Bijlage 1 Startnotitie

Startnotitie nota parkeren 04 augustus 2021

1 Gemeente Maassluis – 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

Hoofdstukkop

1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7

Inleiding Doel Juridisch ader Toepassing Kencijfers CROW Afwijken van de norm Stedelijkheidsgraad Autobezit

2 Vraagstukken en dilemma's 2.1 Bestaande situatie 2.2 Nieuwbouw/verdichtingsopgave 2.3 Fietsparkeergelegenheid Slot

5 5 5 6 6 6 6 7 7 7 8 8 9

2 Gemeente Maassluis - 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

Voorwoord

Voor u ligt de Startnotitie nota parkeren. De komende jaren staan wij voor grote uitdagingen. De woningbouwopgave en groei van het gemotoriseerd verkeer staan haaks op de verduurzamingsopgave waardoor de openbare ruimte en daarmee de leefbaarheid onder druk komen te staan. De huidige parkeernota voldoet niet meer om aan deze complexe vraagstukken een oplossingen te bieden. In bijgevoegde startnotitie leggen wij u dilemma’s voor, maar bieden geen oplossingen. Doel van deze startnotitie is om gezamenlijk te komen tot een breed gedragen nota parkeren die het best past bij Maassluis. Door een juiste balans te vinden kan Maassluis voor haar inwoners een aantrekkelijk woonen werkklimaat bieden en verbeteren.

3 Gemeente Maassluis – 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

1 Inleiding: Nederland heeft een grote woningbouwopgaven. Daarin heeft Maassluis zijn eigen lokale doelstellingen en opgave. Zo staat in de woonvisie 2019-2024 de prognose dat Maassluis van 33.000 in 2019 naar 36.700 inwoners in 2030 groeit. Hierbij gaat de aandacht uit naar doelgroepen voor starters en senioren en woningen die betaalbaar zijn voor alle groepen of geschikt voor inwoners met een zorgbehoefte. Bovendien worden we gemiddeld ouder en neemt dus het aantal ouderen toe. Daarbovenop is een overkoepelende verduurzamingsopgave van klimaatadaptatie, CO2- en fijnstofreductie. Naast de omschreven huidige woningbouwopgave studeert de gemeente in groter verband met de MRDH en de Hoekse lijn partners Hoek van Holland (Rotterdam), Vlaardingen en Schiedam op verstedelijking rondom de metrostations. En tot slot staan we aan de vooravond van een mobiliteitstransitie. Deze trends, ontwikkelingen en context maakt dat er een afstemming moet plaatsvinden tussen de woningbouwopgave en de kwaliteit van de omgeving. De gemeente zet in op kwalitatieve hoge leefomgevingen waarbij de openbare ruimte efficiënt wordt benut door verkeersstromen en het gebruik wordt geoptimaliseerd. Door een toename van het autobezit en groei van autogebruik komt de leefbaarheid van de gemeente onder druk te staan. Het auto parkeren zorgt voor grote druk op de inrichting van de openbare ruimte.

De gemeente is genoodzaakt om passende oplossingen te faciliteren. Bijvoorbeeld autogebruikers verleiden om gebruik te maken van andere modaliteiten, zoals het openbaar vervoer, de fiets of deelmobiliteit en kritisch kijken naar geldende parkeernormen. Ruimte die door minder auto parkeren beschikbaar komt dient te worden ingezet voor het creëren van prettige en gezonde leefomgevingen. Alternatieven voor het autogebruik en -bezit dienen te allen tijde voorradig en aanwezig te zijn, zoals (lokaal)openbaar vervoer, fietsparkeervoorzieningen, deelmobiliteit en voetgangers- en fietsverbindingen. Om de openbare ruimte optimaal te benutten zullen er passende oplossingen moeten worden gezocht om de parkeerdruk te reduceren en gelijktijdig de kwaliteit van de (groene) omgeving te verbeteren. De nieuwe Omgevingswet die naar verwachting in 2022 in werking treedt, is erop gericht om een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit te bereiken en in stand te houden. De fysieke leefomgeving zodanig te beheren, te gebruiken en te ontwikkelen dat alle maatschappelijke functies ook op de lange termijn duurzaam vervuld kunnen worden. Om een breed gedragen parkeernota te realiseren is er voor gekozen niet gelijk met oplossingen te komen maar de vraagstukken en dilemma’s aan u voor te leggen om vervolgens in gezamenlijkheid een richting vast te stellen.

