Bijlage 2 Actualisatie Meerjaren Onderwijs Huisvestingsplan van 14 juli 2020 (MOHP 2020)

Actualisatie Meerjaren Onderwijs Huisvestingsplan Een toekomstbestendig perspectief voor de scholen in Maassluis

EINDRAPPORTAGE

Opdrachtgever Gemeente Maassluis

Datum 14 juli 2020

Referentienummer 2190356/20200714jv01

Auteur Maarten Groenen Leonoor Clemens

│ Onderdeel van ICS Ruimteregiegroep BV

Inhoudsopgave 1.

2.

3.

Inleiding 1.1

Aanleiding

3

1.2

Facts & Figures

4

1.3

Plan van Aanpak

5

Visie op onderwijshuisvesting

5.

6.

Visie op de onderwijshuisvesting

7

2.2

Gemeentelijke kaders

10

Inzicht en beoordeling

11

Nulmeting

11

3.1.1

Kwaliteit

11

3.1.2

Financiën

12

3.1.3

Vraag en aanbod

13

Kansenkaarten op clusterniveau

16

4.1

Cluster Steendijkpolder en Burgemeesterswijk

17

4.2

Cluster Dijkpolder

18

4.3

Cluster Sluispolder, Centrum en Kapelpolder

19

Scenario

20

5.1

Voorkeurscenario

20

5.2

Aandachtspunten scenario ontwikkeling

22

Financiën 6.1

7.

7

2.1

3.1

4.

3

Investeringen

Conclusies en aanbevelingen

25 25

27

7.1

Conclusies

27

7.2

Aanbevelingen

28

De inhoud van deze uitgave is eigendom van ICSadviseurs B.V. te Zwolle. Enkel de opdrachtgever waarmee ICSadviseurs B.V. een overeenkomst is aangegaan, heeft een gebruiksrecht voor deze uitgave. De inhoud en omvang van dat gebruiksrecht zijn vastgelegd in de algemene voorwaarden van ICSadviseurs B.V., d.d. december 2008, dan wel in de overeenkomst zoals hiervoor bedoeld. Elk ander gebruik van deze uitgave, door opdrachtgever en of derden is uitgesloten, inhoudende dat niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, via internet, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van ICSadviseurs B.V.

www.icsadviseurs.nl

1. Inleiding 1.1 Aanleiding In 2014 heeft de gemeenteraad de motie (10) “Decentralisatie Onderwijshuisvesting Primair Onderwijs” aangenomen. Met deze motie is het college verzocht om ‘onderzoek te (laten) doen naar de mogelijkheden tot en consequenties van gezamenlijke fondsvorming van de beschikbare middelen voor nieuwbouw en/of renovatie van de lokale schoolgebouwen in het Primair Onderwijs’. Op basis van dit verzoek is in 2015/2016 een onderzoek uitgevoerd naar doordecentralisatie van de onderwijshuisvesting. Uit dit onderzoek kwam naar voren gekomen dat er draagvlak is onder gemeente en schoolbesturen voor het overdragen van taken en verantwoordelijkheden op het gebied van onderwijshuisvesting (doordecentralisatie) en dit verder te verkennen. In het kader van de verkenning naar de doordecentralisatie is er in 2016 een Meerjaren Onderwijs Huisvestingsplan (hierna ‘MOHP’) opgesteld. Het proces tot doordecentralisatie is, na een intensief en gezamenlijk traject met gemeente en schoolbesturen, stopgezet. Zodoende bestaat bij de gemeente en schoolbesturen de behoefte het huidige MOHP te actualiseren. Het MOHP omvat een gezamenlijke visie op onderwijshuisvesting en een inventarisatie van alle schoolgebouwen in de gemeente.

Het plan bevat tevens een (financieel) meerjaren perspectief voor alle schoolgebouwen en borgt kwalitatief goede onderwijsgebouwen voor alle kinderen in de gemeente. Huisvesting is immers een belangrijke voorwaarde om kwalitatief goed en toekomstbestendig onderwijs te kunnen bieden. Actuele ontwikkelingen zoals duurzaamheid, woningbouw- en de leerlingontwikkeling krijgen een plek in het nieuwe MOHP. Voor een goed begrip van en achtergrond bij het MOHP beginnen we in dit hoofdstuk met de feiten & cijfers (1.2) en het plan van aanpak (1.3). Scope van het MOHP: •

3/30

Alle onderwijshuisvestingslocaties binnen het primair onderwijs en speciaal basisonderwijs in de gemeente Maassluis.

•

De ruimten voor bewegingsonderwijs (gymzalen) zijn in het MOHP niet meegenomen. Wel is de klokuurbehoefte nu en in de toekomst inzichtelijk gemaakt.

1.2 Facts & Figures Maassluis bestaat uit zes verschillende wijken. Ten behoeve van het integraal huisvestingsplan, zijn de wijken gebundeld tot drie clusters: • • •

Steendijkpolder en Burgemeesterswijk Dijkpolder Sluispolder, Centrum en Kapelpolder

Maassluis heeft vier schoolbesturen met elk een eigen denominatie: • • • •

Wijzer in Onderwijs UN!EK Monton Stichting Floreo

Openbaar Christelijk Algemeen bijzonder Katholiek

De totale onderwijscapaciteit binnen de gemeente Maassluis bedraagt 20.497 m2 bvo. Deze onderwijscapaciteit is verdeeld over 12 schoolgebouwen, waarvan 11 in het reguliere basisonderwijs en 1 in het speciaal basisonderwijs. Conform de leerlingentelling van 1-10-2019 gaan er 2.565 leerlingen naar één van deze scholen. Dit is inclusief de leerlingen van de Diamant (voormalige COM). De huisvestingslaten in 2018 voor de gemeente Maassluis waren: € 1.475.940, - (inclusief nieuwbouw De Kindertuin en exclusief gymnastiek).

4/30

1.3 Plan van Aanpak Voor het opstellen van het oorspronkelijke MOHP is onderstaand stappenplan doorlopen. Het voorliggende MOHP betreft een actualisatie van het voormalige plan. Visie op (onderwijs)huisvesting Om uiteindelijk tot plannen te kunnen komen wordt eerst de vraag beantwoord wat de gemeente en schoolbesturen met hun huisvesting beogen. Thema’s als kwaliteit, kwantiteit en IKC-vorming worden hierbij behandeld. Actualisatie basisinformatie Voor elke locatie is vervolgens op basis van zoveel mogelijk objectieve informatie een ‘factsheet’ gemaakt. Het gaat hier om gegevens als bouwjaar, exploitatielasten, technische en functionele kwaliteit en de ontwikkeling van vraag en aanbod op basis van de leerlingprognoses en het inzichtelijk maken van medegebruik en verhuur. Situatieschets per cluster Op basis van de basisinformatie en het inzicht in de vooraf benoemde knelpunten en ontwikkelingen is een situatieschets per cluster gemaakt in de vorm van een zogenaamde kansenkaart. Deze kansenkaart geeft de knelpunten per gebied in een visuele weergave weer. Knelpunten en oplossingsrichtingen Tijdens de werksessies hebben we stilgestaan bij actuele thema’s die van invloed zijn op de oplossingsrichtingen. Onderwerpen als duurzaamheid, IKC/Brede school ontwikkelingen en spreiding zijn besproken en hierin is een koers bepaald.

Tijdens de werksessies zijn alle van belang zijnde ontwikkelingen en knelpunten in de clusters of specifiek ten aanzien van locaties inzichtelijk gemaakt en zijn eerste inzichten gedeeld ten aanzien van de oplossingsrichtingen.

