00 DOC-21-431496 - Raadsvoorstel Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland

RAADSVERGADERING d.d. 28 oktober 2021 Zaaknummer

Z-21-166079

Voorstelnummer

DOC-21-431496

Onderwerp

Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland

Agendapunt Portefeuillehouder(s)

Harry Nederpelt

Afdelingshoofd(en) Besluit De raad van de gemeente Medemblik, gelezen het bijbehorend voorstel van het College van burgemeester en wethouders van Medemblik d.d. 14 september 2021; gelet op het Pact van Westfriesland 7.1; overwegende dat de regio Westfriesland de ambitie heeft in 2040 energieneutraal te zijn;

besluit Het Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland vast te stellen.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Medemblik, gehouden op 28 oktober 2021.

De griffier,

De voorzitter,

Documentnummer: DOC-21-431496

1 van 5

Ter besluitvorming Onderwerp Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland.

Aanleiding Inleiding Westfriesland wil in 2040 een energie neutrale regio zijn. De gemeenten stelden deze ambitie vast in het Pact van Westfriesland 7.1. De gemeente Koggenland stelde deze ambitie met 10 jaar uit tot 2050. Energie neutraal Energie neutraal betekent dat in Westfriesland de totale vraag naar energie even groot is als het aanbod aan duurzame energie. Dat is een forse opgave. Realisatie van de ambitie om energieneutraal te worden vraagt zowel om het realiseren van grootschalige energiebesparing als het zoeken naar mogelijkheden voor verduurzaming van het gebruik en het vergroten van het aanbod van duurzame energie. Westfriesland is zich bewust van de omvang en complexiteit van de ambitie om energieneutraal te worden. In het Pact is afgesproken om deze ambitie samen met regionale bedrijven en maatschappelijke organisaties uit te werken in een uitvoeringsprogramma. Dit programma richt zich op de periode 2021-2025. Het bevat een eerste overzicht van activiteiten die bijdragen aan een energieneutraal Westfriesland. Het belang van een regionale aanpak De ambitie energieneutraal kan alleen samen gerealiseerd worden. Samen met de Westfriese gemeenten. Maar ook samen met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners. De keuze voor een regionale en samenhangende aanpak creëert daarmee ruimte voor creatieve oplossingen, over grenzen heen.

Dit betekent dat we als Westfriese gemeenten samen uitvoering geven aan dit programma. Dit verdient vanuit kostenbesparing ook de voorkeur. De meeste Westfriese gemeenten bevinden zich momenteel in financieel zwaar weer. Samenwerken naar een energieneutraal Westfriesland leidt daarmee tot de meest efficiënte aanpak. Op basis van voortschrijdende inzichten en gezamenlijk opgedane ervaringen actualiseren we het uitvoeringsprogramma regelmatig. Zo werkt de regio stapsgewijs toe naar een energieneutraal Westfriesland. We zijn al begonnen! Dit uitvoeringsprogramma is geen startpunt. Inmiddels zetten we al een aantal belangrijke stappen. Dit deden we zowel regionaal als lokaal. Zo stelde de regio Westfriesland als onderdeel van de energieregio Noord-Holland Noord (NHN) de regionale energiestrategie NHN op. Hoorn en Medemblik kwamen met hun transitievisies warmte, de andere gemeenten volgen nog dit jaar. Het samenwerkingsverband Duurzaam Ondernemend Westfriesland werkt aan het stimuleren van de Circulaire Economie in Westfriesland én aan het verduurzamen van de Westfriese bedrijventerreinen. Het Ondernemersloket is voor dit laatste het aanspreekpunt. Dit vormen belangrijke bouwstenen van dit uitvoeringsprogramma.

Documentnummer: DOC-21-431496

2 van 5

En er is ruimte voor nieuwe activiteiten Met belangrijke samenwerkingspartners brachten we vanuit vier sectoren kansen en knelpunten in beeld bij het verduurzamen van Westfriesland. Vanuit dit beeld inventariseerden we nieuwe activiteiten die bijdragen aan het realiseren van de ambitie energie neutraal Westfriesland. Het uitvoeringsprogramma biedt overzicht en zorgt voor samenhang tussen lopende en nieuwe activiteiten. Zie verder ook onder argument 1.3. Programmatische aanpak Het uitvoeren van dit programma vraagt inzet en middelen van de Westfriese gemeenten. Natuurlijk vragen we ook van betrokken samenwerkingspartners om hun bijdrage te blijven geven in het realiseren van deze ambitie. Echter, valt of staat het succes van dit programma met de inzet van capaciteit en middelen vanuit de 7 Westfriese gemeenten. De gemeenten vormen de verbindende schakel tussen de verschillende sectoren, maar ook tussen de maatschappelijk betrokken partijen. Daarnaast kregen gemeenten vanuit het Klimaatakkoord een belangrijke rol in het realiseren van de klimaatdoelen. Hoofdstuk 9 van het uitvoeringsprogramma bevat hier voorstellen voor. In de financiële paragraaf bij dit voorstel werken we dit nader uit.

Voorstel Het Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland vast te stellen.

Beoogd resultaat Een energie neutraal Westfriesland.