Deze zijn te vinden in hoofdstuk 2 van deze startnotitie. In hoofdstuk 1 gaan we in op feiten en regelgeving. 1.1 Doel

4

Doel van deze parkeernota is, bij nieuw- of verbouwplannen, of functiewijzigingen, de juiste hoeveelheid parkeer- en stallingsruimte voor auto’s en fietsen te realiseren. Waarbij de leefbaarheid in - en de bereikbaarheid van de wijk wordt gegarandeerd zodat er een gezonde balans ontstaat tussen parkeren en kwaliteit van wonen. Gemeente Maassluis - 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

1.2 Juridisch kader De gemeente heeft een wettelijke taak om toe te zien op een goede ruimtelijke ordening (artikel 3.1 Wet ruimtelijke ordening). De gemeente moet erop toezien dat ruimtelijke ontwikkelingen – en de besluiten die ten behoeve van deze ontwikkelingen worden genomen - aanvaardbare effecten hebben op het woon- en leefklimaat. Een aspect dat daarin moet worden meegewogen is parkeren. Als gevolg van een wijziging van de Woningwet in 2014 moeten stedenbouwkundige voorschriften, waaronder de parkeernorm, voortaan in het bestemmingsplan zelf worden geregeld en niet meer in de bouwverordening waar de oude nota van Maassluis nog naar verwijst. Artikel 3.1.2, tweede lid, aanhef en onder a, van het Besluit ruimtelijke ordening maakt het mogelijk om in een bestemmingsplan te verwijzen naar een beleidsregel voor de invulling van de parkeernorm. Dit artikel bepaalt dat een bestemmingsplan ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening regels moet bevatten, waarvan de uitleg bij de uitoefening van een daarbij aangegeven bevoegdheid, afhankelijk wordt gesteld van beleidsregels.

1.3 Toepassing De nota parkeernormen is een beleidsregel als bedoeld in het artikel van het Besluit ruimtelijke ordening. Deze nota wordt toegepast bij het opstellen van een nieuw of wijziging van een bestaand bestemmingsplan, alsmede bouwplannen of een functieverandering waarvoor een omgevingsvergunning verplicht is.

1.4 Kencijfers CROW1 Het heeft de voorkeur dat de parkeernormen in de nieuwe nota worden gebaseerd op parkeerkencijfers van het CROW. Deze zijn in overleg met veel partijen in het werkveld ontwikkeld en zijn afgeleid van algemeen geaccepteerde onderzoeksgegevens. Door parkeernormen te baseren op deze parkeerkencijfers kan ervan worden uitgegaan dat de basis van de parkeernormen solide is en voldaan wordt aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, met name het motiveringsbeginsel. Bij het omzetten van de parkeerkencijfers naar gemeentelijke normen moet gemotiveerd worden waarom voor bepaalde cijfers is gekozen. In de op te stellen nota parkeernormen Maassluis wordt daarom uitgebreid ingegaan op de stedelijkheidsgraad, het huidige autobezit, de huidige woningvoorraad en de huidige parkeerdruk. 1 Toekomstbestendig parkeren, Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie, CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in Grond-, Water- en Wegenbouw en Verkeerstechniek) Online kennisbank 2019

1.5 Afwijken van de norm

De huidige nota parkeernormen gaat uit van een vaste parkeernorm binnen de door de CROW geadviseerde bandbreedte. Afwijken van deze norm is een bevoegdheid van het college van burgemeester en wethouders. Dit afwijken moet sterk gemotiveerd worden (motiveringsbeginsel). In de nieuwe nota willen we zoveel mogelijk voorkomen dat van deze bevoegdheid gebruik moet worden gemaakt. Op voorhand willen we in bepaalde situaties al een afslag kunnen toepassen die vastgelegd is in deze nota. Deze mogelijkheid ontbreek in de huidige parkeer nota. Denk hierbij aan bouwen rond stationsomgeving of het inzetten van deelmobiliteit. Op deze manier ontstaat er een logische bandbreedte die de kaders en grenzen aangeeft zodat duidelijk is aan welke voorwaarden een nieuw project moet voldoen als het gaat om parkeren. Het in mindering van het aantal parkeerplaatsen zal altijd ten goede moeten komen aan de openbare ruimte. In de Herziening omgevingsbeleid 2021 heeft de Provincie als voornemen eisen te stellen aan het parkeren bij sociale huur en rond stations. Zo ook rond de metrostations in Maassluis. De norm die de Gemeente Maassluis – 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

5

Provincie hanteert is max. 0,7 pp per woning. Hiervan kan worden afgeweken als de gemeente op de lokale situatie afgestemde regels of beleid voor parkeren heeft vastgesteld. 1.6 Stedelijkheidsgraad Naar mate de stedelijkheidsgraad toeneemt zijn de afstanden tot voorzieningen kleiner en stijgt de vervoerwaarde van alternatieve vervoermiddelen zoals de fiets en het openbaar vervoer. Hierdoor daalt in het algemeen het autobezit en daarmee de vraag naar parkeerruimte. Het CROW baseert haar kencijfers op de stedelijkheidsgraad van een bepaald gebied. De door het CROW gehanteerde maat voor de stedelijkheidsgraad is gebaseerd op de adressendichtheid op buurtniveau van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Maassluis behoort tot de categorieën sterk stedelijk gebied. Voor sterk stedelijk gebied zijn de kencijfers van het CROW over het algemeen lager dan de kencijfers voor stedelijk gebied. Wel is er uiteraard sprake van een bandbreedte.