5/30

Scenario’s De basisinformatie uit de factsheets, de situatieschets per cluster en de vertaling van de gezamenlijk knelpunten en ontwikkelingen naar ambities en oplossingsrichtingen vormen de input voor de scenario’s. De scenario’s zijn erop gericht om de geconstateerde knelpunten op te lossen en ambities te realiseren. De scenario’s zijn tevens financieel vertaald. Rapportage in MOHP De situatieschets per cluster, de gezamenlijke ambities, oplossingsrichtingen en het voorkeursscenario, inclusief financiële vertaling zijn vastgelegd in het voorliggende rapport. In een apart Bijlagenboek bij dit MOHP is specifieke informatie per locatie (factsheet) opgenomen, alsook prognoses en een verdere financiële uitwerking van het voorkeursscenario.

6/30

2. Visie op onderwijshuisvesting De basis voor dit visiedocument vormen de uitkomsten van een gezamenlijke werksessie op 11 januari en 2 februari 2017. De visie op onderwijshuisvesting is opgedeeld in de volgende onderdelen: visie op onderwijs, visie op de kwaliteit, visie op kwantiteit en de visie op de koppeling met andere beleidsterreinen en eindigt met een aantal richtinggevende uitspraken. De uitgangspunten uit 2017 zijn nog steeds van toepassingen en op onderdelen in 2020 geactualiseerd.

2.1 Visie op de onderwijshuisvesting Visie op onderwijshuisvesting Optimale onderwijshuisvesting voor ieder kind in de gemeente Maassluis staat voorop. Daarbij hoort een breed palet aan eigentijdse onderwijsvoorzieningen en opvang in de vorm van IKC’s. IKC’s moeten zorgen voor een optimale en ononderbroken ontwikkelgang van kinderen in de opvang en in het onderwijs, waarbij iedereen zich inspant voor een soepele overgang een overdracht van leerlingen. Aansluitend op deze gezamenlijke visie op onderwijshuisvesting formuleren de schoolbesturen een kwalitatief en kwantitatief kader voor de ontwikkeling van IKC’s. Uitgangspunten IKC-ontwikkeling Vanuit het volgende perspectief wordt gewerkt aan het ontwikkelen van IKC’s: ▪

▪

7/30

Voorziening welke inspeelt op de behoefte van ouders en kinderen aan eigentijds, vernieuwend en kwalitatief goede opvang en onderwijs dat aan talenten van kinderen optimale ontwikkelingskansen biedt. Een IKC vormt een geheel met als doelstelling de optimale, harmonische ontwikkeling van kinderen van 0-13 jaar.

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Voorziening waarin de voor- na- en vroegschoolse fase, het binnen- en buitenschools leren in samenhang wordt aangeboden. Gestuurd volgens eenzelfde missie, visie en kernwaarden. Voorziening waar de talenten van medewerkers worden ontwikkeld en medewerkers gebruik maken van elkaars expertise. Eén HRM-beleid. Er is één visie, één missie. Een IKC heeft een duidelijke eigen identiteit. Een IKC heeft ruime openingstijden waarbinnen dag arrangementen met doorlopende leerlijnen worden aangeboden. Er wordt peuteropvang, BSO en onderwijs aangeboden en (indien mogelijk) hele dagopvang. Er is één team, één integrale aansturing, één taak (1 eindverantwoordelijke). Ieder IKC heeft een onderscheidend profiel, afgestemd op de behoefte uit de wijk. Ieder IKC heeft een innovatieve ambitie. Er is een eenduidige communicatie (naam nieuwe organisatie, huisstijl, medium naar ouders) er is sprake van één loket. Er is één ouderbeleid. Ieder IKC heeft een omvang van circa 250 schoolgaande kinderen. Elke IKC kan binnen de afstanden van de verordening gebruik maken van een binnensportaccommodatie.

Visie op kwaliteit Het wettelijke Bouwbesluit wordt per 1-1-2021 vervangen, waarbij BENG (Bijna Energie Neutraal Gebouw) het minimale vertrekpunt wordt bij het realiseren van (ver)nieuw(d)e schoolgebouwen. De gezamenlijke ambitie is echter gericht op het realiseren van een hoger kwaliteitsniveau. De accenten bij het realiseren van dit hogere kwaliteitsniveau liggen op het gebied van: ▪ Duurzaamheid: Er wordt o.a. extra ingezet op hogere duurzaamheidsambities (tot 0 op de meter) en de toepassing van duurzame energiebronnen; ▪ Binnenklimaat: Er wordt o.a. extra ingezet op een lager CO2-gehalte; ▪ Binnen- en buitenruimte: Er wordt o.a. extra ingezet multifunctionaliteit. Per project moet er ruimte blijven om op verschillende of andere onderdelen een hogere kwaliteitseis te ambiëren, bijvoorbeeld op het gebied van architectuur en extra veiligheidsmaatregelen. Nieuwbouw Uitgangspunt bij het realiseren van een nieuw schoolgebouw is een gemeentelijke vergoeding, die aansluit bij de werkelijke kosten voor het realiseren van een schoolgebouw. Per 1-1-2021 dient er bij nieuwbouw te worden voldaan aan BENG (Bijna Energie Neutraal Gebouw). Hierbij moet tenminste rekening worden gehouden met een investering van circa € 2.950, - per m² bvo (inclusief btw en prijspeil 2020). Dit bedrag is gebaseerd op ervaringen met recente aanbestedingen en de huidige kostenontwikkelingen in de markt.

De gemeente Maassluis hanteert de normbedragen uit de Model Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs. De Model Verordening hanteert momenteel een normbedrag van € 2.237, - per m² bvo (inclusief btw en prijspeil 2020). Het verschil tussen de bedragen uit de verordening en de actuele investeringsbedragen is te wijten aan prijsstijgingen in de bouw en het kwaliteitsniveau BENG. Dergelijke ontwikkelingen zijn niet meegenomen in de normbedragen uit de verordening. Op het moment van realisatie dient per project een marktconform en realistisch bouwbudget te worden vastgesteld. Ten aanzien van uitbreidingen dient per situatie bekeken te worden of de BENG ambitie haalbaar is en met welk investeringsbedrag rekening gehouden moet worden. In de regel geldt hierbij dat hoe groter de uitbreiding hoe realistischer het is om BENG te ambiëren en hoe kleiner de uitbreiding hoe groter de investering per m² bvo. Boven op de bijdrage van de gemeente dragen de schoolbesturen bij aan het behalen van aanvullende duurzaamheidsambities (ENG/0-op-de-meter). Als richting voor de aanvullende bijdrage door de schoolbesturen wordt bij nieuwbouw uitgegaan van een bedrag van ca. €100,- per m² bvo (inclusief btw en prijspeil 2020). De bijdrage vanuit het schoolbestuur wordt onderbouwd met een businesscase.

