Bijlage 1b. - Bijlage 2 bij Raadsinformatiebrief Fietsparkeren Uden-centrum: Fietsparkeren Centrum Uden Eindrapport (geanonimiseerd)
Tekst van het document
Fietsparkeeronderzoek centrum Uden Eindrapportage 04-04-2024
© Grenspaal12. Niets uit dit bestek/drukwerk mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt d. m. v. drukwerk , fotokopie , microfilm of op welke andere wijze ook , zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Grenspaal12 , noch mag het zonder een dergelijke toestemming worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd.
Gemeente
a
Maashorst tav.
Fietsparkeeronderzoek april 2024
Project Datum
4
Ons
kenmerk
23-0809-02
Uw
Kenmerk
Xx
(geanonimiseerd)
Uden
Onderwerp
Fietsparkeeronderzoek
Contactpersoon
(geanonimiseerd) EN
Vrijgegeven
ng. (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) | eo (geanonimiseerd) EN |
Bijlagen
door
ee
Uden
/ Eindrapportage
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) EN Nee:
2.
Bijlage 1: Aantal fietsparkeerplaatsen per sectie Bijlage 2: Tabel met de gemiddelde bezettingsgraad Bijlage 3: Tabel met de gemiddelde bezettingsgraad (incl. fout geparkeerd) Bijlage 4: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad Maandag Bijlage 5: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad Woensdag Bijlage 6: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad Vrijdag Bijlage 7: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad Zaterdagmiddag Bijlage 8: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad Zaterdagavond Bijlage 9: Maximale bezettingsgraad (incl. fout geparkeerd) Bijlage 10: Gemiddeld aantal fietsen buiten de fietsenstalling Bijlage 11: Maximaal aantal fietsen buiten de fietsenstalling -
-
-
-
-
ov
Inhoudsopgave 1
2
Inleiding Het centrum van Uden – de eerste indruk
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .
6 9
2. 1 Het centrum van Uden voorziet in diverse voorzieningen 9 In het centrum zijn bijna 2. 000 fietsparkeerplaatsen beschikbaar 2. 2 10 2. 3 Het fietsnetwerk ontsluit het centrum van Uden met de rest van de gemeente en daarbuiten 12 2. 4 Fietsenstalling Mondriaanplein is met de fiets moeilijk bereikbaar 13 2. 5 Fietsen worden regelmatig buiten de stalling geparkeerd 13 . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . .
. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . .
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . .
3
Opzet parkeerdrukonderzoek
. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. .
14
3. 1 14 Het parkeerdrukonderzoek omvat het hele centrumgebied 5 15 3. 2 Het parkeerdrukonderzoek vond 4 weken lang , keer per week plaats 3. 3 Tijdens het parkeerdrukonderzoek was ook aandacht voor fietsen die buiten de stalling staan en het type fiets 16 3. 4 Alle meetresultaten worden gepresenteerd met bezettingsgraden 16 .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
. .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . .
4
Fietsparkeren in Uden 4. 1 4. 2 4. 3
5
6
.. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. .
17
.. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. .
17
. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. .
Conclusie
. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . ..
–
de beleving van de gebruikers
Analyse van enquêteresultaten Analyse van enquêteresultaten
Trends , ontwikkelingen en prognoses 6. 1 6. 2 6. 3
de straatinterviews – de online enquête
19 19 23
.. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
23 24
. . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. .
28
. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. .
. .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. .
Prognoses
. . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . ..
Autonome groei Groei als gevolg van stimulerende maatregelen
28 29 30
. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
30 30
. . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . ..
33
. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. .
Conclusie 7. 1
.. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
–
Trends op het gebied van fietsen Ontwikkelingen
6. 3. 1 6. 3. 2 7
de cijfers
De bezettingsgraden Type fietsen
Fietsparkeren in Uden 5. 1 5. 2
–
Maatregelen
. .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. .
33
termijnmaatregelen mogelijk om huidige Korte maken het de fietsparkeerproblemen op te lossen 33 7. 1. 2 Met maatregelen voor de middellange termijn kunnen bestaande voorzieningen beter worden benut 35 7. 1. 3 Integrale aanpak van de Markt zorgt ook op de lange termijn voor voldoende bereikbaarheid en voorzieningen voor alle fietsers 35 7. 1. 1
.. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. .
.. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. .
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . .
7. 2
8
Aanbevelingen
Bijlagen 8. 1 8. 2 8. 3
. .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. .
36
. .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . ..
38
Bijlage 1: Aantal fietsparkeerplaatsen per sectie Bijlage 2: Tabel met de gemiddelde bezettingsgraad Bijlage 3: Tabel met de gemiddelde bezettingsgraad (incl. fout geparkeerd)
. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .
39 40 41
3/49
8. 4 8. 5 8. 6 8. 7 8. 8 8. 9 8. 10
Bijlage 5: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad - woensdag Bijlage 6: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad - vrijdag Bijlage 7: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad - zaterdagmiddag Bijlage 8: Kaarten met de gemiddelde bezettingsgraad - zaterdagavond Bijlage 9: Maximale bezettingsgraad (incl. fout geparkeerde fietsen) Bijlage 10: Gemiddeld aantal fietsen buiten de fietsenstalling Bijlage 11: Maximaal aantal fietsen buiten de fietsenstalling
. . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .
.. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
. . .. . . . .. . . . . .. . . . .. . . .. . . .
. . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
. . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . .
43 44 45 46 47 48 49
Lijst met figuren Figuur 1: Type voorzieningen centrum Uden 9 Figuur 2: Situering voetgangerszone , fietsstructuur en belangrijkste fietsenstallingen 10 11 Figuur 3: Van nietjes tot overdekte stalling – fietsparkeren in het centrum van Uden Figuur 4: Fietsnetwerk rondom het centrum van Uden 12 5: Figuur Foto's van fietsen die buiten de stalling zijn geparkeerd 13 Figuur 6: Sectiekaart parkeerdrukonderzoek 14 Figuur 7: Overzichtskaart secties markt 15 Figuur 8: De gemiddelde bezettingsgraad exclusief fout geparkeerde fietsen 18 Figuur 9: De gemiddelde bezettingsgraad inclusief de fout geparkeerde fietsen 18 Figuur 10: Reismotief van respondenten straatinterview 23 Figuur 11: Leeftijd van respondenten van de online enquête 24 Figuur 12: Verhouding fietsen/auto per dorp (excl. inwoners Uden) 25 Figuur 13: Verhouding fietsen/auto per reismotief (excl. inwoners Uden) 25 Figuur 14: Bereidheid (aantal respondenten) om met de fiets te komen verdeeld naar woonplaats 26 Figuur 15: Eindoordeel van fietsers en automobilisten over de fietsvoorzieningen in Uden (schaal 1-10) 26 Een Figuur 16: 7-tal vevoershubs in Uden en omliggende kernen 29 Figuur 17: Fietsbereik vanaf Uden centrum.
