CConstaterende datMaashorst
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 ter informatie- Verkennend bodemonderzoek

Commissievergadering Ruimte, Economie en Financiën 16 mei 2024, gemeente MaashorstBij agendapunt: Raadsvoorstel Vaststelling bestemmingsplan Leeuweriksweg - Land van Ravensteinstraat26.757 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

O PG ESTELD VOO R : G EMEEN TE MA A SH OR ST // O PG E STE LD DO O R: STAN TE C B V

Verkennend bodemonderzoek Leeuweriksweg te Uden Definitief

REFERENTIE 20210539 11-7-2022

Verkennend bodemonderzoek Leeuweriksweg te Uden Definitief

In opdracht van: Stantec B.V. Opgesteld door:

Projectnummer: 20210539 Documentnaam: 20210539.r01 Datum: 11 juli 2022

2001 + 2002 + 2018 Versie

Vrijgegeven door

20210539.r01

Dhr. ing.

Postadres Postbus 270 2600 AG DELFT T 015 7511600

Bezoekadres Poortweg 4D 2612 PA DELFT www.stantec.com/nl

Paraaf

Datum 11 juli 2022

KVK Haaglanden 27 18 43 23 BNP Paribas 22 76 53 920 IBAN NL75BNPA0227653920 BIC BNPANL2A Stantec BV is ISO 9001:2015, ISO 14001:2015, ISO 45001:2018 en VCA** gecertificeerd

Het is niet toegestaan de inhoud en/of vorm van door Stantec opgestelde rapportages aan te passen

Stantec | 20210539.r01 1

Inhoudsopgave 1.0 Inleiding 1.1 Doel van het onderzoek 1.2 Referentiekader 1.3 Betrouwbaarheid

2 2 2 3

2.0 Vooronderzoek 2.1 Beschrijving van de locatie 2.2 Historische gegevens 2.3 Voorgaande onderzoeken 2.4 Locatie-inspectie 2.5 Hypothese en onderzoeksstrategie

5 5 5 7 8 8

3.0 Veldwerk en chemische analyses 3.1 Kwaliteit 3.2 Algemene onderzoeksstrategie en werkwijze 3.3 Resultaten veldwerk 3.4 Analysestrategie

9 9 9 10 13

4.0 Bespreking onderzoeksresultaten 4.1 Algemene kwaliteit grond en grondwater 4.2 Asbest in grond 4.3 Bespreking resultaten grond en grondwater (Wet bodembescherming) 4.4 Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit 4.5 Veiligheidskundige aspecten (voorlopige ARBO veiligheidsklassen) grond 4.6 Fundering 4.7 Toetsing hypothese

15 15 17 19 19 20 20 22

5.0 Samenvatting, conclusies en aanbevelingen

23

Bronvermeldingen

25

Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3.1: Bijlage 3.2: Bijlage 3.3: Bijlage 3.4: Bijlage 3.5: Bijlage 4.1: Bijlage 4.2: Bijlage 5.1: Bijlage 5.2: Bijlage 5.3:

Overzichtskaart (1:25.000) Situatietekening (1:750) Verklarende woordenlijst Toetsing analyseresultaten grond conform Wbb (inclusief normtabel) Toetsing analyseresultaten grondwater conform Wbb (inclusief normtabel) Indicatieve toetsing analyseresultaten grond aan het Bbk (inclusief normtabel) Indicatieve toetsing analyseresultaten fundering aan het Rbk (inclusief normtabel) Boorbeschrijvingen inclusief legenda Kwaliteitsborging veldwerk Analysecertificaten en gaschromatogrammen grond Analysecertificaten asbest Analysecertificaten grondwater

Stantec | 20210539.r01

Bijlage 5.4: Bijlage 6: Bijlage 7:

Analysecertificaten fundering Foto’s onderzoekslocatie Omgevingsrapportage Noord-Brabant

Stantec | 20210539.r01 1

1.0

INLEIDING

Op 26 mei 2022 is door gemeente Maashorst aan Stantec B.V. opdracht verstrekt voor het uitvoeren van een verkennend bodemonderzoek ter plaatse van verschillende percelen aan de Leeuweriksweg te Uden (bijlagen 1 en 2). De aanleiding voor het onderzoek wordt gevormd door geplande ontwikkeling van deze locatie waarbij een functiewijziging van ‘maatschappelijk/verkeer’ naar ‘wonen’ plaatsvindt. De bestemmingsplanlocatie wordt omschreven als ‘Hoek Leeuweriksweg en Land van Ravensteinstraat te Uden‘.

1.1

DOEL VAN HET ONDERZOEK

Het doel van dit onderzoek is inzicht verkrijgen in hoeverre het voormalige, dan wel het huidige gebruik van de onderhavige locatie en haar omgeving heeft geleid tot verontreiniging van de bodem. Aan de hand van de onderzoeksresultaten wordt vastgesteld of de locatie in milieuhygiënisch opzicht geschikt is voor de gewenste bestemming. Indien de resultaten daartoe aanleiding geven wordt advies gegeven over eventueel vervolgonderzoek.

