Bijlage 1. Toelichting en regels
Tekst van het document
BESTEMMINGSPLAN RIJKSWEG S6, SCHAIJK
Opdrachtgever: Projectnr: Datum:
Hendrick de Keyser Monumenten VKL024 4 april 2024
krruit.en
BESTEMMINGSPLAN RIJKSWEG S6, SCHAIJK
Opdrachtgever:
Hendrick de Keyser Monumenten
Projectnr:
VKL024
Rapportnr:
240404 VKL024
Status
vastgesteld
Datum:
4 april 2024
T088-3366 333 F088-3366099 E info@kragten. n I
2
Inhoudsopgave Toelichting
5
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doel 1.2 Ligging en kadastrale begrenzing 1.3 Vigerend bestemmingsplan
7 7 8 10
Hoofdstuk 2 Gebiedsanalyse 2.1 Geschiedenis 2.2 Directe omgeving en plangebied
12 12 12
Hoofdstuk 3 Plan 3.1 Bebouwing en functies 3.2 Verkeer en parkeren 3.3 Groen
15 16 19 22
Hoofdstuk 4 Beleid 4.1 Nationaal niveau 4.2 Provinciaal niveau 4.3 Gemeentelijk niveau
25 25 26 30
Hoofdstuk 5 Uitvoeringsaspecten paragrafen 5.1 Bodemkwaliteit 5.2 Bedrijven en milieuzonering 5.3 Externe veiligheid 5.4 Geurhinder veehouderijen 5.5 Geluid 5.6 Luchtkwaliteit 5.7 Archeologie 5.8 Cultuurhistorie 5.9 Natuurwaarden 5.10 Waterparagraaf 5.11 Beperkingen in verband met militair vliegveld Volkel 5.12 Milieueffectrapportage
37 37 37 38 39 40 41 41 42 42 46 48 49
Hoofdstuk 6 Economische uitvoerbaarheid
51
Hoofdstuk 7 Juridische aspecten 7.1 Algemeen 7.2 Planregels
53 53 53
3
4
Hoofdstuk 8 Procedure 8.1 Omgevingsdialoog 8.2 Overleg ex artikel 3.1.1 Bro 8.3 Terinzagelegging ontwerpbestemmingsplan 8.4 Vaststelling
55 55 55 55 55
Bijlagen toelichting
57
Bijlage 1
Bouwvergunning kantoor
57
Bijlage 2
Kernwaarden en planvisie
57
Bijlage 3
Bouwplan
57
Bijlage 4
Besluit Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
57
Bijlage 5
Verkennend bodemonderzoek
57
Bijlage 6
Besluit aanwijzing Rijksmonument
57
Bijlage 7
Inrichtings- en onderhoudsadvies Rijksweg 56 te Schaijk
57
Bijlage 8
Quickscan flora en fauna
57
Bijlage 9
Bomeneffectanalyse
57
Bijlage 10
Omgevingsdialoog
57
Regels
59
Hoofdstuk 1 Inleidende regels Artikel 1 Begrippen Artikel 2 Wijze van meten
61 61 65
Hoofdstuk 2 Bestemmingsregels Artikel 3 Gemengd Artikel 4 Waarde - Archeologie 3
67 67 70
Hoofdstuk 3 Algemene regels Artikel 5 Anti-dubbeltelregel Artikel 6 Algemene bouwregels Artikel 7 Overige regels
73 73 73 73
Hoofdstuk 4 Overgangs- en slotregels Artikel 8 Overgangsrecht Artikel 9 Slotregel
75 75 75
Bijlagen regels
77
Bijlage 1
Kaart bestaande oppervlaktes hoofd- en bijgebouwen
77
Bijlage 2
Inrichtings- en onderhoudsadvies
77
Toelichting
5
6
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doel Voorliggend rapport betreft het bestemmingsplan "Rijksweg 56, Schaijk" van de gemeente Maashorst.
1.1.1 Aanleiding Het Rijksmonument Huis Jan de Jong is gelegen aan Rijksweg 56 te Schaijk. Naast het woonhuis zijn op het perceel meerdere gebouwen gesitueerd. Het complex, opgezet volgens de beginselen van de Bossche school en gedimensioneerd op basis van ‘het plastisch getal’, is het hoogtepunt uit het oeuvre van architect Jan de Jong. Het geheel is over een periode van enkele decennia ontstaan. De bebouwing omvat het kantoor en woonhuis (19671968), een prieel in een ommuurde tuin (1956), een tweede huis ook wel ‘het ateliergebouw’ genoemd (1962, verbouwd en uitgebreid in 1982), een ‘lichtdrukhuisje’ en carport (1964) en een ingangspoort met galerijen en kapel (1975). In 1982 is een uitbreiding achter de carports ten behoeve van het kantoor aangevraagd en vergund. Deze niet uitgevoerde uitbreiding zal alsnog worden gerealiseerd. Eind 2016 heeft Vereniging Hendrick de Keyser Huis Jan de Jong en omliggend terrein en bijgebouwen verworven. De Vereniging zet zich in voor het behoud van architectonisch of historisch belangrijke gebouwen en hun interieur. Dit wordt gedaan door ze te verwerven, indien nodig te restaureren en te verhuren. Eenmaal verworven panden worden nooit meer afgestaan. Het onderhoud van de panden wordt betaald uit de verhuur waarbij het uitgangspunt is dat de oorspronkelijke functie van het gebouw afleesbaar blijft.
Vereniging Hendrick de Keyser is voornemens de bestemming van het complex te wijzigen. Doel van de functiewijziging is het goed verhuurbaar maken van het complex waardoor bouwkundig onderhoud financieel mogelijk blijft en daarnaast een breed publiek de mogelijkheid bieden kennis te maken met de architectuur van Jan de Jong. Er is gezocht naar een combinatie van functies welke in lijn ligt met het gebruik en de historie van het complex. Hierdoor is inpassing eenvoudig zonder dat het complex wordt aangetast. In het hoofdgebouw, thans woonhuis in combinatie met voormalig kantoor van het architectenbureau van Jan de Jong zullen diverse functies worden ondergebracht, waaronder een kantoor, seminar/bijeenkomstruimte/museale ruimte en recreatief gebruik in de vorm van "Monument en Bed". Ook zal ter plaatse van het reeds op 9 juni 1982 vergunde kantoor (zie bijlage 1) een woning worden gebouwd. Deze functies passen niet binnen het vigerende bestemmingsplan. Om de nieuwe functies mogelijk te maken is een herziening van de bestemmingsplannen 'Buitengebied' en 'Buitengebied, herziening 1' noodzakelijk.
1.1.2 Doel Het doel van dit bestemmingsplan is het bieden van een actueel bestemmingsplan op basis van de Wet ruimtelijke ordening. Het plan biedt de ruimte voor de verwachtingen in de komende tien jaar.
7
1.2 Ligging en kadastrale begrenzing Onderstaande afbeelding geeft de topografische situatie weer.
TOPOGRAFISCHE SITUATIE
8
Onderstaande afbeelding geeft de kadastrale situatie weer. Tevens is de plangrens van voorliggend bestemmingsplan ingetekend.
KADASTRALE SITUATIE
De gronden zijn kadastraal bekend gemeente Landerd, sectie K, nummers 641 (gedeeltelijk) en 655 (gedeeltelijk). De oppervlakte van het plangebied bedraagt circa 6.235 m². De gronden zijn in particulier bezit.
9
1.3 Vigerend bestemmingsplan Ter plaatse van het plangebied vigeren de bestemmingsplannen 'Buitengebied' en 'Buitengbied, herziening 1' en 'Parapluplan wonen en parkeren Landerd’ (vastgesteld 27 juni 2019)'. Onderstaande afbeelding geeft een uitsnede van de vigerende verbeelding. De ligging van het plangebied is aangegeven.
UITSNEDE VERBEELDING VIGEREND BESTEMMINGSPLAN
Ter plaatse van het plangebied geldt de enkelbestemming 'Wonen'. Deze gronden zijn onder andere bestemd voor: woningen, al dan niet in combinatie met aan huis verbonden beroepen en/of mantelzorg; recreatieve voorzieningen in de vorm van kleinschalig kamperen of bed & breakfast; routegebonden horeca als nevenactiviteit, en; huisvesting van tijdelijke werknemers. Ter plaatse van het plangebied geldt tevens de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie 3'. Deze dubbelbestemming verplicht het uitvoeren van archeologisch onderzoek voorafgaand van bepaalde bodemingrepen.
