Verzoek tot het houden van een interpellatie van Lokaal Maashorst en Forum voor Democratie over koeienstalaffaire
Tekst van het document
1/3 Verzoek tot het houden van een interpellatie Artikel 3.24 van het Reglement van orde van de gemeenteraad van Maashorst 2026 Zaaknummer: Onderwerp: Interpellatiedebat over koeienstalaffaire Verzoek: Lokaal Maashorst en Forum voor Democratie (als mede-indiener) verzoeken op grond van artikel 3.24 van het Reglement van orde om een interpellatiedebat over het gemeentelijk handelen tegenover PEBE Landbouw Beheer B.V., voorafgaand aan de begrotingsbehandeling 2027. Centraal staan bestuurlijke verantwoording, de informatie aan de raad en de financiële gevolgen. Aanleiding Zes vernietigde rechterlijke uitspraken. Toch duurde het van de vergunningaanvraag in 2010 tot eind 2020 voordat een rechtmatig besluit volgde. Het onrechtmatig handelen door de weigering staat vast. De rechtbank beschrijft vier opeenvolgende onjuiste of ondeugdelijk gemotiveerde opvattingen van de gemeente over haar eigen bestemmingsplan.1 2 De uitspraak van 11 maart 2026 gaat verder: de rechtbank oordeelt voorshands dat de gemeente al vanaf 6 januari 2011 onrechtmatig handelde door de vertraging. Zij wijst op het ontbreken van iedere uitleg voor de ernstige termijnoverschrijding en op overleg dat veel eerder had kunnen en moeten plaatsvinden.
Ook constateert zij dat de gemeente in de schadeprocedure opnieuw een onjuiste uitleg over de vereiste grond gebruikt.3 Ook oordeelt de rechter: “Deze uitvoerige geschiedenis laat zien dat er van meet af aan en vervolgens gedurende ongeveer tien jaar iets mis is gegaan in de voorbereiding en de besluitvorming. Dat is de kern van de beslissingen van de bestuursrechter in het licht van de dragende overwegingen.” PEBE vordert € 16.846.368 tot en met 1 juli 2025, plus aanvullende posten en rente. Dit is een schadeclaim. Op basis van de voorgeschiedenis is het zeer aannemelijk dat we een aanzienlijk bedrag moeten betalen. Het deskundigenonderzoek moet enkel inzichtelijk maken hoe hoog het schadebedrag exact is, als de gemeente wel wetmatig had gehandeld en daardoor deze organisatie bijvoorbeeld wel haar fosfaatrechten had ontvangen en haar bedrijfsvoering kon uitoefenen. Het deskundigenonderzoek betreft onder meer de haalbaarheid van het bedrijf en de toerekening van schade. Het in onze schriftelijke vragen genoemde totale netto claimrisico van € 17,5 miljoen is niet automatisch een afzonderlijke reservering (c.q. voorziening) voor PEBE.4 5 Er is in de begroting dus géén rekening 1 Rechtbank Oost-Brabant 5 november 2025, ECLI:NL:RBOBR:2025:8565, r.o. 2.2–2.4, 3.1 en 4.1–4.8. Zie https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBOBR:2025:8565.
2 Rechtbank Oost-Brabant 11 maart 2026, ECLI:NL:RBOBR:2026:1822, r.o. 2.2–2.3, 2.18–2.25, 2.33– 2.43 en 3.8. Zie https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBOBR:2026:1822. 3 Zie voetnoot 2. 4 Zie voetnoot 1. 5 Schriftelijke politieke vragen ‘Miljoenenclaim en financiële verwerking in de begroting 2027’ van Lokaal Maashorst en Forum voor Democratie, 9 november 2026. Zie https://gemeenteraad.gemeentemaashorst.nl/Reports/Item/65835165-1304-4dbc-9bf6- e2d4228a622a. 2/3 gehouden met enige betaling aan PEBE in de komende jaren, terwijl we op basis van de uitspraken van de rechter redelijkerwijs kunnen rekenen op betaling van een forse schadevergoeding. De raad moet vóór de begrotingsbesluitvorming weten welke financiële ruimte werkelijk is gebonden en welke dekking nodig is. Iedere euro die aan vermijdbare procedures en schadevergoeding wordt besteed, kan niet aan voorzieningen voor inwoners worden uitgegeven. Wij willen openheid over belastinggeld en erkenning voor gemaakte fouten. Vragen aan het college: 1. Hoe reëel en sluitend is de begroting 2027? Kan het college onderbouwen dat de begroting 2027, ondanks deze claim, een volledig en getrouw financieel beeld geeft en structureel en reëel in evenwicht is? Waar zijn eventuele lasten en dekking verwerkt en welke correcties zijn nog nodig? Wij verzoeken vóór vaststelling om een toelichting aan de raad. 2.