1.2

REFERENTIEKADER

De onderzoeksstrategie is afgeleid van de NEN 5740 (bron 1). In overeenstemming met deze norm is voorafgaand aan het veldonderzoek een vooronderzoek uitgevoerd gebaseerd op de NEN 5725 (bron 2). Het verkennend onderzoek bestond uit vooronderzoek, veldonderzoek, chemische analyses, toetsing en interpretatie. Voor het onderzoek naar asbest in bodem is gebruik gemaakt van NEN 5707 (bron 3). De advieswerkzaamheden voor dit project zijn uitgevoerd vanuit ons kantoor te Arnhem. De analyseresultaten voor grond en grondwater zijn getoetst aan de normering zoals opgenomen in de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 (bron 9) en de Regeling bodemkwaliteit (bron 10). Tevens zijn de grondresultaten indicatief getoetst aan het Besluit bodemkwaliteit (bron 11). Op basis van de gemeten gehalten/concentraties zijn ook de voorlopige veiligheidsklassen conform de CROW 400 bepaald (bron 13). De in het laboratorium gemeten gehalten zijn omgerekend naar standaard bodem op basis van de gemeten lutum- en organische stofpercentages. Omdat PFAS pas sinds juli 2019 (bron 14) als potentieel verontreinigde stoffen worden aangeduid, is er nog maar beperkte ervaring opgedaan ten aanzien van het werken in met PFAS-verontreinigde bodem.

De resultaten voor PFAS in de grond zijn getoetst aan het landelijk tijdelijk handelingskader van 2 juli 2020 en de actuele Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreiniging (INEV) PFAS (bron 15). Sinds december 2021 is ook het definitieve landelijk handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie vastgesteld (bron 16).

Stantec | 20210539.r01 2

Deze moet echter nog worden goedgekeurd door de tweede kamer. Aan de toepassingswaarden voor PFAS wijzigt niets derhalve zal dit geen invloed hebben op de hergebruikmogelijkheden. In dit rapport wordt de volgende terminologie voor grond gehanteerd: • Kleiner of gelijk aan de achtergrondwaarde (AW) of detectiegrens: geen sprake van een verhoogd gehalte; niet verontreinigd. • Groter dan AW kleiner dan of gelijk aan de tussenwaarde (T): licht verhoogd gehalte; licht verontreinigd. Voor de tussenwaarde (T) geldt de volgende berekening: (achtergrondwaarde + interventiewaarde)/2. • Groter dan T, kleiner dan of gelijk aan de interventiewaarde (I): matig verhoogd gehalte; matig verontreinigd. • Groter dan I: sterk verhoogd gehalte; sterk verontreinigd. De terminologie voor grondwater is als volgt: • Kleiner of gelijk aan de streefwaarde (S) of detectiegrens: geen sprake van een verhoogde concentratie; niet verontreinigd. • Groter dan de streefwaarde (S), kleiner dan of gelijk aan de tussenwaarde (T): licht verhoogde concentratie; licht verontreinigd. Voor de tussenwaarde (T) geldt de volgende berekening: (streefwaarde + interventiewaarde)/2. • Groter dan T, kleiner dan of gelijk aan de interventiewaarde (I): matig verhoogde concentratie; matig verontreinigd. • Groter dan I: sterk verhoogde concentratie; sterk verontreinigd.

In deze rapportage is, afhankelijk van de gemeten asbestconcentraties, gebruik gemaakt van de volgende terminologie voor grond: • geen asbest aangetoond (concentratie beneden of gelijk aan de bepalingsgrens): niet verhoogd; • concentratie boven de bepalingsgrens en beneden of gelijk aan de interventiewaarde: licht verhoogd; • concentratie boven de interventiewaarde: sterk verhoogd. De betekenis van de streef-, achtergrond-, tussen- en interventiewaarde is opgenomen in de verklarende woordenlijst (bijlage 3.1).

1.3

BETROUWBAARHEID

Dit onderzoek is op een zorgvuldige wijze uitgevoerd conform de huidige richtlijnen en methoden op het gebied van bodemonderzoek. Aan de hand van de uit de bronnen verzamelde informatie is een onderzoeksstrategie afgeleid, waarvan het aannemelijk wordt geacht dat deze representatief is voor de locatie. Er wordt op gewezen dat de geraadpleegde bronnen mogelijk onvolledig zijn of dat niet alle bronnen zijn geraadpleegd, doordat ze niet voorhanden waren. Hierdoor kan informatie ontbreken.

Stantec | 20210539.r01 3

Voor elk bodemonderzoek geldt dat het is gebaseerd op een beperkt aantal monsterpunten en analyses. De hiervoor voorgeschreven onderzoeksstrategie geeft een goed beeld van de algemene bodemkwaliteit. Tevens wordt opgemerkt dat een bodemonderzoek een momentopname is. De resultaten van het onderzoek kunnen minder representatief worden naarmate de tijd verstrijkt. Indien na het onderzoek op of nabij de locatie (bodembedreigende) activiteiten of calamiteiten plaatsvinden en/of in de omgeving (mobiele) verontreinigingen aanwezig zijn, kan de bodemkwaliteit hierdoor worden beïnvloed.

Stantec | 20210539.r01 4

2.0

VOORONDERZOEK

In dit hoofdstuk worden de resultaten van het vooronderzoek besproken. Dit resulteert in een hypothese over de mogelijke verontreinigingssituatie op de onderzoekslocatie. Het vooronderzoek is uitgevoerd conform NEN 5725 (bron 2). Omdat op percelen in de (directe) omgeving van de onderzoekslocatie potentieel bodembedreigende activiteiten hebben plaatsgevonden, heeft het vooronderzoek zich ook gericht op aangrenzende percelen. Voor het vooronderzoek is de omgevingsrapportage van Noord-Brabant geraadpleegd.

