Bijlage 3. Toelichting
Tekst van het document
Regionaal perspectief voor wonen en werken; Ruimte-voor-ruimteregeling; Groene hoofdstructuur-natuur en Ecologische hoofdstructuur; Bescherming tegen wateroverlast en overstromingen; Grond- en oppervlaktewatersysteem; Land- en tuinbouw; Water; Cultuurhistorie; Agrarisch gebied.
Op 25 oktober 2019 hebben Provinciale Staten de Interim omgevingsverordening vastgesteld. De Interim omgevingsverordening is op 5 november 2019 in werking getreden. De meest recente geconsolideerde versie dateert van 1 augustus 2023. Provincies zijn verplicht om een omgevingsverordening te hebben voordat de Omgevingswet per 1 januari 2024 ingaat. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie Noord-Brabant een 1e stap op weg naar de definitieve omgevingsverordening. De Interim omgevingsverordening voegt bestaande regels uit 6 verordeningen samen. De regels zijn eenvoudiger opgeschreven en omgezet naar een nieuw digitaal systeem, met een meer gebruiksvriendelijke opbouw. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie ook een 1e stap om de regels beter te laten aansluiten bij de werkwijze van de Brabantse Omgevingsvisie en de Omgevingswet. De Interim omgevingsverordening zorgt ervoor dat de provincie en partijen waar ze mee samenwerkt ervaring kunnen opdoen met die nieuwe werkwijze. Waarbij er meer ruimte is om goede initiatieven van inwoners, ondernemers en andere overheden te ondersteunen en maatwerk toe te passen. De Interim omgevingsverordening is beleidsneutraal van karakter. Dat betekent dat er geen nieuwe beleidswijzigingen zijn doorgevoerd, behalve als deze voortvloeien uit vastgesteld beleid, zoals de omgevingsvisie.
In principe zijn de huidige regels gehandhaafd met het huidige beschermingsniveau. Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 35 van 93
De Interim Omgevingsverordening bevat zowel algemene regels (o.a. over de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit) als gebiedsgerichte regels. Bij de gebiedsgerichte regels is vervolgens een onderscheid gemaakt naar ‘structuren’ (basisregels) en ‘aanduidingen’ (aanvullende of afwijkende regels ten opzichte van de basisregels of andere aanduidingen). De ontwikkelingsmogelijkheden voor locaties worden met name bepaald door de ligging van de locatie binnen de eerder genoemde structuren en aanduidingen. Beoordeling In het onderstaande is een relevante uitsnede van de plankaart ‘basiskaart Landelijk gebied’ uit de Iov opgenomen. Deze afbeelding laat zien dat de planlocatie is gelegen binnen de volgende structureren: ‘Gemengd landelijk gebied’ en Landelijk gebied’. Verder laten andere relevante plankaarten zien dat de planlocatie onder meer ook is gelegen binnen de structuren ‘Verbod uitbreiding veehouderij’ en ‘Stalderingsgebied’.
Figuur 20: Uitsnede Iov: basiskaart landelijk gebied (planlocatie is indicatief voorzien van een rode omlijning)
Voor de voorgenomen ontwikkeling zijn er meerdere sporen die gevolgd moeten worden in het kader van toetsing aan de Interim omgevingsverordening. Ten eerste moet voldaan worden aan de ‘basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies’ (paragraaf 3.1.2 van de Interim Omgevingsverordening). Daarnaast moet worden getoetst aan de regels voor ‘Wonen in landelijk gebied’ (artikel 3.68), ‘Afwijkende regels (burger)woningen’ (artikel 3.69) en een ‘Vestiging nietagrarische functie in Landelijk gebied’ (artikel 3.73). Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 36 van 93
Wegens de toekenning van de aanduidingen ‘Verbod uitbreiding veehouderij’ en ‘Stalderingsgebied’ gelden er beperkingen aan de van (intensieve) veehouderijen en mestbewerkingsactiviteiten. Nu met onderhavig planvoornemen een herbestemming plaatsvindt waarmee de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf ter plaatse van een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie mogelijk wordt gemaakt, is het vorenstaande niet relevant en wordt een toetsing aan deze aanduidingen derhalve achterwege gelaten. Evenwichtige toedeling van functies Hoofdstuk 3 van de verordening bevat instructieregels aan gemeenten bij het vaststellen van een bestemmingsplan met betrekking tot zorgplicht, zuinig ruimtegebruik en kwaliteitsverbetering van het landschap. Deze regels worden uitgesplitst in een zorgplicht (artikel 3.5), regels voor zuinig ruimtegebruik (artikel 3.6), toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7), meerwaardecreatie (artikel 3.8) en de kwaliteitsverbetering van het landschap (artikel 3.9) Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit (artikel 3.5) In artikel 3.5 is opgenomen dat voor een goede omgevingskwaliteit en een veilige, gezonde leefomgeving wordt rekening gehouden met: a. zorgvuldig ruimtegebruik (art. 3.6); b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering (art. 3.7); c. meerwaardecreatie (art. 3.8).
Navolgend worden deze aspecten van het plan verder onderbouwd Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6) Het principe van zorgvuldig ruimtegebruik houdt in dat er in beginsel sprake dient te zijn van een bestaand bouwperceel en dat uitbreiding van het ruimtebeslag slechts is toegestaan, mits de financiële, juridische of feitelijke mogelijkheden ontbreken om de beoogde ruimtelijke ontwikkeling binnen dat toegestane ruimtebeslag te doen plaatsvinden. Beoordeling Met de beoogde ontwikkeling vindt een herbestemming plaats waarmee de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf ter plaatse van een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie mogelijk wordt gemaakt. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een bestaand bouwperceel. Verder wordt het huidige bouwvlak binnen de bedrijfsbestemming met een omvang van circa 15.960 m2 zoveel als mogelijk verkleind tot een passende bedrijfsbestemming met een omvang van circa 9.512 m2, waardoor de beoogde ontwikkeling een forse afname van bestaand ruimtebeslag tot gevolg heeft. Ook wordt overtollige bebouwing gesloopt, waardoor het planvoornemen gepaard gaat met een forse afname van bebouwing en hiermee een bijdrage wordt geleverd aan ontstening van het buitengebied.
Nu de beoogde ontwikkeling gebruik maakt van een bestaand bouwperceel, het huidige bouwperceel zoveel als mogelijk wordt verkleind en overtollige bebouwing wordt gesloopt, kan geconcludeerd worden dat de beoogde ontwikkeling in overeenstemming is met het principe van zorgvuldig ruimtegebruik. Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) In artikel 3.7 is tevens opgenomen dat in de toelichting een verantwoording moet worden opgenomen waaruit blijkt dat rekening is gehouden met de gevolgen van de beoogde ruimtelijke ontwikkeling voor de in het plan begrepen gronden en de naaste omgeving, in het bijzonder wat betreft de bodemkwaliteit, de waterhuishouding en de archeologische, cultuurhistorische, ecologische, Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 37 van 93
aardkundige en landschappelijke waarden. Verder dient de omvang van de bebouwing en de beoogde functie te passen in de omgeving en de effecten die de ontwikkeling op de omgeving heeft, waaronder vanwege milieuaspecten en volksgezondheid. Tevens dient de ontwikkeling adequaat te worden afgestemd op de aanwezige infrastructuur. Beoordeling De toetsing van de gevolgen van het voornemen op bovengenoemde aspecten is per onderwerp uiteengezet in voorliggende toelichting. Hieruit volgt dat het voornemen ruimtelijk en milieuhygiënisch aanvaardbaar is. Daarmee wordt voldaan aan de zorgplicht uit artikel 3.5. Meerwaardecreatie (artikel 3.8) Meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken, waaronder: a. de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren waardoor er meerwaarde ontstaat; b. de bijdrage van een ontwikkeling aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. De Omgevingsverordening geeft aan dat de fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit, bedoeld in artikel 3.9 ‘Kwaliteitsverbetering landschap’ deel uit kan maken van de meerwaardecreatie. Beoordeling Het planinitiatief beoogt op meerdere manieren ‘meerwaardecreatie’.