31 Figuur 18: Alle voorgestelde maatregelen op kaart 33 Figuur 19: voorbeeld toepassing markeringsnagel 36 Figuur 20: Sectienummering en aantal fietsparkeerplaatsen per sectie 39 Figuur 21: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op maandag 42 De Figuur 22: gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op maandag (incl. fietsen buiten de stalling) 42 Figuur 23: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op woensdag 43 Figuur 24: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op woensdag (incl. fietsen buiten de stalling) 43 Figuur 25: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op vrijdag 44 Figuur 26: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op vrijdag (incl. fietsen buiten de stalling) 44 Figuur 27: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op zaterdagmiddag 45 Figuur 28: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op zaterdagmiddag (incl. fietsen buiten de stalling). 45 Figuur 29: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op zaterdagavond 46 . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . . . .. . . .. . . . .. . . . . .. . . .. . . . .. . .
. . .. . . .. . . . .. . . . .. . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
. . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. .
. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .
. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
. . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . ..
. .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .
.. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. .
. .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . .
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . .
. . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
4/49
Figuur 30: De gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie op zaterdagavond (incl. fietsen buiten de stalling). 46 Figuur 31: Maximale bezettingsgraad per sectie 47 Figuur 32: Gemiddeld aantal fietsen buiten de stalling per sectie (44 is hoogste gemiddelde , nummers geven de sectienummering weer) 48 Figuur 33: Maximaal aantal fietsen buiten de stalling per sectie (115 is maximaal aantal , nummers geven de sectienummering weer) 49 . . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . ..
.. . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. .
. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. .
. .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. .
Lijst met tabellen Tabel 1: Telschema inventarisatie fietsparkeerdrukmeting Tabel 2: Gemiddelde bezettingsgraad per teldag Tabel 3: Het aandeel e-bikes en buitenformaat fietsen
.. . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . .
15 17
.. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . . .. . .. . . . .. . . .. . . .. . .
19
.. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . . . .. . . .. . . .. . .
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
5/49
1
Inleiding
De gemeente Maashorst heeft recent haar ontwerp omgevingsvisie gepubliceerd waarin zij
haar missie in drie belangrijke kernwaarden uiteenzet: gezondheid , omgevingskwaliteit en de duurzame samenleving. Binnen deze pijlers is ook vorm gegeven aan een mobiliteitstransitie waarin vanuit het STOMP-principe wordt ingezet op het stimuleren van de actieve modaliteiten lopen en fietsen. Door niet alleen haar bewoners maar ook bezoekers te stimuleren om vooral fietsend dan wel te voet te reizen , wordt gewerkt aan de gezondheid , een schone en prettige leefomgeving en de verduurzaming van het mobiliteitssysteem. Voor de auto zal op termijn minder ruimte zijn , voor de gezonde alternatieven des te meer. Binnen de gemeente Maashorst vervult Uden een belangrijke sleutelrol. Het is de grootste plaats en wordt omringd door meerdere , meer landelijke dorpskernen. Het winkelcentrum van Uden en de voorzieningen die hier zijn gelegen , zijn niet alleen voor de inwoners van Uden , maar voor heel de regio van belang. Daarbij is met name het busstation van Uden een belangrijk knooppunt in de regio waar , naast openbaar vervoer , ook voorzieningen voor fietsers worden aangeboden. De
fiets is binnen de mobiliteitsvisie van de gemeente Maashorst een belangrijke vervoersmodaliteit omdat het zowel een duurzame als een actieve vorm van verplaatsen is. Tevens is het door de toegenomen actieradius van de (e-)fietsers een belangrijke manier geworden om het centrum en de omliggende dorpen te verbinden. Om mensen te stimuleren gebruik te maken van de fiets wil de gemeente het fietsen aantrekkelijker maken door niet alleen aanpassingen te doen aan de infrastructuur , maar ook aan de voorzieningen. Op dit moment bestaat het vermoeden dat er onvoldoende fietsparkeermogelijkheden zijn of dat deze op de verkeerde locaties zijn gelegen omdat fietsen vaak buiten stallingen worden geparkeerd. Daarnaast is de gemeente benieuwd of de huidige fietsvoorzieningen voldoende zijn op de langere termijn en hoe het verbeteren van de voorzieningen zou kunnen bijdragen aan het aanboren van meer fietspotentieel. Denk hierbij aan overdekte , dan wel bewaakte , fietsenstallingen , laadpunten voor e-bikes en deelfietsenhubs. Grenspaal 12 is gevraagd om een fietsparkeeronderzoek te doen en vanuit hun expertise te adviseren over de fietsparkeervoorzieningen die op de korte en lange termijn nodig zijn om het fietspotentieel aan te boren. In dit rapport zal antwoord worden gegeven op de volgende onderzoeksvraag:
Hoe is momenteel het fietsparkeren in het centrum van Uden
georganiseerd en welke maatregelen zijn te treffen om het centrum nog aantrekkelijker te maken voor de fietsers? Om te komen tot een antwoord op deze onderzoeksvraag is het onderzoek opgedeeld in 4 fasen.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
6/49
Inventarisatie huidige fietsstalmogelijkheden en het gebruik (objectief) In deze fase worden de capaciteits- en bezettingsmetingen uitgevoerd. Er wordt in kaart gebracht hoeveel parkeervoorzieningen er aanwezig zijn en waar , binnen het door de gemeente aangegeven studiegebied. Van deze voorzieningen wordt op vooraf vastgestelde data en tijdstippen de bezetting gemeten.
1.
Inventarisatie huidige fietsstalmogelijkheden en het gebruik (subjectief) Het ‘fietsgevoel’ (fietsparkeermogelijkheden en / - ervaring) wordt in kaart gebracht door diverse fietsers te bevragen. Hierdoor krijgen we meer gevoel of , en zo ja , welke problematieken er spelen volgens de inwoners en bezoekers. We doen dit door middel van spontane interviews op straat. Er zullen in totaal 40 interviews worden afgenomen met fietsers (10 interviews per week waarin de metingen plaats vinden).
2.
Daarnaast zullen inwoners via de website van de gemeente Maashorst op de hoogte gesteld worden van het onderzoek en wordt de inwoners gelegenheid geboden om een aantal vragen te beantwoorden. Op deze manier zijn ook potentiële fietsers (bezoekers van Uden die nu nog niet op de fiets naar het centrum komen) in het onderzoek vertegenwoordigd.
Trends , ontwikkelingen en prognoses De gemeente Maashorst is benieuwd naar ontwikkelingen die op termijn het gebruik van de fietsvoorzieningen beïnvloeden. Denk hierbij aan verschillende typen fietsen , deelfietssystemen en een prognose voor het aantal fietsers binnen de gemeente op termijn.
3.
Verkenning mogelijkheden , oplossingsrichtingen en effecten in het centrumgebied Vanuit de vorige stappen is duidelijk geworden waar de gemeente Maashorst en gebruikers (subjectief én objectief) , nu en in de toekomst , behoefte aan hebben. Bij een noodzaak tot aanleg van een of meer fietsvoorzieningen , worden de mogelijke locaties van stallingen benoemd. We leveren een kaart aan waarop de gewenste fietsparkeerlocaties en groottes komen te staan , daarbij is oog voor de wensen van de gebruikers en toekomstige ontwikkelingen.