10
Daarnaast gelden ter plaatse van het plangebied de gebiedsaanduidingen 'reconstructiewetzone extensiveringsgebied' (en 'wro-zone - omgevingsvergunning groenblauwe mantel'. Voor deze aanduidingen gelden specifieke regels binnen de agrarische bestemmingen. Voor de woonbestemming op het perceel zorgt deze aanduiding niet voor belemmeringen. Daarnaast is in afwijking van het vigerende bestemmingsplan in 1982 een bouw een kantoor verleend. Achter de carports is het daarmee toegestaan een gebouw op te richten.
Conclusie
De in paragraaf 1.1 beschreven functiewijzigingen passen niet binnen het vigerende bestemmingsplan en verleende vergunning. Een herziening van het bestemmingsplan is derhalve noodzakelijk.
11
Hoofdstuk 2 Gebiedsanalyse Dit hoofdstuk geeft een ruimtelijk-functionele analyse van het plangebied.
2.1 Geschiedenis Huis Jan de Jong is gelegen aan Rijksweg 56 te Schaijk. Naast het woonhuis zijn op het perceel meerdere gebouwen gesitueerd. Het complex, opgezet volgens de beginselen van de Bossche school en gedimensioneerd op basis van ‘het plastisch getal’, is het hoogtepunt uit het oeuvre van architect Jan de Jong. Het geheel is over een periode van enkele decennia ontstaan. De bebouwing omvat het kantoor en woonhuis (1967-1968), een prieel in een ommuurde tuin (1956), een tweede huis ook wel ‘het ateliergebouw’ genoemd (1962, verbouwd en uitgebreid in 1982), een ‘lichtdrukhuisje’ en carport (1964) en een ingangspoort met galerijen en kapel (1975). In 1982 is een uitbreiding achter de carports ten behoeve van een kantoor aangevraagd en vergund. Deze niet uitgevoerde uitbreiding zal alsnog worden gerealiseerd. In het hoofdstuk 'Omschrijving complex' in bijlage 2 Kernwaarden en planvisie' is een uitgebreide beschrijving van de geschiedenis van de bouw van het complex opgenomen.
2.2 Directe omgeving en plangebied Onderstaande afbeelding en de foto's geven de bestaande toestand van de directe omgeving en het plangebied weer.
12
IMPRESSIE PLANGEBIED
2.2.1 Bebouwing en functies Het Huis Jan de Jong staat in het buitengebied van Schaijk aan de drukke doorgaande Rijksweg. Het ensemble van gebouwen staat verscholen in een bosachtige omgeving. Het contrast tussen de natuur en het gebouwde komt hier samen. Tegenover het plangebied staan aan de overkant van de Rijksweg een woning en bedrijf, maar door de grote afstanden en de dichte bosschages beïnvloeden deze gebouwen elkaar niet. Huis Jan de Jong en bijgebouwen vormt een ensemble van hoge gaafheid. De verschillende onderdelen gaan evenwichtig samen als onderdeel van het grotere geheel. Het hoofdgebouw kent oorspronkelijk de functie van woonhuis in combinatie met het voormalig kantoor van het architectenbureau van Jan de Jong. Hoewel het kantoor in de korte vleugel was ondergebracht en het woonhuis in de lange vleugel was deze scheiding in de praktijk minder hard. De entreehal werd gedeeld, deuren ontbraken en het kantoor kent geen eigen toiletgroep of pantry. Ook elektra- en verwarmingsinstallaties zijn niet gescheiden en functioneren als geheel. Sporen van looproutes in de vloeren tonen de verwevenheid van beide vleugels aan. Het lichtdrukhuisje staat leeg. Zowel achter als voor de gebouwen is een grote ommuurde/omheinde tuin aanwezig. De achtertuin wordt ook gebruikt als boomgaard en moestuin.
De gronden van de reeds in 1982 vergunde bebouwing voor het kantoor liggen nu buiten de ommuring, maar zijn altijd bedoeld geweest voor de uitbreiding van het ensemble en passen wel binnen het totaalplan van de tekeningen van Jan de Jong.
13
2.2.2 Ontsluiting Het Jan de Jonghuis is rechtstreeks ontsloten op de Rijksweg en thans biedt het ingangshof parkeerruimte aan 10 auto’s. Omdat in de huidige situatie het gebouw alleen als woning wordt gebruikt is de toegang tot de binnenplaats via een poortgebouw en beperkte parkeerruimte geen probleem.
2.2.3 Groen en water Binnen de ommuring/omheining zijn verschillende groene ruimten aanwezig die verschillende functies hebben. Aan de voorzijde is een grote rustige verblijfstuin aanwezig met enkele grote bomen die voor schaduw en daarmee een prettige verblijfsplek zorgen. Aan de achterzijde is een grote moestuin en boomgaard aanwezig waardoor de achtertuin ook een gebruikstuin is. Op de gronden van de vergunde bebouwing buiten de ommuring zijn 7 grote bomen geplant die een voortzetting zijn van de westelijk muur en daarmee een begrenzing vormen voor de gronden van de vergunde bebouwing. Op deze gronden is een ruige onderbegroeiing aanwezig die zorgt voor een verwaarloosde indruk.
14
Hoofdstuk 3 Plan In dit hoofdstuk is de beschrijving van het plan opgenomen.
Eind 2016 heeft Vereniging Hendrick de Keyser Huis Jan de Jong en omliggend terrein en bijgebouwen verworven. De Vereniging zet zich in voor het behoud van architectonisch of historisch belangrijke gebouwen en hun interieur. Dit wordt gedaan door ze te verwerven, indien nodig te restaureren en te verhuren. Eenmaal verworven panden worden nooit meer afgestaan. Het onderhoud van de panden wordt betaald uit de verhuur waarbij het uitgangspunt is dat de oorspronkelijke functie van het gebouw afleesbaar blijft.
15
3.1 Bebouwing en functies 3.1.1 Hoofdgebouwen Huis Jan de Jong en bijgebouwen vormt een ensemble van hoge gaafheid. Exterieur en interieur vormen een gesamtkunstwerk. De verschillende onderdelen gaan evenwichtig samen als onderdeel van het grotere geheel. Toekomstig gebruik van het complex mag niet betekenen dat de kernwaardes worden aangetast. Thans zijn het woonhuis en ateliergebouw als woning in gebruik. Vereniging Hendrick de Keyser is voornemens de bestemming van het complex te wijzigen. Doel van de functiewijziging is het goed verhuurbaar maken van het complex waardoor bouwkundig onderhoud financieel mogelijk blijft en daarnaast een breed publiek de mogelijkheid bieden kennis te maken met de architectuur van Jan de Jong. Er is gezocht naar een combinatie van functies welke in lijn ligt met het gebruik en de historie van het complex. Hierdoor is inpassing eenvoudig zonder dat het complex wordt aangetast.
OVERZICHT FUNCTIES
16
1.
2.
In het hoofdgebouw zullen diverse functies worden ondergebracht. De functies zijn zodanig gekozen dat het nieuwe gebruik zich kan voegen in het pand en interieur zonder dat grove ingrepen noodzakelijk zullen zijn. Het pand zal echter altijd als eenheid functioneren en verschillende functies zullen niet gelijktijdig plaatsvinden. Scheiding van functies in beide vleugels zou immers betekenen dat er ingrepen gedaan zouden moeten worden welke ten koste gaan van de kernwaarden van het pand. Het hoofdgebouw zal gaan functioneren als Museumhuis, seminar- en bijeenkomstruimte en Monument & Bed (logiesfunctie). Vanwege de waardevolle architectuur van het complex en compleetheid van het ensemble zal Huis Jan de Jong onderdeel worden van “Museumhuizen”, een netwerk van 35 belangrijke en bijzondere woonhuizen uit verschillende periodes en in verschillende stijlen. Middels Museumhuizen wordt de geschiedenis van het Nederlandse woonhuis getoond waarin Huis Jan de Jong een schakel vormt. Liefhebbers kunnen op vaste momenten in de week een bezoek brengen aan het huis. De architectuur van het complex als onderdeel van de Bossche School alsmede het gebruik als woonhuis van de familie staan centraal in de presentatie. Museale ingrepen worden vermeden waardoor men het gevoel heeft op bezoek te zijn in het woonhuis.
