Bijlage 5 RIB Opvang Oekraïners in De Vliet en vluchtelingen op de boot
Tekst van het document
d
"
gemeente
Maassluis
Raadsinformatiebrief
Aan de leden van de Gemeenteraad te Maassluis
onderwerp
Opvang Oekraïners in De Vliet en vluchtelingen op de
datum
ra APR. 214..
bijlage(n)
0
boot ons kenmerk
288623
portefeuillehouder
Burgemeester dr. T.J. Haan Wethouder S.B. Kuiper
Geachte dames en heren, Met de verhalen van vluchtelingen komen de oorlogen dichterbij. De verhalen zijn aangrijpend. Je huis en haard verlaten, je familie achterlaten, verwoeste huizen en de beelden op sociale media over de oorlog. Het raakt ons in het hart. Het is hartverwarmend om te zien hoe de samenleving en de gemeentelijke organisatie zich inspannen om op verschillende manieren een veilige plek te creëren voor de vluchtelingen of te helpen op afstand. Er zijn veel initiatieven om geld en spullen in te zamelen. Ook het aanbod van vrijwilligers is groot. Wij zijn trots dat wij dit met elkaar voor elkaar krijge'n. Opvang vluchtelingen in Maassluis
In Maassluis worden momenteel vluchtelingen uit Oekraïne in de Vliet opgevangen en asielzoekers uit andere landen op de boot. Dit zijn twee verschillende stromen vluchtelingen, waarvoor andere regelgeving geldt en de verantwoordelijkheden anders zijn georganiseerd. Het verschil tussen vluchtelingen uit de Oekraïne en asielzoekers zit vooral in de verplichting om zich wel of niet te melden bij asielzoekerscentra (COA). • Oekraïners (of anderen) die legaal reizen met een visumvrije reisperiode hoeven geen asiel aan te vragen voor het verkrijgen van opvang. Zij hoeven zich niet te melden bij een asielzoekerscentrum. De huidige stroom Oekraïense mensen die opvang zoeken kunnen terecht in speciaal voor hen ingerichte noodopvanglocaties, opvang in de gemeente of kunnen tijdelijk verblijven bij kennissen of particulieren. Zij kunnen zich direct inschrijven in de BRP bij de gemeente waarin zij (tijdelijk verblijven), op vertoon dat zij de Oekraïense nationaliteit hebben. • Mensen die asiel zoeken (in tegenstelling tot Oekraïners met een visumvrije reisperiode) verblijven verplicht in asielzoekerscentra in afwachting van hun asielprocedure en huisvesting. Deze centra worden beheerd door het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA). Met deze brief informeren wij u over de stand van zaken ten aanzien van de opvang van beide groepen vluchtelingen in Maassluis. Opvang Oekraïense vluchtelingen
De Russische invasie in de Oekraïne op 24 februari 2022 heeft geleid tot een grote vluchtelingenstroom naar Polen en andere Europese landen, waaronder Nederland.
De verwachting is dat tenminste 100.000 vluchtelingen in Nederland terecht komen. Voor de opvang van de vluchtelingen is door het Rijk een crisisstructuur ingericht. Hierin zijn de Veiligheidsregio's vertegenwoordigd. De Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) heeft de opdracht om op korte termijn 2.000 opvangplekken te realiseren. Mogelijk wordt dit aantal nog opgehoogd naar 7.500. Naast de vluchtelingenstroom zijn, zowel landelijk als door de Veiligheidsregio, een aantal andere thema's geïdentificeerd, waarop de oorlogssituatie in de Oekraïne direct of indirect impact heeft of zou kunnen krijgen. Thema's zijn: vitale processen, haven, industrie en economie, cyber, samenleving en maatschappij, interne continuïteit. Deze thema's worden op landelijk niveau gemonitord. Vluchtelingenstroom In Nederland zijn tot nu toe 19.000 geregistreerde vluchtelingen uit Oekraïne opgevangen door gemeenten. Daarnaast wordt een onbekend aantal vluchtelingen door particulieren opgevangen. De samenstelling van de vluchtelingenstroom in Nederland bestaat voor ongeveer 50% uit kinderen, 40% uit vrouwen en 10% uit mannen. Unicef meldt dat meer dan 1 miljoen kinderen Oekraïne zijn ontvlucht, waarvan velen reizen zonder begeleiding of zijn gescheiden van hun ouders of familieleden, waardoor zij extra kwetsbaar zijn voor uitbuiting en mensenhandel.