Uitgangspunt is dat het schoolbestuur deze eenmalige bijdrage kan dekken uit de toekomstige besparing van de

8/30

energielasten en (rijks)subsidies (SDE+). Indien nodig treft het schoolbestuur een regeling met de gemeente over de financiering van deze eenmalige investering. Renovatie Renovatie is een actueel thema, maar vooralsnog hanteert de (onderwijs)Wet het begrip renovatie niet. PORaad, VO-Raad en VNG hebben recent een wetswijzigingsvoorstel ingediend om renovatie een formele status te geven. Het is de ambitie om, vooruitlopend op de aanstaande wetwijziging, in het IHP, naast de in de verordening opgenomen voorzieningen ‘nieuwbouw’ en ‘uitbreiding’ spelregels op te nemen ten aanzien van de oplossingsrichting ‘renovatie’. Uitgangspunt is dat renovatie in het MOHP een gelijkwaardig alternatief vormt voor (vervangende) nieuwbouw en daarmee de levensduur eveneens met 40 jaar wordt verlengd. De wettelijke eisen en ambities van nieuwbouw zijn ook bij renovatie van toepassing. Hiermee valt een renovatie onder de zorgplicht van de gemeente. De invulling en uitwerking van een renovatie verschilt per project en vraagt daarom maatwerk. Voor elke renovatie dient inzichtelijk te worden gemaakt welke kosten benodigd zijn om het een gelijkwaardig alternatief voor nieuwbouw maken. Ten behoeve van het MOHP is als uitgangspunt bij het renoveren van bestaande schoolgebouwen een gemeentelijke vergoeding van € 1.475, - per m² bvo (50% van de norm voor nieuwbouw) gehanteerd.

Het schoolbestuur draagt hierbij aanvullend bij om de BENG- eisen zoveel mogelijk te benaderen. Het realiseren en bekostigen van het geambieerde kwaliteitsniveau is een (gezamenlijke) inspanning van de schoolbesturen en gemeente. Er wordt ingezet om het ambieerde kwaliteitsniveau te realiseren door: • Het maximaliseren van de te besteden budgetten door slimme financieringsconstructies of wijze van aanbesteden; • Vanuit een levenscyclusgedachte naar een opgave te kijken. Hogere investeringen bij de nieuwbouw verdienen zich terug gedurende de exploitatie. • Het aanwenden van aanvullende fondsen of subsidies, zoals de SDE+ en ISDE. Visie op kwantiteit Er wordt gestreefd naar een totale capaciteit van vierkante meters voor onderwijs (en opvang) dat past bij het aanbod, oftewel het aantal leerlingen binnen de gemeente Maassluis. Dit is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van schoolbesturen en gemeente. Om dit te realiseren zijn schoolbesturen bereid om afspraken te maken over de maximale capaciteit of het aantal leerlingen van locaties en/of clusters. Oplossingsrichtingen als samen-onder-1-dak of samenwerkingsscholen behoren hierbij ook tot de mogelijkheden. Aanvullende capaciteit ten behoeve van (kinderdag- en buitenschoolse) opvang, als onderdeel van een IKC, zullen door de kinderopvangorganisaties zelf gefinancierd moeten worden.

Koppeling andere beleidsterreinen Zowel de gemeente als de schoolbesturen zien graag samenwerking met maatschappelijke voorzieningen mits deze samenwerking een toegevoegde waarde heeft voor het onderwijs. Gedacht kan worden aan een koppeling met de muziekschool en de bibliotheek. Per locatie moet worden verkend welke kansen er liggen. Onderdeel van de gemeentelijke zorgplicht voor onderwijshuisvesting is te voorzien in ruimte voor bewegingsonderwijs. De gemeente vult deze verantwoordelijkheid in door zelf binnensportaccommodaties te beheren en te exploiteren. Het streven is om in de nabijheid van elke IKC een binnensportfaciliteit te hebben, waarbij de afstanden uit de Verordening het maximale kader zijn. Bij minimaal 20 klokuur bewegingsonderwijs bedraagt deze afstand 1 kilometer. Recent heeft de Tweede Kamer een wetsvoorstel aangenomen dat voorschrijft om in het basisonderwijs in plaats van 1,5 klokuur per week 2 klokuur per week bewegingsonderwijs te bieden. Deze voorgenomen wetswijziging kan effect hebben op de behoefte van het aantal binnensport accommodaties binnen de gemeente Maassluis. Richtinggevende uitspraken 1. 2.

9/30

Ieder kind in Maassluis heeft recht op een optimale huisvesting in een IKC (met opvang). De gezamenlijke schoolbesturen streven naar de realisatie van een gevarieerd en eigentijds aanbod in een IKC.

3.

Dit aanbod wordt door de vier aanwezige schoolbesturen vormgegeven door middel van Integrale Kind centra (IKC). 4. Er wordt een kwalitatief en kwantitatief kader opgesteld voor het IKC. 5. Het is een gezamenlijke ambitie om bij (ver)nieuwbouw een hoger kwaliteitsniveau te realiseren dan het wettelijke Bouwbesluit, waarbij de invulling maatwerk is en de gemeentelijke normvergoeding wordt losgelaten. Op basis van de werkelijke kosten wordt de gemeentelijke vergoeding bepaald. 6. Om deze ambitie te realiseren wordt vanuit een levenscyclusgedachte naar de opgave gekeken en gestreefd maar een maximalisering van de te besteden budgetten. 7. De totale capaciteit aan vierkante meters voor onderwijs (en opvang) is toekomstbestendig en past bij het aanbod van kinderen in de leeftijd van 0-13 jaar binnen de gemeente Maassluis. 8. Dit is een gezamenlijke verantwoordelijkheid, waarbij partijen bereid zijn om verregaande ruimtelijke (en inhoudelijke) afspraken te maken om mogelijke scheefgroei van het aantal leerlingen op locaties te voorkomen. 9. Aanvullende capaciteit ten behoeve van opvang, als onderdeel van een IKC, zullen door de kinderopvangorganisaties zelf gefinancierd moeten worden. 10. Partijen zoeken actief de samenwerking met andere publieke domeinen en richten waar mogelijk gezamenlijke voorzieningen in. 11.

De gemeente is verantwoordelijk voor het beheren en exploiteren van de binnensportaccommodaties ten behoeve van het bewegingsonderwijs. De gemeente stelt de sportaccommodaties 1,5 klokuur per week per groep (vanaf groep 3) ter beschikking aan de scholen.

2.2 Gemeentelijke kaders De volgende beleidsdocumenten zijn eveneens belangrijke voeding geweest bij het opstellen van dit MOHP: • • •

‘Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Maassluis 2015’ Trends en prognoses onderwijs, kenniscentrum MVS, mei 2019 Leerlingprognoses basisonderwijs, kenniscentrum MVS, dec 2019

Verder heeft de gemeenteraad op 31 januari 2012 het Masterplan Dijkpolder vastgesteld. Hierin is tevens een locatie opgenomen voor een nieuw schoolgebouw. In het plan “Snoeien doet bloeien” dat op 26 november 2013 door het College is vastgesteld, en waarover de raad middels een informatiebrief is geïnformeerd, wordt eveneens gesproken over de realisatie van een nieuwe schoollocatie in Wilgenrijk. Deze nieuwe schoollocatie in het Wilgenrijk betreft het verplaatsen van de Kardinaal Alfrinkschool. Op grond van mogelijke fusieplannen gaat de Dijck hierin mee.

10/30

3. Inzicht en beoordeling 3.1 Nulmeting Alle onderwijsgebouwen zijn op basis van verschillende kenmerken in kaart gebracht. Voor elk schoolgebouw is een zogenaamde factsheet opgesteld, waardoor op portefeuille niveau inzicht is in de staat van de gebouwen (nulmeting). Deze factsheets zijn toegevoegd aan het bijlageboek van dit MOHP. Onderstaand wordt een beschrijving gegeven van de hoofdthema’s waarop de onderwijsgebouwen beoordeeld zijn.

3.1.1 Kwaliteit Binnen het thema kwaliteit wordt er onderscheid gemaakt tussen drie criteria: • • •

Technische staat Functionele staat Binnenklimaat

Door ICSadviseurs zijn alle locaties bezocht om een globaal beeld te krijgen van de kwaliteit van de gebouwen. Vervolgens hebben de schoolbesturen, aan de hand van een vragenlijst, de eigen onderwijsgebouwen eveneens kwalitatief beoordeeld.