2.1

BESCHRIJVING VAN DE LOCATIE

De regionale ligging van de onderzoekslocatie is zichtbaar in bijlage 1. Een situatietekening is weergegeven in bijlage 2. Relevante (historische) informatie betreffende aangrenzende percelen is eveneens weergegeven in bijlage 2. De onderzoekslocatie is kadastraal bekend als gemeente Uden, sectie M, nummer 8334, 7962, 7798, 7797 en 6188. De oppervlakte van de onderzoekslocatie locatie bedraagt circa 14.000 m2. Momenteel is een deel van de locatie bebouwd (kantoren, brandweerkazerne en basisschool) en in gebruik als parkeerplaats. Het overgrote deel van de onderzoekslocatie maakt onderdeel uit van de openbare weg en is verhard met tegels en klinkers. Verder bevinden zich enkele groenstroken in het onderzoeksgebied. De toekomstige bestemming van de locatie is ‘Wonen’. Het gebouw (Leeuweriksweg 2-4) waarin de brandweerkazerne zich bevindt is in 1983 gerealiseerd. Tot circa 2018 werd het pand gedeeld met de politie. Aan de noordkant van het gebouw bevindt zich een afgesloten terrein die tot 2018 werd gebruikt door de politie voor voornamelijk stalling van politieauto’s. Aan de zuidkant van het pand bevindt zich de ingang naar de kantoren en de uitrit van de brandweerkazerne. Na het vertrek van de politie wordt het terrein ten noorden van het pand ook door de brandweer gebruikt. Het noordelijke terrein lijkt voornamelijk weer voor stalling van brandweerauto’s gebruikt te worden.

Op basis van de terreinindeling wordt niet verwacht dat hier grootschalige oefeningen hebben plaatsgevonden.

2.2

HISTORISCHE GEGEVENS

Ten behoeve van het vooronderzoek zijn door de gemeente Maashorst gegevens aangeleverd. Er is gebruik gemaakt van de volgende bronnen: • Historisch kaartmateriaal Topotijdreis.nl. • Tankgegevens. • Bodemarchief.

Stantec | 20210539.r01 5

•

Bodemkwaliteitskaart.

Overige bronnen zijn niet geraadpleegd aangezien deze gezien de aard van het onderzoek en de historie van de locatie niet relevant werden geacht.

Historisch kaartmateriaal Topotijdreis.nl Op basis van het kadaster en Topotijdreis.nl blijkt dat de huidige bebouwing tussen 1969 en 1990 is gerealiseerd. Hiervoor bevonden zich in het gebied enkele kleine woonhuizen. Deze bevonden zich hier al sinds de 19e eeuw. Het omliggende land werd mogelijk gebruikt als weiland of had een agrarische functie. In figuur 1 zijn de topografische kaarten van Toporijdreis.nl uit 1851, 1966, 1977, 1987, 1997 en 2021 weergegeven.

Figuur 1. Topografische kaarten van Toporijdreis.nl. Boven zijn de kaarten uit 1851, 1966 en 1977 van links naar rechts weergeven. Onder zijn de kaarten ui 1987, 1997 en 2021 van links naar rechts weergeven.

Tankgegevens Uit de omgevingsrapportage van Noord-Brabant (zie bijlage 7) komt naar voren dat binnen de huidige onderzoekslocatie op het perceel van Leeuweriksweg 2-4 een ondergrondse dieseltank aanwezig is geweest. Grenzend aan de onderzoekslocatie zijn op de percelen van en Aldetiendstraat 19 en Leeuweriksweg 12 respectievelijk een ondergrondse dieseltank en HBO-tank aanwezig geweest. Op basis van het voorgaand onderzoek (zie paragraaf 2.3) is nabij de tank op het perceel van Leeuweriksweg 2-4 geen verontreiniging gemeten. Op de percelen van Aldetienstraat 19 en Leeuweriksweg 12 zijn op basis van de informatie in de omgevingsrapportage maximaal lichte verontreinigingen gemeten. De locatie van de ondergrondse tanks is niet bekend. Er wordt geen verontreiniging verwacht als gevolg van deze ondergrondse tanks.

Stantec | 20210539.r01 6

Bodemarchief Uit de omgevingsrapportage van Noord-Brabant (zie bijlage 7) blijkt dat in het verleden binnen het onderzoeksgebied en in de omgeving van het onderzoeksgebied verschillende bodemonderzoeken zijn uitgevoerd. In paragraaf 2.3 zijn globaal de betreffende onderzoeksresultaten weergegeven.

Bodemkwaliteitskaart Volgens de bodemkwaliteitskaart van de gemeente (bron 12) bevindt de locatie zich in de zone ‘Uitbreidingsgebieden bebouwde kom en buitengebied’. Dit betekent dat in de bovengrond (0-0,5 mmv) en ondergrond (0,5-2,0 m-mv) licht verhoogde gehalten PCB kunnen worden verwacht. De bodem wordt geclassificeerd als klasse ‘Wonen’.

