilige speelloesiellen wordi gezien als hel plegen van een rondom de jurispruden¿e nog weinig daad. onrechimaiige Er is (gelukkig) Vooralsnog aanwezig. mei speelioesiellen voor ongelukken aansprakelijksiellíng dal de eigenaar van hei speelioesiel als eersie moei ervan worden uílgegaan aansprakelijk is. De eigenaar van hei ioesiel moel kunnen aanionen dal alles in hei werk is gesield Om aan de gesielole eisen le kunnen voldoen is om de veiligheid le waarborgen.

de inspeciie van speelioesiellen noodzakelijk, waaronder een aanial handelingen logboek. Digiiaal verwerken van en de regislraiie van relevanie gegevens in een Gegevens zijn op is hei meesl efficiënl en kosienbesparend. inspeciiegegevens bruikbaar. eenvoudig ie maken en inzichielijk makkelijk deze manier een scheve zoals bijvoorbeeld Risico's van een ioesiel, indien deze dusdanig zichibaar en herkenbaar gelolereerd hei zich daar niei in kan vergissen.

irap, kunnen worden zijn voor een kind dal

Zorgplichl op gemeenielijke grond wordi geplaalsi door bijvoorbeeld indien een speelioesiel wordl hel ioesiel auioma'risch school of speelluinvereniging, een pariiculier, De juridische ierm dan zorgplichi. De heefi gemeenle de van gemeenie. eigendom worden kan bij ongevallen medeaansprakelijk De gemeenie hiervoor is nalrekking. de plaaising van loeslellen door derden op gesteld. Daarom kan de gemeenie goed zonder dal de aansprakelijkheid niel gedogen eigendom gemeentelijk geregeld is. ie regelen, is hel sluiien van een Een mogelijkheid om deze aansprakelijkheid en de plaaiser van hei ioesiel. de gemeenle lussen overeenkomsl (opsialreohi) of scholen en niei bij bij speelluinverenigingen Deze opiie wordl alleen aangeraden iniiiaiieven. kleinschalige

OBB

639.03 speelruimleplan

(Medem)

Medemblik

blik op spelen! juli 2010

14

een mel befrekking foi de veiligheid Waar Er zijn een aanfal oniWerprichflijnen zijn Deze omheen kan. niei van een speelplek voor de inrichfing onlWerper en de van Speelgelegenheden' Veiligheid in hei 'Handboek beschreven ioesfel een bij speelvoorzieningen van die door de leveranciers foesfeldocumenfaiie ie vinden in hef Wordl geleverd. Over verkeerssiiuaiies is er meer informalie CROW. van de onfwerpen voor kinderen' 'Handboek

Ook hef Polifiekeurmerk veilig Wonen geefi enkele aanwijzigen voor hel inrichfen van de openbare ruimfe, voorzieningen voor jongeren en speelplekken. Hiermee wordl Een van de eisen uil hef overlasf fe voorkomen. gefrachf onder andere voor de onfmoelingsplaafsen is daf speelplekken en Poliiiekeurmerk veilig Wonen jeugd afgesfemd moefen zijn op de behoefle en zo gesi'iueerd moeien worden daf foezichi mogelijk is en overlas'r Wordi voorkomen.

moelen (i997) Affraciieen Speelioesfellen hel WarenWefbesluif Volgens blijvend lelsel speelfoesfellen veilig zijn, daf wil zeggen daf er geen onaanvaardbaar Waarbij voor nieuwe ioesfellen geldf daf ze van een cer'rificaaf van mag onfsfaan, dienen eenmalig gekeurd fe moelen zijn voorzien. Speelfoeslellen lypekeuring inslelling. Worden door een aangewezen NB: De veiligheid is niel alleen afhankelijk van hei foesfel, maar ook van hel iype hef ioesfel is geplaaisi. Onder foesiellen mei een valhoogie ondergrond Waarop en i,OO m in gras is een speciale veiligheidsondergrond van 0,60 m in verharding vereisi. Sociale veiligheid Bij sociale veiligheid gaaf

rnel anderen, Waarbij zowel hef om een veilige omgang de Werkelijke veiligheid als hei gevoel van veiligheid (ofiewel de 'ervaren veiligheid') die beirekking fellen. Bij sociale veiligheid moefen risico's goed Worden gehanieerd, hangf samen speelruimfe Ook hebben op ongewensfe menselijke omgangsvormen. mei sociale veiligheid. Speelruimfe moef als Zowel fysiek als sociaal veilig worden bewerksfelligd Sociale en fysieke veiligheid kan op diverse manieren ervaren. loezichl en regels ien Worden: spelen in hel zichf, hel combineren van doelgroepen, aanWezigheid van fysieke Maar ook de de van speelruimfe` aanzien van gebruik van sociale speelf een grofe rol fer voorkoming en wijkagenfen jongerenwerk onveiligheid.

Medemblik OBB 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli 20i0

l5

INFORMELESPEELRUIMTE De kernen informele (speeijruimfe. heeff voldoende Medemblik gemeenfe bevinden Deze en gedeelfen. bosrijke grofe groensfroken beschikken veelal over Medemblik, is de zich meesfai aan de randen. Op enkele plekken, zoals bijvoorbeeld Maar hier kan door middel van speelaanleidingen informele speelruimfe minimaal, informele speelruimfe. in sommige kernen bijgedragen Worden aan een uifdagende een bron van overiasf. in Medemblik is er hondenpoep als bijvoorbeeld Twisk beleid fen aanzien van honden en hef uiflafen in de openbare ruimfe. De

kernen voor jongeren kan in sommige informele speelruimfe uifgebreider. Zo wordf voor Opperdoes onder andere aangeraden piaafsen om fe kunnen voorzien in de behoeffe van jongeren.