Met de beoogde herbestemming van een vrijkomende niet-agrarische bedrijfslocatie wordt leegstand en verrommeling voorkomen. Verder gaat de beoogde ontwikkeling gepaard met een forse afname van bebouwing, waardoor een bijdrage wordt geleverd aan ontstening van het buitengebied en wordt de huidige bedrijfsbestemming zoveel als mogelijk verkleind, waardoor de beoogde ontwikkeling gepaard gaat met een afname van bestaand ruimtebeslag. Daarnaast wordt binnen de planlocatie voorzien in een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing, waardoor met de beoogde ontwikkeling sprake is van een versterking van de landschappelijke structuur. Daar komt bij dat de beoogde bedrijvigheid minder milieubelastend dan de huidige bedrijvigheid, waardoor de beoogde ontwikkeling eveneens een positief effect heeft op het woon- en leefklimaat ter plaatse van omliggende woningen. Tot slot dient opgemerkt te worden dat met de beoogde ontwikkeling de mogelijkheid wordt geboden dat een bestaand niet-agrarisch bedrijf zich elders binnen de provincie Noord-Brabant kan her-vestigen na beoogde verkoop van de huidige locatie. Hiermee vindt een versterking van de lokale bedrijvigheid binnen de gemeente Maashorst en binnen de kern Uden plaats.
Kwaliteitsverbetering landschap (artikel 3.9) In artikel 3.9 is voorgeschreven dat bij ruimtelijke ontwikkelingen buiten bestaand stedelijk gebied, de ontwikkeling gepaard gaat met een fysieke verbetering van de aanwezige of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap, cultuurhistorie of van de extensieve recreatieve mogelijkheden van het gebied of de omgeving. Deze kwaliteitsverbetering dient bovendien financieel, juridisch en feitelijk te worden geborgd. De bedoelde kwaliteitsverbetering kan mede betreffen een landschappelijke inpassing, het toevoegen van landschapselementen, activiteiten gericht op behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing, het wegnemen van verharding, het slopen van bebouwing e.d. Indien de kwaliteitsverbetering niet op locatie kan worden bewerkstelligd is het ook mogelijk een passende financiële bijdrage te doen in een (gemeentelijk) landschapsfonds.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 38 van 93
In casu is de Beleidsnota uitwerking landschapsinvesteringsregeling van toepassing. Aan de hand van de impact die een bepaalde ontwikkeling op de ruimtelijke kwaliteit heeft wordt bepaald in hoeverre een kwaliteitsverbetering van het landschap is vereist. De impact wordt onder meer bepaald door: -
de omvang van de ontwikkeling (is daarvoor vergroting bestemmingsvlak of bouwvlak nodig); is er sprake van nieuw ruimtebeslag of wordt er gebruik gemaakt van bestaande bebouwing; de aard van de locatie en de omgeving; de aard van de ontwikkeling en de mogelijke hinder voor de omgeving (verkeersaantrekkende werking, geluid, milieucategorie); betreft het een (traditioneel) gebiedseigen of gebiedsvreemde ontwikkeling; de “gewenstheid” van een ontwikkeling vanuit een (sectorale) beleidswens.
Rekening houdend met deze impact op de omgeving worden categorieën van ruimtelijke ontwikkelingen onderscheiden: -
Categorie 1: voor ontwikkelingen die geen of een verwaarloosbare impact hebben ten opzichte van het huidige gebruik geldt geen landschappelijke tegenprestatie. Bijvoorbeeld: bed en breakfast tot 200 m2, aan huis gebonden beroep/bedrijf, vergroten bijgebouw tot 100 m2
-
Categorie 2: voor ontwikkelingen die een beperkte impact hebben ten opzichte van het huidige gebruik op de omgeving is een landschappelijke inpassing vereist. Bijvoorbeeld: verbrede landbouwactiviteiten, vormverandering bouwvlak
-
Categorie 3: voor ontwikkelingen met een aanzienlijke impact ten opzichte van het huidige gebruik is een landschappelijke investering vereist. Het gaat hier om minimaal 20% van de meerwaarde van de gronden (en niet de gebouwen).Bijvoorbeeld: bouwblokvergroting groter dan 1 ha in GroenBlauwe Mantel en groter dan 1,5 ha in het overige gebied, vergroting woning meer dan 600 m3, functiewijzigingen.
Beoordeling De beoogde herbestemming van een niet-agrarische bedrijfslocatie wordt niet expliciet benoemd in de uiteenzetting van de verschillende categorieën. Dit maakt dat de beoogde ontwikkeling, ondanks forse ruimtelijke kwaliteitswinst in de hoedanigheid van sloop van bebouwing en een afname van bestaand ruimtebeslag, als een categorie 3 ontwikkeling beschouwd dient te worden. Immers, de Beleidsnota uitwerking landschapsinvesteringsregeling schrijft voor dat onder categorie 3 alle ontwikkelingen gelden die mogelijk worden gemaakt via een wijzigingsplan of een bestemmingsplanherziening, tenzij de ontwikkeling concreet wordt benoemd in een andere categorie. Dit maakt dat zowel landschappelijke inpassing als kwaliteitsverbetering van het landschap is vereist. Middels een landschappelijk inpassingsplan wordt binnen de planlocatie voorzien in een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing. Beknopt weergegeven worden de volgende landschappelijke maatregelen uitgevoerd: -
Het terugbrengen van houtwallen als groene verbinding in het historisch landschap; Aanplant van kruidenrijk grasland ten behoeve van biodiversiteitsherstel; Aanleg van amfibieënpoel; Aanplant van hoogstamfruitboomgaard ter plaatse van het voorerf.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 39 van 93
In het onderstaande is een uitsnede van het landschappelijk inpassingsplan opgenomen. Het complete landschappelijk inpassingsplan is als bijlage aan de onderhavige toelichting gevoegd.
Figuur 21: Uitsnede landschappelijk inpassingsplan
Verder is de benodigde landschappelijke kwaliteitsverbetering berekend aan de hand van een LIRberekening. In onderstaande LIR-berekening is de bestemmingswinst als gevolg van het planvoornemen berekend. Aan de hand van de voorgenomen planwijziging wordt echter niet tot bestemmingswinst, maar tot een bestemmingsverlies gekomen van circa € 384.220,00. Hierdoor is geen landschappelijke kwaliteitsverbetering vereist. Daar komt bij dat binnen de planlocatie een investering in het landschap plaats aan de hand van sloop van bedrijfsgebouwen ten bedrage van € 85.475,00. Gelet hierop vindt met de beoogde ontwikkeling een aanmerkelijke kwaliteitsverbetering van het landschap plaats. Nu geen sprake is van een bestemmingswinst is eveneens geen aanvullende kwaliteitsverbetering in het landschap plaats en kan volstaan worden met landschappelijke inpassing.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 40 van 93
Bestaand Bedrijven bouwvlak (bebouwd) Bedrijven buiten bouwvlak (onbebouwd) Agrarisch zonder bouwvlak Groen- Landschapselement
m² 15.960 865 7.100 6.258 totaal 30.183
Waarde Bedrag € 90,00 € 1.436.400,00 € 45,00 € 38.925,00 € 7,00 € 49.700,00 € 1,00 € 6.258,00 € 1.525.025,00
9.512 190 500 500 1.000 170 165 18.147 totaal 30.184
€ € € € €
Nieuw Bedrijven bouwvlak (bebouwd) Wonen bouwvkavel grondgebonden Tuin tot 500 m2 Tuin 500 - 1000 m2 Tuin 1.000 - 2000 m2 Tuin vanaf 2.000 m2 Bijbehorend bouwwerk > 100 m2 buitengebied Groen - Landschapselement
€
Totaal nieuw Bestemmingsplanwinst 20% Investeringen Sloop bedrijfsgebouwen (sloop - nieuwbouw) Totaal investeringen Verschil
3419,00
€
90,00 € 275,00 € 275,00 € 125,00 € 25,00 € € 10 € € 35 € 1,00 €
856.080,00 52.250,00 137.500,00 62.500,00 25.000,00 1.700,00 5.775,00 18.147,00
€ € €
1.140.805,00 -384.220,00 -76.844,00
25,00 € €
85.475,00 85.475,00
€
162.319,00
Figuur 22: LIR-berekening
Structuur – gemengd landelijk gebied In het gemengd landelijk gebied stimuleert de Provincie het mengen van functies voor een sterke plattelandseconomie. Hierbij is vooral de ontwikkeling van landbouw van belang, naast andere vormen van bedrijvigheid, natuur, landschap, recreatie en wonen. Het planinitiatief voorziet in de duurzame herbestemming en herontwikkeling van een bestaande nietagrarische bedrijfslocatie. Een en ander is naar aard en omvang passend binnen het gemengd landelijk gebied. Te meer omdat de beoogde ontwikkeling een forse afname van de omvang aan bedrijvigheid tot gevolg heeft. Hiermee wordt bovendien bijgedragen aan de versterking van landschappelijke waarden ter plaatse, alsmede de lokale bedrijvigheid. ‘Wonen in landelijk gebied’ (artikel 3.68)/‘Afwijkende regels (burger)woningen’ (artikel 3.69) Lid 1 Een bestemmingsplan van toepassing op Landelijk gebied bepaalt dat: a. alleen bestaande burgerwoningen en bedrijfswoningen zijn toegestaan; b. zelfstandige bewoning van bedrijfsgebouwen, recreatiewoningen en andere niet voor bewoning bestemde gebouwen is uitgesloten. Lid 2 Een bestemmingsplan kan bij een bestaande woning de vestiging van een andere functie toelaten, als: a. dit past binnen de voorwaarden die voor die functie zijn opgenomen in deze paragraaf; b.