11/30

Technische staat Van zes van de twaalf onderwijsgebouwen is de technische kwaliteit goed te noemen. Dit komt voornamelijk door het groot aantal ‘jonge’ gebouwen binnen de gemeente. Ook is een aantal panden recentelijk gedeeltelijk gerenoveerd, waardoor de technische kwaliteit weer op peil gebracht is. Bij drie gebouwen wordt aangegeven dat ze plaatselijk verouderd zijn. Zo zijn er problemen aan het dak gemeld. De technische kwaliteit wordt hierdoor als redelijk beoordeeld. Drie van de twaalf gebouwen krijgen een slechte beoordeling. Deze gebouwen zijn sterk verouderd en vertonen regelmatig technische ongemakken. Al deze panden zijn rond 1970 gerealiseerd, waarmee het einde van de technische levensduur bereikt is.

Functionele staat De functionele staat geeft aan in welke mate het gebouw het onderwijsconcept en het breder gebruik faciliteert. Van vijf gebouwen wordt de functionele staat met goed beoordeeld. De gebouwen lenen zich voor zowel klassikaal als individueel onderwijs en in een aantal panden zijn andere kindvoorzieningen geïntegreerd. De functionele staat van zes gebouwen wordt als redelijk beoordeeld. Er wordt o.a. aangegeven dat een tekort aan werkruimten en de onmogelijkheid tot differentiatie beperkingen in het lesgeven met zich mee brengen. Eén onderwijsgebouw krijgt een slechte beoordeling op het gebied van functionele kwaliteit. Dit gebouw is niet meer functioneel en is niet in staat gezamenlijke activiteiten te huisvesten.

Binnenklimaat Binnen het thema binnenklimaat is er gevraagd naar de beleving van het warmtecomfort en de beleving van frisse lucht binnen het schoolgebouw. Het gaat hierbij nadrukkelijk om de ervaringen van de gebruikers. Er zijn geen metingen uitgevoerd. Gezien de leeftijd en bouwtypologie van de schoolgebouwen in de gemeente Maassluis onderschrijven wij echter de geconstateerde bevindingen. Van vijf schoolgebouwen zijn de schoolbesturen te spreken over het binnenklimaat. In een aantal gevallen is een recente gevelrenovatie, bijvoorbeeld het aanbrengen van dubbele beglazing, de oorzaak van een verbetering van het binnenklimaat. Drie schoolgebouwen krijgen een redelijke beoordeling van het binnenklimaat. Er wordt aangegeven dat de gebouwen enkel gedeeltelijk geïsoleerd zijn en dat de ventilatie te wensen over laat. De overige vier gebouwen krijgen een slechte beoordeling. Er zijn veel klachten die een relatie hebben met het binnenklimaat. Zo is het vaak te warm en kan er slecht geventileerd worden.

3.1.2 Financiën Het thema financiën geeft inzicht in de onderhoudslasten en de energielasten van de onderwijsgebouwen (die voor rekening van de schoolbesturen komen). Deze werkelijke kosten aan onderhoud en energie worden vergeleken met een door ICSadviseurs opgestelde benchmark om te beoordelen hoe het gebouw ‘scoort’ op bovengenoemde onderdelen. Deze benchmark bevat schoolgebouwen met uiteenlopende bouwjaren uit heel Nederland en is daarmee een representatieve benchmark. Tevens wordt er inzichtelijk gemaakt hoe de werkelijke kosten zich verhouden tot de materiele instandhoudingsvergoeding (exploitatievergoeding vanuit het Rijk).

12/30

Onderhoud De onderhoudslasten zijn in beeld gebracht op basis van de verwachte onderhoudskosten zoals opgenomen in het meerjaren onderhoudsplan (MOP). Deze bedragen zijn omgerekend naar een jaarlijks gemiddelde aan onderhoudslasten per m2. Dit gemiddelde is vervolgens afgezet tegen de gemiddelde onderhoudskosten uit de benchmark opgesteld door ICSadviseurs, die €34,- per m2 per jaar bedraagt. Voor vijf gebouwen geldt dat de gemiddelde jaarlijkse onderhoudslasten rond de €20,- per m2 liggen. Aangezien dit aanzienlijk lager ligt dan het landelijk gemiddelde ‘scoren’ deze gebouwen goed op het thema onderhoud. Bij drie gebouwen liggen de jaarlijkse onderhoudslasten rondom het benchmark gemiddelde van €34,- per m2. Deze gebouwen worden dan ook als redelijk beoordeeld. Onderhoudslaten hoger dan €45,- per m2, met uitschieters naar €59,- per m2 wijken dusdanig af van het gemiddelde dat deze als slecht beoordeeld worden. Dit is in de gemeente Maassluis het geval bij vier onderwijsgebouwen. Energie De energielasten van de onderwijsgebouwen worden vastgesteld op basis van de meest recente jaarafrekeningen van het gas-, water- en elektraverbruik. Ook deze werkelijke jaarlijkse lasten worden afgezet tegen de gemiddelde energielasten uit de benchmark die ICSadviseurs heeft opgezet. De gemiddelde jaarlijkse energielasten uit de benchmark bedragen €13,50 per m2.

Wanneer de jaarlijkse energielasten lager zijn €12,- per m2 ‘scoort’ het gebouw goed. Dit is in de gemeente Maassluis het geval bij zeven schoolgebouwen. Bij vier onderwijsgebouwen liggen de gemiddelde energielasten rond het benchmark gemiddelde van €13,50 per m2. Deze gebouwen krijgen een redelijke beoordeling. Enkel één gebouw heeft te kampen met energielasten die hoger zijn dan €15,- per m2. Dit gebouw ‘scoort’ slecht op het onderdeel energie.

3.1.3 Vraag en aanbod Binnen het thema vraag en aanbod wordt de huidige beschikbare onderwijscapaciteit vergeleken met de normatieve ruimtebehoefte aan onderwijscapaciteit. De meest actuele leerlingprognose vormt de basis om de normatieve ruimtebehoefte te berekenen en geeft tevens inzicht in hoe het aantal leerlingen zich in de toekomst gaat ontwikkelen.

13/30

Onderstaande tabel toont de bezetting (in lokalen) in de huidige situatie.

aantal lokalen onderwijs

aantal leerlingen (1-10-2019)

normatief benodigde lokalen (ll/26)

verschil in aantal lokalen

waarvan verhuurd/ in medegebruik

IKC de Regenboog

12

251

10

2

2

De Kardinaal Alfrink

16

107

4

12

5

IKC Westhoek

16

314

12

4

2

IKC Ichthus

17

322

12

5

IKC het Startpunt

16

292

11

5

De Kindertuin

12

176

7

5

IKC het Balkon

10

237

12

-2

SBO de Parasol

10

56

4

6

IKC Panta Rhei

8

139

5

3

De Groene hoek

11

274

11

0

Montessori

6

147

6

0

De Dijck

15

218

8

7

32

2

-2

2.565

104

45

De Diamant Huidige situatie

149

1

2

12

Noot: Bij IKC Het Balkon is i.v.m. kleinere groepsruimten het normatief benodigde lokalen op 12 gezet.