4.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
7/49
Fase 1. Inventarisatie huidige fietsstalmogelijkheden en
het gebruik (objectief)
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
8/49
2
Het centrum
van
Uden
–
de eerste indruk
Het centrum van Uden is een belangrijke plek voor de inwoners van de gemeente Maashorst. , waar diverse voorzieningen aanwezig zijn. Gekoppeld aan deze voorzieningen zijn er verspreid door het centrum parkeerplaatsen voor fietsers aanwezig. In onderstaande paragrafen is de eerste kennismaking met Uden beschreven en zijn het fietsnetwerk en de aanwezige (fiets)voorzieningen in kaart gebracht.
Het centrum van Uden voorziet in diverse voorzieningen
2. 1
Figuur 1 toont een kaart van het centrum van Uden waarin de volgende functies kunnen worden onderscheidden: ×
Supermarkt
×
Horeca
×
Recreatie (zwembad , bioscoop en theater) Overige winkels (kleding winkels , drogisterijen , speciaalzaken) Gemeentehuis
× ×
Figuur 1: Type voorzieningen centrum Uden In het centrum
Uden komt de functie van ‘overige winkels’ het meest voor. Dit type voorzieningen betreft alle winkels met uitzondering van de supermarkten. Waar de supermarkten vooral zijn gelegen langs de rand van het centrum , zijn de overige winkels met van
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
9/49
centraal in het centrum gelegen. De horecagelegenheden zijn verspreid door het centrum te vinden en daarbij vallen een aantal plaatsen op waar meerdere gelegenheden bij elkaar liggen zoals op de Markt , het Brabantplein , nabij de Kerk en tegenover het SintJansplein. De recreatieve voorzieningen bevinden zich voornamelijk aan de rand van het centrum. name
2. 2
In het centrum zijn bijna 2. 000 fietsparkeerplaatsen beschikbaar
De kaart in figuur 2 toont de voornaamste fietsparkeervoorzieningen , waarbij onderscheid is gemaakt in beugels/nietjes en (semi) bewaakte fietsenstallingen. In totaal zijn 1. 948 fietsparkeerplaatsen aanwezig verspreid door het centrum (zie bijlage 1 voor een meer
gedetailleerde kaart met aantallen). De
gele vlakken op de kaart geven (semi)bewaakte en/of overdekte fietsparkeergelegenheden weer en de groene vlakken geven de overige fietsparkeerplaatsen weer met een mogelijkheid om de fiets vast te zetten door middel van beugels of nietjes.
Figuur 2: Situering voetgangerszone , fietsstructuur en belangrijkste fietsenstallingen
Op de kaart zijn een zevental fietsparkeervoorzieningen aanwezig zijn.
locaties
aangeduid
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
waar
de
belangrijkste
10/49
1.
Busstation
Het
busstation
van
Uden
beschikt
over
een
semi
bewaakte
plaatsen.
We
spreken
hier
over
bewaakt
door middel
van
camera's.
een
semi
bewaakte
fietsenstalling met ruim 720 fietsenstalling omdat deze stalling wordt
stallingen zijn overdekt en de plaatsen zijn voorzien van beugels. zijn voorzieningen aanwezig, zoals een toilet (betaald), horecavoorziening en zijn hier OV-fietsen beschikbaar. De
Door
busstation
een
ligging aan het watertappunt, een de
2.
Mondriaanplein stalling op het Mondriaanplein is fysiek bewaakt op maandag t/m donderdag van 9.00 vur tot 18.00 vur, op vrijdagen van 9.00 vur tot 21.15 vur en op zaterdagen van 9.00 vur tot 17.15 uur. Op maandag t/m donderdag in de avond en op zondag is de stalling op het Mondriaanplein dus niet bewaakt en daarmee is deze fietsenstalling met name bedoeld voor gebruik tijdens de openingsuren van de winkels. De plaatsen in de stalling zijn voorzien van beugels. Er is een (betaald) toilet aanwezig. Ook is er de mogelijkheid om banden op te pompen en om elektrische fietsen op te laden. De
3.
Markt
Rondom 4.
de
markt
in de
vorm
van
nietjes.
Marktstraat
Aan
de zuidkant
5.
Kerkstraat
Op
de Kerkstraat
6.
Pastoor
Er zijn 97 7.
zijn 324 fietsparkeerplaatsen aanwezig
van
de
Marktstraat staan afwisselend
zijn 50 plaatsen
Spieringsstraat plaatsen in de vorm
in de
vorm
van
fietsnietjes.
nietjes aanwezig.
van
fietsbeugels aanwezig.
van
nietjes aanwezig.
Promenade
Er zijn 70
plaatsen
in de
vorm
Gratis fietsenstalling met toezicht
£5
(geanonimiserd)
Figuur 3: Van nietjes
23-0809-02
tot overdekte
Fietsparkeeronderzoek
Uden
stalling
—
—
fietsparkeren
Gemeente
Maashorst
in het centrum
-
Eindrapport
van
Uden
11/49
Figuur 3 toont een aantal foto’s van fietsparkeervoorzieningen met een verwijzing naar een locatie op de kaart waar deze is gemaakt. Foto 1 toont de overdekte fietsenstalling bij het busstation en foto 2 en 5 zijn illustratief voor de fietsnietjes die verspreid door het centrum aanwezig zijn. Foto 3 en 4 horen bij de fietsenstalling op het Mondriaanplein.
2. 3
Het fietsnetwerk ontsluit het centrum gemeente en daarbuiten
van
Uden
met
de
rest van
de
Het centrum van Uden is via verschillende fietsroutes voor de omliggende plaatsen goed bereikbaar. In figuur 4 zijn de belangrijkste fietsroutes weergegeven. In het groen zijn de regionale fietsroutes weergegeven waarmee voornamelijk dorpen uit de gemeente Maashorst worden ontsloten. In het rood zijn de snelfietsroutes weergegeven. Het betreft hierbij 2 tracés van de snelfietsroute F50: Uden – Veghel en Uden – Nistelrode - Oss. De snelfietsroute is nog niet volledig gerealiseerd. Momenteel is het deel tussen Nistelrode en Oss ingericht als snelfietsroute. De rest van de snelfietsroute verloopt grotendeels over bestaande infrastructuur. In het paars zijn de locaties met de meeste fietsparkeerplaatsen in het centrum van Uden weergegeven. De blauwe pijlen geven de mogelijke routes weer vanaf het hoofdfietsnetwerk naar deze stallingen.
Figuur 4: Fietsnetwerk rondom het centrum van Uden
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
12/49
2. 4
Fietsenstalling Mondriaanplein is met de fiets moeilijk bereikbaar
De kaart in figuur 4 toont de bereikbaarheid van de bewaakte fietsenstallingen en deze zijn voornamelijk bereikbaar vanaf de noord- en oostkant van het centrum. De bewaakte stalling
het Mondriaanplein is beperkt bereikbaar , daar kom je enkel vanaf de oostkant. Om de bewaakte stalling op het Mondriaanplein vanuit het westen te bereiken , dienen fietsers of om het centrum heen te fietsen , of door de voetgangerszone. op
Verder zijn de meeste fietsbeugels aanwezig langs de Markstraat en op de Markt. De Marktstraat is voor fietsers een belangrijke toegangsweg tot het centrum , vanwaar de winkels en het voetgangersgebied kunnen worden bereikt. De fietsers hebben vanuit alle richtingen toegang tot de Markt.