2.3

VOORGAANDE ONDERZOEKEN

In het verleden is op of nabij de locatie bodemonderzoek uitgevoerd. De relevante rapporten worden hieronder kort toegelicht. Leeuweriksweg 10 Uden (basisschool) Verkennend onderzoek Leeuweriksweg 10, NIBAG, 2001/016/01, 25-1-2001. De boven- en ondergrond zijn niet verontreinigd. In het grondwater is een matige verontreiniging met zink gemeten. Dit heeft waarschijnlijk een natuurlijke oorsprong. Aanvullend rapport Leeuweriksweg 10, ACMAA, 2001/016/02, 2-3-2001. Naar aanleiding van de aangetoonde matige grondwaterverontreiniging met zink heeft een heranalyse plaatsgevonden. Er zijn nu maximaal licht verhoogde concentraties zink gemeten. Verkennend onderzoek Leeuweriksweg 10, NIBAG, 2001/016/03, 15-5-2001. In de boven- en ondergrond is een lichte verontreiniging met PAK gemeten als gevolg van de aanwezigheid van kolengruis in de bodem. Het grondwater is niet verontreinigd. Leeuweriksweg 12 Uden Verkennend onderzoek Leeuweriksweg 12 Oort, kenmerk onbekend, 06-07-2012. De boven- en ondergrond zijn maximaal licht verontreinigd. De verontreinigde parameter(s) zijn niet bekend. Het grondwater is niet verontreinigd. Het is niet duidelijk waar de ondergrondse HBO-tank zich bevindt. Aldetiendstraat 19 Uden Verkennend onderzoek Aldetiendstraat 19 Uden, Oko-Care, 97/032/01, 9-4-1997. De boven- en ondergrond zijn niet verontreinigd. Het grondwater is licht verontreinigd.

De verontreinigde parameter(s) zijn niet bekend. Het is niet duidelijk waar de ondergrondse dieseltank zich bevindt. Ter plaatse van de ondergrondse dieseltank en de olie/vetafscheider is zintuigelijk geen afwijking waargenomen.

Stantec | 20210539.r01 7

Leeuweriksweg 2-4 Uden Verkennend onderzoek Leeuweriksweg 2-4 Uden, Lankelma, 1600016, 14-11-2016. Op het perceel van de brandweerkazerne (en voormalig politiebureau) heeft onderzoek plaatsgevonden naar aanleiding van de geplande ontwikkeling van deze locatie. Op het terrein zijn in totaal 21 boringen geplaatst. Plaatselijk is in de ondergrond koolashoudend materiaal aangetroffen. Analytisch zijn geen verhoogde gehalten gemeten. In de ondergrond ter plaatse van de voormalige ondergrondse olietank zijn in de bodem en het grondwater ook geen verhoogde gehalte aan minerale olie en vluchtige aromaten gemeten. De grond en het grondwater nabij de oliebenzineafscheider zijn ook niet verontreinigd met minerale olie en vluchtige aromaten. Wel is hier een licht verhoogde concentratie barium gemeten die wordt toegeschreven aan een natuurlijke oorsprong.

2.4

LOCATIE-INSPECTIE

De locatie-inspectie is uitgevoerd voorafgaand aan de uitvoering van het veldwerk (zie paragraaf 3.3).

2.5

HYPOTHESE EN ONDERZOEKSSTRATEGIE

Op basis van de bovenstaande historische informatie is onderstaande hypothese geformuleerd. Ten behoeve van de uitvoering van het onderzoek is de bijbehorende onderzoeksstrategie gevolgd (bron 1, bijlage b). Uit het vooronderzoek blijkt dat er in de grond en het grondwater mogelijk sprake is van lichte verontreinigingen met zware metalen of PAK. Op grond van de beschikbare informatie is uitgegaan van de volgende onderzoeksstrategie: Verdachte locatie met een diffuse bodembelasting (VED-HE) uit de NEN 5740. Voor asbest wordt tevens uitgegaan van een verdachte locatie met diffuse bodembelasting uit de NEN 5707.

Stantec | 20210539.r01 8

3.0

VELDWERK EN CHEMISCHE ANALYSES

In dit hoofdstuk worden de kwaliteitseisen uit de beoordelingsrichtlijnen, de gekozen onderzoeksstrategie, de resultaten van het veldwerk en de uitgevoerde chemische analyses besproken.

3.1

KWALITEIT

De werkzaamheden zijn uitgevoerd conform een gecertificeerd kwaliteitssysteem (ISO 9001:2015, ISO 14001:2015, ISO 45001:2018 en VCA**). Voor dit project is Edwin Kivits van ons kantoor te Oosterhout opgetreden als senior adviseur en als erkend projectleider protocol 2018. Het veldwerk is uitgevoerd onder het procescertificaat van de BRL SIKB 2000: ‘Beoordelingsrichtlijn Veldwerk bij milieuhygiënisch bodem- en waterbodemonderzoek’ (bron 5), protocol 2001: ‘Plaatsen van handboringen en peilbuizen, maken van boorbeschrijvingen, nemen van grondmonsters en waterpassen’ (bron 6) en protocol 2002: ‘Het nemen van grondwatermonsters’) (bron 7). Het asbestonderzoek is uitgevoerd onder protocol 2018, ’Maaiveldinspectie en monsterneming van asbest in bodem’ (bron 8).

2001 + 2002 + 2018

Alle procesonderdelen (uitvoering veldwerk, begeleiding erkend projectleider, overdracht monsters aan laboratorium, en rapportage) worden in principe uitgevoerd door en onder het certificaat van Stantec B.V., voor deze werkzaamheden gecertificeerd door Normec Certification B.V. Ons meest recente certificaatnummer kunt u hier vinden: https://www.stantec.com/nl/about/certifications-memberships. Bij de uitvoering van de monsternemingen op 13 juni tot 17 juni en 29 juni 2022 zijn de volgende personen ingezet, betreffende de, voor de BRL SIKB 2000 relevante kritische werkzaamheden: • E. Sibon, N. Derwort en W. Zenhorst (boormeester, persoon is geregistreerd voor het uitvoeren van deze werkzaamheden bij Rijkswaterstaat Leefomgeving); • E. van der Worp (monsternemer grondwater, persoon is geregistreerd voor het uitvoeren van deze werkzaamheden bij Rijkswaterstaat Leefomgeving). Wij verklaren dat de beschreven uitvoering van kritische functies onafhankelijk van de opdrachtgever zijn uitgevoerd conform de eisen die de BRL daartoe stelt vanuit de Regeling bodemkwaliteit. De kwaliteitsborgingsformulieren zijn opgenomen in bijlage 4.2. Stantec B.V. heeft geen financiële of juridische belangen met betrekking tot het eigendom van de locatie.