1.7 Auto bezit De parkeerbehoefte bij de functie wonen is direct terug te voeren op het autobezit van bewoners. Daarnaast wordt in de parkeernormen rekening gehouden met het bezoek dat bewoners ontvangen. In de Nota parkeernormen Maassluis 2012 was voor wonen een vaste parkeernorm opgenomen op basis van de oppervlakte van de woning. Er is geen onderscheid gemaakt tussen bijvoorbeeld senioren woningen, kamer bewoning enz.. Er wordt aanbevolen om uit te gaan van de parkeernorm zoals deze door de CROW is opgesteld met gebruikmaking van de bandbreedte in de op te stellen nota. Om op deze manier tot de meest passende parkeernorm te komen. Door de bandbreedte vast te stellen als norm geeft dit meer mogelijkheid tot maatwerk. Het autobezit in Maassluis is gemiddeld 1,01 auto per huishouden. Dit is iets minder dan het landelijk gemiddelde 1,08. Doordat Maassluis iets minder landelijk is dan de gemiddelde gemeente ligt het autobezit per vierkante kilometer wel hoger dan gemiddeld. Net als in andere stedelijke gemeenten is het aantal auto’s per huishouden hier op of onder het Nederlandse gemiddelde. Maar omdat bewoners in deze steden dicht op elkaar wonen, staan er toch veel auto’s geparkeerd (Bron CBS).

2.0 vraagstukken en dilemma’s Er zijn verschillende vraagstukken en dilemma’s waarbij de parkeernormen een grote rol spelen. Zo zitten we met een forse woningbouw opgave. Meer woningen vraagt meer ruimte wat ten koste gaat van de openbare ruimte. Het huidige parkeerbeleid biedt te weinig ruimte voor maatwerk. We zien dat de druk op ons wegennet maar ook daarbuiten toeneemt met als gevolg dat er een mobiliteitstransitie moet plaatsvinden. Doen we dit niet zal over enkele jaren het wegennet zowel landelijk als lokaal het aantal voertuigen niet meer aankunnen. De zoektocht naar alternatieve

6 Gemeente Maassluis - 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

middelen van vervoer in plaats van de auto is inmiddels in volle gang. Het goed regelen van het parkeren speelt een cruciale rol in de inrichting van de openbare ruimte en in de mobiliteitstransitie. Hieronder worden een aantal dilemma’s geschetst waar wij gezamenlijk antwoord op moeten vinden: 2.1 Bestaande situatie: Zoals eerder omschreven is de parkeerdruk binnen Maassluissluis hoog. In de mobiliteitsvisie geven we aan meer prioriteit te willen stellen aan voetgangers en fietsers. Hiervoor is ruimte nodig. Met betrekking tot parkeren roept dit vragen op; Moeten we in bestaande wijken de huidige parkeernorm handhaven, afwaarderen of verhogen? Handhaven betekent dat de situatie onveranderd blijft. De vraag die hierop volgt is stabiliseren we het aantal bestaande parkeerplaatsen, plaatsen wij erbij als daar vraag naar is of bouwen we op een natuurlijke manier af door bijv. het introduceren van deelmobiliteit. Afwaarderen betekent dat er meer ruimte komt voor openbaar groen spelen fietsen enz. Ook zorgt het ervoor dat het auto bezit afneemt wat weer een positieve werking kan hebben op meer lopen, fietsen, de doorstroming en veiligheid. Hierbij kunnen we deelmobiliteit introduceren om de mobiliteit van de inwoners te garanderen. Dit proces zal geleidelijk moeten worden ingevoerd. Parkeernorm verhogen en zorgen voor voldoende parkeerplaatsen.