in geval nieuwe bebouwing wordt opgericht, er elders feitelijk en juridisch een gelijkwaardige oppervlakte aan gebouwen is gesloopt. In afwijking van Artikel 3.68 Wonen in Landelijk gebied kan een bestemmingsplan voorzien in: a. de bouw van een woning ter vervanging van een bestaande woning binnen het bouwperceel , als is verzekerd dat: Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 41 van 93
1. de bestaande woning feitelijk wordt opgeheven; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. b. een inpandige splitsing van een beeldbepalende woonboerderij als: 1. een fysieke tegenprestatie wordt geleverd aan het versterken van de omgevingskwaliteit vergelijkbaar met de tegenprestatie voor een ruimte voor ruimtekavel; en 2. de beeldbepalende woonboerderij wordt behouden. c. de vestiging van of de splitsing in meerdere woonfuncties in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing als dat bijdraagt aan het behoud of herstel van deze bebouwing . d. in het gebruik van een voormalige bedrijfswoning als burgerwoning, als is verzekerd dat: 1. er geen splitsing in meerdere woonfuncties plaatsvindt; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. Beoordeling De onderhavige ontwikkeling betreft de herbestemming van de planlocatie ten behoeve van de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf aldaar. De huidige bedrijfswoning wordt herbestemd naar wonen en wordt in gebruik genomen als burgerwoning. Hiermee vindt geen splitsing in meerdere woonfuncties plaats. Verder wordt overtollige bebouwing binnen de planlocatie gesloopt. Echter, hierbij dient opgemerkt te worden dat de Iov voorschrijft dat er sprake moet zijn van een voormalige bedrijfswoning.
De toelichting van de Iov laat zien dat geen sprake is van een voormalige bedrijfswoning indien op het perceel nog een agrarische of niet-agrarische functie wordt uitgeoefend. Het is op grond van provinciaal beleid niet toegestaan om in een dergelijk geval een bedrijfswoning af te splitsen. Gelet hierop is de beoogde herbestemming van de bedrijfswoning tot burgerwoning in beginsel in strijd met de Iov. Echter, de toelichting van de Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant laat zien dat in sommige gevallen verdergaand maatwerk is gewenst. De provincie Noord-Brabant heeft reeds aangegeven dat in dit geval maatwerk mogelijk is en de mogelijkheid bestaat om de huidige bedrijfswoning te herbestemmen naar burgerwoning. Dit onder meer vanwege de forse afname van verstening, het tegengaan van leegstand, de afname van de milieubelastende activiteit, de aanwezige functies in het gebied, de positieve effecten op beleidsdoelstellen en de landschappelijke inpassing. Ook wordt aangegeven dat door de sloop van de bebouwing binnen de planlocatie een meer solitaire ligging van de woning wordt benadrukt. Gelet hierop kan de beoogde herbestemming van de bedrijfswoning naar burgerwoning mogelijk gemaakt worden met toepassing van maatwerk.
Vestiging niet-agrarische functie in landelijk gebied (artikel 3.73) Artikel 3.73 ‘Vestiging niet-agrarische functie in landelijk gebied’ zet de provinciale regels uiteen waaraan bestemmingsplannen of wijzigingsplannen voor niet-agrarische bedrijven aan moeten voldoen bij vestiging in het gemengd landelijk gebied. Hieronder wordt het initiatief hier aan getoetst (in cursief). Lid 1 Een bestemmingsplan van toepassing op Landelijk gebied kan voorzien in de vestiging van een nietagrarische functie op een bestaand bouwperceel als aan de volgende voorwaarden is voldaan: a. de vestiging past binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied waarbij de volgende aspecten zijn betrokken: 1. een gebiedsgerichte benadering welke activiteiten en functies passen in de omgeving; De planlocatie is gelegen in het buitengebied van de kern Uden binnen de gemeente Maashorst. De bebouwde kom van de kern Uden bevindt zich op een kortste afstand van circa 1,4 kilometer in overwegend zuidoostelijke richting. Verder bevindt de planlocatie zich op zeer korte afstand van de A50. Het plangebied maakt onderdeel uit van de Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 42 van 93
lintbebouwing aan de overwegend zuidoostelijke zijde van de Sonhofweg. In de directe omgeving van de planlocatie en aan de Sonhofweg bevinden zich uiteenlopende functies, waaronder niet-agrarische bedrijvigheid binnen de planlocatie, diverse burgerwoningen, diverse agrarische bedrijven en agrarische gronden. De omgeving van de planlocatie laat zich hierdoor overwegend typeren als gemengd buitengebied. Nu binnen de planlocatie in de huidige situatie reeds sprake is van een niet-agrarische bedrijfslocatie en vanwege de omstandigheid dat sprake is van een overwegend gemengd buitengebied, kan de beoogde ontwikkeling als passend binnen de heersende omgevingskarakteristiek worden beschouwd. Verder bevindt de planlocatie zich, zoals hiervoor reeds is aangegeven, in een overwegend gemengde omgeving. Binnen deze gemengde omgeving komen diverse woonfuncties voor. Verder karakteriseert de Sonhofweg zich verder als wonen op bestaande plekken in combinatie met bedrijvigheid. Vanwege deze gemengde omgeving waarbinnen onder meer woningen zijn gesitueerd en vanwege de omstandigheid dat de planlocatie niet binnen een bedrijventerrein is gelegen waarbinnen zware bedrijvigheid is toegestaan, kan geconcludeerd worden dat het terugbrengen van de bedrijvigheid naar minder milieubelastende activiteiten past binnen de gemengde omgeving.
Daarnaast is de planlocatie op grond van gemeentelijk beleid, te weten de Omgevingsvisie 2015, gelegen binnen een gebied wat is aangeduid als ‘Natuur/recreatie buitengebied’. Binnen dit gebied heeft de gemeente onder meer als doel om landelijk gebied en natuur in harmonie te laten vervlechten en kwaliteiten (natuur, landschappelijke structuren) te behouden en te versterken. Hierbij wordt aangegeven dat dit gebied een belangrijk ontspanningsgebied vormt voor omliggende dorpen. De huidige bedrijvigheid binnen milieucategorie 4.2 is niet per definitie passend binnen de ambitie die de gemeente voor ogen heeft voor dit gebied. Het terugbrengen van de bedrijvigheid naar minder milieubelastende activiteiten en de afname van bebouwing en bestaand ruimtebeslag is vanwege de kwaliteitsverbetering die hiermee gepaard gaat passend binnen de gemeentelijke ambitie om landelijk gebied en natuur met elkaar te laten vervlechten en om dit gebied als ontspanningsgebied te kunnen laten fungeren. Verder vindt binnen de planlocatie een aanmerkelijke landschappelijke en natuurlijke kwaliteitsverbetering plaats aan de hand van de aanleg van diverse natuurlijke- en groenelementen in een landschappelijk inpassingsplan. Dit is passend binnen de gemeentelijke ambitie om de kwaliteiten, waaronder natuur en landschappelijke structuren, te versterken.