3.2

ALGEMENE ONDERZOEKSSTRATEGIE EN WERKWIJZE

De gehanteerde onderzoeksstrategie is gebaseerd op de in hoofdstuk 2 gestelde hypothese.

Stantec | 20210539.r01 9

In onderstaande tabel is een overzicht gegeven van alle uitgevoerde veldwerkzaamheden en de analyses van grond en grondwater. In de hierop volgende paragrafen wordt nader ingegaan op de veldwerkzaamheden en de chemische analyses. Tabel 1: Overzicht uitgevoerde veldwerkzaamheden en analyses. Aanleiding/deellocatie

Veldwerk Aantal boringen

Analyses

Inclusief peilbuizen

Grond

Grondwater

Algemene bodemkwaliteit 0,0-0,5 m-mv 0,0-2,0 m-mv

22 5

0,0-5,0 m-mv

3

Totaal8 1 NEN-grond

2

NEN-grondwater

3

PFAS Asbest in grond

4

5

Asbest in puin

6

Org. Sam.

7

Uitloging Totaal

8

3

8 NEN-grond1 3 PFAS3 5 asbest in grond4 1 Org. Sam.6 1 Uitloging7 1 asbest in puin5

3 NEN-grondwater2 + arseen en chroom

30 boringen incl. 27 proefgaten en 3 peilbuizen lutum- en organisch stofpercentage, barium, cadmium, kobalt, koper, kwik, lood, molybdeen, nikkel en zink, minerale olie, polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK 10 VROM) en polychloorbifenylen (PCB). barium, cadmium, kobalt, koper, kwik, lood, molybdeen, nikkel en zink, benzeen, tolueen, ethylbenzeen, som xylenen (som o,m,p), styreen, naftaleen, vinylchloride, 1,1-dichlooretheen, dichloormethaan, trans-1,2-dichlooretheen, cis-1,2-dichlooretheen, som 1,2-dichlooretheen, 1,1-dichloorethaan, chloroform, 1,1,1-trichloorethaan, tetrachloormethaan, 1,2-dichloorethaan, trichlooretheen, 1,2-dichloorpropaan, 1,1-dichloorpropaan, 1,3-dichloorpropaan, som dichloorpropanen, 1,1,2trichloorethaan, tetrachlooretheen en bromoform, minerale olie. PFAS (30 stoffen) conform advieslijst 12 juli 2019. Asbestanalyse conform NEN5707 op mengmonster van 10 kg, fractie > 0,5 mm (kwantitatief) asbestgehalte in puin (>27kg); bij een volumepercentage puin(granulaat) in de bodem groter dan 50%. Verkleinen tot <0,5 mm, samenstelling organische componenten (PAK, PCB, olie) conform AP04. CEN-test en eluaat (15 metalen en 4 anionen) waar mogelijk zijn boringen en peilbuizen voor verschillende aanleidingen gecombineerd.

De boorlocaties zijn weergegeven in bijlage 2. De boringen zijn gelijkmatig over de locatie verspreid geplaatst dan wel geplaatst op basis van de historische informatie (verdachte (deel)locaties e.d.).

3.3

RESULTATEN VELDWERK

Het veldwerk is uitgevoerd op 13 tot 17 juni en op 29 juni 2022. Voor aanvang van de boorwerkzaamheden is de locatie visueel geïnspecteerd. In de omgeving van de onderzoekslocatie zijn geen verdachte activiteiten geconstateerd.

Stantec | 20210539.r01 10

Tijdens de inspectie van de locaties zijn ter plaatse van de onverharde delen van het terrein op het maaiveld geen verontreinigingen en asbestverdachte materialen waargenomen. In bijlage 4 zijn de gedetailleerde boorbeschrijvingen weergegeven met de bodemopbouw, de diepten waarop grondmonsters zijn genomen en de diepten waarop eventuele peilfilters geplaatst zijn. De zintuiglijke waarnemingen en eventuele afwijkingen zijn eveneens in deze bijlage weergegeven.

Asbest aan maaiveld Op de onderzoekslocatie zijn aan het maaiveld geen asbestverdachte fragmenten/plaatmateriaal aangetroffen. In verband met de aanwezigheid van een maaiveldverharding was niet mogelijk om voor de gehele onderzoekslocatie een systematische visuele inspectie conform de NEN 5707 uit te voeren. Gezien de doelstellingen van het onderzoek wordt dit niet van noemenswaardige invloed op het onderzoeksresultaat geacht.

Bodemopbouw De bodemopbouw ter plaatse van de onderzoekslocatie bestaat tot de maximaal boordiepte van 5,0 m-mv over het algemeen uit zand. Ter plaatse van boring A13 is op een diepte van 2,0 tot 2,3 m-mv een veenlaag aangetroffen. In deze veenlaag zullen geen werkzaamheden plaatsvinden.