Argumenten 1.1 Dit uitvoeringsprogramma draagt bij aan het realiseren van de ambitie van een energie neutraal Westfriesland in 2040. In het Pact van Westfriesland 7.1 ligt de ambitie vast voor een energieneutrale regio. 1.2 Dit uitvoeringsprogramma draagt bij aan de landelijke doelstellingen van het Klimaatakkoord. In het Nationale Klimaatakkoord ligt de doelstelling vast om in 2050 nagenoeg energieneutraal te zijn. Als tussendoel gaat het Klimaatakkoord uit van een reductie van de CO2-uitstoot van 49% in 2030. De Europese Unie scherpte deze doelstelling aan door uit te gaan van een C02-reductie van 55% in 2030. 1.3 Dit uitvoeringsprogramma is tot stand gekomen in samenwerking met veel maatschappelijke partijen en ondernemers. Per sector brachten we een (bestaande) werkgroep bij elkaar. Deze werkgroep bestond uit vertegenwoordigers van verschillende samenwerkingspartners. Hierdoor is er veel input opgehaald over kansen, belemmeringen maar ook activiteiten die bijdragen aan de ambitie energie neutraal. Daarmee bevat het uitvoeringsprogramma activiteiten die op draagvlak kan rekenen vanuit Westfriesland. We toetsten dit op een reflectiebijeenkomst op 27 augustus jl. Hierbij waren belangrijke samenwerkingspartners aanwezig. Zij gaven ons goede input om mee te nemen in het uitvoeringsprogramma en in de uitvoering ervan.

Deze samenwerkingspartners gaven aan bij de uitvoering betrokken te willen blijven. Wat natuurlijk fantastisch is. Zo blijven we samenwerken aan een energie neutrale regio. 1.4 De individuele raden besluiten over dit uitvoeringsprogramma.

Documentnummer: DOC-21-431496

3 van 5

Het uitvoeren van dit programma vraagt inzet van middelen. De individuele gemeenteraden besluiten hierover. Bedoeling is dat de raden hierover in oktober 2021 besluiten. 1.5 We vragen een minimale bijdrage om met dit uitvoeringsprogramma aan de slag te gaan. Het vraagt capaciteit en middelen om met dit uitvoeringsprogramma aan de slag te kunnen gaan. De huidige financiële situatie van de Westfriese gemeenten, waaronder die van Medemblik is niet rooskleurig. Daarom vragen we alle raden voor de komende twee jaren minimaal bij te dragen in dit uitvoeringsprogramma. Daarmee willen we eer doen aan alle inbreng die samenwerkingspartijen gaven in dit programma. We willen hen laten zien dat we ook echt werk maken van een energie neutraal Westfriesland. Daarmee willen we voorkomen dat dit programma niet uitgevoerd wordt en in de la verdwijnt. In de VVRE van 2 september gaven de 7 portefeuillehouders aan dat alle colleges positief staan tegenover dit uitvoeringsprogramma.

Kanttekeningen 1.1 We kunnen niet alle ambities realiseren, gezien de financiële situatie waarin de meeste Westfriese gemeente zich bevinden. Onderdeel van het uitvoeringsprogramma is bijvoorbeeld het programma nieuwe energie. We ramen de kosten van dit programma nu op p.m. Dit programma kunnen we alleen uitvoeren wanneer hier voldoende capaciteit en geld voor beschikbaar is. Vanwege de financiële situatie van de meeste Westfriese gemeenten, worden hier nu geen middelen voor gevraagd. Mocht vanuit bijvoorbeeld het Rijk of provincie extra (subsidie) middelen beschikbaar komen, dan kunnen we hiermee aan de slag.

Financiën In hoofdstuk 9.3 vindt u de begroting van het uitvoeringsprogramma. Samengevat:

Bedragen * € 1.000

2022

2023

Gebouwde omgeving

135

125

8

8

Industrie en bedrijven

160

p.m.

Communicatie

p.m.

p.m.

Programmamanagement

p.m.

p.m.

Subtotaal

303

133

Reeds beschikbaar gesteld

-195

- 35

Totaal

108

98

Mobiliteit

Toelichting:  Een aantal middelen zijn al eerder beschikbaar gesteld. Het gaat bijvoorbeeld om de bijdragen aan Circulair Westfriesland en het Ondernemersloket. Continuering van deze activiteiten en de dekking ervan volgt na de evaluatie in 2022. De activiteit informatievoorziening wordt door het Duurzaam Bouwloket uitgevoerd. Dit kan uit het bestaande budget worden gedekt.  De Westfriese gemeenten voeren op dit moment samen een capaciteitsonderzoek uit. De consequenties voor de benodigde (regionale) programmaorganisatie en communicatie

Documentnummer: DOC-21-431496

4 van 5

worden hierin meegenomen. We verwachten in het voorjaar meer inzicht te hebben in de capaciteit die nodig is voor het uitvoeren van de klimaattaken. Daarmee is een beperkte begroting gepresenteerd die ons wel in staat stelt aan de slag te kunnen met het uitvoeren van dit regionale programma. De gevraagde middelen voor de gehele regio komen in 2022 en 2023 uit op respectievelijk € 108.000 en € 98.000 (afgerond). Voor de gemeente Medemblik betekent dit dat voor 2022 € 23.000,- en voor 2023 € 21.000,- nodig is. Deze middelen zijn aanwezig in het budget Duurzaam Medemblik.

Uitvoering/evaluatie De Westfriese gemeenten gaan samen aan de slag om dit uitvoeringsprogramma uit te voeren. Dit doen we samen met de maatschappelijke samenwerkingspartners. En, natuurlijk met onze inwoners en ondernemers. Alleen samen kunnen we de ambitie energie neutraal realiseren.

Communicatie Na positieve besluitvorming in de Westfriese raden gaan we hierover communiceren. We willen dit samen oppakken met de meewerkende samenwerkingspartners.

Bijlagen Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland (DOC-21-434158).

Raadscommissie d.d. 7 oktober 2021

Documentnummer: DOC-21-431496

5 van 5