Verder wordt in de ontwerp-omgevingsvisie aangegeven dat het verbeteren van de biodiversiteit in het buitengebied als ambitie geldt. Met de beoogde ontwikkeling wordt binnen de planlocatie voorzien in een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing aan de hand van een landschappelijke inpassingsplan. Hiermee worden bestaande landschappelijke elementen versterkt en worden nieuwe groene verbindingen gerealiseerd. Gelet hierop is de beoogde ontwikkeling passend binnen voornoemde gemeentelijke ambitie. Tot slot dient opgemerkt te worden dat de planlocatie op grond van voornoemde ontwerpomgevingsvisie is gelegen binnen een gebied wat is aangeduid als De Maashorst. Hierbinnen geldt onder meer de ambitie om natuurwaarden verder toe te laten nemen en de milieusituatie te verbeteren. Ten aanzien van verdere versterking van natuurwaarden is in het vorenstaande reeds uitvoerig beschreven om welke reden hier met het planvoornemen een bijdrage wordt geleverd. Verder wordt met de beoogde ontwikkeling Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 43 van 93
de bedrijvigheid teruggebracht naar minder milieubelastende activiteiten. Dit is passend binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied nu de gemeente Maashorst binnen het gebied waarbinnen de planlocatie zich bevindt onder meer als doel heeft om de milieusituatie verder te verbeteren. Alles in resumering nemende, kan geconcludeerd worden dat de beoogde ontwikkeling passend is binnen de ontwikkelingsrichting die de gemeente Maashorst voor ogen heeft voor het gebied waarbinnen de planlocatie zich bevindt. Dit onder meer omdat de beoogde ontwikkeling een verbetering van de omgevingskwaliteit en een versterking van natuurwaarden tot gevolg heeft en gepaard gaat met een afname van de milieubelastende activiteiten. Dit is passend binnen de gemeentelijke ambitie voor het ‘Natuur/recreatie buitengebied’ en De Maashorst, zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie 2015 en de ontwerp-omgevingsvisie. 2. welke effecten de mogelijke ontwikkeling heeft op andere aspecten, waaronder mobiliteit, agrarische ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders; Door het planvoornemen wordt leegstand voorkomen en wordt een nieuwe invulling gegeven aan een vrijkomende niet-agrarische bedrijfslocatie.
Het terugbrengen van de reeds aanwezige bedrijvigheid binnen de planlocatie naar minder milieubelastende activiteiten heeft een positief effect op het woon- en leefklimaat ter plaatse van omliggende woonfuncties en daarmee op de leefbaarheid. Verder heeft de beoogde ontwikkeling een forse afname van het aantal verkeersbewegingen tot gevolg, waardoor een positieve bijdrage wordt geleverd aan de mobiliteit en de verkeerskundige situatie. Tot slot dient opgemerkt te worden dat de beoogde ontwikkeling geen negatief effect heeft op agrarische ontwikkeling in de directe omgeving. 3. hoe de vestiging bijdraagt aan het versterken van de omgevingskwaliteit, waaronder een bijdrage aan de sloop van overtollig en leegstaand vastgoed in het Landelijk gebied. Het initiatief draagt bij aan het versterken van de omgevingskwaliteit door de sloop van overtollige bebouwing, waardoor een bijdrage wordt geleverd aan ontstening van het buitengebied. Verder vindt een afname van bestaand ruimtebeslag plaats vanwege een aanmerkelijke verkleining van de bedrijfsbestemming en het bouwvlak. Verder gaat de beoogde ontwikkeling gepaard met een verbetering van landschappelijke- en natuurlijke waarden aan de hand van een landschappelijk inpassingsplan. b. er vindt geen splitsing plaats van het bouwperceel; Aan deze voorwaarde wordt voldaan. Van splitsing van het bouwperceel is geen sprake.
Wel dient hierbij opgemerkt te worden dat de huidige bedrijfswoning wordt herbestemd tot burgerwoning. c. overtollige bebouwing wordt gesloopt; Aan deze voorwaarde wordt voldaan. Overtollige bedrijfsgebouwen met een omvang van circa 5.055 m2 worden gesloopt. Ten behoeve van de beoogde vestiging van het (wegen)bouwbedrijf
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 44 van 93
wordt nieuwe bedrijfsbebouwing gerealiseerd in de hoedanigheid van een kantoor- en bedrijfsruimte met een gezamenlijke oppervlakte van circa 1.636 m2. d. de vestiging heeft geen betrekking op: 1. een kantoor met baliefunctie; 2. lawaaisport; 3. mestbewerking. Hier is geen sprake van, waardoor aan deze voorwaarde wordt voldaan. Lid 2 Het bestemmingsplan dat de vestiging mogelijk maakt, borgt dat de functie, ook op langere termijn, past binnen de ontwikkelingsrichting en stelt daartoe regels: a. over een bij de omgeving passende omvang en publieksaantrekkende werking; b. welke specifieke gebruiksactiviteit is toegestaan; c. dat opslag en stalling plaatsvindt in gebouwen; d. dat de ontwikkeling verplaatst naar een passende locatie als deze niet langer past binnen de maximaal toegestane omvang. Aan de voorwaarden wordt voldaan door het opnemen van specifieke gebruiksregels binnen de voorschriften. Middels het opnemen van een specifieke bestemmingsomschrijving wordt de gebruiksactiviteit/de gewenste bedrijfsfunctie en de milieubelastende activiteit binnen de planregels geborgd. Verder wordt een bepaling opgenomen die voorschrijft dat buitenopslag niet is toegestaan en wordt voorgeschreven dat een bedrijfswoning binnen de beoogde bedrijfsbestemming is uitgesloten. Ook is een maximale oppervlakte aan bebouwing opgenomen in de voorschriften.