Daarnaast leent de grote open woonkamer en het meubilair zich goed voor het gebruik als bijeenkomstfunctie voor bijeenkomsten, vergaderingen en seminars. Tevens is een recreatief gebruik in de vorm van “Monument en Bed” mogelijk. De woning wordt in dit geval kortstondig, als één logieseenheid, verhuurd aan, als gevolg van het aantal slaapkamers en bedden, 8 personen. Het gebruik van het hoofdgebouw zal wisselen. Het zal echter als eenheid functioneren waardoor er geen meerdere gebruiken gelijktijdig plaatsvinden.
3.
Het ateliergebouw is thans in gebruik als woonhuis. Na de bouw in 1962 diende het bouwwerk oorspronkelijk als 1:1 maquette en ontvangstruimte voor opdrachtgevers. Sinds de uitbreiding in 1982 heeft het als woonhuis gefunctioneerd. Het ateliergebouw zal wederom de functie van woonhuis krijgen en permanent worden verhuurd.
4.
Het lichtdrukhuisje werd oorspronkelijk gebruikt als kantoorruimte en als dienende ruimte ten behoeve van het naastgelegen kantoor. Het lichtdrukhuisje zal de functie van kantoor krijgen. Om dit gebruik mogelijk te maken zal een pantry en toilet toegevoegd dienen te worden. Deze nieuwe toevoeging dient zodanig ingepast te worden dat de architectuur en het matenstelsel niet worden verstoord.
5.
Daarnaast zal het niet uitgevoerde plan uit 1982 worden gerealiseerd. Als stedenbouwkundige tegenhanger van het opgehoogde en uitgebreide ateliergebouw zou aan de achterzijde van de carport een twee verdiepingen hoog gebouw worden opgericht. Hoewel niet gebouwd, is de vergunning voor de bebouwing nooit ingetrokken en nog steeds geldig.
ZUIDGEVEL VAN HET POLAN UIT 1982 VOOR UITBRREIDING VAN HET COMPLEX
17
De oorspronkelijke functie van dit nieuw op te richten gebouw zou kantoor zijn. In de toekomst zou het als woonhuis kunnen dienen voor één van de kinderen van Jan de Jong. Vereniging Hendrick de Keyser is voornemens het gebouw alsnog te realiseren en als woonhuis in gebruik te nemen. In één van de opslagruimtes zijn de kozijnen van het pand reeds aanwezig. Hieruit blijkt dat realisatie op een laat moment is afgekapt. De kozijnen geven goede houvast in het uitzetten van het matenstelsel en als de bouwkundige staat het toelaat zullen deze werden hergebruikt. Het gebouw zal een beoogde eenheid vormen met het reeds in 1982 opgehoogde ateliergebouw en gezamenlijk een onderdeel worden van het grotere geheel. Vanwege de waardevolle architectuur zal het complex maximaal 4 dagen per jaar worden opengesteld voor open dagen. Het aantal gelijktijdig aanwezige bezoekers zal beperkt worden tot 40 personen. Handhaving van het aantal bezoekers alsmede het in goede banen leiden van parkeren zal gebeuren door medewerkers van Vereniging Hendrick de Keyser.
3.1.2 Bijgebouwen Naast de hoofdgebouwen kent het plangebied ook een aantal bijgebouwen die horen bij bebouwingsensemble. De gebouwtjes, prieeltjes en overkappingen maken onderdeel uit van het totaalbeeld dat Jan de Jong had geschetst (zie afbeelding in 3.2). Op onderstaande afbeelding zijn de bestaande bijgebouwen en overkappingen en de geplande carport bij parkeerplaats opgenomen. In dit bestemmingsplan worden deze bijgebouwen en overkappingen positief bestemd. Bouwen van extra bijgebouwen is niet toegestaan.
BIJGEBOUWEN EN OVERKAPPINGEN
18
3.2 Verkeer en parkeren 3.2.1 Verkeer Het plan betreft de realisatie van één nieuwe woning en functieverandering van het gebouw naar seminar/bijeenkomstruimte/museale ruimte en Monument & Bed. De functieverandering brengt beperkte extra verkeersbewegingen en parkeervraag met zich mee. De gevolgen van de parkeervraag worden in de volgende paragraaf beschreven. Gezien de beperkte ruimte zal het aantal verkeersbeweging door de toevoeging van één woning en de functieveranderingen beperkt blijven. Ten opzichte van het aantal verkeersbewegingen op de Rijksweg is er geen relevante toename. De rijksweg kan deze toename goed verwerken.
3.2.2 Parkeren Als gevolg van de bestemmingswijziging zal een plek moeten worden bepaald voor het parkeren van auto’s. Het ingangshof biedt thans plaats aan een tiental auto’s, wat uit te breiden is met 4 extra plaatsen. Dit aantal is te beperkt in geval van de voorgestelde functiewijziging. Meer auto’s onderbrengen op het ingangshof zou ten koste gaan van de architectuur. Diverse factoren zijn leidend bij het bepalen van de plek van parkeerplaatsen: De architectuur mag niet worden aangetast door het extra aantal auto’s maar de parkeerplaatsen dienen zich te voegen binnen de structuur van het complex. De benadering van het complex door de toegangspoort is van belang voor de beleving waardoor een plek in de nabijheid van de poort wenselijk is. Voorkomen van aantasting van natuurgebied is wenselijk. Delen van het complex kennen momenteel een woonbestemming waardoor deze procedureel eenvoudiger tot parkeerplek te benoemen zijn dan delen met bestemming natuur. Conform de parkeernormen buitengebied uit het parapluplan wonen en parkeren Landerd, Gemeente Landerd dd 27-06-2019 is onderstaand aantal parkeerplaatsen vereist: Kantoor in lichtdrukhuisje: 2,55 parkeerplaatsen per 100 m2 BVO = 2,55 x 54/100 = 1,4 parkeerplaatsen; Woonhuis in ateliergebouw: Aangehouden is een woonhuis huur vrije sector.
In dit geval zijn 2 parkeerplaatsen per woning vereist; Nieuwbouw woning: Aangehouden is een woonhuis huur vrije sector. In dit geval zijn 2 parkeerplaatsen per woning vereist; Recreatieve woning (M&B) in het woonhuis: Een recreatieve woning wordt niet expliciet genoemd in de parkeernormen. Voor de berekening is de norm van een hotel *** van 6,8 parkeerplaatsen per 10 kamers aangehouden. 7 (op basis van aantal slaapkamers) X 6,8/10 = 4,8 parkeerplaatsen; Museumhuis: 1,1 parkeerplaatsen per 100 m2 BVO = 1,1 x 1220/100 = 13,4 parkeerplaatsen. Een bijeenkomstfunctie of seminarfunctie wordt niet expliciet genoemd in het parapluplan. Daarom wordt specifiek gekeken naar het maximaal aanwezige auto's als gevolg van deze bestemming. Het hoofdgebouw zal verhuurd worden voor kleinschalige vergaderingen, seminars en bijeenkomsten tot 20 personen. Er is gerekend met een norm van 0,8 auto's per bezoeker. Daarnaast is er rekening gehouden met het scenario van 1 auto per bezoeker. 0,8 x 20 = 16 parkeerplaatsen dan wel in geval dat iedere bezoeker zelfstandig met de auto komt: 1 x 20 = 20 parkeerplaatsen Totaal vereist aantal parkeerplaatsen: gebouwdeel Lichtdrukhuis Ateliergebouw Nieuwbouw Hoofdgebouw
functie kantoor woning woning logies (als geheel, geen losse kamerverhuur) museum bijeenkomst
aantal parkeerplaatsen 1,4 2 2 4,8 13,4 16 tot 20
De bij het hoofdgebouw benoemde functies kunnen en zullen niet tegelijktijdig plaatsvinden. Daarom is in onderstaande berekening rekening gehouden met de functie die de grootste parkeerbehoefte heeft (bijeenkomst). Het maximaal aantal benodigde parkeerplaatsen is: 1,4 + 2 + 2 + 16 = 21,4. Er wordt overdag uitgegaan van een dubbelgebruik van 2 parkeerplaatsen van de woningen ten behoeve van de bijeenkomstfunctie. Hierdoor kan het totaal aantal benodigde parkeerplaatsen met 2 worden verminderd tot 19,4.