van Medemblik exfra bankjes fe

speelruimte De De informele speelruimfe in een Wijk laaf zich nief makkelijk kwanfificeren. informele voor de hoeveelheid van een wijk is bepalend ruimfeiijke opbouw mei sfoepen speelruimfe. Ook de hoeveelheid groen, wafer en 30 kilomeferwegen sfraien bepalen de informele speelruimfe. ls er weinig groen en en doodlopende wafer, zijn de wegen druk en is hef moeilijk om ze over fe sfeken of erlangs fe spelen, weinig informele speelruimfe. dan is er hoogsfwaarschijniijk Normen informele

hef en jongeren, kinderen, jeugdigen zaken als hef aanfal en de kwalifeif van de informele ruimfe een belangrijke rol bij de veiligheidsgevoel van de informele speelruimfe. Daarnaasf heeff elke leeffijdscafegorie beoordeling zijn eigen eisen en wensen mei befrekkíng fof de informele speelruimfe. ln Tabel i zíjn uifgewerkf. de normen per ieeffijdsoafegorie

Uiferaarci spelen

informeel spel kinderen De kinderen spelen dichf bij huis, bij wijze van spreken onder hef keukenraam. Dif is daf rondom hef huis iigf op een mooie vaak goed fe zien aan hef speelgoed als sfokken, sfenen, zomerdag: een fiefs, een bal, sioepkrijf en veel rommeidihgefjes doeken en kiein speelgoed van binnen. Meesfal spelen de kinderen individueel of mef een buurmeisje of -jongen. Voor een kind valf ai heel waf fe beleven op 20 vierkanfe meferi

Medemblik OBB 639.03 speelruimfepian (Medem) blik op spelen! juli 20i0

.lief

Figuur 3 informeel spelen

is hel belangrijk dal er Omdal een kind geen of moeilijk gevaren kan inschallen, aulo's, over zijn informele rijden brommers en fielsers Weinig of zeer geen slraal, hel speelruimle. Daarom zijn de luin, de opril, de sloep, de (doodlopende) achlerplein en hel grasveldje grenzend aan de voordeur de belangrijksle bron van informele speelruimle. lnformeel

spel jeugd is vrijwel de gehele De jeugd gaaiL sleeds verder de Wijk in. Haar verkenningsgebied Zal openbare ruimle. Wanneer men door een wijk loopl Waar veel jeugdigen Wonen, men vrijwel in ieder planlsoen, langs iedere slool, op elk sluk ruslige verharding en op menige blinde muur de sporen van spel aanlreffen. De jeugd speell meer in groepjes mel jeugd van school of uil ole buurlv Per jeugdige is circa l0 m2 groene en lO m2 verharde ruimle nodig, maar dan Wel gebundeld mel de ruimle van vijf andere jeugdigen zodal er ruimles van circa 50 m2 onlslaan. Van grool belang voor deze leellijdsgroep is de mogelijkheid om balspelen le doen. lol 350 meler) moel er een verharding of grasveldje van Per speelbuurl (loopafsland minimaal 50 m2 aanwezig zijn, Waar 'na schoollijd en na hel elen' mel een groepje kan Worden. ZoWel de jongens als de gevoelbald vijl jeugdigen van ongeveer meisjes vinden dil belangrijk.

Figuur4 informeel

spelen jeugd

Daarnaasl moel er voldoende planlsoen en ruigle zijn Waar ze kunnen bloemen sloepen, hofjes en pleinljes plukken en hullen bouwen. Ook verkeersluwe Wegen, en lik- en knikkeren, speurlochlen als louwljespringen, slraalspelen voor verslopspelen zijn nodig voor deze leeflijdsgroep. Medemblik 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

OBB

l7

de grofere groene locafies in Medemblik bieden voldoende ruigfe waar kan worden. De dorpen hebben voor de jeugd voldoende gespeeld en gebouwd spannende informele speelruimle, waarbij Twisk door haar groene rand de meesle aan ruimle biedl. Verder groeil in deze leeflijd onder de meisjes de behoefle 'klelsplekjes'. Vooral

Informeel spel jongeren kun je niel echl spreken van spelen. Hel verblijf van deze Bij de jongeren leeflijclscalegorie in de openbare ruimle richl zich op hef sporlen mel en onlmoelen van leeflijdsgenolen. onlslane plekken en veel op sponlaan Hel onlmoelen gebeurl veelal informeel, zijn le De volgende calegorieën minder op speciale speel- en onlmoelingsplekken. onderscheiden: van willekeurig gekozen afspreek- of afscheidsplekken, Kiss-and~Greelplek "nalure" aanwezig in de openbare ruimle.' kleine plek voor 5 lol lO jongeren die bij elkaar komen en Whals-Upplek bijpralen; echl afspreken en zillen le pralen of plek waarjongeren Slay-Aroundplek andere aclivileilen doen; No-Problemplek plek verder builen de bebouwde omgeving zodal hier le ven/vachlen is. geen overlasl voor omwonenden

meeslal plekken waar ze een beelje kunnen De jongeren kiezen voor onlmoeling zillen om mel elkaar le pralen. Dal zijn plaalsen in hel zichl, maar levens mel een beelje privacy. Door vanuil deze visie mel jongeren om le gaan, geefl men hun en niel langs de rand van de maalschappij. fysiek een plaals in de maalschappij voor de Enkele kenmerken van geschikle localies voor hel informele onlmoelen gelegen langs mel de fiels/scoofer; bereikbaarheid jongeren zijn: gemakkelijke gelegen in hel zichl langs roules naar school of sporl; gelegen bijeen slraallanlaarn; de weg zodaf vrienden kunnen zien dal 'je er benl'; niel gelegen in de open vlakle. welke informele onlmoelingsmogelijkheden ln de analyse is per kern aangegeven le aanwezig zijn en wal er gedaan kan worden om meer onlmoelingsmogelijkheden ruimle voor aan hebben behoefle creëren. Onder andere Midwoud en Opperdoes jongeren. Een plek voor jongeren is vaak niel gemakkelijk le realiseren. inwoners uil de buurl hebben hel liever niel in de eigen achlerluin (NlMBY: Nol ln My BackYard), omdal Ze bang zijn voor evenluele overlasl. Maar uil onderzoek is gebleken dal waar le weinig zijn, juisl meer overlasl wordl veroorzaakl. plekken voorjongeren Toepassen van de normen Door hel loepassen van de normen wordl invulling gegeven aan een evenredige en wijken.