In de huidige situatie hebben negen scholen te kampen met een ruimteoverschot in lokalen. Dit betekent dat normatief gezien de lokalen niet voor het onderwijs nodig zijn en de scholen hiervoor ook geen materiele instandhoudingsvergoeding ontvangen. Deze leegstaande lokalen worden bij vijf scholen verhuurd aan maatschappelijke partijen zoals buitenschoolse opvang en kinderdagopvang. In andere gevallen worden deze lokalen aangewend voor het onderwijs (minder leerlingen in een klas of bv. computerlokaal). De normatieve leegstand wordt dus niet altijd als dusdanig ervaren. Bij twee schoolgebouwen is het aantal lokalen passend bij de vraag. Tenslotte heeft één school op dit moment te maken met een tekort aan lokalen. De Diamant is momenteel gehuisvest in het gebouw van De Dijck. Prognose Woningbouw ontwikkelingen in de gemeente hebben aanzienlijke invloed op de toekomstige leerling ontwikkeling en de spreiding van leerlingen over de onderwijslocaties. Tot en met 2032 worden er in de gemeente Maassluis in ca. 1.400 nieuwe woningen ontwikkeld. De woningbouwopgave concentreert zich op vijf locaties: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Woningbouw Wilgenrijk. Naar schatting worden er tot en met 2032 475 woningen ontwikkeld; Woningbouw de Kade. Van 2021 tot en met 2032 worden er ca. 500 woningen ontwikkeld; Woningbouw Sluispolder. Tot en met 2032 worden hier ca. 40 woningen ontwikkeld; Woningbouw Kapelpolder (Het Balkon). Van 2020 tot en met 2028 worden er ca. 340 woningen ontwikkeld; Woningbouw Burgemeesterwijk. Tot en met 2027 worden er ca. 25 woningen ontwikkeld.

Deze woningbouw ontwikkelingen zorgen in de betreffende wijken voor een stijging van de basisgeneratie en daarmee ook een stijging van het aantal leerlingen. In onderstaande tabel laat de prognose zien dat tot 2032

14/30

het totaalaantal leerlingen in Maassluis met ca. 550 zal toenemen en daarna geleidelijk zal afnemen. De vraag naar lokalen neemt de komende jaren, als gevolg van de leerling ontwikkeling op specifieke locaties, dus toe. Jaar

2020

2022

2024

2026

2028

2030

2032

2034

Aantal leerlingen

2.565

2.702

2.787

2.920

3.024

3.110

3.122

3.072

Wijkindeling Maassluis

Steendijkpolder

Burgemeesterswijk

Dijkpolder

Kapelpolder Sluispolder

Centrum

15/30

4. Kansenkaarten op clusterniveau Aan de hand van alle verzamelde gegevens die verwerkt zijn in de factsheets is per cluster een knelpuntenanalyse gemaakt in de vorm van een zogenaamde kansenkaart. De 6 wijken zijn gebundeld tot drie clusters: • • •

Steendijkpolder en Burgemeesterswijk Dijkpolder Sluispolder, Centrum en Kapelpolder

Ieder schoolgebouw is in de kansenkaart beoordeeld op kwaliteit, financiën en vraag & aanbod, hieronder vallen de volgende aspecten: • • •

Kwaliteit = functionele en technische staat van het gebouw ten behoeve van onderwijs en multifunctioneel gebruik, alsmede het binnenklimaat; Financiën = onderhouds- en energielasten in verhouding tot landelijke benchmark; Vraag & aanbod = verhouding tussen beschikbare en benodigde ruimte op basis van het aantal leerlingen in 2034.

De kleuren in de kansenkaarten geven de noodzaak tot ingrijpen weer. Groen geeft aan dat er geen aanleiding is voor het ontwikkelen van een alternatief huisvestingsscenario. Oranje geeft op termijn aanleiding tot het ontwikkelen van een alternatief scenario. En rood geeft directe aanleiding tot het ontwikkelen van een alternatief scenario. Gemeente en schoolbesturen hebben de kansenkaarten (evenals de factsheets) gezamenlijk vastgesteld. De factsheets en kansenkaart vormen een belangrijke basis en vertrekpunt voor het later formuleren van scenario’s en huisvestingsplannen in dit MOHP.

16/30

4.1 Cluster Steendijkpolder en Burgemeesterswijk Het cluster Steendijkpolder en Burgemeesterswijk bevat vier scholen, te weten: • • • •

Kardinaal Alfrinkschool IKC De Westhoek IKC De Regenboog IKC Ichthus

Twee van deze scholen beschikken over adequate huisvesting. De Westhoek is gehuisvest in een relatief nieuw gebouw. Het gebouw van het Ichthus is goed onderhouden. Het ontwikkelen van alternatieve huisvestingsscenario’s is bij deze gebouwen niet aan de orde. Het onderdeel vraag & aanbod vraagt bij de Kardinaal Alfrink om een oplossing. Op de korte termijn zal een alternatief huisvestingsscenario gevonden moeten worden om het leegstandsprobleem bij deze school op te lossen. De 107 leerlingen gebruiken maar de helft van de beschikbare onderwijscapaciteit. Tien lokalen staan daardoor normatief leeg. Een deel van deze leegstaande lokalen worden verhuurd aan maatschappelijke partijen. Ook de huisvesting van De Regenboog vraagt de nodige aandacht op korte termijn. Dit gebouw is aan het einde zijn levensduur, wat zich vertaalt in een matige bouwkundige kwaliteit en hoge onderhoudslasten. Daarnaast is de verwachting dat het leerlingaantal de komende jaren toeneemt met een ruimtetekort als gevolg. Het cluster Steendijkpolder en Burgemeesterswijk grenst aan de toekomstige wijk Wilgenrijk, waar nieuwe woningen worden ontwikkeld. De toename aan leerlingen zal o.a. opgevangen worden door de beoogde nieuw te realiseren school in het Wilgenrijk. Een deel van deze (nieuwe) leerlingen zal zich naar verwachting inschrijven op de reeds bestaande scholen binnen dit cluster en mogelijk daar buiten.

17/30

4.2 Cluster Dijkpolder Het cluster Dijkpolder bevat momenteel vier scholen, te weten: • • • •

IKC Panta Rhei CBS De Groene Hoek Montessorischool Maassluis De Dijck

De ontwikkeling van Wilgenrijk zorgt in de komende jaren ook voor aanwas van leerlingen binnen dit cluster. Vandaar dat er een zoeklocatie is aangewezen om binnen deze wijk een nieuwe schoollocatie te ontwikkelen. Het grootste deel van de leerlingen zal zich naar verwachting vestigen op deze nieuw te realiseren schoollocatie. Het overige deel van de (nieuwe) leerlingen zal zich binnen dit cluster naar verwachting richten op de nabijgelegen scholen zoals De Dijck en IKC Panta Rhei, waar op dit moment nog capaciteit is. Van de reeds bestaande scholen in dit cluster beschikt de Dijck over adequate huisvesting. De leerlingen van de Diamant (voorheen COM) worden gehuisvest in dit gebouw. Het gebouw vraagt op de korte termijn niet om een alternatief scenario. Voor De Groene Hoek en de Panta Rhei geldt dat de kwaliteit van het gebouw matig is. Ook de hoge exploitatielasten vragen om aandacht. Een toename in het aantal leerlingen op de Groene Hoek zorgt tevens voor een ruimtetekort in de toekomst. Binnen dit cluster staat de huisvesting van de Montessorischool er het slechtste voor. Het gebouw is aan het einde van zijn levensduur waardoor de kwaliteit van het gebouw is verslechterd. Technisch is het gebouw sterk verouderd en het gebouw past niet meer bij het huidige onderwijskundig concept.

Ook ervaart de school op dit moment een ruimtetekort en heeft het niet de mogelijkheid om de groei die de prognose voorspelt te realiseren binnen het gebouw.