19
In het worst case scenario waarbij elke bezoeker van de bijeenkomstfunctie met de auto komt en niet rekening wordt gehouden met dubbelgebruik zijn 1,4 + 2 + 2 + 20 = 25,4 parkeerplaatsen nodig. Toekomstplannen van Jan de Jong voor het complex geven aanleidingen voor de bepaling van een nieuwe plaats van de parkeerplaatsen. De grond naast en achter het nieuw te realiseren woonhuis biedt de meest optimale plek om extra de parkeerplaatsen onder te brengen. De sinds 1982 nagenoeg ongewijzigde indeling van het complex is niet een eindpunt van Jan de Jong geweest. Een ongedateerde situatietekening geeft inzicht in zijn ideeën over het terrein na realisatie van het gebouw achter de carport.
SITUATIETEKENING GRONDEN PLANGEBIED DOOR JAN DE JONG
In de toekomstige situatie (zie volgende afbeelding) is het domein naast en achter het nieuwe huis opgedeeld in diverse zones conform de situatietekening zoals getekend door Jan de Jong. Direct achter het huis is een omsloten hof geprojecteerd waardoor de buitenruimte in verhouding komt met het woonhuis. Achter het omsloten hof is ruimte om 5 auto's uit het zicht te stallen. Een bomenrij vormt de overgang tussen de zandweg "Hemelrijk" en het domein achter de carport. Tussen de bomen kunnen 7 auto's uit het zicht worden opgesteld. De parkeerplaatsen worden van de Rijksweg bereikt via de zandweg die hiervoor verbeterd zal worden. Op het ingangshof bevinden zich thans 10 parkeerplaatsen. In geval van maximale parkeerdruk kan dit tijdelijk met 4 plaatsen worden uitgebreid. Hierdoor zijn 5 + 7 + 10 + 4 = 26 parkeerplaatsen beschikbaar. De parkeerplaatsen op het ingangshof worden hoofdzakelijk bestemd voor vaste huurders van het kantoor, woonhuis in het ateliergebouw en woonhuis in de nieuwbouw. Incidentele bezoekers van "Monument en Bed", de seminarruimte als het "Museumhuis" dienen de auto te plaatsen op de nieuw aan te leggen parkeerplaatsen. Incidenteel zal het complex opengesteld worden voor bezichtigingen. Hiervoor zullen zoveel mogelijk parkeerplaatsen gebruikt worden binnen het complex.
In enkele gevallen zal het aantal parkeerplaatsen op eigen terrein wellicht niet voldoende zijn. In dat geval zal worden geparkeerd langs het fietspad parallel aan de Rijksweg onder toezicht van parkeerwachten van Vereniging Hendrick de Keyser.
20
PARKEREN OP EIGEN TERREIN INCLUSIEF MAATVOERING EN FUNCTIE OPPERVLAKTES
Voorgaande parkeersituatie is opgesteld met in achtneming van de adviezen uit de bomeneffectanalyse (zie paragraaf 5.9.2).
21
3.3 Groen Door Blom Ecologie is een Inrichtings- en onderhoudsadvies opgesteld waarbij de structuur van de door Jan de Jong ontworpen buitenruimte wordt behouden en nog aangelegd. In bijlage 7 (Inrichtings- en onderhoudsadvies Rijksweg 56 te Schaijk, 9 november 2020, BE/2020/469) is de inrichting van de binnentuin, parkeerplaats en bosstrook buiten het complex beschreven.
Buiten het NNB
(Binnen)tuin
Beplantingsvakken en borders in de binnentuin dienen zoveel mogelijk in de oorspronkelijke staat te blijven om zo het ontwerp van Jan de Jong te behouden. Hier wordt geadviseerd om de tuin, waar mogelijk, aantrekkelijker te maken voor insecten als bijen, hommels en vlinders. Dit kan gerealiseerd worden door planten te gebruiken met een hoge nectarwaarde. In de schapenweide staan een aantal fruit- en notenbomen welke een insecten aantrekkende functie hebben. Derhalve wordt geadviseerd deze te behouden en in het geval van ziekte of ouderdom deze bij het kappen één op één terug te planten. Vooralsnog is het onduidelijk of dat er beweiding zal plaatsvinden op de schapenweide. Indien er geen beweiding zal plaats vinden wordt geadviseerd hier een bloemrijk zaaimengsel in te zaaien.
Parkeerplaats
Aan de westzijde van het Jan de Jong huis wordt een nieuwe woonhuis en parkeerplaats gerealiseerd. Naast de vastgestelde parkeervakken is hier een vrije invulling mogelijk voor de inrichting en beplanting. Uit een oud schetsontwerp van Jan de Jong is hier destijds een beplantingsvak (net buiten het NNB) aangewezen, echter is het onduidelijk welke type beplanting hier dient te komen. Derhalve is ervoor gekozen in het kader van openheid en biodiversiteit hier een bloemrijke border van te maken. Zo'n border kan dan bijvoorbeeld in de stijl van het Jan de Jong huis aangelegd worden. De voorkeur bij deze bloemrijke border gaat uit naar het gebruiken van enkel inheemse plantensoorten. Een bloemrijke border heeft een belangrijke functie voor vogels en verschillende soorten insecten. Om aangetrokken insecten schuil, nest en overwinteringsplaatsen te kunnen bieden kan een insectenhotel geplaats worden. Binnen het NNB (bosstrook) Momenteel bestaat de bosstrook voornamelijk uit een eiken- en beukenbos met op de randen een houtwal en op enkele plaatsen open plekken met braam- en bandnetelvegetatie. Doordat het voor een groot deel onderdeel uitmaakt van het Natuurnetwerk Brabant, dienen de wezenlijke kernwaarde behouden te blijven en daar waar mogelijk versterkt worden zonder dat dit strijdend is met het NNB-beleid.
Ontwikkelde bosrand
22
Door de randen van het bosstrook (houtwal) te behouden en versterken (c.q. zoom en mantel oftewel gradiënt te realiseren), ontstaat er een vloeiende overgang van open grasland (ten westen van planlocatie) naar bos. Hierdoor ontstaat er een goed ontwikkelde bosrand, een zogeheten mantel- zoomvegetatie, waarmee een hoogtereliëf wordt gecreëerd waar verschillende soorten, als insecten, vogels en kleine zoogdieren, van kunnen profiteren. Daarnaast zorgt een mantel- zoomvegetatie voor een bufferend vermogen voor invloeden van buitenaf als nutriënten (inspoeling vanuit agrarisch gebied). Om de mantel- zoomvegetatie te realiseren dienen een aantal bomen en struiken verwijderd te worden. Dit betreffen ruwe berk, sneeuwbes en jonge zomereiken. Soorten als gewone vlier, eenstijlige meidoorn, lijsterbes, hazelaar, hondsroos en kornoelje kunnen behouden blijven. Daarnaast dienen de grote (oude) bomen behouden te blijven, gezien deze voor variatie zorgen en tevens een hogere soortaantrekkende werking hebben. Tevens hebben oude (eiken) bomen een hogere natuurwaarde voor (beschermde) paddenstoelen, korst- en bladmossen, enkele vaatplanten en insecten.
Variatie en openheid In het bos kunnen open plekken gecreëerd worden door het bos te verjongen middels het kappen van bomen. Hierbij is het van belang dat niet alle (oude) bomen gekapt worden. Zo blijft er variatie van nieuwe bomen en oude bomen, welke als deze dood zijn (deels) behouden dienen te blijven. Door open plekken te creëren kan zonlicht de bodem weer bereiken waardoor andere type vegetatie de kans krijgt om te groeien. Denk hierbij aan planten als adelaarsvaren, bosbes (op de randen), bosanemoon, ruig hertshooi en vingerhoedskruid. Daarnaast komen er op open en zonbeschenen plaatsen andere insectensoorten voor dan op schaduwplaatsen. Door meer variatie hierin te creëren wordt er een hogere biodiversiteit gecreëerd. Door een onverhard wandelpad aan te leggen wordt de bosstrook niet alleen aantrekkelijk voor (toekomstige) bewoners en gebruikers van het Monument & Bed, maar wordt er ook meer open plekken gecreëerd. Hierdoor groeit er op de randen van het wandelpad weer andere type (bos)vegetatie. Voor de aanleg van het bospad hoeven principe geen bomen gekapt te worden, met uitzondering van bomen met instort gevaar (c.q. in het kader van veiligheid). Het pad kan gerealiseerd worden met behulp van een bosmaaier en het (handmatig) verplaatsten van takken en ander grof materiaal. De aanleg van een verhard pad is niet mogelijk in het kader van het NNBbeleid.