Bij weinig verdeling van informele speelruimle over de doelgroepen worden die de openbare gelroffen informele speelruimle moelen maalregelen maken. ln Tabel l zijn de normen voor informele ruimle beler bespeelbaar Voor voorbeelden van speelprikkels wordl verwezen naar speelruimle samengeval. Bijlage

639.03 speelruimleplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

OBB

l8

speelruimte

Normen voor informele

l

Jeugdigen

Jongeren

6-lljuar

1248100'

omvang

ligging invulling

speelwaarde

|efe

verkeer

bedreiging

Tabel i

Normenfabel

informele

speelrulmfe

Relafie mel formele speelruimle of jongeren Willen spelen, kunnen zij in een gevarieerde Als kinderen, jeugdigen omgeving mef gras, sfruiken, bomen, pleinen, sfoepen en wafer vrijwel alle vormen van spel uifoefenen. van de kunnen dan ook gezien Worden als een vervanging Speelfoesfellen ook vaak daf de dan Men zief aanwezig Zijn. die van nafure mogelijkheden de fysieke ruimfe om fe spelen noodzaak van speelplekken foeneemf naarmafe afneemf.

Uiferaard zal geslreefd moefen Worden naar zoveel mogelijk informele speelruimfe. Hef zou ideaal zijn als ieder kind voldoende nafuurlijke informele ruimfe in zijn omge~ ving heeff om fe spelen zonder daf hiervoor speciale voorzieningen aangebrachf over veel informele Medemblik beschikf De gemeenfe hoeven fe Worden. formele speelruimfe noodzakelijk. De is voldoende speelruimfe, maar daarnaasf ruimie om fe spelen binnen hef bebouwde gebied neemf vaak sfeeds verder af; hef voor volwassenen, de verdichfing van de Woningen, voorzieningen (aufolverkeer, beslag op de een sfeeds grofer leggen en sociale onveiligheid hondenpoep beschikbare openbare speelruimfe. en formele speelruimfe in Tabel i en Tabel 2 zijn dusdanig daf zowel de hier gesfelde hoeveelheid informele als formele ruimfe in opgesfeld aan aanbod evenwichfig een fe zijn voor dienf een aanwezig wijk is aan de hand van een beslisboom een foeliohfing ln Bijlage basisvoorzieningen. op hef foepassen van de normen weergegeven. Bij hef foepassen van de normen bepaalf de omvang van de aanwezige doelgroep plus de hoeveelheid informele speelruimfe of er een formele binnen de acfieradius, speelplek noodzakelijk is. ls er zeer veel informele speelruimfe dan zal hef dus nief blijff echfer nodig zijn om veel formele speelplekken aan fe bieden.

Speelruimie maafwerk per Wijk! ln deel ll van dif rapporf, de analyse, slaaf dan ook per kern Medemblik voor sfaaf voor Waf beschreven hoe de sifuafie er in de gemeenfe befrefi zowel de formele als informele (speelejruimfe. De normen voor informele

Medemblik OBB 639.03 speelruimfeplan (Medemj blik op spelen! juli 2010

19

FORMELESPEELRUIMTE dan de De hoeveelheid formele speelruimte laat zich makkelijker kwantificeren organisaties die informele speelruimte. De laatste jaren is door verschillende tot het opstellen komen om te betrokken zijn bij speelruimte intensief samengewerkti van richtlijnen voor de aanleg en het onderhoud van speelvoorzieningen4 heeft Vooral het Uitgeven van het 'Handboek Veiligheid van Speelvoorzieningen' aan het tot stand komen van landelijk aanvaarde normen en richtlijnen. bijgedragen Dit handboek heeft onder andere geleid tot het vastleggen van de afstand die de kan afleggen en de wenselijke oppervlakte van tot een speelvoorziehing doelgroep een speelvoorziening. onderzoek inzicht in hoe een speelplek Naast dit handboek geeft uitgebreid Hierdoor konden door OBB normen gesteld worden voor het aantal functioneert. dat binnen een actieradius woont en kinderen uit een bepaalde leeftijdscategorie zonder elkaar op de zou moeten kunnen bereiken, een speelplek zelfstandig te de weg lopen. speelplek in

en het aantal plekken voor de doelgroepen waar Als we kijken naar het streefbeeld de gemeente Medemblik al in voorziet, komt de gemeente qua aantal niet veel tekort. Wat uit de analyses van de kernen wel meerdere malen naar voren komt, is dat de plekken soms verouderd zijn of niet uitdagend genoeg.

Aanbod formele speelruimte voor een goed aanbod van formele speelplekken in Een van de randvoorwaarden van het aantal Dit is afhankelijk speelplekken. ruimte is voldoende openbare de kinderen, jeugd of jongeren in de wijk. De plekken dienen bovendien goed verspreid variatie te bieden. Tien soortgelijke speelplekken biedt te zijn in de wijk en voldoende zodoende geen uitdaging. Voor kinderen die nog niet overal zelfstandig mogen en/of kunnen komen zijn er meer plekken nodig om in de behoefte te voorzien dan bij jeugdigen of jongeren.

Platform ruimte voor de jeugd.

Zie wwwruimtevoordejeugdnl.

639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 20iO

OBB

20

bepaali hoeveel ruimte er is om te De wijze waarop een wijk ot dorp is opgebouwd spelen. Daarom is hei belangrijk om te blijven nagaan in hoeverre de openbare ruimte geschikt is om te spelen. Speelprikkels hebben hierin een belangrijke rol. Die geven aan dat er gespeeld kan en mag worden, stimuleren dat er gespeeld wordt, vergroten de bespeelbaarheid van de openbare ruimte en wijzen andere gebruikers wordt. Voor voorbeelden van ruimte erop dat er gespeeld van de openbare speelprikkels wordt verwezen naar Bijlage

Hoeveelheid formele speelruimte bepaalt hoeveel ruimte er is om te De wijze waarop een wijk of dorp is opgebouwd in hoeverre de openbare spelen. Daarom is het belangrijk om ie blijven nagaan hebben hierin een belangrijke rol. Die ruimte geschikt is om te spelen. Speelprikkels geven aan dat er gespeeld kan en mag worden, stimuleren dat er gespeeld wordt, vergroten de bespeelbaarheid van de openbare ruimte en wijzen andere gebruikers van Voor voorbeelden van de openbare ruimte erop dal er gespeeld wordt speelprikkels wordt verwezen naar Bijlage Spelen bij wet? over ingediend Kant) is in 2003 een initiatietwet Door de SP (Ivlw. Agnes Dit initiatief heeft echter niet geleid tot een wel. Het indienen van buitenspeelruimte. 3%-norm2 was voor minister Dekker de initiatiefwet mei daarin de zogenoemde rond te sturen aan de om in 2006 een beleidsbrief (VROM) wel de aanleiding Nederlandse gemeenten. in deze brief wordt de zorg van de regering uitgesproken over het feitL dat de kinderen ogenschijnlijk minder buitenspelen en dat dit zou is. De komen doordai er een tekort aan speelruimte en ontwikkelingsmogelijkheden 3%-norm, met als werd verzocht alsnog invulling te geven aan deze gemeenten voor een integrale ruimtelijke ontwikkeling.