2. 5
Fietsen worden regelmatig buiten de stalling geparkeerd
Op basis van de eerste observaties kan voorzichtig worden geconcludeerd dat fietsen regelmatig buiten de fietsenstallingen worden geplaatst. Met name in de voetgangerszone; hier zijn geen fietsparkeervoorzieningen aanwezig , omdat je daar in principe niet op de fiets zou moeten komen. Omdat hier veel winkels en horeca zijn gelegen worden fietsen hier (ongewenst) voor ingangen en etalages geparkeerd. Ook op de Pastoor Spieringstraat zijn (ter hoogte van de Action) veel fietsen buiten de stalling waargenomen.
Figuur 5: Foto's van fietsen die buiten de stalling zijn geparkeerd
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
13/49
3
Opzet parkeerdrukonderzoek
In
de periode tussen 18 september en 28 oktober 2023 is het gebruik van de fietsparkeervoorzieningen in het centrum van Uden in beeld gebracht. Hieronder volgt een omschrijving van de aanpak.
3. 1
Het parkeerdrukonderzoek omvat het hele centrumgebied
Het fietsparkeeronderzoek is uitgevoerd binnen het gebied ‘de centrumring’ van Uden. De centrumring bestaat uit de Pastoor Spieringsstraat , Violierstraat , Kastanjeweg , Koopmanstraat , Wilhelminastraat , Birgittinessenstraat en de Sint Janstraat. Binnen dit gebied bevinden zich de meeste winkels en horecagelegenheden. Op onderstaande kaart geeft de rode lijn de centrumring aan. Dit gebied is verdeeld in secties (blauw) , die allemaal zijn genummerd.
Figuur 6: Sectiekaart parkeerdrukonderzoek
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
14/49
In figuur 7 is een verduidelijking van de secties op de markt weergegeven. Sectie 48 betreft de
fietsenstallingen en de los geparkeerde fietsen rondom het toilet gebouw. Sectie 100 bevat het parkeerterrein waar de markt op maandagochtend plaatsvindt. Hier worden de los geparkeerde fietsen op het terrein van de markt meegenomen.
Figuur 7: Overzichtskaart secties markt
3. 2
Het parkeerdrukonderzoek vond 4 weken lang , 5 keer per week plaats De fietsparkeerdrukmeting is gedurende 4 weken in beeld gebracht. Binnen elke week hebben 5 meetmomenten plaatsgevonden zijnde op maandag , woensdag , vrijdag , zaterdagmiddag en
zaterdagavond. Onderstaande tabel verduidelijkt de meetmomenten van de parkeerdruk.
Tabel 1: Telschema inventarisatie fietsparkeerdrukmeting Week Maandag Woensdag Vrijdag 38 39 41 42 43
10. 00 uur 10. 00 uur 10. 00 uur 10. 00 uur
15. 00 uur 15. 00 uur 15. 00 uur 15. 00 uur
15. 00 uur 15. 00 uur 15. 00 uur 15. 00 uur
-
-
-
Zaterdag middag 15. 00 uur 15. 00 uur 15. 00 uur
Zaterdag avond 20. 00 uur 20. 00 uur 20. 00 uur
-
-
15. 00 uur
20. 00 uur
De dagen en tijdstippen zijn in overleg met de gemeente Maashorst vastgesteld. Zo is de
maandagochtend maatgevend omdat er dan markt is in het centrum van Uden. Bovendien is een meting in de ochtend op een doordeweekse dag interessant voor het busstation , dat vooral door studenten en forenzen wordt gebruikt.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
15/49
Door de aanwezigheid van recreatieve voorzieningen en horeca zijn de woensdagmiddag en
zaterdagavond meegenomen in het onderzoek. Op vrijdag- en zaterdagmiddag verwacht men een piek als gevolg van winkelend publiek (vrijdagavond = koopavond in Uden). De laatste meting vond plaats op zaterdag 28 oktober , deze was in plaats van de geplande
meting op 21 oktober. Mede door slechte weersomstandigheden op deze dag , is deze telling een week later uitgevoerd. Tijdens de inventarisatie viel op dat in de omgeving van de Kerkstraat enkele horecavoorzieningen met 50 fietsparkeerplaatsen aanwezig zijn. Dit gebied is meegenomen in de parkeerdrukmeting. Het telgebied is opgedeeld in secties. In figuur 6 zijn de secties op de kaart weergegeven.
3. 3
Tijdens het parkeerdrukonderzoek was ook aandacht buiten de stalling staan en het type fiets
voor
fietsen die
Tijdens de metingen is voor elke sectie in kaart gebracht welke fietsen binnen en welke fietsen buiten een stalling staan. We spreken van een stalling als een fiets ergens in kan worden gezet , dit wordt een fietsbeugel genoemd. Ook zijn in Uden fietsnietjes aanwezig. Hier worden de fietsen tussen geplaatst en kan de fiets door middel van een ketting aan vast worden gezet. Verder is onderscheid gemaakt in het type fiets , te weten: ×
×
3. 4
Gewone fiets: Dit betreft fietsen van een regulier formaat (plaatsbaar in fietsbeugels). Ook fietsen van kleiner formaat zoals kinderfietsen vallen onder deze categorie. Onder deze categorie vallen ook sportfietsen zoals mountainbikes en wielrenfietsen. Elektrische fiets: Dit betreft alle elektrische fietsen van regulier formaat (plaatsbaar in fietsbeugels). Buiten formaat: Dit betreft alle fietsen die niet plaatsbaar zijn in fietsbeugels. Hieronder vallen alle scooters , brommers , bakfietsen , motoren en (elektrische) fietsen met zodanig grote bakken of tassen dat deze niet meer in één fietsparkeerplaats passen.
Alle meetresultaten worden gepresenteerd met bezettingsgraden
De
resultaten van de tellingen worden als bezettingsgraden gepresenteerd. De bezettingsgraad geeft weer welk aandeel van de aanwezige fietsparkeerplaatsen bezet is. Er wordt gesproken van: -
Een
lage bezettingsgraad wanneer deze niet hoger is dan 50%. Er is dan ruim voldoende plaats om de fiets op die locatie te stallen.
-
Een gemiddeld tot hoge bezettingsgraad wanneer deze tussen de 50 – 80 % ligt. De
stalling wordt veel gebruikt , maar er is meestal wel plaats om de fiets te stallen. -
-
Een
hoge bezettingsgraad wanneer deze hoger is dan 80%. Bij een dergelijke bezettingsgraad neemt het risico dat een stalling regelmatig (te) vol staat toe. > 100% komt alleen voor wanneer fietsen worden meegeteld die ook buiten de stalling staan geparkeerd. Er staan meer fietsen dan aan parkeergelegenheid beschikbaar is.
Bij de presentatie van de resultaten wordt steeds expliciet onderscheid gemaakt tussen de bezettingsgraden met en zonder’ fout’ geparkeerde fietsen. Door deze fietsen mee te tellen
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
16/49
wordt beter inzicht verkregen in wat de werkelijke behoefte aan fietsenstallingen op een specifieke locatie is.