De locatie voor het bospad en de openplekken op de inrichtingsschets zijn indicatief en mogen afwijken.
Doodhout en rust- en nestplaatsen Door bewust oude bomen te laten staan wanneer deze afsterven ontstaan nieuwe niches voor verschillende soorten. Daarnaast door het hout van de gekapte bomen te gebruiken voor de aanleg van houtrillen en houtstappels worden schuil- en voedselplaatsen voor verschillende dierensoorten gecreëerd. Door houtstapels en takkenrillen aan te leggen ontstaan er droge ruimte die geschikt zijn voor marterachtige en andere kleine zoogdieren om een rust- en voortplantingsplaats in te vinden, daarnaast trekken dergelijke plaatsen veel verschillende soorten insecten aan, waar weer andere dieren van kunnen eten. In het bos kunnen extra nestplaatsen gecreëerd worden voor zoogdieren en vogels. In hoge bomen kan een 'roofvogel' mand voor soorten als de boomvalk, ransuil, sperwer en buizerd. Daarnaast dient het huidige hekwerk (prikkeldraad) om het bosperceel, met uitzondering van het hek langs het fietspad ten noorden van het plangebied, verwijderd te worden. Hierdoor wordt het bosperceel vanuit de zuidzijde toegankelijk gemaakt voor grotere (grazers)fauna. In de rapportage zijn ook een beplantings- onderhoud- en beheeradvies opgenomen om de positieve aspecten van de aanleg van de natuur in en rondom het complex te behouden.
23
24
Hoofdstuk 4 Beleid In dit hoofdstuk wordt het plan getoetst aan het relevante vigerende beleid. Achtereenvolgens komt aan de orde het beleid op: nationaal niveau; provinciaal niveau; gemeentelijk niveau.
4.1 Nationaal niveau 4.1.1 Nationale omgevingsvisie (NOVI) De Nationale Omgevingsvisie, kortweg NOVI, loopt vooruit op de inwerkingtreding van de Omgevingswet en vervangt op Rijksniveau de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Zo kunnen in gebieden betere, meer geïntegreerde keuzes worden gemaakt. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie van het Rijk in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Duurzaam economisch groeipotentieel Sterke en gezonde steden en regio's Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: in het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd.
Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat onze leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. Conclusie De NOVI wordt gekenmerkt door een hoog abstractie- en schaalniveau. Eén van de nationale belangen die relevant is voor het voorliggende bestemmingsplan is een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming. Hier wordt aan voldaan. Voor het overige is geen concreet beleid op nationaal niveau geformuleerd dat van belang is voor het voorliggend bestemmingsplan. De in de NOVI genoemde nationale belangen worden door de voorgenomen ontwikkeling niet geschaad. De combinatie van wonen en natuur/landschap zorgt op deze locatie voor een meerwaarde voor de nieuwe woningen en het bestaand stedelijk gebied en de nieuwe woningen sluiten aan bij de identiteit van het omliggend gebied.
4.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening De werking van het Barro is naar plaats beperkt. Het plangebied ligt op minder dan 15 km van het militaire vliegveld Volkel. Derhalve gelden bepaalde hoogtebeperkingen. In paragraaf 5.11 vindt hiervan een nadere uitwerking plaats. Daaruit wordt geconcludeerd dat het bouwplan ruim onder de maximaal toegestane hoogte blijft. Het project vormt daardoor geen belemmering voor het nationale belang "Militaire terreinen en objecten".
Conclusie
Op het plangebied zijn op basis van het Barro geen voorwaarden van toepassing.
25
4.1.3 Besluit ruimtelijke ordening: Ladder voor Duurzame Verstedelijking Met het doel de ruimte zorgvuldig en duurzaam te gebruiken, is de Ladder voor Duurzame Verstedelijking opgesteld. Deze is verankerd in artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening (versie 1 juli 2017). Bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen moet worden aangetoond dat deze voorzien in een behoefte, en moet - in geval van de ontwikkeling buiten bestaand stedelijk gebied plaatsvindt - een motivering worden opgenomen waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Projecten die minder dan twaalf woningen bevatten worden op basis van jurisprudentie niet als stedelijke ontwikkeling gezien. Het initiatief voorziet enkel in bestemmingswijzigingen binnen het plangebied. Een nadere toetsing aan de ladder voor duurzame verstedelijking is derhalve niet nodig.
Conclusie
Het initiatief voldoet aan het Besluit ruimtelijke ordening voor wat betreft het aspect Ladder voor Duurzame Verstedelijking.
4.2 Provinciaal niveau Het provinciale ruimtelijk beleid is vastgelegd in de nota's: Omgevingsvisie Noord-Brabant; Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant. Het plan wordt aan deze nota's getoetst.
4.2.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant In voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet heeft de provincie de Omgevingsvisie NoordBrabant vastgesteld (14 december 2018). Deze omgevingsvisie bevat de visie van het provinciale bestuur op de Brabantse leefomgeving van de toekomst (2050). Naar de uitgangspunten van de Omgevingswet zijn daarbij geen routes naar de gestelde doelen vastgelegd, omdat daarmee een beter samenspel en draagvlak kunnen ontstaan. De Omgevingsvisie zal onder meer de Structuurvisie Ruimtelijke Ordening gaan vervangen. De Omgevingsvisie kent één basisopgave: "werken aan veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit". Elke ruimtelijke ontwikkeling moet - ongeacht de omvang - hieraan bijdragen. In vier hoofdopgaven worden nadere accenten gelegd: 1. werken aan de Brabantse energietransitie; 2. werken aan een klimaatproof Brabant; 3. werken aan een slimme netwerkstad; 4. werken aan een concurrerende, duurzame economie.
Analyse
Het wijzigen van de functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument. Deze relatief kleinschalige ontwikkeling draagt op de volgende wijze bij aan de 'grote' hoofdopgaven. ad 1.
ad 2. ad 3.
ad 4.
26
De energietransitie houdt enerzijds in het verminderen van het energieverbruik en anderzijds de verduurzaming van de energie. Onderhavig initiatief heeft in eerste instantie geen invloed op de energietransitie, omdat het geen bouwplan omvat. Echter leiden de functiewijzigingen tot een ander gebruik van de bestaande ruimte die hierin deels getransformeerd wordt. Hierin zullen energieneutrale voorzieningen worden aangebracht. Eén van de onderdelen van een klimaatproof Brabant is het zorgen voor een klimaatbestendige en waterrobuuste inrichting. Onderhavig initiatief heeft geen invloed op een klimaatbestendige en waterrobuust inrichting, omdat het geen bouwplan betreft. Een duurzame verstedelijking draagt bij aan het komen tot een slimme netwerkstad. Uitbreiding van het bestaand stedelijk gebied is alleen wenselijk vanuit kwalitatieve overwegingen en bij een concrete marktvraag. Onderhavig initiatief heeft geen invloed op een duurzame verstedelijking, omdat het geen bouwplan betreft. Onderdeel van een concurrerende en duurzame economie is het voorzien in een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Onderhavig initiatief zorgt door middel van een divers aanbod aan functies op een reeds bestaande locatie voor een aantrekkelijk vestigingsklimaat in de directe omgeving.
Conclusie
Het plan geeft invulling aan bij de opgaven van de Omgevingsvisie Noord-Brabant.
4.2.2 Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant Het provinciaal ruimtelijk beleid is vastgelegd in de Brabantse Omgevingsvisie en de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (IOV). Op 11 maart 2022 hebben Provinciale Staten de Omgevingsverordening Noord-Brabant vastgesteld die gelijktijdig met de Omgevingswet op 1 januari 2024 inwerking zal treden. Tussentijds is op 1 augustus 2023 de geconsolideerde versie met wijzigingen in werking getreden. De Interim Omgevingsverordening bevat de provinciale regels en randvoorwaarden met een bindende werking over de fysieke leefomgeving. Deze vloeien voort uit de in de Omgevingsvisie genoemde doelen. De Interim Omgevingsverordening is opgesteld naar de gedachtegang van de nieuwe Omgevingswet. De Interim omgevingsverordening (IOV) heeft een opbouw naar de verschillende doelgroepen. Voor onderhavig plan zijn in beginsel uitsluitend de in hoofdstuk 3 opgenomen "Instructieregels aan gemeenten" aan de orde. De afdelingen in dat hoofdstuk zijn als volgt te onderscheiden (waarbij de volgorde is omgekeerd ten behoeve van vergroting van de toepasbaarheid): afdelingen 3.5 tot en met 3.7: de toedeling van functies; afdelingen 3.2 tot en met 3.4: de bescherming van gebiedskenmerken; afdeling 3.1: de basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies.