l de verantwoordelijkheid aandachtspunt Technisch Voor formele speelruimte en de realisatie hiervan zijn veel technische aspecten horen ook Attraciiebesluit genoemde Naast het eerder belang. tot technische randvoorwaarden. en de bouwvergunning bestemmingsplan

van het

Bestemmingsplan is het van belang om te voorkomen dat Voor speel-l sporl- en ontmoetingsplekken hiervan wordt de aanleg de hand van bestemmingsplanvoorschriften aan en soms de vaak een probleem vormt bouwhoogte bemoeilijkt. Met name de voldoende Er moet in een bestemmingsplan van de bestemming. functiebeschrijving en behoeften in te springen zonder dat vrijheid zijn om op nieuwe ontwikkelingen hiervoor het plan moet worden aangepast. Dit betekent dat de voorschriften voor openbare ruimte zodanig zijn opgesteld dat er voor het realiseren van een nieuwe de Mel name is. nodig bestemmingsplanwijziging geen speelplek Groen en Verkeer dienen van de bestemmingen bestemmingsplanvoorschritten flexibel te zijn om speelplekken te ontwikkelen.

2 Van

de openbare ruimte zou norm elke vorm van kwalificatie de kinderen dan in 'speelhokjes'

de bestemming

speelruimte moeïen

krijgen. Bezwaren daarbij waren daf bij deze mer het aantal kinderen. Ook zouden van het spelen in de openbare ruimte.

ontbrak en er geen rekening werd gehouden worden

gezet in plaais van integratie

Medemblik OBB 639.03 speelruimteplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

21

is en noodzakelijk dat een bestemmingsplanwljziging Om te voorkomen als een een grote kans maken om een jongerenvoorziening bezwaarmakers dergelijke om houden, het goed is te tegen een No-Problemplek of skatebaan vast te leggen met flexibele voorschriften (liefst tot 6 locaties in het bestemmingsplan Tevens kan als voorschrift worden meter hoogte en zo mogelijk bouwvergunningsvrij). toestellen geplaatst mogen Worden. Onder opgenomen dat slechts gecertificeerde van vallen ook de hekwerken ten behoeve sport- en speelvoorzieningen en een voetbalkooi` sportvoorzieningen zoals ballenvangers

voor jongeren in de formele ruimte en van sportverdeling goede van wordt een uitgegaan Er voor jongeren over de buurten en wijken. Visie hierbij is ontmoetingsvoorzieningen dat een deel van de jongeren gewoon in hun eigen wijk in de openbare ruimte wil wil ontmoeten. ln de analyse worden daarom per buurt sporten en leeftijdsgenoten beschreven. De inrichting en ligging van de sport- en ontmoetingsmogelíjkheclen hebben zal echter een grotere aantrekkingskracht enkele van deze voorzieningen locaties bovenwijkse zogenoemde uit Deze wijk. eigen de jongeren dan alleen op en goede uit andere wijken aan. De skatevoorzieningen trekken ook jongeren fungeren vaak als dit soort ontmoetingspunten. verharde voetbalplekken Voorzieningen

Figuur 5 Formele voorzieningen

jongeren

Medemblik OBB 639.03 speelruimteplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

22

Spreiding van speelplekken De belangrijksfe normen en richllijnen zijn in Tabel 2 samengevaf en weergegeven. Worden wanneer er Door foefsing aan deze normen en richflijnen kan aangegeven wel of geen speelplek moer komen en Waar. De kosfen van aanleg en onderhoud Zijn hoog, dus kan er nief aan elk verzoek om een exlra speelplek of hef opknappen van een speelplek gehoor gegeven worden. De normen en richflijnen zorgen voor een passend, begrijpelijk en eerlijk anfwoord op zulk soorf verzoeken. ln Tabel 2 worden normen gegeven voor hel aanfal kinderen in de verschillende moei wonen voordaf er een daf binnen een acfieradius leeflijdscafegorieën speelplek gerealiseerd dienf fe worden. Meesfal wonen in nieuwe wijken veel kinderen en neemf dil aanfal in de loop der jaren af lof een basisniveau` ln veel wijken vindf na circa 25 jaar wel weer een komen dan meeslal niel 'verjonging' plaafs, maar de zeer hoge kinderaaniallen meer voor. Zelden wonen er in een wijk die ouder is dan 20 jaar meer dan 25 kinderen binnen een acfieradius van een speelplek. De ervaring leerf daf een speelplek voor kinderen ongeveer even lang noodzakelijk is als de levensduur (circa iO a l2 jaar) van de meesfe foeslellen. Wel 'wandeli' een nog wel eens door de wijk door een lokale speelplek voor deze leefiijdsgroep ioename van hef aanfal kinderen.

De speelplekken voor deze leeflijdsgroep dienen dan ook om de vijfjaar geëvalueerd ie worden op kinderaanlal.