18/30

4.3 Cluster Sluispolder, Centrum en Kapelpolder Het cluster Sluispolder bevat momenteel vier scholen, te weten: • • • •

De Kindertuin (Voormalig IKC Het Spectrum) IKC Startpunt IKC Het Balkon SBO De Parasol

Het cluster Sluispolder, Centrum en Kapelpolder kent drie relatief nieuwe schoolgebouwen, waar de kwaliteit goed is en de exploitatielasten laag. De Kindertuin en Het Startpunt vragen daarom niet om een alternatief huisvestingsscenario. Nieuwbouwontwikkelingen in de wijken Het Balkon en De Kade zorgen voor een aanwas aan nieuwe leerlingen. Een deel van deze leerlingen zal zich vestigen op de scholen waar nog ruimte is, zoals De Kindertuin en IKC Startpunt. Voor het overgrote deel zal echter geen plek meer zijn op bestaande scholen binnen dit cluster. Zo heeft het Balkon te maken met een ruimtetekort dat in de toekomst verder toe zal nemen als gevolg van deze leerlingontwikkeling. Binnen de scenario’s zal rekening gehouden moeten worden deze leerlingen passend (en bij voorkeur nabij) op te kunnen vangen. SBO De Parasol vraagt echter wel om een alternatief huisvestingsscenario. Het gebouw is aan het einde van zijn levensduur. De kwaliteit is slecht. Er worden veel gebreken aan het gebouw geconstateerd. De vraag naar speciaal basisonderwijs is in de laatste jaren gegroeid, maar krijgt nu te maken met een daling. Passende huisvesting is daarom noodzakelijk. Momenteel biedt het gebouw van de Parasol huisvesting aan drie groepen van De Diamant. De Diamant is in maart 2020 verhuisd naar het gebouw van de Dijck, omdat daar capaciteit beschikbaar is.

19/30

5. Scenario De basisinformatie uit de factsheets, de situatieschets per cluster en de vertaling van de gezamenlijke knelpunten en ontwikkelingen naar ambities en oplossingsrichtingen vormen de input voor het formuleren van de scenario’s. Verschillende scenario’s zijn gedurende het MOHP-traject onderzocht. Hieruit is gezamenlijk voor een voorkeurscenario gekozen. Dit voorkeurscenario wordt in dit hoofdstuk toegelicht en in het volgende hoofdstuk financieel uitgewerkt. Uitgangspunten bij scenario ontwikkeling: ▪ ▪ ▪

Ontwikkeling nieuwe schoollocatie in Wilgenrijk; Ontwikkelen alternatief huisvestingsscenario Kardinaal Alfrink, Montessorischool, De Regenboog en SBO De Parasol; Inspelen op toename leerlingen in de wijken Centrum en Kapelpolder.

5.1 Voorkeurscenario

Voor de huisvesting (en organisatie) van SBO De Parasol geldt dat er in schooljaar 2021-2022 twee opties worden onderzocht. Het gaat om de volgende opties: 1.

2.

De leerlingen van SBO De Parasol (ca. 6 groepen) worden gehuisvest binnen de onderwijshuisvestingsportefeuille van de gemeente Maassluis. Het huidige gebouw van SBO De Parasol kan vervolgens als tijdelijke huisvesting dienen voor de Montessorischool. Binnen dit scenario dient er alternatieve huisvesting gevonden te worden voor 3 groepen van de Diamant. De 3 groepen zijn in maart 2020 verhuisd naar het gebouw van de Dijck. SBO De Parasol blijft een zelfstandige vestiging, wellicht onder directie van een regionaal aangestuurde voorziening. Ook bij deze optie dient alternatieve huisvesting te worden gerealiseerd voor de leerlingen van SBO De Parasol (ca. 6 groepen) en wordt het huidige gebouw van SBO Parasol ingezet als tijdelijke huisvesting voor de Montessorischool. Indien voor deze optie wordt gekozen, moet worden onderzocht op welke wijze hieraan invulling wordt gegeven (inzetten bestaande huisvesting of realiseren nieuwe huisvesting).

20/30

Op basis van de uitkomsten van het onderzoek, waarbij de visie op en organisatie van het SBO onderwijs leidend zijn, zullen de ruimtelijke en financiële consequenties inzichtelijk moet worden gemaakt en separaat een voorstel ter besluitvorming worden voorgelegd. Voor de Montessorischool is vervangende nieuwbouw het voorkeurscenario. Tijdens de realisatie wordt de Montessorischool tijdelijk ondergebracht in het gebouw van de Parasol. De capaciteit van de Montessorischool wordt doormiddel van nieuwbouw uitgebreid van 147 naar 190 leerlingen. Na de realisatie van de nieuwe Montessorischool kan het gebouw van de Parasol aan de onderwijsbestemming worden onttrokken. Woningbouwontwikkelingen in het Balkon zorgen voor een toename in het aantal leerlingen op de nabijgelegen scholen. Basisschool Het Balkon krijgt te maken met een toestroom aan leerlingen terwijl de beschikbare capaciteit al onder druk staat. Het gebouw beschikt over 10 lokalen, die gezien de afmetingen geschikt zijn voor ca. 20 leerlingen. Dit houdt in dat het huidige gebouw maximaal 200 leerlingen kan huisvesten. Momenteel (1-10-2019) staan er echter al 237 leerlingen ingeschreven en is het de verwachting dat er de komende 15 jaar gemiddeld 270 leerlingen zijn. Zodoende heeft Het Balkon een uitbreidingsbehoefte van ca. 70 extra leerlingen. De uitbreidingsmogelijkheden van het gebouw zijn echter beperkt.

Een eerste verkenning heeft uitgewezen dat een dergelijke uitbreiding constructief mogelijk moet zijn. Na overleg tussen de besturen is de voorkeur aangegeven vervangende nieuwbouw in Wilgenrijk te realiseren voor de Kardinaal Alfrinkschool en De Dijck. Voor beide scholen samen wordt er een gebouw gerealiseerd voor 300 leerlingen (1.709 m² bvo incl. 1 vaste voet). De realisatie van de nieuwe huisvesting geschiedt in twee fasen, in samenhang met de woningbouwontwikkeling. De eerste fase betreft de realisatie van een tijdelijke voorziening en is voorzien in 2021. De locatie voor deze tijdelijke huisvesting in Wilgenrijk dient nog te worden bepaald. De tweede fase betreft de realisatie van permanente huisvesting en is voorzien in 2027 (oplevering). Het schoolgebouw van De Regenboog wordt in dit scenario volledig (technisch en functioneel) gerenoveerd. Na de renovatie voldoet het gebouw weer aan de eisen en wensen van deze tijd. Tijdens de renovatie maakt de school tijdelijk gebruik van het huidige gebouw van de Kardinaal Alfrinkschool, die na de realisatie van de school in Wilgenrijk beschikbaar komt. Op termijn kan de huidige locatie van de Kardinaal Alfrink aan de onderwijsbestemming worden onttrokken. Ten slotte worden er in het cluster van scholen de Panta Rhei, De Groene Hoek en De Dijck twee van de drie aanwezige gebouwen gerenoveerd t.b.v.

de huisvesting van de Panta Rhei en De Groene Hoek. In zijn totaliteit is er 3.600 m² bvo aan onderwijscapaciteit nodig om huisvesting te bieden aan de leerlingen van de Panta Rhei en de Groene Hoek. Een gefaseerde uitvoering van de twee renovaties heeft tot gevolg dat één van de drie schoolgebouwen dient als tijdelijke huisvesting, omdat de Dijck ten tijde van de uitvoering is gehuisvest in Wilgenrijk. Na de renovatie zal er op termijn één gebouw aan de onderwijsbestemming worden onttrokken. Nader onderzoek moet uitwijzen welk van de gebouwen het meest geschikt is voor renovatie t.b.v. het huisvesten van de Panta Rhei en De Groene Hoek. In dit voorkeurscenario kunnen op termijn de huidige locaties van SBO De Parasol, de Kardinaal Alfrink en het gebouw van ofwel de Panta Rhei of de Groene Hoek worden onttrokken aan de onderwijsbestemming. Voor deze locaties zal te zijner tijd moeten worden onderzocht welke rol de gebouwen kunnen krijgen voor het onderbrengen van maatschappelijke initiatieven of ingezet kunnen worden voor andere ontwikkelingen. Onderstaande tabel laat zien wat de beoogde prioritering en planning is van de voorgenomen ingrepen binnen dit scenario. Voor de uitvoering wordt gewerkt met drie verschillende fasen die lopen van 2021 t/m 2031.