4.2.2.1
De toedeling van functies
Het plangebied is onderdeel van het landelijke gebied. Onderhavig plan betreft het wijzigen van de functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument en het realiseren van een woning ter plaatse van het vergunde kantoor. Er dient daarom aan 2 artikelen getoetst te worden: Artikel 3.69 Afwijkende regels (burger)woningen Artikel 3.73 vestiging niet-agrarische functie in landelijk gebied Artikel 3.69
In afwijking van Artikel 3.68 Wonen in Landelijk gebied (waarin alleen bestaande burgerwoningen en bedrijfswoningen zijn toegestaan) kan een bestemmingsplan voorzien in: a. de bouw van een woning ter vervanging van een bestaande woning binnen het bouwperceel , als is verzekerd dat: 1. de bestaande woning feitelijk wordt opgeheven; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. b. een inpandige splitsing van een beeldbepalende woonboerderij als: 1. een fysieke tegenprestatie wordt geleverd aan het versterken van de omgevingskwaliteit vergelijkbaar met de tegenprestatie voor een ruimte voor ruimtekavel; en 2. de beeldbepalende woonboerderij wordt behouden. c. de vestiging van of de splitsing in meerdere woonfuncties in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing als dat bijdraagt aan het behoud of herstel van deze bebouwing. d. in het gebruik van een voormalige bedrijfswoning als burgerwoning, als is verzekerd dat: 1. er geen splitsing in meerdere woonfuncties plaatsvindt; 2. overtollige bebouwing wordt gesloopt. In lid c is dus opgenomen dat een bestemmingsplan kan voorzien in de vestiging van of de splitsing in meerdere woonfuncties in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing als dat bijdraagt aan het behoud of herstel van deze bebouwing. Aangewezen rijksmonumenten worden beschouwd als cultuurhistorisch waardevolle bebouwing.
Dit betekent dat de mogelijkheid aanwezig is om op het complex in bestaande bebouwing die onderdeel uitmaakt van de aanwijzing tot rijksmonument een tweede woning te vestigen. Omdat de tweede woning echter voorzien is in de reeds vergunde bebouwing (voor het kantoor) betreft dit momenteel nog geen bestaande bebouwing. Omdat de vergunde bebouwing wel onderdeel uitmaakt van het totaalbeeld van Jan de Jong voor het complex is de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) gevraagd te beoordelen of de vergunde bebouwing deel uit maken van het Rijksmonumentale complex.
27
In bijlage 4 Besluit Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed is het pre-advies en advies van de RCE opgenomen. De RCE heeft daarna mondeling akkoord gegeven op de door de Monumentencommissie goedgekeurde bouwplannen (zie bijlage 3). De nieuwbouw is volgens de RCE aan te merken als een voltooiing van een Bossche Schoolhuis. Het ontwerp is nog van de oorspronkelijke architect en in 1982 zelfs vergund om gebouwd te worden. Gezien de hoge en bijzonder authentieke interieurwaarden is de keuze om in de nieuwbouw de woning te vestigen om ruimte te laten in het hoofdhuis ten behoeve van museum en ‘collectief’ gebruik volgens de RCE te rechtvaardigen. Daarbij heeft de RCE aangegeven dat de nieuwbouw na realisatie onderdeel gaat uitmaken van het Rijksmonument (het hele complex). Te zijner tijd kan dus wel voldaan worden aan de voorwaarde van artikel 3.69 lid c. De provincie heeft zich daarom op het standpunt gesteld dat de gewenste tweede woning mag worden gerealiseerd in de (nog te bouwen) vergunde bebouwing. Artikel 3.73 In beginsel is ter plaatse van het plangebied conform artikel 3.73 IOV de vestiging van niet-agrarische functies onder voorwaarden toegestaan. Hieronder is dit artikel overgenomen en wordt aan de voorwaarden getoetst.
Artikel 3.73 vestiging niet-agrarische functie in landelijk gebied Lid 1 Een bestemmingsplan van toepassing op Landelijk gebied kan voorzien in de vestiging van een niet-agrarische functie op een bestaand bouwperceel als aan de volgende voorwaarden is voldaan: a. De vestiging past binnen de ontwikkelingsrichting van het gebied waarbij de volgende aspecten zijn betrokken: 1. een gebiedsgerichte benadering welke activiteiten en functies passen in de omgeving; In de ontwerp-Omgevingsvisie van de gemeente Maashorst is het plangebied gelegen in de zone waar integraal aandacht moet zijn voor natuur, cultuur(historie) en vrije tijdseconomie (zie onderstaande afbeelding). Met de ontwikkeling van het monumentale complex tot een museumhuis met mogelijkheden voor kortdurig verblijf middels 'Monument en Bed' wordt zowel het recreatieve als cultuurhistorische aspect versterkt. Daarnaast wordt met de landschappelijke inrichting van de omliggende gronden de natuur ter plaatse versterkt.
2.
welke effecten de mogelijke ontwikkeling heeft op andere aspecten, waaronder mobiliteit, agrarische ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders;
Onderhavig planvoornemen dat voorziet in de wijziging van functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument is passend binnen de directe omgeving, daar het niet hinderlijk is op zowel de naastgelegen percelen. Daarnaast heeft onderhavig planvoornemen geen (relevante) negatieve invloed op de mobiliteitsstromen, agrarische ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders; omdat met de functiewijziging juist leegstand van een Rijksmonument wordt tegengegaan. De toename van het aantal verkeersbeweging ter plaatse van het plangebied zorgt niet voor een relevante toename van het aantal verkeersbewegingen ter plaatse van de omliggende percelen en daarmee ook niet voor een verslechtering van de woonkwaliteit. Ook blijkt uit het de natuuronderzoeken (zie paragraaf 5.9) dat de extra verkeersbewegingen geen negatieve invloed hebben op de natuurlijke omgeving. Onderhavig planvoornemen heeft geen invloed op het versterken dan wel verslechteren van de omgevingskwaliteit.
28
3.
hoe de vestiging bijdraagt aan het versterken van de omgevingskwaliteit, waaronder een bijdrage aan de sloop van overtollig en leegstaand vastgoed in het Landelijk gebied. Er wordt geen bebouwing gesloopt, omdat het gehele complex als monument is aangewezen. Juist door de functiewijziging kan worden voorkomen dat het monumentale vastgoed leeg komt te staan. Daarnaast wordt door de te realiseren landschappelijke inrichting rondom de gebouwen van het complex de omgevings- en ecologische/natuurlijke kwaliteit verbeterd
b.
er vindt geen splitsing plaats van het bouwperceel;
c.
overtollige bebouwing wordt gesloopt;
d.
de vestiging heeft geen betrekking op: 1. een kantoor met baliefunctie; 2. lawaaisport; 3. mestbewerking.
Binnen onderhavig plangebied vindt geen splitsing van het bouwperceel plaats.
Onderhavig plangebied beschikt niet over overtollige bebouwing.
Onderhavig planvoornemen zorgt niet voor een vestiging van de hierboven genoemde functies.
Lid 2 Het bestemmingsplan dat de vestiging mogelijk maakt, borgt dat de functie, ook op langere termijn, past binnen de ontwikkelingsrichting en stelt daartoe regels: a. over een bij de omgeving passende omvang en publieksaantrekkende werking;
b.
c. d.
Onderhavig planvoornemen zorgt niet voor een uitbreiding van de reeds bestaande/vergunde bebouwing. Daarnaast heeft onderhavig planvoornemen een beperkte verkeersaantrekkende werking. Dit is passend binnen de omgeving.
welke specifieke gebruiksactiviteit is toegestaan;
Onderhavig planvoornemen betreft een functieverzameling van onder meer een Museumhuis, Seminar/Bijeenkomstruimte en Monument & Bed.
dat opslag en stalling plaatsvindt in gebouwen;
Onderhavig planvoornemen voorziet in de opslag en stallen in gebouwen.
dat de ontwikkeling verplaatst naar een passende locatie als deze niet langer past binnen de maximaal toegestane omvang. Onderhavig planvoornemen houdt geen rekening met een mogelijke verhuizing.