(wijk) vanuíf een omgeving grofere Doordal de jeugdigen en jongeren en jeugdigen varieeri hef aanfal of enkele speelplekken, van gebruikmaken jongeren daf binnen de acfieradius woonf veel minder. Onderzoek en ervaring leerf speelplek voor deze leefdal er rond een cenfraal gelegen, goed funclionerende vrijwel nooif fe weinig jeugdigen of jongeren wonen, zelfs níef in ole fijdscafegorieën loop van 25 jaar. Dil befekenf daf voor de jeugdigen en voor de jongeren over hef kunnen verspreid over de wijken aangelegd duurzame speelplekken algemeen worden. spreiding fe realiseren, omdal Hel is belangrijk hiervoor een goede, permanenfe en aanlrekkelijk moelen zijn. Door een duurzaam deze plekken grofer, uifdagend nefwerk aan speelplekken mel een 'sfevige' inrichfing en een cenfrale ligging blijkf 70% van de locafies van speelplekken vasf fe liggen en duurzaam ingerichf le voor kunnen worden. De normen in Tabel 2 bieden ondermeer randvoorwaarden inrichling. Overgang naar informele speelruímle worden mef formele speelruimfe is kan deze aangevuld Als er nief voldoende sfruiken, gras, mei omgeving informele speelruimle. ln een gevarieerde informele bomen, pleinen, sloepen en wafer kunnen vrijwel alle vormen van spel uifgeoefend worden. Hel vulf hef ander aan.

639.03 speelruimfeplan (Medem) blik op spelen! juli

OBB

Medemblik

23

f

Normen voor formele speelruimte 6-11 'aar

actieradius verzorgingsgebied

oonigl

woonochiig bin nen ocliercdius

niveau

oppervlokle

voorzieningen

Tabel 2

Uiigangspunren

formele speelruimte

OBB 639.03 speelruimieplon (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik

Q

Jongeren l2-18jaclr

SPEELRUIMTE VERANTWOORDELIJKHEDEN voor zowel kinderen, voor het speelruimlebeleid De gemeente is verantwoordelijk jeugd en jongeren en draagt zorg voor tijdige evaluatie van dit beleid. Dit betekent de van uitvoering de moet worden voor genomen dat er initiatief openbare van het de realisatie en beleidsuitgangspunten plaatst te (blijven) vinden Daarbij dient er afstemming speelvoorzieningenniveau. zodat er passend beheer, jaarlijkse budgetten, van de realisatiekosten en de kan plaatsvinden door onderhoud en vervanging van het speelvoorzieningenniveau dit zelf uit te voeren ot uit te besteden.

Andere partijen Binnen de Het creëren van speelruimte is een zorg van de hele gemeente. Maar ook hiervoor samenwerken. moeten afdelingen organisatie gemeentelijke van de de inrichting op hebben invloed andere personen en instanties en private scholen, sportverenigingen bewoners, buurtverenigingen, (buitenlruimte: een hebben woningcorporaties de en projectontwikkelaars, Zoals partijen, verantwoordelijkheid.

De rol van burgers

Ook de omwonenden Allereerst speelruimte. speelplekken gespeeld

van speelplekken hebben een taak in het aanbieden van dat er in de buurt en op de zij accepteren moeten

wordt.

van de ligt bij de opvoeding van de ouders/verzorgers Verantwoordelijkheid Goede gebruik en vandalisme. als oneigenlijk over onderwerpen kinderen veiliger risico's en een tot minder hierover zal bijdragen voorlichting toestellenbestand. Daarnaast zal een ouder logisch na moeten denken. Als een kind van 3 zelf niet op een toestel kan komen, omdat het gemaakt is voor een kind van of ouder, dan moet de ouder het kind er niet op tillen. Het risico op een ongeval is voor dan vele malen groter. Het toestel is immers niet gemaakt (en gecertificeerdl een kind van

mag van bewoners verwacht worden dat ze de ln het kader van 'burgerplicht' ze ernstige gebreken en gevaren op speelplekken dat niet vervuilen en speelplekken zien en deze ook melden aan de gemeente. De gemeente krijgt vaak vragen van het voor om wensen Het gaat dan vaak over speelruimte. bewoners van speelplaatsen of klachten betreffende jongeren. bijplaatsen/vernieuwen

Speeltuinverenigingen actief, *Wildebras' in Zwaagdijk West. Door In Medemblik is een speeltuinvereniging is het mogelijk burgers te betrekken bij van speeltuinverenigingen het vormen speelruimte. Voor het verwerven van subsidies is het ook noodzakelijk dal dit door waarbij meestal de eis gesteld wordt dat de een stichting wordt aangevraagd, zorgen veelal voor draagvlak en sociale gemeente bijdraagt. Speeltuinverenigingen cohesie binnen een gemeenschap.

OBB 639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 20iO

25

Figuur

speeltuinvereniging

'Wildebras' Zwaagdijk

West

Spelen op hetschoolplein

basisscholen en scholen voor voortgezet bij peuterspeelzalen, De (speeljruimten deel van de vormen vaak een belangrijk onderwijs met hun voorzieningen er, en jeugdigen schooltijd Voor, spelen tijdens en na speelruimte van de jeugdigen. de weg er naartoe is hun goed bekend.

wanneer er belang is bij iviet schoolbesturen zal eventueel overleg plaatsvinden ot weinig ruimte aanwezig is buurt of kern waar geen een ln speelruimte. openbare een oplossing bieden. te realiseren, kunnen schoolpleinen om speelplekken Andersom maken de scholen ook gebruik van de openbare speelplekken tijdens de pauzes. Dit biedt de school het voordeel dat zij meer speeltoestellen kan plaatsen en het beheer het onderhoud, de gemeente voert (een gedeelte van) de aanschaf, een schoolplein' 'naast het en de vervanging uit. De gemeente behoeft immers niei eigen speelplek te maken. staan. dat er geen hekken mogen betekent niet noodzakelijk extra toezicht moet ook worden aan sleutelbeheer door omwonenden, door politie, het langer openstellen van schoolpleinen enzovoort. dan zullen er met het Als een schoolterrein in het streetbeeld wordt opgenomen, de over worden gemaakt moeten duidelijke afspraken schoolbestuur van de het beheer, het onderhoud en de vervanging verantwoordelijkheden, wordt streetbeeld betrokken. speeltoestellen. Als een schoolplein niet specifiek in het maar dat het onderhoudI betekent dit niet dat het plein afgesloten moet worden, vanuit het budget openbare van de niet toestellen het beheer en de vervanging moet plaatsvinden. speelvoorzieningen Openbaarheid

Gedacht

Samenwerking

met fondsen

De mogelijkheden voor fondswerving door de gemeente zelf zijn beperkt. De meeste of stichting, door een bewonersverenigíng, fondsen gaan uit van een aanvraag Bewoners kunnen, wordt gevraagd. een bijdrage van de gemeente waarbij aan te vragen om subsidie worden gemeente, geactiveerd bijvoorbeeld door de voor speelplekken in hun eigen buurt.