21/30

Fase

1

2 3

School

Voorkeurscenario

Montessorischool

Vervangende nieuwbouw

Het Balkon

Uitbreiding t.b.v. 70 extra leerlingen. 352 m² bvo

2021

De Parasol

Onderzoeken alternatieve huisvesting

2021

Locatie Wilgenrijk

Tijdelijke huisvesting t.b.v. Kardinaal Alfrinkschool in Wilgenrijk

2021

Locatie Wilgenrijk

Vervangende nieuwbouw t.b.v. kardinaal Alfrink en de Dijck Renovatie

2025

De Regenboog Panta Rhei, De Groene Hoek, De Dijck

Casco renovatie van twee schoolgebouwen

Planning (start uitvoering) 2021

2024 2029/2031

5.2 Aandachtspunten scenario ontwikkeling Verplaatsen De Diamant De Diamant verzorgt onderwijs voor leerlingen die uit het buitenland komen. Deze leerlingen krijgen onderwijs aangeboden met de nadruk op het leren van de Nederlandse taal en staan formeel ingeschreven bij De Groene Hoek. Als de leerlingen voldoende taalvaardig zijn stromen zij door naar het reguliere basisonderwijs. Destijds zijn afspraken gemaakt tussen gemeente en schoolbesturen over de huisvesting van de Diamant. Zo heeft de Diamant momenteel recht op drie lokalen en worden zij gehuisvest bij een reguliere school. De Diamant is op dit moment gevestigd in het gebouw van SBO de Parasol en is in maart 2020 verhuisd naar het gebouw van de Dijck. Indien het huidige gebouw van De Dijck op termijn zal worden aangepakt ten behoeve van het huisvesten van een andere school dient de huisvesting van De Diamant ook beschouwd te worden. Terugdringen normatieve leegstand Normatief gezien hebben tien van de twaalf huidige scholengebouwen een ruimteoverschot binnen de onderwijscapaciteit. Dit betekent echter niet dat de lokalen ook daadwerkelijk leeg staan. Buiten het gebruik voor onderwijsdoeleinden worden de lokalen in sommige gevallen ook verhuurd. De huidige normatieve leegstand van de onderwijslokalen in de gemeente Maassluis, het structurele verhuur/medegebruik hierin meegenomen, bedraagt 33 lokalen.

Met de realisatie van het voorkeurscenario sluit de onderwijscapaciteit geleidelijk beter aan bij de toekomstige behoefte en spreiding van het aantal aanwezige leerlingen in de gemeente Maassluis. Onderstaande tabel toont de ontwikkeling van het aantal lokalen in het voorkeurscenario in relatie tot de normatieve ruimtebehoefte aan lokalen.

22/30

aantal lokalen onderwijs

aantal leerlingen

normatief benodigde lokalen (ll/26)*

verschil in aantal lokalen

waarvan verhuurd/ in medegebruik

2020

149

2.565

105

45

12

2022

145

2.702

111

34

12

2024

129

2.787

113

16

4

2026

129

2.920

119

10

4

2028

141

3.024

123

18

2

2030

141

3.110

126

15

4

2032

134

3.122

127

7

4

2034

134

3.072

125

9

4

Noot: ▪ ▪ ▪

Berekening aantal lokalen Locatie Wilgenrijk o.b.v. 1.709 m² bvo (1 vaste voet - 13 lokalen) en aantal lokalen cluster Panta Rhei, Groene Hoek en de Dijck o.b.v. 3.600 m² bvo (2 vaste voet - 27 lokalen) Voor de leerlingen van de Parasol, de Diamant en het Balkon is gerekend met een kleinere groepsgrootte van resp. 15 (parasol) en 20 leerlingen (De Diamant en Balkon) per groep. In bovenstaand overzicht is de tijdelijke huisvesting in Wilgenrijk t.b.v. de Kardinaal Alfrinkschool niet meegenomen.

Bewegingsonderwijs In lijn met de voorgestelde scenario’s dient aandacht te zijn voor het bewegingsonderwijs. Onderzocht dient te worden hoe de behoefte aan klokuren gym nu in en de toekomst zich verhoudt tot de beschikbaarheid aan sportaccommodaties binnen de gemeente Maassluis. Met andere woorden: is de aanwezige beschikbaarheid voldoende om het bewegingsonderwijs aan te bieden of vraagt de leerlingontwikkeling ook op het gebied van bewegingsonderwijs om ingrijpen. Om deze afweging te kunnen maken wordt in dit IHP inzichtelijk gemaakt wat de behoefte aan klokuren is, nu en in de toekomst. Onderstaand wordt per school een overzicht gegeven van de huidige klokuurbehoefte en de verwachte klokuurbehoefte in 2034. Voor het berekenen zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: ▪ ▪ ▪

Huidig leerlingaantal gebaseerd op de oktobertelling 2019; Toekomstig leerlingaantal gebaseerd op de leerlingaantallen uit de rapportage ‘Trends en prognoses in het onderwijs’ van Kenniscentrum MVS; Voor iedere groep van 6-12 jarigen wordt gerekend met 1,5 klokuur bewegingsonderwijs per week.

23/30

2020

2034

Leerlingaantal (1-10-’19)

Aantal groepen bovenbouw

Klokuurbehoefte

Leerlingaantal

Aantal groepen bovenbouw

Klokuurbehoefte

251

7

10,5

310

9

13,5

107

3

4,5

107

3

4,5

IKC Westhoek

314

9

13,5

375

11

16,5

IKC Ichthus

322

9

13,5

355

10

15,0

IKC het Startpunt

292

8

12,0

369

11

16,5

De Kindertuin

176

5

7,5

233

7

10,5

IKC het Balkon

237

7

10,5

281

8

12,0

SBO de Parasol

56

3

9,0

68

3

9,0

IKC Panta Rhei

139

4

6,0

164

5

7,5

De Groene hoek

274

9

13,5

356

10

15,0

Montessori

147

4

6,0

186

5

7,5

De Dijck

218

6

9,0

236

7

10,5

IKC de Regenboog De Kardinaal Alfrink

Recent heeft de Tweede Kamer een wetsvoorstel aangenomen dat voorschrijft om in het basisonderwijs in plaats van 1,5 klokuur per week 2 klokuur per week bewegingsonderwijs te bieden. Deze voorgenomen wetswijziging kan effect hebben op de behoefte van het aantal binnensport accommodaties binnen de gemeente Maasluis. Zodra de Wet is aangenomen dient in gezamenlijkheid de invulling van de uren bewegingsonderwijs bekeken te worden. In dit IHP gaat we vooralsnog uit van 1,5 klokuur per groep per week.