Lid 3 Als een binnen de omgeving passende omvang geldt voor: a. bedrijvigheid, dat deze kleinschalig is en past binnen een gemengde omgeving waardoor het niet doelmatig is om deze te vestigen op een bedrijventerrein;
b. c.
Onderhavig plan betreft het wijzigen van de functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument. Dit is passend binnen de omgeving van de Rijksweg. Hierdoor is het niet noodzakelijk en doelmatig om deze te vestigen op een bedrijventerrein.
een detailhandelsvoorziening, een omvang van het verkoopvloeroppervlak van ten hoogste 200 m²; Dit sublid is niet van toepassing, omdat het geen detailhandelsvoorziening betreft.
een voorziening ten dienste van vrijetijd en zorg, een omvang van de bebouwing van ten hoogste 1 hectare. Onderhavig plan betreft een voorziening ten dienste van vrijetijd en zorg van circa 6.235 m², minder dan 1 hectare.
4.2.2.2
De bescherming van gebiedskenmerken
Ter plaatse van het plangebied gelden de volgende gebiedskenmerken: stalderingsgebied; beperkingen veehouderij.
Beperkingen veehouderij en Stalderingsgebied
De artikelen 3.51 en 3.52 IOV stellen regels aangaande de ontwikkeling van veehouderijen. Onderhavig plan omvat geen veehouderijen. Er hoeft derhalve geen nadere toetsing plaats te vinden.
29
4.2.2.3
De basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies
Om te komen tot een goede omgevingskwaliteit moet rekening gehouden worden met zorgvuldig ruimtegebruik, de waarden in het gebied (toepassing lagenbenadering) en meerwaardecreatie. Er is sprake van een zorgvuldig ruimtegebruik, omdat middels de toevoeging van andere functies leegstand wordt voorkomen in dit rijksmonument. Hiermee wordt de mogelijkheid tot verloedering van het plangebied tegengegaan. Daarnaast wordt middels de verschillende functiewijzigingen getracht het rijksmonument optimaal te benutten. Dit moet leiden tot een nieuw knooppunt waar bedrijvigheid samenkomt binnen het buitengebied van Schaijk.
Kwaliteitsverbetering landschap Conform artikel 3.9 IOV moeten ruimtelijke ontwikkelingen in landelijk gebied gepaard gaan met een kwaliteitsverbetering van het landschap. Deze kwaliteitsverbetering is beschreven in paragraaf 4.3.3 waarin het project aan het gemeentelijke 'Kwaliteitskader buitengebied gemeente Maashorst' wordt getoetst.
4.2.2.4
Conclusie
Het plan past binnen het beleid van de Interim Omgevingsverordening.
4.3 Gemeentelijk niveau 4.3.1 Structuurvisie Door de gemeente Maashorst is de 'Structuurvisie Gemeente Maashorst (deelgebied Landerd)' vastgesteld. Onderstaande afbeelding geeft een uitsnede van de structuurvisie, onderhavig plangebied is aangegeven.
UITSNEDE STRUCTUURVISIE
In de structuurvisie is het ruimtelijk beleid van de gemeente onderverdeeld in de beleidsvelden: wonen; economie; voorzieningen; omgeving en eigenheid, en; mobiliteit.
Omgeving en eigenheid Bij ruimtelijke ontwikkelingen stuurt de gemeente Maashorst primair op het realiseren van een goede toekomstgerichte ruimtelijke kwaliteit. Ondanks alle rijks-, provinciale en gemeentelijke beleidsinspanningen is ook de gemeente Maashorst er in de afgelopen decennia niet volledig in geslaagd om in het buitengebied een duurzame, sterke en hoogwaardige ruimtelijke kwaliteit te realiseren. De gemeente kent veel bijzonder fraaie gebieden en plekken. Er zijn ook situaties in het buitengebied waar de ontstane ruimtelijke kwaliteit bij nader inzien onvoldoende is. De gemeente onderscheidt zich daarin overigens niet ten opzichte van andere gemeenten.
30
Vrijwel alle landelijke gemeenten worstelen met dit vraagstuk. In de structuurvisie wil de gemeente daar een kanteling in maken. Daarbij zijn de volgende punten van belang: 1. De gemeente Maashorst kijkt niet meer langer behoudend en conserverend naar het landschap, maar vanuit de functionele dynamiek die vraagt om nieuwe duidelijke landschapsstructuren met kwaliteit. 2. Bij ontwikkelingen in het buitengebied zet de gemeente nadrukkelijk en structureel in op versterking van de ruimtelijke kwaliteit. De ruimtelijke kwaliteit van een buitengebied wordt gedragen door het landschap. 3. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen dienen zich op zodanige wijze te voegen in dit landschap dat de kenmerkende karakteristiek van de verschillende gebieden minimaal behouden blijft, maar bij voorkeur nog versterkt wordt. 4. In sommige gebieden prevaleert de primair landschappelijke functie en in sommige gebieden de agrarische functie. Er dient een evenwicht te ontstaan tussen de verschillende claims op het buitengebied. 5. Het versterken van de landschapsstructuur is noodzakelijk, omdat tal van gebouwde ontwikkelingen in het (recente) verleden onvoldoende rekening hebben gehouden met de kwaliteiten en karakteristieken van het landschap. De kwaliteit van het landschap moet op een dusdanig niveau worden gebracht dat deze de (toekomstige) ruimtelijke ontwikkelingen ook kan dragen.
Daarnaast is de gemeente opgedeeld in een achttal gebieden naar geografische locatie. Onderhavig plangebied ligt binnen het gebied 'Bos en natuurgebied'. Binnen dit gebied vallen de grotere bos- en natuurgebieden, inclusief de daarbij behorende agrarische enclaves. De verspreide kleinere bosgebieden maken onderdeel uit van de betreffende deelgebieden. Deze gebieden zijn primair bedoeld voor de ontwikkeling en uitbreiding van bos en natuur. Dat wil niet zeggen dat er geen functies zijn toegestaan. Functies die zich niet verenigen met de uitgangspunten ten aanzien van bos- en natuurontwikkeling, zoals bedrijvigheid of veehouderij, zijn hier uitgesloten. Andere functies kunnen onder voorwaarden worden toegestaan. Het gaat daarbij voornamelijk om functies toe een toegevoegde waarde kunnen hebben voor het gebied, zoals recreatie, horeca of maatschappelijke voorzieningen. Het beleid voor dit deelgebied is gericht op het behoud en versterken van de kwaliteiten en karakteristieken van de bos- en natuurgebieden.
Aan omschakelen naar 'verblijfsrecreatieve activiteiten' kan medewerking worden verleend onder de volgende voorwaarden: Het initiatief is kleinschalig en passend in de omgeving; Het initiatief lost de parkeervraag binnen de kaders van het gemeentelijk parkeerbeleid op eigen terrein op; wanneer dat niet mogelijk is levert het initiatief een bijdrage aan het gemeentelijk fonds "Verkeer en parkeren"; Het initiatief levert een bijdrage aan de ruimtelijke kwaliteit, zoals uitgewerkt in het "Kwaliteitskader buitengebied gemeente Maashorst "; Het initiatief is een meerwaarde voor het lokale en regionale toeristisch-recreatief product; Het initiatief heeft geen nadelige effecten op omringende natuur. Voor het aspect 'maatschappelijke voorzieningen' stelt de structuurvisie het volgende: 'Aan omschakeling van bestaande andere functies naar maatschappelijke voorzieningen wordt alleen medewerking verleend indien de locatie zich daarvoor leent ten aanzien van bereikbaarheid en ruimtelijke inpasbaarheid.'' Tevens dient in dat geval een bijdrage te worden geleverd aan de ruimtelijke kwaliteit, zoals uitgewerkt in het "Kwaliteitskader buitengebied gemeente Landerd".
Analyse Onderhavig initiatief betreft het wijzigen van de functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument en de bouw van een reeds vergund kantoor. Dit sluit aan bij de punten 1 en 5 van het aspect 'omgeving en eigenheid'. Hierin wordt de nadruk gelegd op de reeds bestaande/vergunde bebouwing die een andere invulling krijgt om kwaliteit aan de omgeving toe te voegen. Er kan daarnaast voldaan worden aan de aangegeven voorwaarden. Het initiatief wordt binnen de bestaande/vergunde bebouwing gerealiseerd en verstoord daarmee de omgeving niet. De parkeervraag wordt binnen het plangebied opgelost in een natuurlijk setting. In paragraaf 4.3.3 wordt onderbouwd hoe voldaan wordt aan de bijdrage ruimtelijke kwaliteit. Door de nieuwe opzet van Monument & Bed, die in deze omgeving nog niet voorkomt, kunnen meer mensen het monument beleven en zullen de gasten gebruik kunnen maken van de omliggende natuur.