4
Fietsparkeren in Uden
–
de cijfers
Om duidelijke aanbevelingen over het fietsparkeren te kunnen geven , zijn er fietstellingen uitgevoerd waarmee de bezettingsgraad per fietsenstalling is onderzocht. Met de bezettingsgraad kan de parkeerdruk worden gemeten om aan te tonen of er voldoende fietsparkeerplaatsen voor fietsers zijn binnen de kern. Daarbij is er ook aandacht voor fietsen die buiten de stallingen staan en het type fietsen dat in Uden wordt geparkeerd.
4. 1
De bezettingsgraden
De tabellen met de bezettingsgraden van alle secties waar ook fietsenstallingen aanwezig zijn , worden weergegeven in de tabellen in bijlagen 1 en 2. Daarbij corresponderen de kleuren met de legenda en omschrijving van de bezettingsgraden in paragraaf 3. 4. Een kleine
samenvatting met gemiddelden is weergegeven in tabel 2. Tabel 2: Gemiddelde bezettingsgraad per teldag
Bezettingsgraad Bezettingsgraad (incl. fietsen buiten stallingen) Bezettingsgraad (excl. grote stallingen)
30%
Zaterdag middag 40%
Zaterdag avond 32%
64%
41%
58%
43%
64%
47%
77%
56%
Gem.
Maandag
Woensdag
Vrijdag
41%
56%
49%
56%
73%
64%
76%
De figuren 8 en 9 tonen de gemiddelde bezettingsgraad van elke sectie over de gehele
telperiode heen. Figuur 8 geeft de gemiddelde bezettingsgraad weer over de hele telperiode zonder fietsen die geparkeerd staan buiten de stallingen. Figuur 9 neemt deze fout geparkeerde fietsen wel mee. Op beide kaarten geven de grijs gearceerde secties de locaties aan waar geen fietsparkeervoorzieningen aanwezig zijn. In bijlagen 3 - 8 zijn de gedetailleerde kaarten terug te vinden voor elke teldag. Hierop is voor
elke
teldag
weergegeven
apart de gemiddelde bezettingsgraad over de (zowel met als zonder fout geparkeerde fietsen).
hele
telperiode
in kleur
Omdat de bezettingsgraad voor de verschillende secties gedurende de week wisselt , is in bijlage 9 een kaart toegevoegd met de maximale bezettingsgraad voor elke sectie. Er zijn ook twee kaarten toegevoegd die inzicht bieden in het aantal fietsen dat overal buiten de stallingen wordt geplaatst. Deze absolute aantallen geven een beter inzicht in de locaties waar de meeste overlast momenteel is. De kaart in bijlage 10 toont het gemiddelde aantal fietsen dat buiten de stallingen staat per sectie en de kaart in bijlage 11 toont het maximale aantal dat op enig moment is geteld.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
17/49
Figuur 8: De gemiddelde bezettingsgraad exclusief fout geparkeerde fietsen
Figuur 9: De gemiddelde bezettingsgraad inclusief de fout geparkeerde fietsen
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
18/49
4. 2
Type fietsen
Zoals reeds vermeld is bij dit fietsparkeerdrukonderzoek ook een verdeling gemaakt naar type fietsen. Tabel 3 geeft een overzicht van het aantal getelde fietsen per type. Uit deze tabel valt te concluderen dat gemiddeld 75% van de fietsen een ‘gewone’ stadsfiets betreft en 19% een e-bike. Dit is bij benadering ook het gemiddelde beeld van het fietsenpark in Nederland; ca. 16% van alle fietsen in Nederland is een elektrische fiets. In cijfers is het stallingsgedrag tussen fietsers met een stadsfiets of e-bike niet heel verschillend; tussen de 7080% van de fietsen wordt geparkeerd in een stalling of aan een beugel. Daarnaast is het tijdens de metingen opgevallen dat de meeste elektrische fietsen voornamelijk op de Marktstraat en in de bewaakte stalling van het Mondriaanplein staan. Bij het busstation staan in vergelijking met de andere stallingen relatief weinig elektrische fietsen. Dit is te verklaren doordat deze stalling met name wordt gebruikt door mensen die hier overstappen op het openbaar vervoer. Het gaat dus om fietsen die worden gebruikt als voor- en natransport en dit wordt minder vaak gedaan op een e-bike. Circa 5% van het totaal aantal fietsen is van het type buitenformaat en hiervan wordt gemiddeld 51% geparkeerd binnen een stalling.
Kanttekening hierbij is dat fietsen van bezorgdiensten ook zijn meegeteld en deze staan vaker op de stoep nabij horecagelegenheden die ook bezorgen. De categorie buitenformaat is voornamelijk bij het busstation , op de Marktstraat en op de Promenade te vinden. Tabel 3: Het aandeel e-bikes en buitenformaat fietsen Gem. Maandag Woensdag Stadsfiets (totaal) Stadsfiets (in een stalling) E-bike (totaal) E-bike (in een stalling) Buitenformaat (totaal) Buitenformaat (in een stalling)
4. 3
Vrijdag
75% 78%
74% 79%
75% 79%
69% 80%
Zaterdag middag 76% 73%
Zaterdag avond 81% 77%
19% 70% 6%
21% 76% 5%
19% 75% 6%
23% 65% 7%
17% 67% 7%
14% 68% 5%
51%
69%
58%
54%
37%
38%
Conclusie
Op basis van alle tabellen en kaarten (inclusief de kaarten in de bijlagen) kunnen de volgende (belangrijkste) conclusies worden getrokken: 1.
Als alle bijna 2. 000 fietsparkeerplaatsen in het centrum worden beschouwd , is de gemiddelde bezettingsgraad over de hele week 41%. Als we de fietsen die buiten een stalling staan meetellen is dit 56%. De twee grote fietsenstallingen uitgesloten , is deze voor alle beugels gemiddeld 64%. De drukste momenten zijn de maandagochtend en de zaterdagmiddag , dan is de bezettingsgraad bijna 80% (zie ook tabel 2).
2.
Op maandagochtend worden de fietsenstallingen rondom de markt goed gebruikt , wat resulteert in bezettingsgraden van > 80%. Op deze ochtend vindt ook de weekmarkt op deze locatie plaats.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
19/49
3.
Bezettingsgraden van > 80% zie je op deze locatie de rest van de week alleen terug wanneer je alle fout geparkeerde fietsen meetelt. Op de zaterdagavond is dit percentage het hoogst en staan er soms zelfs meer fietsen buiten dan in de stalling.
4.
Het busstation heeft ruim 720 beschikbare fietsenstalplaatsen en deze zijn op maandagochtend voor driekwart bezet. Op de zaterdag wordt deze een stuk minder gebruikt en is nog geen 50% in gebruik. De gemiddelde bezettingsgraad over de hele week is 59%.
5.
Op het Mondriaanplein is een (semi)bewaakte fietsenstalling met 150 plaatsen , waarvan de bezettingsgraad over de hele week (gem. 27%) erg laag is. Op zaterdagavond is deze gemiddeld het laagst met 3% , op de maandagochtend is dit 40%. Wellicht heeft dit te maken met de minder goede bereikbaarheid van deze stalling.