Hiermee stimuleren we het autobezit wat op termijn gevolgen heeft voor de doorstroming binnen Maassluis. En zal ten koste gaan openbare ruimte en ruimte voor de voetganger en fietser. 2.2 Nieuwbouw/verdichtingsopgave; De verdichtingsopgave kan op gespannen voet staan met de kwaliteit van de omgeving. Wanneer al het parkeren op straat wordt opgelost vraagt dit veel van de openbare ruimte. Zo is er minder ruimte voor groen, spelen en verblijven en ontstaat het beeld van veel ‘blik’ op straat. Het bewoners parkeren enkel toestaan op eigen terrein of in een gedeelde parkeergarage zet de economische haalbaarheid van ontwikkelingen onder druk. Vooral in de woningbouwplannen die zich richten op betaalbaarheid voor alle groepen. Tegelijkertijd kan een goed ontworpen verdichting met een lagere parkeernorm ook een kwaliteit zijn. Zo hebben vele historische stadswijken een relatief hoge dichtheid waar de openbare ruimte dan vooral langzaam verkeer en verblijven dient en waar de auto te gast is of iets verder weg staat. En dit raakt aan de vraag of voor elke type woonmilieu dezelfde parkeernorm geldt. En dus vragen we ons af of de parkeernorm voor een woning in Wilgenrijk

7 Gemeente Maassluis – 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

hetzelfde moet zijn als die voor een woning naast het metrostation. Tot slot lijken de beleidsstukken voor de parkeernorm en de doelgroepenverordening niet goed afgestemd. Om een balans te vinden tussen parkeren en een leefbare omgeving zullen er keuzes moet worden gemaakt. Een balans tussen parkeren en een leefbare omgeving kan bereikt worden met het verlagen van de parkeernorm. Dit roept de volgende vragen op: -

Is verlagen van de parkeernorm een optie of houden we vast aan de huidige parkeernormen met daarbij beperkte mogelijkheden om de leefbaarheid te verbeteren/op peil te houden,

-

Verlagen we de parkeernorm in Maasluis voor nieuwbouwprojecten zodat we kwaliteit kunnen bieden aan de buitenruimte,

-

Verlagen we de parkeernorm in Maassluis voor nieuwbouwprojecten zodat meer woningen kunnen worden gebouwd,

-

Verlagen wij de parkeernorm in Maassluis voor nieuwbouwprojecten met specifieke doelgroepen? Bijvoorbeeld voor senioren of kleine woningen. En welke voorwaarden stellen wij hieraan. Bijvoorbeeld extra voorzieningen voor scootmobiels,

-

Verlagen wij de parkeernorm om duurzame vormen van mobiliteit te stimuleren. Bijvoorbeeld door deelmobiliteit of voorzieningen voor elektrische fietsen als voorwaarden te stellen,

-

Wanneer passen we e.v.t. een afslag van de parkeernorm toe? Bijvoorbeeld bij bouwen in de directe omgeving van een station of bij de introductie van deelmobiliteit,

-

Gaan we bij appartementen vastleggen dat parkeren moet worden opgelost binnen het bouwblok? Denk hierbij aan gebouw parkeren. Dit is veelal een duurdere oplossing maar komt ten goede aan de buitenruimte,

-

Of bouwen we minder woningen dan vermeld in de woonvisie?

-

Verplichten we parkeren op eigen terrein als er parkeerplaatsen zijn aangelegd die ook meetellen in de parkeerbalans, en gaan we hierop handhaven?

2.3 Fietsparkeergelegenheid De fiets speelt een steeds prominentere rol in ons verkeersbeeld. Hieraan wordt extra aandacht besteed. Voldoende fietsparkeergelegenheid realiseren bij nieuwbouw/herontwikkeling door hanteren fietsparkeernorm bij appartementen en sociale voorzieningen maar ook bij bedrijfsterreinen bij het OV. De elektrische fiets vergroot de actieradius. Door voorzieningen te treffen voor de elektrisch fiets met oplaadpunten kan gestimuleerd worden om de auto te laten staan. Slot We staan voor een aantal gezamenlijke keuzes die we moeten maken de bouwopgave die er liggen vragen om na te denken hoe we onze stad leefbaar en aangenaam houden. We zullen keuzes moeten maken hoe we omgaan met mobiliteit en in dit geval parkeren in het bijzonder. Hoe kunnen we maximaal bouwen met behoud van leefbaarheid en een prettig verblijfsgebied waarbij we ruimte geven aan andere modaliteiten dan de auto. Kortom wat voor stad willen we zijn over 10 jaar.

8

Inmiddels is er een offerte uitvraag gedaan bij diverse adviesbureaus voor het schrijven van onze parkeernota. Na de gunning zal het geselecteerde bureau eerst een thema-raad organiseren waarin Gemeente Maassluis - 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

de genoemde dilemma’s aanbod zullen komen. De uitkomsten van deze thema-raad worden gebruikt om de richting te bepalen van de parkeernota Maassluis.

9 Gemeente Maassluis – 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren

10 Gemeente Maassluis - 04 augustus 2021 - Startnotitie nota parkeren