31
De natuur wordt niet nadelig beïnvloed, in tegendeel door de vergroting van de beplantingsdiversiteit (zie paragraaf 3.3) zal de natuur versterkt worden. Daarnaast sluit het initiatief aan bij het aspect 'maatschappelijke voorzieningen' binnen het gebied 'Bos en natuurgebied'. Onderhavig plan voorziet namelijk in de uitbreiding van functies binnen een reeds bestaand rijksmonument.
Conclusie
Het initiatief past binnen de 'Structuurvisie Gemeente Maashorst (deelgebied Landerd)'.
4.3.2 Landschapsbeleidsplan Landerd Door de gemeente Maashorst is het 'Landschapsbeleidsplan Landerd' vastgesteld. In dit beleidsplan worden twee doelen nagestreefd: 1. Een veelzijdig zandlandschap met uitgestrekte onderling verbonden natuurgebieden. Waartussen landbouwenclaves met grote diversiteit in beeld en gebruik; 2. Een hoogwaardig landschap waar het heerlijk werken en recreëren is, waar de natuur altijd zeer dichtbij is en waar elk gebied een eigen gezicht heeft. De algemene visie is opgedeeld in een drie uitvoerprogramma's: 1. Versterk de karakteristieken van het landschap welk te onderscheiden zijn op basis van ontginning, van bodem en van ruimtelijke landschappelijke kenmerken; dit versterkt de oriëntatie en vergroot de identiteit; 2. Maak voor sommige plekken een nieuw kader; nieuwe ontwikkelingen (als schaalvergroting veehouderij, recreatie) een plek geven en inpassen met gebiedseigen middelen; 3. Begin op korte termijn een aantal kansrijke plekken in te richten, dit vormt een inspiratie en een katalysator voor de andere landschappelijke ontwikkelingen. Daarnaast is binnen de gemeente Maashorst het deelgebied Landerd opgedeeld in 12 deelgebieden. Deze deelgebieden hebben ieder hun eigen identiteit, landschappelijke ontwikkeling, ecologische ontwikkeling en recept. Onderhavig plangebied maakt deel uit van het deelgebied 'De Ontginning'.
Onderstaande afbeelding geeft een uitsnede van het landschapsbeleidsplan, onderhavig plangebied is aangegeven.
UITSNEDE LANDSCHAPSBELEIDSPLAN
Dit deelgebied, gelegen tussen de Maashorst en de Reekse bossen bestaat uit een coulissen landschap met lanen en groene erven, deels grootschalig, deels besloten. Concreet beleid voor dit deelgebied is het versterken van het landschap door de robuuste aanplant van alle erven. Kleinschaligheid nabij de Maashorst versterken, aanleg bosjes als coulissen.
Analyse
Onderhavig initiatief betreft het wijzigen van de functies in de bestaande bebouwing ter behoud van het rijksmonument en de bouw van een woning ter plaatse van het reeds vergunde kantoor. Dit initiatief sluit aan bij het tweede doel dat wordt nagestreefd, omdat in de toekomst werk en recreatie verbonden moet worden op deze locatie midden in de natuur. Hierbij wordt het derde uitvoeringsprogramma gevolgd, door deze kansrijke plek in te richten die moet werken als katalysator voor de omgeving.
32
Daarnaast sluit het planvoornemen aan bij het deelgebied 'De Ontginning'. Middels onderhavig plangebied blijft het landschap rondom het plangebied behouden en wordt het coulissen landschap versterkt.
Conclusie Het initiatief past binnen het 'Landschapsbeleidsplan Landerd'.
4.3.3 Regeling Kwaliteitsverbetering van het landschap Bij ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied eist de Interim Omgevingsverordening in bepaalde gevallen een bijdrage aan de kwaliteitsverbetering van het landschap, zie paragraaf 4.2.2. Deze paragraaf bevat een beschrijving van de wijze van kwaliteitsverbetering van het landschap.
4.3.3.1
Kwaliteitskader buitengebied gemeente Landerd
In het Regionaal Ruimtelijk Overleg (RRO) d.d. 10 januari 2013 zijn met de gemeenten Bernheze, Schijndel, Mill en Sint Hubert en Oss afspraken gemaakt over de ‘kwaliteitsverbetering van het landschap’. Volgens de Regionaal Ruimtelijk Overleg (RRO) -afspraken zijn de ontwikkelingen in te schalen naar de ruimtelijke impact die ze hebben: 1. Geen of verwaarloosbaar, 2. beperkt en 3. aanzienlijk. De vereiste kwaliteitsverbetering wordt vervolgens gerelateerd aan de mate van de impact. Er worden dus “passende” maatregelen geëist. Voorliggend initiatief wordt volgens gezien als een ontwikkeling met een aanzienlijke impact. Categorie 3 ontwikkeling Ten aanzien van categorie 3 ontwikkelingen is in het RRO de afspraak gemaakt dat een berekende kwaliteitsverbetering van het landschap nodig is (forfaitair bedrag a 20% van de waardevermeerdering). De gemeente Maashorst wijkt hier van af. Ontwikkelingen moeten te allen tijde gepaard gaan met een kwaliteitsverbetering die meer behelst dan uitsluitend een landschappelijke inpassing. Ten aanzien van de fysieke kwaliteitsverbetering dient in eerste instantie aansluiting te worden gezocht bij de recepten en projecten, zoals die in het Landschapsbeleidsplan 2013-2027 zijn weergegeven.
Aanvullend moeten, voor zover redelijkerwijs mogelijk en de betreffende ontwikkeling daar ruimte gelegenheid toe biedt, minimaal twee maatschappelijk kwaliteitsverbeterende maatregelen (mkm's) genomen worden. Indien het niet mogelijk blijkt om op die manier tot een toereikende fysieke kwaliteitsverbetering te komen, wordt een financiële bijdrage van tenminste € 8,- per m² van de oppervlakte waar de voorgenomen ontwikkeling betrekking op heeft. Het daadwerkelijke bedrag moet in verhouding staan tot de ruimtelijke impact van de betreffende ontwikkeling.
33
4.3.3.2
Investering
Om te kunnen voldoen aan stap 1 van de kwaliteitsverbetering van het landschap (fysieke kwaliteitsverbetering) is een Inrichtings- en beplantingsadvies (zie bijlage 7) gemaakt. Op onderstaande tekening zijn de fysieke verbeteringen van het landschap zichtbaar (zie ook paragraaf 3.3).
INRICHTINGSADVIES
Binnen de muren van het monument wordt de beplanting versterkt en wordt beplanting toegevoegd die een aantrekkende werking hebben op insecten. Het omliggende bos wordt versterkt, maar ook beter toegankelijk gemaakt waardoor het bos ook beleeft kan worden door de gasten van het complex. Met het genoemde beplantingsplan wordt aan de fysieke kwaliteitsverbetering van het landschap voldaan. Daarnaast is op pagina 28 van de planvisie (zie bijlage 2) te lezen dat er diverse verduurzamingsmaatregelen worden getroffen. Onder andere de volgende maatregelen zijn voorzien: verdwijnen bovengrondse gastank; zelfvoorzienend verwarmingssysteem aanleggen; realiseren spouw-,vloer- en dakisolatie in het monument; realiseren spouw- en dakisolatie ateliergebouw en lichtdrukhuis; realiseren spouw-,vloer-, dak- en raamisolatie nieuwbouw; door de voorgestelde isolatiemaatregelen worden de transmissieverliezen dermate beperkt dat verwarming van de panden middels een lage-temperatuur-verwarming mogelijk wordt; warmte-opwekking zal gebeuren middels drie lucht-water warmtepompen; de energievraag van de warmtepompen zal worden gecompenseerd door PV-panelen op platte daken van gebouwen. Op het dak van het lichtdrukhuis, ateliergebouw en nieuwbouw zullen pv-panelen worden geplaatst. Het tweede punt betreft minimaal twee maatschappelijk kwaliteitsverbeterende maatregelen.