OBB 639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

26

Samen met corporaties en projectontwikkelaar Medemblik en Noorder ln Medemblik zijn ook corporaties actief: De Woonschakel Indien de corporatie en de Wooncompagnie. Koggenland Woningbouwvereniging ot een projectontwikkelaar en de gemeente zich gezamenlijk kunnen inzetten voor de hoeveelheid speelruimte in de wijken waar de stichting of ontwikkeiaar actief is, zal dit ten eerste de doelgroep ten goede komen. Daarnaast kan het streefbeeld en wederzijdse overdracht van kennis nog door afstemming speelvoorzieningen beter en eventueel uitgebreider aansluiten op de specifieke situatie. Op deze wijze De gerealiseerd. wijken worden kunnen er aantrekkeiijker en hoogwaardiger moeten in de stedenbouwkundige uit dit speelruimteplan beleidsuitgangspunten zijn opgenomen. randvoorwaarden voor het ontwikkelen van (woon)gebieden Planvorming

Voorliggend speelruimteplan geeft het beleid weer voor de wijze waarop men de komende tien jaar met de speelruimte in het openbare gebied dient om te gaan. van De gemeente is dynamisch. Daarom zal na vijf jaar een voortgangsrapportage Daarbij zullen plaatsvinden. en de uitvoering speelruimtebeleid het vooriiggend wijk tegen per en de aanwezige speelruimte de gegevens demografische opnieuw een goed moment elkaar worden atgezet. Daarnaast is een voortgangsrapportage die invloed hebben plaatsgevonden om na te gaan ot er nieuwe ontwikkelingen hebben op de speelruimte. van nieuw te horen bij elkaar. Tijdens planvorming Speelruimte en nieuwbouw bouwen wijken is het van belang dat er zowel formele als informele speelruimte aanwezig is. Kwaliteit en kwantiteit volgens bestaande normen.

Ontwerp, inkoop en inrichting

speelruimte

Verantwoordelijkheid

voor realisatie en inrichting van speelruimte. Hierbij De gemeente is verantwoordelijk waaronder dit zijn, handen voor moeten randvoorwaarden duidelijke Ten aanzien van inkoop moeten de wettelijke kaders gehanteerd speelruimteplan. worden, met huidige trends en beeid en kwaliteit. Een eenzijdig rekeninghoudend en hoogwaardige Uitdaging moet worden uitgesloten. ingerichte speelruimte kwaliteit staan hierbij op de eerste plaats.

Beheer en onderhoud bestaat uit de werkzaamheden die door Het onderhouden van speelvoorzieningen (intern of extern) fysiek aan de speeltoestellen, de de onderhoudsmedewerker en de omgeving uitgevoerd dienen te worden. ondergronden

Dit betreft bijvoorbeeld: schuren enzovoort; klein onderhoud als bouten en moeren vastdraaien, van grote onderdelen groot onderhoud als specialistisch reparatiewerk, vervangen enzovoort; van een toestel of ondergrond functionele en visuele inspecties.

OBB 639.03 speelruimteplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 20lO

27

Veranlwoordelijkheid organisaiíe duidelijk is hoe de Hel is belangrijk dai hel binnen de gemeenlelijke en de beheer, beleid, hei onderhoud hel hei voor veraniwoordelijkheden inspeciiegegevens Wanneer is geregeld. van speelvoorzieningen vervanging digilaal Worden ven/verkl, is voor alle parlijen makkelijk inzichielijk waar knelpunten liggen ien aanzien van onderhoud en vervanging van speelvoorzieningen. Binnen Medemblik houden verschillende afdelingen zich bezig mel de invulling van is noodzakelijk om lol en een goede laakverdeling Afsiernming speelruimiebeleid. een succesvol speelruimlebeleid le komen. en veranlwoordelljkheid Om gerichl ie kunnen sluren op beleid, beheer, onderhoud en veiligheid is goed van belang. De adminislraiie rond de invenlaris, hel onderhoud en gegevensbeheer moel goed in orde zijn. Behalve hei logboek moei hel de veiligheidslogboeken in orde zijn. Digilaal verwerken van gegevens kennisniveau van de medewerker(s) heeiit hierbij de voorkeur, Zo kunnen de diverse pariijen binnen een gemeenie snel Al mel al een nemen en inzichi krijgen in gegevens. hun veranlwoordelijkheden eificiencyslag.

Vormgeving

Financiën De benodigde siruclurele budgei'ren beheer en vervanging voor aanleg, onderhoud, Bij hei vaslsiellen van de budgeiien zal er gezochl moelen worden naar de juisie onderlinge van speelvoorzieningen verhouding lussen deze posien. De kern daarbij is dal de loiale waarde van de beheer- en ioesiellen niet moei siijgen zonder dal er voldoende onderhouds-, beschikbaarzijn. (insiandhoudingsbudgeiien) ven/angingsbudgellen

Slruclure/e koslen Hei budgel voor hei onderhoud van de speelvoorzieningen wordi gebaseerd op hei De speelioeslellen kunnen daarbij in een goede siaal gekozen onderhoudsniveau. worden gehouden. lolale de op gebaseerd wordi van beheerbudgei hel De hoogle hei wordl siiualie de huidige ln van de speelvoorzieningen. vervangingswaarde Dii ligl binnen hei geschal op basis van de vervangingswaarde. beheerperceniage 69.600. ln hei ligl op l-lel huidige beheerbudgel lol landelijk gemiddelde l l l .500 per jaar. l is een aanvullend budgei beschikbaar van jaar 20i0 en

jaarlijks variëren en de de koslen voor aanschaf van speelvoorzieníngen van de verschillende lypen ioesiellen niel gelijk zijn, variëren afschrijvingslerrnijnen de werkelijke koslen voor vervanging perjaar. de en plaalsingsjaar hei afschrijvingslermijn, de de van hand Aan budgellen benodigde de de komende jaren kunnen voor vervangingswaarde worden bepaald. Hel moge duidelijk zijn dai realisalie van exlra speelruimie ook om liggen op vraagi. De loekomslige beheerbudgelien de benodigde e><lrabudgeiien 279.292