Wat betekent een miljoenenbetaling concreet voor onze gemeente? Kan het college doorrekenen wat een schadebetaling van € 16 miljoen, en een eventueel hoger bedrag inclusief rente en kosten, betekent voor Maashorst, rekening houdend met verzekeringsdekking? Kan dit verantwoord uit de algemene reserve worden gedekt, welke besluitvorming en eventuele extra leningen zijn daarvoor nodig, en wat resteert jaarlijks tot en met 2030 na alle reeds geplande onttrekkingen? Welke gevolgen heeft dit voor de ruimte voor andere tegenvallers en de uitvoering van gemeentelijke plannen en voorzieningen? 3. Waarom is geen afzonderlijke voorziening voor deze claim opgenomen? Kan het college aangeven of voor PEBE een voorziening is getroffen en waar die is terug te vinden? Zo nee, waarom is bij dit omvangrijke risico volstaan met opname in de risicoparagraaf? Hoe verhoudt dit zich tot artikel 44, eerste lid, onder a en b, BBV, gelet op de waarschijnlijkheid van betaling en de mogelijkheid de schade te schatten? 4. Waarom bleef de gemeente weigeren? Hoe verklaart het college dat de gemeente na herhaalde rechterlijke correcties met nieuwe ondeugdelijke motiveringen bleef komen? Welke bestuurlijke afwegingen en juridische adviezen lagen daaraan ten grondslag, en wie besloot telkens tot voortzetting? 5.
Waarom kwam een oplossing pas na tien jaar? Waarom is het overleg dat eind 2020 een rechtmatige vergunning opleverde niet veel eerder gevoerd? Erkent het college de door de rechtbank beschreven fouten en is het bereid daarvoor excuses aan PEBE aan te bieden? 6. Waarom vroeg de gemeente om extra processtappen? Welk concreet belang dienden de verzochte extra akteronde, opsplitsing van het onderzoek en het tussentijds hoger beroep, die de rechtbank niet doelmatig achtte? Hoe zijn kosten en tijdsverlies afgewogen? Wat is nu de onderzoeksplanning/rechterlijke planning en wordt alle gevraagde medewerking tijdig verleend, of gaan we tot het einde der tijden nog doorprocederen, bijvoorbeeld in cassatie? 3/3 7. Wat wist en besloot het college? Wanneer kende het college de rechterlijke oordelen en de financiële dreiging? Welke verantwoordelijkheid droeg ze voor de proceskoers en de informatie aan de raad? 8. Waarom kreeg de raad geen volledig en herkenbaar beeld? Wanneer en met welke stukken is de gehele raad geïnformeerd over de onrechtmatigheid, de claim en de uitspraken? Voor zover informatie ontbrak: wie besloot daartoe en waarom? Hoe verhoudt dit zich tot de actieve informatieplicht van artikel 169 Gemeentewet? 9. Waarom wordt een voorziening als schuldbekentenis voorgesteld? De rechtbank constateert dat de gemeente zelfs in de schadeprocedure een onjuiste uitleg blijft herhalen.
Nu houdt het college de raad voor dat het treffen van een voorziening zou neerkomen op een schuldbekentenis. Op welk concreet juridisch advies berust die bewering, en kan de raad dat ontvangen? Waarom zou een behoorlijke financiële verantwoording onze rechtspositie schaden, en hoe voorkomt het college dat opnieuw een onjuiste juridische uitleg wordt gebruikt om verantwoordelijkheid voor gemaakte fouten uit te stellen? Ondertekening: Datum indiening : 10-11-2026 Fractie : Lokaal Maashorst en Forum voor Democratie Naam indiener : Christa van de Langenberg en Janco Bethlehem