24/30

6. Financiën In de voorgaande hoofdstukken is geschetst welke knelpunten ten aanzien van onderwijshuisvesting zijn gesignaleerd en welke oplossingsrichtingen hiervoor worden aangedragen. De haalbaarheid van de oplossingsrichtingen wordt mede bepaald door de financiële consequenties hiervan. In dit hoofdstuk zijn de financiële consequenties van het voorkeursscenario verder uitgewerkt, in de vorm van investeringsbedragen.

6.1 Investeringen Bij het bepalen van de investeringen zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: ▪ ▪ ▪ ▪

▪ ▪

Alle bedragen zijn inclusief BTW en prijspeil 2020; Bij vervangende nieuwbouw is uitgegaan van een investering van de gemeente van € 2.950 per m² bvo voor BENG; Bij renovatie wordt gestreefd naar nieuwbouwkwaliteit, waarbij o.a. is uitgegaan van een gemeentelijke investering van 50% van nieuwbouw; Bij zowel nieuwbouw als renovatie wordt ervan uitgegaan dat het schoolbestuur investeert in aanvullende duurzaamheidsambities. Ter indicatie wordt uitgegaan van € 100,- per m² bvo. De bijdrage vanuit het schoolbestuur wordt onderbouwd met een businesscase. Uitgangspunt is dat het schoolbestuur deze eenmalige bijdrage kan dekken uit de toekomstige besparing van de energielasten en (rijks)subsidies (SDE+). Indien nodig treft het schoolbestuur een regeling met de gemeente over de financiering van deze eenmalige investering. Er is geen rekening gehouden met indexatie van bedragen. Op het moment van realisatie dient per project een marktconform en realistisch bouwbudget te worden vastgesteld. Kosten voor aankoop grond en eventuele aanpassingen aan de infrastructuur of openbare ruimte zijn niet meegenomen.

25/30

▪

▪ ▪ ▪

Kosten voor tijdelijke huisvesting of verhuizing zijn niet meegenomen. Aangenomen wordt dat tijdens bouwwerkzaamheden gebruik kan worden gemaakt van bestaande overcapaciteit binnen de portefeuille; Mogelijke kosten voor eerste inrichting onderwijsleerpakket en meubilair zijn niet meegenomen (en relatief beperkt); Er zijn geen investeringen opgenomen ten behoeve van aan onderwijs gerelateerde functies als kinderopvang en buitenschoolse opvang in het kader van de IKC-ambitie; Kosten en baten bij het eventueel afstoten van locaties en gebouwen zijn buiten beschouwing gelaten.

In het onderstaande overzicht is het voorkeursscenario aangegeven welke ingrepen worden uitgevoerd en welke investering voor de gemeente en het schoolbestuur dat met zich mee zal brengen. School

Scenario

Montessorischool Het Balkon

Vervangende nieuwbouw Uitbreiding t.b.v. 70 extra leerlingen. Onderzoeken alternatieve huisvesting

De Parasol

Jaar (start uitvoering) 2021 2021

Prijspeil 2020 Indicatie investering schoolbestuur € 3.410.000, € 120.000, € 1.040.000, € 40.000, Investering gemeente

2021

N.t.b.

N.t.b.

Locatie Wilgenrijk

Tijdelijke huisvesting t.b.v. Kardinaal Alfrinkschool in Wilgenrijk

2021

€ 440.000,-

€-

Locatie Wilgenrijk

Vervangende nieuwbouw t.b.v. Kardinaal Alfrinkschool en De Dijck (300 leerlingen) Renovatie Renovatie van twee schoolgebouwen

2025

€ 5.040.000,-

€ 180.000,-

2024 2029/2031

€ 2.040.000, € 5.310.000, -

€ 140.000, € 360.000, -

De Regenboog Panta Rhei, De Groene Hoek, De Dijck

26/30

7. Conclusies en aanbevelingen 7.1 Conclusies ▪

Het voorliggende Meerjaren Onderwijs Huisvestingplan (MOHP) is in constructief overleg met schoolbesturen en gemeente opgesteld;

▪

De gezamenlijke visie en het voorkeursscenario geven een helder perspectief voor de onderwijshuisvesting van Maassluis richting de toekomst;

▪

Met de realisatie van het voorkeursscenario worden de grootste knelpunten (zoals de technische kwaliteit en het binnenklimaat) in de huisvesting in ca. 10 jaar opgelost. Na realisatie van het voorkeursscenario kan de gemiddelde kwaliteit van de schoolgebouwen als goed tot zeer goed worden.

▪

Met de realisatie van het voorkeursscenario wordt ingespeeld op de toekomstige groei van het aantal leerlingen op specifieke locaties en wordt tevens de normatieve overcapaciteit teruggebracht.

▪

Met de realisatie van het voorkeursscenario worden op termijn de huidige locaties van de Parasol, de Kardinaal Alfrink en de locatie van de Groene Hoek of de Panta Rhei vrijgespeeld.

▪

De realisatie van het voorkeursscenario vraagt om een gemeentelijke investering van circa € 17,3 miljoen (incl. btw en prijspeil 2020). De schoolbesturen dragen in het voorkeurscenario bij aan het realiseren van

27/30

aanvullende duurzaamheidsambities.

7.2 Aanbevelingen ▪

Als gevolg van de verwachte groei door de woningbouwontwikkelingen is het aan te bevelen jaarlijks leerlingprognoses op te stellen en het vraag en aanbod (ruimtebehoefte en capaciteit) te monitoren.

▪

Stel een uitvoeringsprogramma op, waarin staat omschreven welke stappen dienen te worden gezet, wie welke rol daarbij heeft en welke planning wordt aangehouden. Het uitvoeringsprogramma en de voortgang van de realisatie van het huisvestingsplan dienen jaarlijks terugkerend tussen gemeente en schoolbesturen te worden besproken.

▪

Stel een businesscase op voor de huisvesting van de Panta Rhei en de Groene Hoek in twee van de drie bestaande schoolgebouwen in dit cluster.

▪

Stel een Plan van Aanpak op voor het hergebruiken of herontwikkelen van de vrijvallende locaties.

▪

De realisatie van het huisvestingsplan heeft impact voor een groot aantal leerlingen en ouders. Communiceer gezamenlijk (gemeente en schoolbesturen) over de plannen en planning.

▪

Maakt met het huisvestingsplan een koppeling met de jaarlijkse cyclus van programma en overzicht.

28/30

Tekenblad Met de ondertekening van dit tekenblad stemmen de volgende partijen in met de inhoud van deze ‘Actualisatie Meerjaren Onderwijs Huisvestingsplan’:

Stichting Interconfessioneel en Katholiek Onderwijs

………………………………………..

Datum: ……………………………….

Mevr. A. Dries Voorzitter College van Bestuur

UN1EK onderwijs en opvang

………………………………………..

Datum: ……………………………….

Dhr. E. Boerhout Voorzitter College van Bestuur

Wijzer in Opvang & Onderwijs

………………………………………..

Datum: ……………………………….

Mevr. J. van der Lugt Voorzitter College van Bestuur

Stichting Monton

……………………………………….. Dhr. J. Gommers voorzitter College van Bestuur

29/30

Datum: ……………………………….

De hoogste kwaliteitseisen aan onze dienstverlening. Een goed gebouw begint met het beste idee. Colofon Datum: Auteur(s):

14 juli 2020 Maarten Groenen, Leonoor Clemens

info@icsadviseurs.nl 088 - 235 04 27

30/30 www.icsadviseurs.nl

Onderdeel van ICS Ruimteregiegroep BV