Een verdere intensivering of uitbreiding van de bedrijfsfunctie wordt niet toegestaan. Lid 3 Als een binnen de omgeving passende omvang geldt voor: a. bedrijvigheid, dat deze kleinschalig is en past binnen een gemengde omgeving waardoor het niet doelmatig is om deze te vestigen op een bedrijventerrein; In casu is sprake van een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie waarbinnen bedrijvigheid binnen milieucategorie 4.2 wordt geëxploiteerd. Met de beoogde ontwikkeling wordt de planlocatie herontwikkeld en herbestemd ten behoeve van de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf ter plaatse. Hiermee wordt de bedrijvigheid in milieucategorie teruggebracht tot milieucategorie 3.1. Een dergelijke afwaartse beweging in de zwaarte van de bedrijvigheid is passend binnen de gemengde omgeving en de ontwikkelingsrichting van het gebied. Bovendien wordt hiermee een passende invulling gevonden voor een bestaande nietagrarische bedrijfslocatie, waardoor leegstand en verrommeling wordt voorkomen. b. een detailhandelsvoorziening, een omvang van het verkoopvloeroppervlak van ten hoogste 200 m²; Niet van toepassing. c. een voorziening ten dienste van vrije-tijd en zorg, een omvang van de bebouwing van ten hoogste 1 hectare.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 45 van 93
Niet van toepassing. 3.3.3 Conclusie Gezien het voorgaande kan worden gesteld dat de voorgenomen ontwikkeling past binnen de beleidskaders zoals zijn verwoord in de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. 3.4 Gemeentelijk beleid 3.4.1 Omgevingsvisie Uden 2015 Toetsingskader Op 17 december 2015 heeft de gemeenteraad van de voormalige gemeente Uden de Omgevingsvisie Uden 2015 (hierna: Omgevingsvisie 2015) vastgesteld, die (tevens) de status van structuurvisie heeft als bedoeld in de Wet ruimtelijke ordening. In de Omgevingsvisie zijn de doelstellingen voor de fysieke leefomgeving voor de lange termijn vastgelegd en daarbij is aangegeven hoe deze te bereiken zijn. De Omgevingsvisie geeft niet alleen aan wat de gemeente gaat doen (of nalaten) om de doelstellingen te bereiken, maar gaat ook in op de vraag hoe initiatiefnemers en hun initiatieven kunnen bijdragen aan het bereiken van die doelstellingen. De Omgevingsvisie 2015 verdeelt het buitengebied in drie verschillende gebieden: buitengebied met accent op natuur en recreatie, gemengd agrarisch gebied en primair agrarisch gebied. In het onderstaande is een relevante uitsnede van de Visiekaart uit de Omgevingsvisie 2015 opgenomen.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 46 van 93
Figuur 23: Visiekaart Omgevingsvisie 2015 (planlocatie is indicatief aangeduid met een rode cirkel)
Bovenstaande uitsnede van de Visiekaart uit de Omgevingsvisie 2015 laat zien dat de planlocatie is gelegen binnen een gebied wat is aangeduid als ‘Natuur/recreatie buitengebied’. Het natuur- en recreatiegebied vormt een belangrijk ontspanningsgebied voor de omliggende dorpen. Er zijn diverse initiatieven op het gebied van gezondheid, duurzame landbouw, ontspanning en recreatie, maar nog zonder duidelijke samenhang. De Omgevingsvisie 2015 wil dit gebied beter bekend maken, verduurzamen en behouden en versterken door middel van regionale samenwerking en uitvoering van het Maashorst Manifest, Landschappen van Allure en Meer Maashorst!. De doelstellingen voor het gebied zijn: • • • • • • •
Een bron van vitaliteit (gezondheid, gezonde voeding, rust, recreatie, spiritualiteit) Stad en dorp, landelijk gebied, natuur en recreatie in harmonie laten vervlechten; De achtertuin van Uden voor de Udenaren, deze delen met de regio (en met toeristen en recreanten van elders); Kwaliteiten (natuur, landschappelijke structuren) behouden en versterken; Bekendheid geven aan de Maashorst als grootste natuur- recreatiegebied van Brabant; Het gebied beter bereikbaar maken (infrastructuur); Duurzaam beheer van het buitengebied.
Beoordeling Met de beoogde ontwikkeling wordt in hoofdzaak een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie herontwikkeld en herbestemd ten behoeve van de vestiging van (wegen)bouwbedrijf ter plaatse. De beoogde ontwikkeling is gelet op diens aard niet volledig passend binnen gemeentelijke doelstellingen
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 47 van 93
binnen het gebied wat is aangeduid als ‘Natuur/recreatie buitengebied’. Echter, nu met de beoogde ontwikkeling een forse kwaliteitsverbetering en een afwaartse beweging plaatsvindt voor wat betreft de zwaarte van de bedrijvigheid, heeft een en ander een positief effect op het ‘Natuur/recreatie buitengebied’ en is de beoogde ontwikkeling in voldoende mate objectiveerbaar binnen de Omgevingsvisie 2015. Daar komt bij dat in de Omgevingsvisie 2015 onder meer als algemeen doel wordt gesteld om de kwaliteiten (natuur, landschappelijke structuren) te behouden en waar mogelijk te versterken. Met een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing aan de hand van een landschappelijk inpassingsplan wordt hieraan een bijdrage geleverd. Hierbij wordt onder meer aansluiting gevonden bij het historisch kleinschalig landschap met een robuuste omzooming aan de hand van houtwallen. Ook vindt een versterking van de ecologische hoofdstructuur plaats met inheemse soorten. Conclusie Nu de beoogde ontwikkeling gepaard gaat met een aanmerkelijke ruimtelijke kwaliteitsverbetering is de beoogde ontwikkeling in voldoende mate objectiveerbaar binnen gemeentelijke uitgangspunten zoals vastgelegd in de Omgevingsvisie 2015.
3.4.2 Ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst: ambities voor een toekomstbestendige gemeente Toetsingskader Momenteel is de Omgevingsvisie gemeente Maashorst: ambities voor een toekomstbestendige gemeente in voorbereiding. Ook al is voornoemde omgevingsvisie nog geen vigerend beleid, omdat een en ander nog niet door de gemeenteraad is vastgesteld, wordt hier in onderhavige toelichting illustratief aan getoetst. In de omgevingsvisie van de gemeente Maashorst wordt een beeld geschetst van de toekomst van de gemeente. De omgevingsvisie gaat over de fysieke leefomgeving: alles wat we buiten zien, horen, ruiken of op een andere manier ervaren. In de omgevingsvisie worden de ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving voor de lange termijn vastgelegd. Bijvoorbeeld over hoe de gemeente wil omgaan met wonen en hoe ruimte geboden wordt aan bedrijvigheid. Maar ook welke rol de gemeente ziet voor de natuur, hoe de gezondheid in de gemeente verbeterd kan worden en hoe de gemeente om wil gaan met de transitie van het landelijk gebied. De omgevingsvisie bevat onder meer de volgende visie: 1. Een leven lang gezond en prettig wonen; 2. Een natuurlijke gemeente zijn; 3. Een sterke en vitale netwerkeconomie doorontwikkelen.
Ten aanzien van een sterke en vitale netwerkeconomie doorontwikkelen is het navolgende opgenomen: Een sterke en vitale netwerkeconomie houdt in dat ondernemers en bedrijven lokaal intensief met elkaar samenwerken. De mensen in onze gemeente zijn hier van nature sterk in, en wij willen als gemeente dit verder blijven versterken. Inwoners van onze gemeente kunnen werken in onze gemeente en lokale ondernemers kunnen lokaal ondernemen. Onze sterke netwerkeconomie heeft ook een belangrijke functie voor omliggende gemeenten. In het ziekenhuis en bij bedrijven op onze bedrijventerreinen werken bijvoorbeeld mensen uit de omgeving, en ze komen er op bezoek. Ook het centrum van Uden heeft een belangrijke verzorgingsfunctie voor de omliggende gemeenten. We blijven daarom inzetten op goede bereikbaarheid en regionale verbondenheid. Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 48 van 93
Vervolgens wordt in de omgevingsvisie een onderscheid gemaakt in een viertal thema’s, te weten: 1. Bodem, water en natuur; 2. Transitie landelijk gebied; 3. Mobiliteitstransitie, voorzieningen en verstedelijking; 4. Vrijetijdsbesteding, recreatie en toerisme. Het grondgebied van de gemeente Maashorst is hierbij ingedeeld in diverse deelgebieden. Beoordeling In het onderstaande is een relevante uitsnede van de visiekaart uit de ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst opgenomen.
Figuur 24: Uitsnede visiekaart ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst (planlocatie is indicatief aangeduid met een rode cirkel)
In de ontwerp-omgevingsvisie wordt onder meer aangegeven dat het verbeteren van de biodiversiteit in het buitengebied als ambitie geldt. Hier is het navolgende over opgenomen (in cursief): In het buitengebied streven we naar biodiversiteitsherstel. Het landelijke gebied is in onze gemeente de belangrijkste verbinder tussen natuurgebieden. Bij het versterken van bestaande landschappelijke elementen en het maken van nieuwe groene verbindingen laten we ons inspireren door het historisch landschap. Agrariërs worden gestimuleerd bij te dragen aan biodiversiteitsherstel op eigen grond. Dit Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 49 van 93
kan bijvoorbeeld door het terugbrengen van houtwallen; dit herstelt de historische verkaveling én zorgt voor meer biodiversiteit. Met de beoogde ontwikkeling wordt binnen de planlocatie voorzien in een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing aan de hand van een landschappelijke inpassingsplan. Hiermee worden bestaande landschappelijke elementen versterkt en worden nieuwe groene verbindingen gerealiseerd door o.a. het aanleggen van een grote oppervlakte aan houtwallen, kruidenrijk grasland en een amfibieënpoel. Gelet hierop is de beoogde ontwikkeling passend binnen voornoemde gemeentelijke ambitie. Ten aanzien van het thema mobiliteitstransitie, voorzieningen en verstedelijking wordt onder meer aangegeven dat de gemeente oog heeft voor een gezonde woon- en leefomgeving. Bij elke ontwikkeling wordt gekeken hoe deze bijdraagt aan de leefkwaliteit van de directe omgeving. Ook wordt aangegeven dat het woon- en leefklimaat aangetast kan worden door zaken als geluids-, lichten geurhinder, die veroorzaakt wordt door bijvoorbeeld bedrijven. Met de beoogde ontwikkeling wordt een positieve bijdrage geleverd aan een gezonde woon- en leefomgeving. Immers, met de beoogde ontwikkeling wordt de bedrijvigheid binnen een gemengde omgeving waarbinnen onder meer woningen zijn gesitueerd in omvang teruggebracht en worden minder milieubelastende activiteiten toegestaan.