Funderingen Onder de parkeerplaats is in sommige boringen (A21, A23, A24 en A30) fundering aangetroffen bestaande uit menggranulaat. De menggranulaatfundering heeft een gemiddelde dikte van 21 cm.

Grond Visueel zijn in het opgegraven en opgeboorde bodemmateriaal geen asbestverdachte materialen waargenomen. In de grond is bijmenging met bodemvreemde materialen (baksteen, beton, mdf plaatjes) aangetroffen (zie tabel 2). Van het bodemmateriaal is maximaal per halve meter en/of per bodemlaag een monster genomen. Voor de analyse van grondmonsters op asbest zijn in het veld mengmonsters samengesteld. Tabel 2: Zintuiglijk waargenomen bijzonderheden. Boring

A03 A04 A07 A09 A11 A13 A18 A19 A20

Diepte boring (m -mv) 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 3,00 1,00 2,00 1,00

Traject (m -mv)

Grondsoort

0,00 - 0,50 Zand 0,00 - 0,50 Zand 0,50 - 0,80 Zand 0,08 - 0,50 Zand 0,08 - 0,50 Zand 0,00 - 0,50 Zand 0,20 - 0,50 Zand 0,40 - 0,50 Zand 0,00 - 0,50 Zand

Waargenomen bijzonderheden

sporen baksteen sporen baksteen sporen baksteen resten baksteen resten baksteen sporen baksteen resten beton, sporen baksteen, mdf plaatjes resten beton, zwak baksteenhoudend sporen baksteen

Stantec | 20210539.r01 11

Boring

A22 A28 A29

Diepte boring (m -mv) 2,00 1,00 2,00

Traject (m -mv)

Grondsoort

Waargenomen bijzonderheden

0,00 - 0,50 Zand 0,50 - 1,00 Zand 0,00 - 0,50 Zand

resten baksteen sporen baksteen sporen baksteen

Asbest in puin Ter plaatse van de onderzoekslocatie zijn de monsters ten behoeve van het verkennend onderzoek asbest in puin samengesteld uit meerdere boringen. In deze boringen is volledig menggranulaat fundering aangetroffen. In de opgeboorde fundering is visueel geen asbestverdacht materiaal aangetroffen (fractie >20 mm).

Grondwater Voor de bemonstering van het grondwater is boring A05 en A25 afgewerkt met een peilbuis. Daarnaast is een bestaande peilbuis (A31) bemonsterd. Conform NEN 5740 is de bovenzijde van het peilfilter circa 0,5 m beneden de grondwaterstand geplaatst. Het grondwater is bemonsterd op 29 juni 2022. Bij de grondwaterbemonstering is het grondwater waargenomen op een diepte van circa 3,1 m-mv. Tijdens de bemonstering zijn aan het grondwater geen afwijkingen waargenomen. De zuurgraad (pH), de elektrische geleidbaarheid (Ec) en de aanwezigheid van niet-opgeloste deeltjes (troebelheid) van het grondwater zijn tijdens de monstername in het veld bepaald. De resultaten zijn weergegeven in onderstaande tabel. De meetwaarden geven geen aanleiding de analysestrategie te wijzigen. Tabel 3: Veldmetingen grondwater Peilbuis A05 A25 A31

Filter (m-mv) 4,00 - 5,00 4,00 - 5,00 3,65 - 4,65

GWS (m-mv) 3,03 3,10 3,02

Temp. (0C)

pH

Ec (µS/cm)

Troebelheid (FTU)

15,0 16,6 17,6

4,4 4,4 6,4

320 400 1.020

144 3,6 29,5

Op basis van de gemeten Ec is sprake van zoet (Ec <400 µS/cm) tot brak (400 µS/cm <Ec <2.800 µS/cm) grondwater. Tijdens de monstername van het grondwater is in de peilbuizen A05 en A31 een NTU van > 10 gemeten. De peilbuizen (nummers) staan in een zandpakket. In één enkele boring is op een diepte van 2,0-2,5 m-mv een veenlaag aangetroffen. Mogelijk bevindt zich onder het zandpakket een veenlaag die middels de huidige onderzoeksinspanning beperkt is aangetroffen waardoor deze waarden worden gemeten. Wij zien deze afwijkingen niet als een afwijking op de BRL SIKB 2000 en houden hiermee rekening met de interpretatie van de meetresultaten.

Stantec | 20210539.r01 12

3.4

ANALYSESTRATEGIE

Onderstaande tabel geeft, voor de verschillende aanleidingen, de geselecteerde monsters weer met de bijbehorende zintuiglijke waarnemingen en de uitgevoerde analyses. Tabel 4: Analysestrategie Code Samengesteld uit (meng)monster boringen (m-mv) diepte (m-mv) Algemene kwaliteit grond MM1 (0,08-0,50) A01 (0,08 - 0,50) A02 (0,08 - 0,50) A06 (0,08 - 0,50) A07 (0,08 - 0,50) A08 (0,08 - 0,50) MM2 (0-0,50) A09 (0,08 - 0,50) A11 (0,08 - 0,50) A22 (0,00 - 0,50) A29 (0,00 - 0,50) MM3 (0,04-0,50) A21 (0,35 - 0,50) A23 (0,08 - 0,15) A24 (0,35 - 0,50) A26 (0,04 - 0,50) A28 (0,08 - 0,30) A30 (0,08 - 0,13) MM4 (1,00-2,00) A05 (1,50 - 2,00) A06 (1,00 - 1,50) A22 (1,00 - 1,50) A25 (1,50 - 2,00) A29 (1,00 - 1,50) MM5 (0,50-1,00) A07 (0,50 - 0,80) A28 (0,50 - 1,00) MM6 (0-0,50) A03 (0,00 - 0,50) A04 (0,00 - 0,50) A13 (0,00 - 0,50) A20 (0,00 - 0,50) MM7 (0,20-0,50) A18 (0,20 - 0,50) A19 (0,40 - 0,50)