6.
Op de Pastoor Spieringstraat zijn diverse horecazaken gelegen , de bioscoop en een filiaal van de Action. Op zaterdagmiddag zijn de bezettingsgraden erg hoog en met name voor de Action staan vaak fietsen buiten de stalling geparkeerd. Als alle fout geparkeerde fietsen worden meegeteld , is hier op elke teldag onvoldoende plaats.
7.
Op de Markstraat worden fietsen regelmatig buiten de stallingen geparkeerd. In absolute en maximale aantallen worden de meeste fietsen buiten de stalling geplaatst in de secties 52 en 50 met respectievelijk 53 en 69 fietsen. Gemiddeld is dit op de Markstaat het hoogst in sectie 59 , centraal in de Marktstraat. Als in deze straat enkel de bezettingsgraad van de fietsenrekken zou worden getoond , lijkt er meer dan voldoende parkeerplaatsen aanwezig te zijn. Dit geldt voor elke teldag; de fietsen buiten de stalling meegeteld is er momenteel onvoldoende aanbod.
8.
Er zijn meer
9.
Als de absolute aantallen worden beschouwd , dan zijn de volgende locaties ‘hotspots’ voor fout geparkeerde fietsen: a. De Markt; de secties 47-52 zijn langs de Markstraat gelegen en hier zijn bij elkaar opgeteld tot maximaal 210 fout geparkeerde fietsen per telmoment geteld. b. Busstation; hier zijn per telmoment maximaal 115 fout geparkeerde fietsen geteld; c. Pastoor Spieringstraat; de secties 3 en 5 waar op één telmoment bij elkaar opgeteld 82 fout geparkeerde fietsen zijn geteld; d. Markstraat; ten westen van de Markt zijn op de secties 13 en 59 maximaal 36 fout geparkeerde fietsen per sectie geteld.
secties (naast bovengenoemde secties) waar gedurende de hele week onvoldoende plaats beschikbaar is , wanneer ook de fout geparkeerde fietsen worden meegeteld. Met name de secties 23 , 30 , 60 en 64 vallen op. Sectie 30 is het Brabantplein. Mogelijk parkeert men hier graag de fiets in het zicht van het terras vanwege de aanwezige horecagelegenheden. De secties 23 , 60 en 64 liggen aan de zuidzijde van het centrum. Dit zijn meer aanloopstraten naar het centrum waar veel appartementencomplexen zijn gelegen. Het vermoeden bestaat dat de meeste fietsen die hier geparkeerd worden , van bewoners zijn of van bezoekers aan bewoners.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
20/49
10. De tellingen hebben plaatsgevonden in het najaar. De verwachting is dat de bezettingsgraden zoals deze nu zijn gemeten , in het voorjaar en in de zomer hoger zijn.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
21/49
Fase 2. Inventarisatie huidige fietsstalmogelijkheden en
het gebruik (subjectief)
© Grenspaal12. Niets uit dit bestek/drukwerk mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt d. m. v. drukwerk , fotokopie , microfilm of op welke andere wijze ook , zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Grenspaal12 , noch mag het zonder een dergelijke toestemming worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd.
5
Fietsparkeren in Uden
–
de beleving
van
de gebruikers
Naast de parkeerdruk van het fietsparkeren , is ook de beleving van de gebruikers van de fietsparkeervoorzieningen in Uden gemeten. Daartoe zijn zowel straatinterviews afgenomen met de huidige gebruikers , alsook online enquêtes afgenomen via de website van de gemeente. De resultaten van beide kwalitatieve onderzoeken zijn geanalyseerd en de belangrijkste resultaten worden hieronder uiteengezet.
5. 1
Analyse van enquêteresultaten
–
de straatinterviews
Op de dagen dat de fietsparkeermetingen zijn uitgevoerd , zijn interviews op straat afgenomen. Verspreid over 4 weken zijn in totaal 40 personen geïnterviewd die allen met de fiets naar het centrum van Uden zijn gekomen. Door middel van een enquête met een mix van meerkeuze en open vragen zijn de ervaringen van gebruikers van de fietsvoorzieningen in Uden geïnventariseerd. Van de 40 personen die zijn gesproken , had de meerderheid als motief boodschappen doen. De meerderheid van deze groep geeft aan bij voorkeur dicht bij de winkel te parkeren en dat daarvoor te weinig fietsparkeergelegenheid is.
Figuur 10: Reismotief van respondenten straatinterview Meer dan de helft van de bevraagden is ouder
dan 55 jaar. De groep tot 35 is ondervertegenwoordigd met slechts 3 personen , wat wellicht te maken heeft met het moment waarop de interviews werden afgenomen (midden op de dag op weekdagen). Deze groep (tot 35 jaar) was in ieder geval tevreden en had ook niet direct behoefte aan meer voorzieningen. De fietsenstalling op de Markt en het Mondriaanplein zijn onder de geïnterviewden het meest
populair. Slechts twee personen gaven aan hun fiets te plaatsen op het busstation. Dit komt waarschijnlijk vooral doordat deze wordt gebruikt door forenzen/studenten en minder door bezoekers van het centrum. De personen die zijn gesproken die hun fiets op de Markt parkeren , kwamen ook specifiek voor de markt naar Uden toe.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
23/49
Van de 15 mensen die aangeven dat ze de fiets niet veilig kunnen stallen , hebben 14 personen een e-bike. Van deze groep geven wel slechts twee personen een onvoldoende voor de fietsvoorzieningen in Uden. In totaal hebben 7 mensen aangegeven behoefte te hebben aan een bewaakte fietsenstalling nabij de supermarkt en de markt. Gek genoeg geven ook 7
die eerder aangaven met een veilig gevoel de fiets kwijt te kunnen , toch aan dat er behoefte is aan een bewaakte fietsenstalling en wordt er tevens gevraagd om meer aandacht voor fietsendiefstal en handhaving. mensen
79% van de bevraagden die aangeeft graag een bewaakte fietsenstalling te willen is ook bereid hiervoor te betalen en dit betreft met name mensen met een e-bike. Van alle geïnterviewden geeft 45% aan bereid te zijn om te betalen voor een fietsenstalling , eventueel wanneer deze ook is gecombineerd met een openbaar toilet. Gemiddeld scoort het centrum van Uden een ruime voldoende met een 72, , staan er slechts twee onvoldoendes tussen en geven 18 respondenten zelfs een 8.
5. 2
Analyse van enquêteresultaten
–
de online enquête
In de maand
november heeft de online enquête opengestaan voor inwoners van de gemeente Maashorst. Met behulp van deze enquête wordt een breder publiek gevraagd naar de beleving van de fietsvoorzieningen , ook inwoners die nu (nog) niet met de fiets naar het centrum van Uden reizen. In tegenstelling tot het straatinterview is de gemiddelde leeftijd van de respondenten van de online enquête lager en is ook de doelgroep jonger dan 55 jaar vertegenwoordigd.