Gelet hierop is de beoogde ontwikkeling passend binnen de gemeentelijke ambitie om te streven naar ontwikkelingen die een bijdrage levert aan de leefkwaliteit in de directe omgeving. Verder is ten aanzien van bedrijvigheid het navolgende opgenomen (in cursief): We blijven ons MKB-netwerk faciliteren. We koesteren de bestaande bedrijvigheid in de gemeente door het netwerk verder te versterken. Groeiruimte voor MKB is belangrijk in alle kernen. Nieuwe grootschalige bedrijven (bijvoorbeeld XXL-logistiek, grootschalig datacentrum) verwijzen we door naar de grootschalige bedrijventerreinen in de regio. Aangezien de ruimte in onze gemeente beperkt is, zetten we in op het benutten van de inbreidingsruimte op bestaande bedrijventerreinen. Daarbij kan gedacht worden aan het ontwikkelen van lege plekken, door na te denken over gezamenlijk gebruik van parkeerterreinen/-gebouwen of door (waar mogelijk) de hoogte in te gaan met bedrijfsgebouwen. We geven daarnaast ruimte aan bedrijfsverzamelgebouwen ter stimulering van de netwerkeconomie. De bereikbaarheid van de bedrijventerreinen is van belang, met name ook voor het goederenvervoer.
Daar waar toch behoefte is aan nieuwe bedrijventerreinen, zijn dit de gehanteerde criteria: • Aansluitend op bestaande bedrijventerreinen • Goed ontsloten via bestaande infrastructuur • Verbeteren ontsluiting voor actieve vervoersmiddelen • In de nabijheid van ov-verbindingen • Met inachtname van en goed ingepast t.o.v. cultuurhistorische waarde, landschappelijke waarde en belangrijke groenstructuren. Met de beoogde ontwikkeling wordt in hoofdzaak een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie herontwikkeld en herbestemd ten behoeve van de vestiging van (wegen)bouwbedrijf ter plaatse. Hiermee wordt een passende invulling gevonden voor een vrijkomende niet-agrarische bedrijfslocatie en wordt leegstand en verrommeling voorkomen. De beoogde ontwikkeling is niet aan de orde op een bedrijventerrein, maar vindt plaats ter plaatse van een bestaande bedrijfslocatie binnen het buitengebied.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 50 van 93
Zoals hiervoor reeds is aangegeven, is het grondgebied van de gemeente Maashorst in de ontwerpomgevingsvisie ingedeeld in diverse deelgebieden. De planlocatie bevindt zich hierbij overwegend in een gebied wat is aangeduid als De Maashorst. In het onderstaande is een relevante uitsnede opgenomen.
Figuur 25: Uitsnede ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst
Ten aanzien van De Maashorst zijn de navolgende ambities opgenomen: • Een verdere toename van de natuurwaarden; • Herstel van het natuurlijk watersysteem; • Landbouw in harmonie met de natuur; • Verbeteren van de milieusituatie (bodem en water); • Terughoudendheid met woningbouw (bij hoge uitzondering, mits passend in buurtschap); • Goede bereikbaarheid en toegankelijkheid van het natuurgebied via recreatieve entrees en natuurpoorten, inclusief passende voorzieningen; • Recreatieve activiteiten versterken in de schil rondom de natuurkern (in de kern alleen zeer extensieve vormen van recreatie). Met de beoogde ontwikkeling wordt, zoals hiervoor reeds is aangegeven, een bestaande nietagrarische bedrijfslocatie herontwikkeld en herbestemd ten behoeve van de vestiging van (wegen)bouwbedrijf ter plaatse. De beoogde ontwikkeling is niet direct passend binnen gemeentelijke ambities binnen De Maashorst, gelet op bovenstaande uiteenzetting. Echter, hierbij Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 51 van 93
dient opgemerkt te worden dat de beoogde ontwikkeling gepaard gaat met forse ruimtelijke kwaliteitswinst vanwege een afname van bebouwing en bestaand ruimtebeslag en vanwege de extensivering van het gebruik. Gelet hierop heeft de beoogde ontwikkeling een positief effect op de omgevingskwaliteit binnen De Maashorst, waardoor een en ander in voldoende mate objectiveerbaar is binnen de ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst. Daar komt bij dat binnen de planlocatie wordt voorzien in een zorgvuldige en streekeigen landschappelijke inpassing aan de hand waarvan bestaande structuren worden versterkt en nieuwe landschapsstructuren worden toegevoegd. Gelet hierop draagt de beoogde ontwikkeling bij aan de gemeentelijke ambitie om binnen De Maashorst een verdere toename van de natuurwaarden te bewerkstelligen. Conclusie Nu de beoogde ontwikkeling gepaard gaat met een aanmerkelijke ruimtelijke kwaliteitsverbetering is de beoogde ontwikkeling in voldoende mate objectiveerbaar binnen gemeentelijke uitgangspunten zoals vastgelegd in de ontwerp-omgevingsvisie gemeente Maashorst. 3.4.3 Bestemmingsplan “Partiële herziening buitengebied 2017” In de huidige planologische situatie vormt het bestemmingsplan “Partiële herziening buitengebied 2017” de vigerende planologische situatie voor het plangebied.
Voornoemd bestemmingsplan is op 22 juni 2017 vastgesteld en is nadien in werking getreden en onherroepelijk geworden. De planlocatie kent op grond van het bestemmingsplan “Partiële herziening buitengebied 2017” de bestemmingen “Bedrijf”, “Groen – Landschapselement”, “Agrarisch” en “Agrarisch met waarden – Landschapswaarden”. Verder zijn binnen de planlocatie de navolgende gebiedsaanduidingen van toepassing ‘overige zone – aardkundig waardevol gebied’, ‘overige zone – kleinschalig cultuurlandschap’, ‘overige zone – beperkingen veehouderij’, ‘overige zone – deelgebied natuur/recreatie’, ‘overige zone – gemengd landelijk gebied’, ‘overige zone – partiële herziening 2017’, ‘vrijwaringszone – radar’. In het onderstaande is een afbeelding van de vigerende planologische situatie binnen de planlocatie opgenomen.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 52 van 93
Figuur 26: Uitsnede vigerend bestemmingsplan (planlocatie is indicatief voorzien van een rode omlijning)
Binnen de gronden met een bedrijfsbestemming is een bouwstoffenrecyclingbedrijf met aanhorigheden toegestaan met een maximale bedrijfsoppervlakte van 5.200 m 2. Ter plaatse rust een bouwvlak met een oppervlakte van circa 15.960 m2. Gebouwen dienen te worden opgericht binnen het bouwvlak. Voor bedrijfsgebouwen geldt een maximale goot-en bouwhoogte van 6 meter, respectievelijk 11 meter. Verder is ter plaatse één bedrijfswoning toegestaan met een maximale inhoudsmaat van 750 m3 en is buitenopslag met een oppervlakte van 3.030 m2 toegestaan onder het persoonsgebonden overgangsrecht. De gronden met een groenbestemming bevinden zich overwegend aan de randen van de planlocatie en zijn in hoofdzaak bestemd voor behoud, herstel en/of ontwikkeling van het groen, de landschapselementen, natuurwaarden en de bijbehorende groeiplaats in het algemeen en het behoud, herstel en de ontwikkeling van de landschappelijke waarden en natuurwaarden. Ter plaatse van het resterende deel van de planlocatie is een agrarische bestemming in de hoedanigheid van “Agrarisch” en “Agrarisch met waarden – Landschapswaarden” van toepassing waarbinnen in hoofdzaak een gebruik ten behoeve van agrarische doeleinden, in de vorm van agrarisch bodemexploitatie, met bijbehorende agrarische voorzieningen, zijn toegestaan. Hierbij dient Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 53 van 93
opgemerkt te worden dat aan de uiterst zuidoostelijke zijde de bestemming “Agrarisch met waarden – Landschapswaarden” van toepassing is. De als zodanig bestemde gronden zijn naast agrarische doeleinden eveneens bestemd voor het behoud, herstel en/of de ontwikkeling van de landschapswaarden en natuurwaarden. De beoogde herontwikkeling en herbestemming van de planlocatie ten behoeve van de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf met aanhorigheden ter plaatse is in strijd met het vigerende bestemmingsplan. Het vigerende bestemmingsplan bevat geen binnenplanse afwijkingsmogelijkheden of wijzigingsmogelijkheden waarmee de beoogde ontwikkeling in zijn totaliteit mogelijk gemaakt kan worden. Om de beoogde ontwikkeling mogelijk te kunnen maken, dient het vigerende bestemmingsplan met toepassing van artikel 3.1 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) te worden herzien. Middels onderliggend bestemmingsplan wordt deze herbestemming planologisch-juridisch gewaarborgd en wordt gemotiveerd om welke reden met de beoogde ontwikkeling sprake is van een goede ruimtelijke ordening.