Bodemtype

Zintuiglijke waarnemingen

Analyses

Zand

-

NEN-grond, PFAS

Zand

sporen tot resten baksteen

NEN-grond

Zand

-

NEN-grond, PFAS

Zand

-

NEN-grond

Zand

sporen baksteen

NEN-grond

Zand

sporen baksteen

NEN-grond, PFAS

Zand

MM8 (0,50-1,50)

Zand

resten beton, NEN-grond sporen baksteen tot zwak baksteenhoudend, mdf plaatjes NEN-grond

ASB-MM1 (0-0,50)

A03 (0,50 - 1,00) A04 (0,50 - 1,00) A13 (1,00 - 1,50) A15 (1,00 - 1,50) A18 (0,50 - 1,00) A19 (0,50 - 1,00) A22 (0,00 - 0,50) A27 (0,00 - 0,50)

Zand

sporen tot resten baksteen

Stantec | 20210539.r01 13

Asbest in grond

Code (meng)monster diepte (m-mv) ASB-MM2 (0,20-0,50)

ASB-MM3 (0-0,50)

Samengesteld uit boringen (m-mv) A29 (0,00 - 0,50) A18 (0,20 - 0,50) A19 (0,40 - 0,50)

A13 (0,00 - 0,50) A20 (0,00 - 0,50) ASB-MM4 (0-0,50) A03 (0,00 - 0,50) A04 (0,00 - 0,50) ASB-MM5 (0,08-0,50) A06 (0,08 - 0,50) A07 (0,08 - 0,50) A08 (0,08 - 0,50) A09 (0,08 - 0,50) A10 (0,08 - 0,50) A11 (0,08 - 0,50) Algemene kwaliteit grondwater A05 A05 (4,0-5,0) A25 A25 (4,0-5,0) A31 A31 (3,65-4,65) Algemene kwaliteit fundering FUN-M01 (0,13-0,50) A21 (0,12 - 0,35) A23 (0,25 - 0,35) A24 (0,10 - 0,35) A28 (0,30 - 0,50) A30 (0,13 - 0,40) ASB-MM6 (0,13-0,50) A21 (0,12 - 0,35) A23 (0,25 - 0,35) A24 (0,10 - 0,35) A28 (0,30 - 0,50) A30 (0,13 - 0,40)

Bodemtype

Zintuiglijke waarnemingen

Analyses

Zand

Zand

resten beton, Asbest in grond sporen baksteen tot zwak baksteenhoudend sporen baksteen Asbest in grond

Zand

sporen baksteen

Asbest in grond

Zand

resten baksteen

Asbest in grond

-

-

NEN-grondwater NEN-grondwater NEN-grondwater

-

menggranulaat

Theo Pouw pakket

-

menggranulaat

Asbest in puin

De analyseresultaten met de bijbehorende toetsingswaarden en een verklarende woordenlijst zijn opgenomen in bijlage 3. De analysecertificaten zijn opgenomen in bijlage 5. De chemische analyses zijn uitgevoerd door SGS Environmental Analytics B.V. te Rotterdam (RvA geaccrediteerd). De analyses zijn uitgevoerd conform het AS3000 protocol.

Stantec | 20210539.r01 14

4.0

BESPREKING ONDERZOEKSRESULTATEN

In dit hoofdstuk wordt de verontreinigingssituatie beschreven op basis van de onderzoeksresultaten. Vervolgens worden de onderzoeksresultaten getoetst aan de in hoofdstuk 2 geformuleerde hypothese.

4.1

ALGEMENE KWALITEIT GROND EN GRONDWATER

Grond In tabel 5 zijn de getoetste resultaten van de grond weergegeven. Hierin wordt een overzicht gegeven van de resultaten van de indicatieve toetsing aan de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 en de Regeling bodemkwaliteit en het Besluit bodemkwaliteit conform het generieke beleid (landelijke beleid). Tevens wordt de, op basis van de indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit bepaalde, voorlopige veiligheidsklasse weergegeven. De toetsing aan de Wet bodembescherming en het Besluit bodemkwaliteit wordt verder behandeld in paragraaf 4.2 en 4.3. Tabel 5: (Indicatieve) toetsing analyseresultaten aan de Circulaire bodemsanering 2013, de Regeling/het Besluit bodemkwaliteit en de CROW 400. Code (meng) monster (m-mv)

Samengesteld uit boringen (m-mv)

MM1 (0,08-0,50)

A01 (0,08 - 0,50) A02 (0,08 - 0,50) A06 (0,08 - 0,50) A07 (0,08 - 0,50) A08 (0,08 - 0,50) A09 (0,08 - 0,50) A11 (0,08 - 0,50) A22 (0,00 - 0,50) A29 (0,00 - 0,50) A21 (0,35 - 0,50) A23 (0,08 - 0,15) A24 (0,35 - 0,50) A26 (0,04 - 0,50) A28 (0,08 - 0,30) A30 (0,08 - 0,13) A05 (1,50 - 2,00) A06 (1,00 - 1,50) A22 (1,00 - 1,50) A25 (1,50 - 2,00) A29 (1,00 - 1,50) A07 (0,50 - 0,80) A28 (0,50 - 1,00) A03 (0,00 - 0,50) A04 (0,00 - 0,50) A13 (0,00 - 0,50) A20 (0,00 - 0,50) A18 (0,20 - 0,50) A19 (0,40 - 0,50) A03 (0,50 - 1,00) A04 (0,50 - 1,00) A13 (1,00 - 1,50)