Figuur 11: Leeftijd van respondenten van de online enquête De enquête is 181 keer ingevuld en daarvan was 64% een inwoner uit Uden. Inwoners uit Uden
komen het meest op de fiets naar het centrum , 80% verkiest de fiets boven de auto en te voet staat met 7% op de derde plaats.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
24/49
De grafiek in figuur 12 toont de verhouding fietsen/auto voor inwoners van de gemeente
Maashorst (excl. de inwoners van Uden). Met uitzondering van Volkel (het dichtstbijzijnde dorp) , is het meest gebruikte vervoersmiddel de auto. Figuur 13 toont de verdeling naar reismotief; de meeste inwoners reizen naar Uden voor vrijetijdsbesteding en pakken daarvoor bij voorkeur ook de auto.
Figuur 12: Verhouding fietsen/auto
per
dorp (excl. inwoners Uden)
Figuur 13: Verhouding fietsen/auto
per
reismotief (excl. inwoners Uden)
Eén van de vragen die is gesteld had betrekking op barrières die men nu ervaart om op de fiets naar Uden te komen. Van de respondenten die nu met de auto komen en aangeven ‘misschien’ bereid zijn om op de fiets te gaan , zijn met name de afstand en de hoeveelheid spullen die men mee moet nemen de voornaamste redenen om dit (nog) niet te doen. Voor wie zeker bereid is om op de fiets te komen , zijn ook de fietsparkeermogelijkheden en het
gebrek aan bewaakte fietsenstallingen de belangrijkste redenen om nu toch de auto te nemen. De grafiek in figuur 14 toont dat vooral mensen die woonachting zijn in Zeeland en Volkel , bereid zijn om met de fiets te komen. In totaal geeft 93% van de respondenten aan dat ze wel of misschien bereid zouden zijn om te fietsen , dus de fietspotentie in de gemeente lijkt hoog.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
25/49
Figuur 14: Bereidheid (aantal respondenten) om met de fiets te komen verdeeld naar woonplaats
Uit de analyse van de enquête blijkt verder dat 67% van de respondenten die nu met de fiets naar Uden komt , zijn fiets met een veilig gevoel kan stallen. Van de mensen die nu met de auto komen , geeft de helft aan zijn fiets niet veilig te kunnen stallen , waardoor dit aspect voor deze doelgroep nu nog een belangrijke barrière lijkt te zijn. Op de vraag of er voldoende parkeergelegenheid is voor de fiets , geeft ruim de helft van de respondenten aan dat het onvoldoende is; slechts 30% geeft aan dat er voldoende zijn. Op de vraag wat men graag verbeterd zou zien aan fietsvoorzieningen in Uden , worden de volgende drie aanpassingen met name genoemd: meer parkeergelegenheid (55 keer) , bewaakt en/of overdekt parkeren (49 keer) en infrastructurele ingrepen (18 keer). De bereidheid om voor het parkeren van de fiets te betalen is relatief laag; onder alle respondenten is dit 36%. Het eindoordeel voor de huidige fietsvoorzieningen in Uden is een 70, onder de fietsers en een 65, onder de automobilisten (zie figuur 15).
Figuur 15: Eindoordeel van fietsers en automobilisten over de fietsvoorzieningen in Uden (schaal 1-10)
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
26/49
Fase 3. Trends
,
ontwikkelingen
en
prognose
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
27/49
6
Trends
,
ontwikkelingen
en prognoses
Dit hoofdstuk gaat dieper in op de trends die zich afspelen op het gebied van fietsen en ook voor dit onderzoek van belang zijn. Daarnaast worden de ontwikkelingen die zich in de gemeente voordoen , met name op het gebied van de fietsinfrastructuur uiteengezet. Tenslotte wordt er verder ingegaan op zowel landelijke prognoses als de fietspotentie binnen de gemeente Maashorst.
6. 1
Trends op het gebied van fietsen
Nederlanders fietsen elk jaar samen meer kilometers en bereikten in 2022 weer het niveau van voor Covid-19. In 2023 zette die trend zich verder door en werd er meer dan ooit gefietst in Nederland. Onderzoekers van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) verwachten dat die stijging de komende jaren zal doorzetten. De groei van de elektrische fiets speelt hier een cruciale rol in en zorgt ervoor dat veel mensen die eerder niet fietsten , nu ook sneller op de fiets zullen springen. Het KiM verwacht tegen 2028 dat het aantal fietskilometers een stijging van 20% zal kennen.1 Volgens een onderzoek van de ANWB laat een derde van de bevraagden zijn of haar elektrische fiets wel eens thuis uit angst voor diefstal. Dit terwijl ze wel van plan waren om zich met de fiets te verplaatsen. Momenteel is 42 procent van het aantal fietsen een e-bike en het gebruik van de elektrische fiets ligt bijna gelijk met dat van een gewone fiets. De bevraagden halen aan dat grote drukte en het gebrek aan een bewaakte stalling de belangrijkste redenen zijn om zich niet met de fiets te verplaatsen voor een bepaald doel. Een bewaakte fietsenstalling lijkt van groot belang om zowel bezitters van een e-bike , als van een gewone stadsfiets , te verleiden naar de stad te komen op de fiets.2 Een ander onderzoek toont aan dat het aantal elektrische fietsen en speedpedelecs blijft groeien.
De verkoop van e-bikes stijgt momenteel met 2% t. o. v. 2021 , die van speedpedelecs zelfs met 9%. Deze cijfers tonen de omslag van normale fietsen naar elektrische fietsen. Ook
bakfietsen en andere varianten zijn aan een opmars bezig waardoor heel wat verandert in het straatbeeld. Cargobikes (fietsen voor goederenvervoer) nemen bijvoorbeeld meer plaats in dan een gewone of elektrische fiets , zowel op de weg als tijdens het parkeren.3 Deze trends leren ons over de veranderingen die plaatsvinden in het straatbeeld op vlak van
verplaatsingen met de fiets. Steeds meer mensen stappen over naar de fiets en gebruiken meer dan ooit elektrische varianten. Dit heeft natuurlijk een invloed op de infrastructuur en voorzieningen die vaak nog zijn bedoeld voor gewone fietsers. De gemiddelde fiets wordt steeds breder door de komst van bak- en cargofietsen waardoor er andere behoeften ontstaan ten aanzien van fiets(parkeer)voorzieningen. De aankoop van een elektrische fiets kost aanzienlijk meer dan een gewone fiets en fietsers wensen dan ook graag hun fiets veilig te kunnen stallen , of de mogelijkheid om de accu op te laden.
1 Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) , (november 2023)). Mobiliteitsbeeld 2023. 2 ANWB , (14 november 2023). E-bikebezitters laten fiets vaker thuis uit angst voor
diefstal.