De vluchtelingen worden nu veelal op tijdelijke crisisnoodplekken opgevangen, zoals sporthallen of hotels. Van daaruit dient zo snel mogelijk doorstroming plaats te vinden naar andere locaties, waar de vluchtelingen langer kunnen verblijven. De behoefte aan opvangplaatsen groeit snel. Er wordt daarom momenteel in de regio hard gezocht naar plaatsen waar mensen tenminste 3-6 maanden kunnen wonen. Informatie regiobeeld Via het griffienieuws wordt u wekelijks over de stand van zaken geïnformeerd via het Periodiek informatiebeeld Oekraïne van de VRR. Voor verdere informatie over de vluchtelingen zijn er twee belangrijke websites, namelijk Rijnmondveilig.nlen refugeehelp.com. Ook onze gemeentelijke website heeft een aparte pagina van vragen over de Oekraine-situatie. Per 1 april 2022 is het Noodrecht van kracht waardoor de burgemeesters formeel de opdracht hebben om opvang voor deze groep vluchtelingen te realiseren. De burgemeester is aangewezen als verantwoordelijke voor de huisvesting, zorg, begeleiding, onderwijs en ondersteuning van deze groep vluchtelingen. Het Rijk heeft aangegeven dat de kosten, die de gemeente maakt voor de opvang van vluchtelingen uit de Oekraïne worden vergoed. De exacte regeling is nog niet bekend. Aangegeven is dat de gemeente kan rekenen op een vergoeding van € 100,- per beschikbare plek per dag.
Opvang in De Vliet In Maassluis zijn wij op zoek gegaan naar opvangplekken waar vluchtelingen 3-6 maanden kunnen verblijven. In goed overleg met Maasdelta is de voor sloop bestemde Vlietlocatie aan de PC Hooftlaan hiervoor (gedeeltelijk) beschikbaar gesteld. Wij hebben u hierover al eerder geïnformeerd. In totaal zijn er 23 wooneenheden beschikbaar voor in totaal 90 Oekraïners. Op deze locatie zijn daarnaast ook woningen voor anti-kraak bewoning beschikbaar. Vanuit de gemeente zijn samen met ondernemers, organisaties en vrijwilligers de woonplekken in orde gemaakt. Met veel inzet en betrokkenheid zijn in de afgelopen weken de woningen ingericht. Op vrijdag 25 maart zijn de eerste bewoners in de Vliet aangekomen. Op 1 april zijn 61 personen, waarvan 22 kinderen, in de Vliet gehuisvest. Naar verwachting zijn half april de 90 plekken ingevuld. Daarmee voldoen wij aan onze huidige opdracht vanuit de VRR. Bij de plaatsing van vluchtelingen is ook ruimte gemaakt voor vluchtelingen, die bij particulieren in Maassluis waren opgevangen, maar waar dit niet langdurig kon.
Maassluis heeft op allerlei manieren (luisterend oor, aandacht, welkomstpakketten, boodschappen, lekkernijen, spullen, kleding, speelgoed) laten zien de vluchtelingen een warm welkom te heten. Het realiseren van de opvang is voor de medewerkers en vrijwilligers erg intensief, leerzaam en boeiend. Wij zijn trots op de inzet vanuit de samenleving en vanuit de organisatie! Met Maasdelta is afgesproken dat de opvang in de Vliet gegarandeerd is voor de komende 6 maanden. De Vlietlocatie is tot het eind van dit jaar beschikbaar door de lopende beroepsprocedure bij de Raad van State. Eind dit jaar staat de sloop van deze locatie gepland. De noodzakelijk opvang van de Oekraïense vluchtelingen is afhankelijk van de ontwikkelingen in de Oekraïne. Als de opvangperiode langer wordt, zal ook na deze periode van 6 maanden opvang georganiseerd moeten worden. Wij verkennen wat de mogelijkheden daarvoor zijn. Er worden ook vluchtelingen langdurig bij particulieren opgevangen. Een aantal adressen is bij ons bekend. We weten op dit moment nog niet of dat beeld compleet is. Zorg en ondersteuning Met alle vluchtelingen in de Vliet vindt een intake gesprek plaats, waarin geïnventariseerd wordt wat de situatie is en waar behoefte aan is.