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 54 van 93
4 PLANOLOGISCH RELEVANTE (MILIEU)ASPECTEN 4.1 Inleiding Milieubeleid wordt steeds meer geïncorporeerd in andere beleidsvelden. Verbreding van milieubeleid naar andere beleidsterreinen is dan ook een belangrijk uitgangspunt. Ook in de ruimtelijke planvorming is structureel aandacht voor milieudoelstellingen nodig. De milieudoelstellingen worden daartoe integraal en vanaf een zo vroeg mogelijk stadium in het planvormingsproces meegewogen. Een duurzame ontwikkeling van de gemeente is een belangrijk beleidsuitgangspunt dat zijn doorwerking heeft in meerdere beleidsterreinen. In dit hoofdstuk wordt aangetoond dat in milieutechnisch opzicht geen belemmeringen bestaan voor het planvoornemen. Achtereenvolgens worden behandeld: • • • • • • • • • • • • •
bodem; waterhuishouding; cultuurhistorie; archeologie; natuur; flora en fauna; wegverkeerslawaai; bedrijven en milieuzonering; gezondheid; externe veiligheid; luchtkwaliteit; kabels en leidingen; milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling.
4.2 Bodem Toetsingskader De bodemkwaliteit is in het kader van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) van belang indien er sprake is van functieveranderingen en/of een ander gebruik van de gronden. De bodem moet geschikt zijn voor de functie. Mocht er een verontreiniging te verwachten zijn dan wel mocht deze feitelijk aanwezig zijn, dan dient voor vaststelling van een plan en/of het nemen van het besluit inzichtelijk gemaakt te worden of de bodemverontreiniging de voorgenomen functie- en/of bestemmingswijziging in het kader van gezondheid en/of financieel gezien in de weg staat. Hierbij dient inzichtelijk gemaakt te worden of sprake is van een te verwachten of feitelijke verontreiniging. Beoordeling Met de beoogde ontwikkeling wordt een bestaande niet-agrarische bedrijfslocatie herontwikkeld en herbestemd ten behoeve van de vestiging van een (wegen)bouwbedrijf met aanhorigheden. Verder wordt een bestaande bedrijfswoning herbestemd tot burgerwoning. Gelet hierop is in de huidige situatie binnen de planlocatie reeds een bedrijfsfunctie, o.a. met kantoorfunctie, toegestaan. Ook is binnen de planlocatie in de huidige situatie reeds een woonfunctie toegestaan, nu ter plaatse reeds bewoning is toegestaan binnen een bedrijfswoning. In de beoogde situatie wordt de huidige bedrijfsfunctie in omvang en zwaarte fors teruggebracht en wordt de bedrijfswoning herbestemd tot burgerwoning.
Wanneer het huidige en het beoogde gebruik tegen elkaar worden afgezet, kan geconcludeerd worden dat de beoogde ontwikkeling niet gepaard gaat met de komst van een gevoeligere functie. Verder vindt ter plaatse van de om te zetten bedrijfswoning weliswaar een functiewijziging plaats, maar ter plaatse is zowel in de huidige als de beoogde situatie een woonfunctie Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 55 van 93
met aanhorigheden toegestaan. Dit maakt dat geconcludeerd kan worden dat de beoogde ontwikkeling in beginsel geen andere bodemkwaliteit vraagt dan in de huidige situatie, waardoor de bodemkwaliteit geschikt is voor de beoogde functie. Echter, nu met de beoogde ontwikkeling een gebruikswijziging plaatsvindt, is een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd om te bepalen of de bodemkwaliteit geschikt is voor de beoogde functie. Het complete bodemonderzoek is als bijlage aan de onderhavige toelichting opgenomen. In het onderstaande worden de conclusies in cursief weergegeven. ‘Vanuit milieuhygiënisch oogpunt bestaan ons inziens geen bezwaren tegen de voorgenomen onroerend goed transactie en beoogde bestemmingsplanwijziging, rekening houdend met onderstaande aanbevelingen en opmerkingen. Geadviseerd wordt om, na verwijdering van de momenteel aanwezige belemmering (vegetatie en verhardingen) op het maaiveld, nog aanvullend een maaiveldinspectie uit te voeren om een definitieve uitspraak te kunnen doen over de contactzone’. Conclusie Het aspect ‘bodem’ staat het planvoornemen niet in de weg. 4.3 Waterhuishouding Per 1 november 2003 is het verplicht om bij ruimtelijke ingrepen de watertoets toe te passen. Deze verplichting is wettelijk geregeld in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro).
In deze watertoets moet inzicht worden geboden in de effecten van het initiatief op de waterhuishouding. In het kader van de watertoets dient de gemeente voorafgaand aan de procedure het voornemen van de ruimtelijke ingreep aan het waterschap te verzenden. De gemeente en het waterschap kunnen afspraken maken over de wijze waarop het aspect water in het ruimtelijk plan is opgenomen. In deze waterparagraaf komen de volgende onderdelen aan bod: - Beschrijving waterrelevant beleid; - Bestaande waterhuishoudkundige situatie; - Beoogde waterhuishoudkundige situatie. Toetsingskader De Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) is vanaf 22 december 2000 van kracht. De KRW heeft als doel om te komen tot schone, ecologisch gezonde stroomgebieden, waarin water op een duurzame manier wordt gebruikt. Om dit doel te bereiken is een systematiek opgesteld die alle Europese lidstaten in de nationale wetgeving moeten implementeren en uitvoeren. De Nederlandse regering heeft invulling aan de KRW gegeven middels de Waterwet, die in werking is getreden op 22 december 2009. 4.3.1 Rijksbeleid Waterwet De Waterwet regelt het beheer van de waterkeringen, het oppervlaktewater en het grondwater, verbetert de samenhang tussen waterbeleid en ruimtelijke ordening en zorgt voor een eenduidige bestuurlijke procedure en daarbij behorende rechtsbescherming voor besluiten.