Opgehaald: E-bikebezitters laten fiets vaker thuis uit angst voor diefstal (anwb. nl) 3 BOVAG , (25 oktober 2023). Mobiliteit in cijfers. Tweewielers 2023-2024. Opgehaald: beschikbaar: Mobiliteit in Cijfers Tweewielers 2023 – 2024 | RAI Vereniging 23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
Nu
28/49
6. 2
Ontwikkelingen
In dit onderdeel worden de ruimtelijke ontwikkelingen besproken die momenteel binnen de
gemeente Maashorst spelen en betrekking hebben op het verbeteren van de infrastructuur voor fietsers. gemeente heeft enkele visies op het vlak van fietsen beschreven in het GVVP (Gemeentelijk Verkeer en Vervoer Plan.4 ). De gemeente gaat zich de komende jaren inzetten om het fietsen aantrekkelijker te maken zodat de fiets als een volwaardig alternatief voor de auto wordt beschouwd. Zo zal bij elke GOW gescheiden fietsvoorzieningen worden gerealiseerd , wat het voor fietsers veiliger en aangenamer maakt om zich te verplaatsen. De wegen van en naar het centrum van Uden zullen daarbij ook worden aangepakt. De
Het GVVP vermeldt dat ook de recreatieve gebieden een opwaardering van de fietsvoorzieningen zullen krijgen. De wegen in en rond deze gebieden zullen worden aangepakt door het plaatsen van vrijliggende voorzieningen zodat de fietser zich ook hier veiliger kan verplaatsen. Om deze fietsverbindingen nog aantrekkelijker te maken , wil de of einde van deze routes een veilige , overdekte gemeente aan het begin fietsparkeervoorziening realiseren , zodat aan de rand van het kerncentrum veilig kan worden gestald (Gemeentelijk Verkeer en Vervoer Plan Uden , 2015 – 2030). De stallingen liggen strategisch bij invalswegen in vier verschillende zoekgebieden rondom het centrum.
Figuur 16: Een 7-tal vevoershubs in Uden en omliggende kernen
4 De
gemeente is momenteel bezig met het schrijven van nieuw beleid.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
29/49
Om deze ontwikkelingen extra kracht bij te geven , wenst de gemeente enkele hubs te creëren waardoor de fiets een onderdeel van de multimodale vervoersketen wordt. Op deze locaties worden verschillende vervoersmodi samengebracht zodat mensen uit alle richtingen de mogelijkheid hebben om zich te verplaatsen op een multimodale , duurzame en vlotte manier. Het gaat hier om zeven hubs verdeeld over Uden en de kleinere kernen rondom. De locaties van de hubs zijn aangeduid op de kaart in figuur 16.
6. 3
Prognoses
Het is niet mogelijk om exact te benoemen hoe groot de fietspotentie is in de gemeente Maashorst. Op basis van de enquête en de eerder genoemde bronnen kan wel een beeld worden geschetst van de verwachte toename in het aantal fietsers en wat dit betekent voor de vraag naar fietsparkeervoorzieningen. Daarbij wordt onderscheid gemaakt in autonome groei en groei als gevolg van stimulerende maatregelen door de (lokale) overheid.
6. 3. 1
Autonome groei
Zoals bij de trends reeds aangehaald , zal de algemene stijging van het fietsgebruik zich verder doorzetten. Het aantal fietskilometers zal vermoedelijk met 20% stijgen binnen de komende vijf jaar. Hoewel de verkoop van het aantal gewone fietsen afneemt , blijft de verkoop van elektrische fietsen , speedpedelecs en cargobikes stijgen. Hierdoor worden er meer fietsers op de weg verwacht waardoor het straatbeeld een grote verandering zal kennen. Mensen zijn bereid om telkens grotere afstanden af te leggen met de fiets waardoor het aantal mogelijke bestemmingen ook toeneemt. Fietsers van buiten de kern zullen ook sneller bereid zijn om te fietsen naar het centrum. De kaart in figuur 17 geeft aan tot waar de fietspotentie voor het centrum van Uden reikt. Gemiddeld gezien is een fietser met een gewone fiets bereid om 75, km af te leggen , voor een fietser met een elektrische fiets is dit gemiddeld 15 km. Door de verwachte toename van het aantal elektrische fietsen neemt het fietsbereik voor het centrum van Uden dusdanig toe , dat inwoners vanuit de hele gemeente en zelfs ook daarbuiten , tot het fietspotentieel behoort.
6. 3. 2
Groei als gevolg van stimulerende maatregelen
groei binnen de gemeente wordt beschreven als “de groei als gevolg van de ontwikkelingen binnen de gemeente , bijvoorbeeld door het verbeteren van de bestaande infrastructuur en door meer aandacht te besteden aan de bereikbaarheid en veiligheid van de fietsers”. Mede door de inspanningen van de gemeente , zullen meer mensen de fiets als volwaardig alternatief van de auto zien. Men legt een steeds een grotere gemiddelde afstand af op de fiets en dit zorgt er voor dat ook van buiten de kernen fietsers zullen worden aangetrokken. Door de inspanningen om de fietsvoorzieningen aan te pakken en veilige routes te creëren vanuit de andere kernen , zullen fietsers vaker geneigd zijn om de fiets te nemen om zich te verplaatsen van of naar Uden. De
Dit blijkt ook uit het resultaat van de enquête waarin 93% van de respondenten aangeven dat ze bereid zijn om met de fiets naar Uden te komen (mits inspanningen van de gemeente). Veilige en comfortabele infrastructuur en de juiste voorzieningen maken het samen mogelijk om deze bereidheid te verzilveren.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
30/49
Figuur 17: Fietsbereik vanaf Uden centrum
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
31/49
Fase 4. Verkenning mogelijkheden oplossingsrichtingen
en
,
effecten in het
centrumgebied
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
32/49
7
Conclusie
Uit de resultaten van het parkeeronderzoek , de straatinterviews/enquêtes en de trends en ontwikkelingen is een maatregelenpakket gekomen. Deze maatregelen met betrekking tot het fietsparkeren in Uden moeten het fietsgebruik in Uden en omgeving stimuleren.
Maatregelen
7. 1
In de volgende 3 subparagrafen worden maatregelen voorgesteld waarmee
op de korte , middel- en lange termijn kan worden voorzien in de behoeften van de (toekomstige) fietser. Alle maatregelen zijn ook gekoppeld aan locaties en terug te vinden op de kaart van het centrum van Uden in onderstaande figuur. Onder de figuur volgt de toelichting per maatregel.
Figuur 18: Alle voorgestelde maatregelen
7. 1. 1 ×
op
kaart
Korte termijnmaatregelen maken fietsparkeerproblemen op te lossen
het
mogelijk
om
de
huidige
Uitbreiden capaciteit: Momenteel zijn er op enkele locaties onvoldoende fietsparkeerplaatsen , op deze locaties wordt regelmatig en veelvuldig buiten de stallingen geparkeerd. Ook in de enquêtes geven respondenten aan dat ze graag meer fietsparkeergelegenheden in het centrum zouden zien. Dit is onder andere te merken aan de noordzijde van de Marktstraat , in het voetgangersgebied en aan de Action.
23-0809-02 Fietsparkeeronderzoek Uden – Gemeente Maashorst - Eindrapport
33/49
Omwille van deze resultaten wordt geadviseerd om extra nietjes te plaatsen op deze locaties zodat het fietsparkeren georganiseerd kan verlopen en de fietsers de mogelijkheid te bieden om hun fiets veilig te stallen nabij de winkels. Daarbij wordt opgemerkt dat ook kort parkeren een belangrijke functie heeft binnen het centrum en dat het meerwaarde heeft om bezoekers de gelegenheid te bieden vlakbij winkels te parkeren. Voor secties rondom het Mondriaanplein waar momenteel hoge bezettingsgraden dan