Omdai

OBB 639.03 speelruimlejolan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik O

28

Nieuwe aanleg (ook van nieuwe speelplekken binnen uil- of inbreidingswijken Bij de aanleg middelen financiële benodigde dienen de en heronlwikkeiing) herslruclureríng (eenmalig) als voor de beschikbaar gesleld le worden voor zowel de realisaliekoslen wordl bepaald op hel van budgel hoogle De slruclurele inslandhoudingskoslen. en inspraakkoslen. De basis van werkelijke koslen, inclusief evenluele voorbereidingsspeelruimle van openbare die noodzakelijk zijn voor hel aanbieden budgellen moelen jaarlijks worden geïndexeerd. Onlwerpen

en aanleggen

van speeivoorzieningen

om alle richllijnen voor hel builen hel kader van dil speelruimleplan en de le beschrijven. Een onlwerp omgeving lechnisch onlwerp van een speelplek voor een enkele speelplek slaal daarnaasl ook niel los van de speelplekken in de gehele buurl ol soms zelfs wijk. Voor de ruimle en hel aanlal speelloeslellen dal per Daarbij speelplek aanwezig moel zijn, is in Tabel 3 een aanlal richllijnen gegeven. en de speelloeslellen maken Irussen de specifieke moel men onderscheid aanzien eisen len van speelprikkels. Bijlage Vll geefl richling aan een Programma van informele en formele speelruimle.

Hel vall

lnrichling

formele speelruimle Jeug'digen 6-11 jaar

l

v

Jongeren 12-18jaar

speelprikkeis en zílaanleidíngen

slimulalíe en

begeleiding onlwikkeling

Tabel 3 inrichling

formele

speelruimle

Beheer en onderhoud

budgel beschikbaar gerealiseerd zijn, zal er voldoende Nadal er speelvoorzieningen moelen zijn om de speeiloeslellen en de inrichling van de speelruimle le beheren en aan hel loeslel, de le onderhouden. Hel onderhoud beslaal uil de werkzaamheden en hel in relalie lol hel vervangingsschema en de omgeving veiligheidsondergrond die werkzaamheden gebruik van hel loeslel. Hel beheer beslaal uil de overige in sland le houdenI moelen worden om de speelvoorzieningen uilgevoerd waaronder de veiligheidsinspeclies.

Medemblik 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

OBB

29

Figuur 7 beheer en onderhoud

speelvoorzieningen

van de koslen per speelloeslel. ln de berekening ln Bijlage IV een overzichl gegeven van deze normen voor de jaarlijkse onderhoudskoslen is uilgegaan van hef hoogsle silua¿e onderhoudsníveau belekenl onder andere dal de ln een ideale in de verf zillen, er allíjd proper uilzíen, in perfecle speelloeslellen allijd opiimaal Technische slaal verkeren (mel originele onderdelen) en dal 're allen lijde graf¿¿ verwijderd is. Voor een gemeenle is hel echler voldoende en meer realislisch om hel onderhoud van de speelloeslellen op een lager niveau uil le voeren. De ondergrens daarbij is hei acceplalíeniveau waarbij een loeslel blijfl voldoen aan de veiligheidsnormen en voldoel aan de eisen van algemene welstand Dii niveau kan op een schaal van O wordl hel lol en mel 100% uilgedrukl worden mel ln Medemblik onderhoudsniveau bepaald op 70%1

639.03 speelruímleplan Medemblik (Medem) blik op spelen! juli 2010

OBB

30

COMMUNICATIE EN SPEELRUIMTE van burgers is een in de direcle leefomgeving aanbrengl Wanneerje veranderingen van grool belang. Wanneer speelruimle wordl aangelegd, goede communicalie lijdig op de hoogle gebrachl le gewijzigd ol verwijderd dienen omwonenden kan hierbij helpen. Daarnaasl kunnen worden. Een helder communicalieplan onderscheid kan worden gemaakf in waarbij proces, hel bij bewoners parliciperen Hoe hoger op verschillende vormen. Díf noemen we ook wel de parlicipalieladder. hoe meer de burger belrokken wordl bij hel besluilvorrníngsproces de ladder, krijgen: (Edelenbos, 2006). De volgende rollen kunnen burgers loebedeeld Meebeslissen Poliliek en besluur lalen de beleids- en besluilvorming over aan de deelnemers, waarbij hel amblelijk apparaal een adviserende rol vervull. De poliliek neeml de resul'ralen over, na loelsing aan vooraf geslelde randvoorwaarden. Coproduceren waarna Poliliek, besluur en deelnemers komen gezamenlijk een agenda overeen, samen naar oplossingen gezochl wordl. De poliliek verbindl zich in principe aan lof de uileindelijke besluilvorming. deze oplossingen mel belrekking Adviseren Poliliek en besluur slellen in beginsel de agenda samen, maar geven de deelnemers waarbij gelegenheid om problemen aan le dragen en oplossingen le formuleren, rol spelen in de onlWikkeling van beleid.

De poliliek deze ideeën een volwaardige kan bij de uileindelijke maar zich in principe aan de resullalen, verbindl hiervan afwijken. besluilvorming

Raadplegen in hoge male zelf de Poliliek en besluur bepalen agenda, maar Zien de deelnemers als gespreksparlners bij de onlwikkeling van beleid. De poliliek verbindl zich echler nief aan de resulfalen die uil de gesprekken voorkomen. lnformeren voor zelf de agenda De poliliek en besluur bepalen hiervan Op besluilvorming en houden belangslellenden de van gebruik Zij maken geen hoogfe. de een inbreng le om belanghebbenden mogelijkheid geven in beleidsonlwikkeling Voor Medemblik geell onderslaande speelruimle weer.