De Waterwet dient als paraplu om de Kaderrichtlijn Water (KRW) te implementeren en geeft ruimte voor implementatie van toekomstige Europese richtlijnen. De waterschappen hebben een bevoegdheid voor het verlenen van vergunningen voor grondwateronttrekkingen, bemalingen en infiltraties, met uitzondering van onttrekkingen voor drinkwater, koude en warmteopslag en grote industriële onttrekkingen van meer
Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 56 van 93
dan 150.000 m³/jaar. Gemeenten hebben verdergaande taken en bevoegdheden in het kader van de zorgplicht voor het inzamelen van afvalwater in de riolering en voor hemelwater en grondwater. Kaderrichtlijn Water De Kaderrichtlijn Water (KRW) is een Europese richtlijn die moet leiden tot een verbetering van de kwaliteit van het oppervlakte- en grondwater. De Kaderrichtlijn moet in landelijke wet- en regelgeving worden omgezet. Met de komst van de Implementatiewet EG-kaderrichtlijn water is de KRW vertaald in de Nederlandse wetgeving. De Europese kaderrichtlijn heeft gevolgen voor de gemeente op het gebied van riolering, afkoppelen, toepassing van bouwmaterialen en het ruimtelijke beleid. Er worden ecologische en fysisch-chemische doelen geformuleerd die afhankelijk zijn van de functie van een watergang. Nationaal Water Programma 2022-2027 De minister van Infrastructuur en Milieu en de staatssecretaris van Economische Zaken hebben op 18 maart 2022 het Nationaal Water programma (NWP) 2022 – 2027 vastgesteld. Het Nationaal Waterprogramma 2022-2027 is de opvolger van het Nationaal Waterplan 2016-2021 en vervangt dit plan én de partiële herzieningen hiervan. Het NWP beschrijft de hoofdlijnen en ambities van het nationale waterbeleid en het beheer van de rijkswateren en rijksvaarwegen. Voor het waterbeleid is het NWP een uitwerking van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI).
Klimaatverandering, milieuverontreiniging en ruimtedruk vormen de komende jaren grote uitdagingen. Ook moet infrastructuur zoals bruggen en sluizen in stand worden gehouden en waar nodig vervangen of gerenoveerd. De wateropgaven staan niet op zichzelf; een integrale aanpak met andere opgaven in de fysieke leefomgeving zoals de energietransitie, woningbouw en de landbouw is noodzakelijk. Het NWP beschrijft hoe we hiermee omgaan en hoe we zorgen dat water een leidend principe is in de ruimtelijke inrichting van Nederland. Bestuursakkoord water Het Bestuursakkoord Water volgt op het Nationaal Bestuursakkoord Water en bevat hernieuwde afspraken over bestuur, financiën en richtinggevende kaders voor onder andere water. De maatregelen uit het Bestuursakkoord Water zijn gericht op: • Heldere verantwoordelijkheden, minder bestuurlijke drukte; • Beheersbaar programma voor de waterkeringen; • Doelmatig beheer van de waterketen; • Werkzaamheden slim combineren; • Het waterschapsbestuur. De doelstellingen van het ‘oude’ Nationaal Bestuursakkoord blijven van kracht. Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptie De relevante beleidsontwikkelingen op het gebied van water worden bij het Rijk opgenomen in het Deltaprogramma. Hierin is voor verschillende thema’s beschreven wat het beleid is en hoe het Rijk dat in overleg met overige partners wil gaan bereiken.
Het Deltaprogramma bestaat uit verschillende onderwerpen op het gebied van water. Voor ruimtelijke ontwikkelingen is het Deltaprogramma Ruimtelijke adaptie het meest relevant, omdat hierin de consequenties van de klimaatontwikkelingen voor Nederland zijn opgenomen, evenals de maatregelen die we moeten nemen om ‘klimaatadaptief’ te worden. Een deel van deze maatregelen zal ruimtelijke impact hebben. Met klimaat adaptief wordt bedoeld: het klimaat veerkrachtig en robuust inrichten van Nederland, gegeven de klimaatontwikkelingen die op ons afkomen. Op basis van de internationale en nationale klimaatmodellen is de verwachting dat het weer in Nederland extremer gaat worden. Dat betekent: Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 57 van 93
meer hevige regenbuien (veel neerslag in korte tijd) en langere periodes met droogte en hitte. Dit heeft consequenties voor de leefbaarheid in steden en dorpen en voor bijna alle (economische) sectoren in Nederland. Met het nemen van klimaatrobuuste maatregelen wordt ingespeeld op deze veranderingen waarmee we steden en dorpen leefbaar houden en (economische) schade door wateroverlast, droogte en hitte beperken. 4.3.2 Provinciaal beleid Regionaal Water en Bodem programma 2022-2027 Het Regionaal Water en Bodem programma (RWP) is de opvolger van het Provinciaal Milieu en Waterplan. Het is onderdeel van het planstelsel voor de wateropgaven in Nederland, samen met het Nationaal Water Programma en de waterbeheerprogramma’s van de waterschappen. Een belangrijke rode draad in het programma is het herstellen van de systeemwerking. Vele generaties lang had het waterbeleid als doel wateroverlast te voorkomen en water zo snel mogelijk af te voeren. Inmiddels weten we beter en is het duidelijk geworden dat het roer om moet: we moeten zuinig zijn op ons water en de bodem, en het water en bodemsysteem moet toegerust zijn op natte én droge tijden. Het doel van het RWP is een klimaat adaptief Brabant met veilig, schoon en voldoende water en een vitale bodem. Met de ambitie dat Brabant in 2050 een klimaatbestendig en veerkrachtig wateren bodemsysteem heeft, dat bestand is tegen extremen.
H Het RWP kent vijf beleidsopgaven met bijbehorende doelen: • Voldoende water: niet te weinig diep en ondiep grondwater en oppervlaktewater met optimale zoetwaterbeschikbaarheid en waterverdeling in geval van extreme droogte, en niet te veel oppervlaktewater om ernstige regionale wateroverlast zo veel mogelijk te voorkomen. • Schoon water: schoon grond- en oppervlaktewater voor onze volksgezondheid en natuur, conform de normen van de KRW; voorkomen van verontreiniging en het beschermen van diepe grondwatervoorraden. • Veilig water: veiligheid tegen hoogwater in het hoofdwatersysteem en het regionaal watersysteem. • Vitale bodem: vergroten van de vitaliteit, sponswerking, resistentie tegen ziekten en natuurlijk productievermogen van de bodem voor duurzame landbouw en biodiversiteit. • Klimaatadaptatie: aanpassen aan klimaatverandering in alle domeinen van het provinciale waterbeleid. 4.3.3 Waterschapsbeleid Waterbeheerplan 2022-2027 In het Waterbeheerplan (WBP) is beschreven welke doelstellingen door Waterschap Aa en Maas worden nagestreefd in de periode 2022 - 2027 en hoe zij die doelstellingen gaan halen. Het plan geldt van 22 december 2021 tot en met 21 december 2027. Het waterbeheerplan is uitgewerkt in de volgende drie programma’s: 1. Waterveiligheid; Het programma ‘Waterveiligheid’ draait om de bescherming tegen overstromingen vanuit de Maas en het regionale watersysteem.
2. Klimaatbestendig en gezond watersysteem; Het programma ‘Klimaatbestendig en gezond watersysteem’ draait om een goed functionerend watersysteem in normale én in extreem droge en natte situaties: klimaatbestendig, robuust, veerkrachtig en stuurbaar. Daarbij let het waterschap op Toelichting bestemmingsplan Sonhofweg 5-7, Uden Pagina 58 van 93
de hoeveelheid (goede waterpeilen, het vasthouden van water en het omgaan met wateroverlast en droogte); en op de kwaliteit van het water (chemisch en ecologisch). 3. Schoon Water; In het programma ‘Schoon Water’ speelt het zuiveren van afvalwater een centrale rol. Voor bebouwde gebieden heeft het waterschap specifieke doelen geformuleerd. In bebouwd gebied werkt het waterschap toe naar een klimaatrobuust watersysteem waarin: • schoon water niet naar de zuivering gaat, maar het grondwater voedt; • de waterkwaliteit geen risico’s geeft voor de volksgezondheid en geschikt is voor een goede ontwikkeling van flora en fauna, maar ook voor recreatie en evenementen; • de kans op wateroverlast en problemen door droogte en hittestress acceptabel is; • de betrokkenheid en het waterbewustzijn van inwoners, bedrijven en andere stedelijke partners is toegenomen. Deze programma’s zijn verder uitgewerkt in het WBP naar concrete doelstellingen. Deze doelstellingen vinden onder andere een doorwerking in de beschikbare instrumenten van het waterschap; Keur, legger, communicatie en stimuleringsmiddelen Brabant Keur Voor de beheergebieden van de waterschappen Aa en Maas, Brabantse Delta En De Dommel geldt dezelfde keur: Brabant Keur.