Ondersteuning op de locatie wordt onder andere geboden door een spreekuur van een huisarts, inzet van een trauma-verpleegkundige, andere hulpverleners en de aanwezigheid van een locatiemanager. Ook wordt al geïnventariseerd waar de bewoners zelf kansen zien als het bijvoorbeeld gaat om werk. De vluchtelingen in de gemeentelijke opvang de Vliet krijgen wekelijks een vergoeding voor voeding, kleding en persoonlijke verzorging (leefgeld). Vluchtelingen die bij particulieren wonen krijgen daarnaast een toeslag voor inwoning. De uitbetaling vindt op dit moment contant plaats. Zodra de bewoners zijn ingeschreven in de BRP en een BSN hebben ontvangen, kunnen zij een Nederlandse bankrekening openen en kan het leefgeld via de bankrekening worden uitbetaald. De huidige regeling is tijdelijk, een definitieve regeling wordt nog door het Ministerie uitgewerkt. Stroomopwaarts is in beeld om de regeling voor Maassluis, Vlaardingen en Schiedam uit te gaan voeren. Stedenband Maassluis heeft een stedenband met de Oekraïense gemeente Beregszász (Berehove; ca. 1.375 km van Maassluis). De stad ligt op slechts enkele kilometers van de Hongaarse grens. Het vriendschapsverdrag tussen Beregszász en Maassluis werd in 2001 getekend. De stedenband tussen Maassluis en Beregszász is ontstaan vanuit de humanitaire hulpverlening door Stichting AK aan de noodlijdende inwoners van Beregszász en omgeving.
Naast noodhulp ter leniging van primaire levensbehoeften als voedsel wordt ook structurele hulp verleend. Tevens biedt Stichting AK financiële ondersteuning bij diverse kleinschalige projecten van humanitaire aard en faciliteert deze met adviezen en expertise. Sinds het uitbreken van de oorlog is er via de Stichting AK nauw contact met de inwoners van Beregszász. De stad is nog onbeschadigd, maar de dreiging is groot. De stad vangt ook veel vluchtelingen op. De Stichting AK heeft met de actie 'Opvang Vluchtelingen in Oekraïne' inmiddels € 38.000 opgehaald. De gemeente heeft een bedrag van € 10.000 gedoneerd. Opvang vluchtelingen op de boot Naast de recente vluchtelingenstroom uit de Oekraïne blijft de vluchtelingenstroom vanuit andere landen ook onverminderd hoog. Deze vluchtelingen vragen asiel aan bij het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA). In het kader van de huidige overbewoning van de beschikbare asielzoekerscentra, is landelijk gezocht naar diverse noodlocaties in het land. In Maassluis betreft dit de noodhuisvesting op de Hotelboot in de Buitenhaven.
Dit betreft dus een dislocatie van de asielzoekerscentra en wordt beheerd door het COA, waar dezelfde regels gelden als voor de asielzoekers in de reguliere asielzoekerscentra. De druk op de huidige asielzoekerscentra neemt vooralsnog niet af. En naar het zich laat aanzien zal deze druk ook de komende periode nog niet afnemen. Het COA heeft het verzoek gedaan om de opvang op het schip voor asielzoekers te verlengen tot 1 november 2022. Dit verzoek wordt door het college via een raadsvoorstel aan u voorgelegd. Het voorstel is om de verlenging onder dezelfde voorwaarden en afspraken aan te gaan met het COA. De opgevangen mensen op het schip vallen dus onder de volledige verantwoordelijkheid van het COA (inclusief de kosten voor het schip, hospitality, maaltijden en gezondheidszorg). Dit is dus wezenlijk anders dan met de vluchtelingen uit de Oekraïne, die onder verantwoordelijkheid van de gemeente vallen. De gemeente zet zich vanzelfsprekend wel in voor een goed verblijf en een zinvolle dagbesteding om integratie te bevorderen en verveling tegen te gaan. Zo worden taallessen en diverse (sportieve) activiteiten aangeboden. Dit gebeurt voornamelijk met sponsoren, fondsen en veel vrijwilligers. Het college is blij en trots dat de Maassluise gemeenschap hier een bijdrage aan levert en hun hart laat spreken.
Het is mooi om te zien dat onze tijdelijke inwoners van het schip via diverse activiteiten ook graag wat terug doen voor Maassluis, bijvoorbeeld door activiteiten als papierprikken en het helpen bij de inrichting van de Vliet. Vervolgtraject We gaan de komende periode de coördinatie van activiteiten en vrijwilligersacties ten aanzien van de beide opvanglocaties combineren. Voordelen zijn onder andere: één aanspreekpunt, centraal overzicht, effectief inzetten van vrijwilligers en gemeentelijke medewerkers etc. Er wordt gewerkt aan een projectplan voor de opvang van de Oekraïense vluchtelingen om na de eerste crisis en aankomst de opvang en begeleiding van deze groep organisatorisch beter te borgen. Hierin zal ook de verbinding met de opvang op de boot gelegd worden. Wij verwachten u hiermee voor dit moment voldoende te hebben geïnformeerd en willen u elk kwartaal op deze manier op de hoogte houden van de ontwikkelingen.
Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Maassluis, de secretaris, de burgemees
dr. T.J. Haan
Bijlage(n): Er zijn geen bijlagen toegevoegd.