`Soorl Opslellen

f

i

Geen

Uilvoeren beheer i

Nieuweplek Verwijderen

Parlicipalie Geen

beheer

Vaslslellenbeheer

label hel gewensle

(evenlueel)

informeren

1 Raadplegen informeren

plek y

Grole inrichlingswijzigingen

Raadplegen

Kleine wijzigingen

Geen

OBB 639.03 speelruimfeplan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik

(meelbeslissen

CODFOGUCEPEH adviseren raadplegen

informeren

niveau van parlícipalie

en

Parlícipalie in dil plan Er is gekozen om verschillende le belrekken, le Welen:

doelgroepen

inlensiel bij de analyse en planvorming

Jeugd

Hel KinderKlankBord is een middel om le Welen le komen Wal de jeugd belangrijke vindl. Dil inslrumenl beslaal uil lWee onderdelen: de speelruimle en -mogelijkheden rondgang en de buurlplallegrond. Rondgang gebruikl om le spelen, Om een indruk le krijgen hoe de jeugd haar Woonomgeving mel rondwandeling een hel speelruimlebeleidsplan Werd voor hel opslellen van hebben Diverse basisscholen uil alle kernen van Medeblik jeugd gemaakl. meegewerkl aan de kinderrondgangen. Er werd gekeken Waar kinderen niel mogen of kunnen spelen, hoe ze in hel groen. bij hel Waler en op de slraal kunnen spelen, Wal ze goede en slechle speelplekken dingen le doen of hullen le vinden en Waar ze naar loe gaan om spannende bouwenv Verder gaf de jeugd aan Wal de grole problemen zijn bij hel spelen, Wal ze hel meesl zouden missen als ze zouden verhuizen of Waar ze behoefle aan hebben. Al deze inpul is vervverkl in deel ll en de bijbehorende conclusies. Buurlplallegrond loegezonden. ln deze plallegrond is Aan alle basisscholen is een buurlplallegrond de kinderen gevraagd naar hun mening over speelplekken in hun Woonomgeving. len aanzien van spelen in hun Daarnaasl Was er ruimle voor op- en aanmerkingen omgeving. Nel als lijdens de rondgang kunnen kinderen op deze manier kenbaar speelruimle. Een uilWerking van een dergelijke Zijn maken Wal hun Wensen plallegrond in Bijlage V bijgevoegd.

Jongeren Ook de jongeren van i2 lol en mel iS jaar verblijven in de openbare ruimle. Er is dus Om le verwachlen. en sporlmogelijkheden een behoelle aan speel~, onlmoelingsen le onlmoelen om builen leeflijdsgenolen de verschillende (onjmogelijkheden mel de zijn gesprekken gevoerd in beeld le brengen, evenluele problemen geleverd. een bijdrage jongerenwerkers en hebben de wijkagenlen schriflelijk

Belanghebbenden spelen ook andere belanghebbenden Naasl de doelgroep van dil speelruimleplan van bijvoorbeeld en dorpsraden buurlverenigingen een grole rol. Via enquêles, van de analyse. Ook en Wognum is inpul geleverd len behoeve Opperdoes mondelinge van en de van correspondenlie Weergave bewoners verzoeken/klachlen uil de voorgaande lWee a drie jaar omlrenl speelvoorzieningenl in de planvorming. zijn meegenomen Ouders en bewoners

Evenluele alweging

en Wensen opmerkingen Worden meegenomen.

belrelfende

Medemblik OBB 639.03 speelruimleplan (Medem) blik op spelen! juli 2010

hel definilieve

plan

kunnen

na

32

spelenioezichi door bewoners Aanspreekpunt Meldpuni ingerichi waar Medemblik heefi een speciaal Service De gemeenie aan gemeenielijke ruimle of mankemenien over de inrichiing van de openbare gemeld kan Worden. Wensen, klachien en ideeën worden door de eigendommen juísie afdeling behandeld en waar mogelijk krijgen de bewoners snel anlwoord. is van grooi belang voor hei veilig houden van Een snelle klachiafhandeling speelloesiellen. Hei verplichi olai van de klachi, hei gebrek en de genomen aciie een aaniekening in hel logboek wordi opgenomen.

OBB 639.03 speelruímieplan (Medem) blik op spelen! juli

Medemblik

33

DEEL ANALYSE SPEELRUIMTE

(Medem) 9

blik op spelen!

Beleidsplan voor en analyse van speelruimte Ingenieursbureau specialisten

in speelruimte

AFBAKENING ANALYSE SPEELRUIMTE beleidspunlen verIn de hoofdslukken 9 lol en mel 20 worden de geformuleerde laald naar de silualie in de verschillende wijken en dorpen van de gemeenle. Er wordl geanalyseerd hoeveel informele en formele speelruimle er is (huidige silualie) van speelruimle en verdeling en hoeveel dil moel zijn voor een evenredige en de wijken. ln bijlage Vl slaan labe/len mel over de doelgroep voorzieningen dil van openbare voor hel realiseren die maalregelen daarin de nodig zijn. speelvoorzíeningenniveau Bij hel lezen van de analyse

wordl om bij hel lezen van de analyse de label mel speelplekken uil Aangeraden Bijlage Vl en de lekeningen uil Bijlage lX van de belreiiende wijk erbij le houden. Hel is daarom handig mel slraalnamen. wordl een gebied aangeduid Regelmalig bij de hand le houden. om lijdens hel lezen een slraalnamenkaarl Dil zijn de nummers ln de analyseleksl slaan de speelpleknummers lussen haken op de speelpleknummers mel Deze corresponderen van de huidige speelplekken. in de leksl. Dil zijn de als Daarnaasl slaan er aanduidingen de lekeningen.

nieuwe plekken/zoekgebieden. de voorgeslelde Verder zijn mel speelruimle aangeduid. Leeflijden

en lermen

in de leksl wordl hel beleidsplan:

gesproken

kinderen jeugd jongeren doelgroep

maalregelen

ler verbelering

over drie leeflijdscalegorieën,

van de informele

zoals ook beschreven

in

van O lol en mel 5 jaar lol en mel l l jaar van van l2 lol en mel l8jaar van O lol en mel l8 jaar

in wijken mel de Bij hel opslellen van de analyse is zoveel mogelijk rekening gehouden de Voor worden. gehanleerd die Medemblik in zoals wijkindeling en naamgeving doelgroep kunnen grenzen overigens heel anders liggen. Naasl harde grenzen Zoals zijn ook sociale of gevoelsmalige en grole groengebieden, wegen, waiergangen mel de jeugd is een beeld van deze barrières belangrijk. Door de rondgangen indeling is hel mogelijk dal enkele, in de grenzen verkregen. Door bovengenoemde analyse gehanleerde grenzen iels anders lopen dan vervvachl. Onderverdeling