MM2 (0-0,50)

MM3 (0,04-0,50)

MM4 (1,00-2,00)

MM5 (0,50-1,00) MM6 (0-0,50)

MM7 (0,20-0,50) MM8 (0,50-1,50)

> AW

>T

>I

Indicatieve toetsing Bbk

ARBO Veiligheidsklasse (CROW 400)

-

-

-

AW

Basishygiëne

-

-

-

AW

Basishygiëne

-

-

-

AW

Basishygiëne

som PCB (7)

-

-

AW

Basishygiëne

som PCB (7)

-

-

Industrie

Basishygiëne

Lood

-

-

AW

Basishygiëne

-

-

-

AW

Basishygiëne

som PCB (7)

-

-

Industrie

Basishygiëne

Stantec | 20210539.r01 15

Code (meng) monster (m-mv)

Samengesteld uit boringen (m-mv)

> AW

>T

>I

Indicatieve toetsing Bbk

ARBO Veiligheidsklasse (CROW 400)

A15 (1,00 - 1,50) A18 (0,50 - 1,00) A19 (0,50 - 1,00) Toelichting: AW: Bodemkwaliteitsklasse AW; Wonen: Bodemkwaliteitsklasse Wonen; Industrie: Bodemkwaliteitsklasse Industrie;

Poly- en Perfluoralkylstoffen (PFAS) In tabel 6 wordt een samenvatting gegeven van de grondmonsters die ter plaatse van de onderzoekslocatie zijn onderzocht op PFAS en de resultaten van de uitgevoerde analyses. De resultaten zijn vervolgens getoetst aan het Tijdelijk Handelingskader voor PFAS (bron 14), de actuele Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreiniging (INEV) PFAS (bron 15) en de veiligheidsklasse (CROW 400) (bron 13). De toetsing aan de Wet bodembescherming en het Besluit bodemkwaliteit wordt verder behandeld in paragraaf 4.2 en 4.3. Tabel 6: (Indicatieve) toetsing analyseresultaten aan het tijdelijk handelingskader voor PFAS inclusief de veiligheidsklasse (CROW 400). Analysemonster Boringen (m-mv) (cm-mv)

Bodem- Zintuiglijke type waarnemingen

Indicatieve Toetsing Bbk

ARBO Veiligheidsklasse (CROW 400)

MM1 (0,08-0,50)

Zand

-

Niet toepasbaar

Basishygiëne

Zand

-

Landbouw/natuur Basishygiëne

Zand

sporen baksteen Wonen

MM3 (0,04-0,50)

MM6 (0-0,50)

A01 (0,08 - 0,50) A02 (0,08 - 0,50) A06 (0,08 - 0,50) A07 (0,08 - 0,50) A08 (0,08 - 0,50) A21 (0,35 - 0,50) A23 (0,08 - 0,15) A24 (0,35 - 0,50) A26 (0,04 - 0,50) A28 (0,08 - 0,30) A30 (0,08 - 0,13) A03 (0,00 - 0,50) A04 (0,00 - 0,50) A13 (0,00 - 0,50) A20 (0,00 - 0,50)

Basishygiëne

Grondwater In tabel 7 zijn de getoetste resultaten van het grondwater gegeven en is de voorlopige veiligheidsklasse weergegeven. De toetsing aan de Wet bodembescherming wordt verder behandeld in paragraaf 4.2.

Stantec | 20210539.r01 16

Tabel 7: Toetsing analyseresultaten aan de Circulaire bodemsanering 2013 en veiligheidsklasse (CROW 400). Peilbuis A05 A25 A31

Filter (m-mv) 4,00 - 5,00 4,00 - 5,00 3,65 - 4,65

Toetsing WBB >S xylenen, naftaleen cadmium, xylenen molybdeen, xylenen

>T -

>I -

ARBO Veiligheidsklasse (CROW 400) Basishygiëne Basishygiëne Basishygiëne

In het bemonsterde freatisch grondwater zijn met betrekking tot de onderzochte parameters licht verhoogde concentraties xylenen, naftaleen, cadmium en molybdeen gemeten. De herkomst van deze verontreinigingen is onbekend. Mogelijk is sprake van verhoogde achtergrondwaarden. De overige onderzochte parameters zijn niet in verhoogde concentraties ten opzichte van de streefwaarden en/of detectiegrenzen gemeten. Een verhoogde troebelheid (> 10 NTU) kan invloed hebben op het meetresultaat. Bij een te hoge troebelheid kan een overschatting van het meetresultaat voor organische verbindingen (minerale olie, vluchtige (aromatische en gechloreerde) koolwaterstoffen, PAK en PCB) plaatsvinden. Er kan daardoor ten onrechte vastgesteld worden dat sprake is van een grondwaterverontreiniging. In het grondwater afkomstig uit peilbuis A05 en A31 is een NTU van 144 en 29,5 aangetoond. Voor één organische verbinding is een overschrijding van de streefwaarde(n) aangetoond. De tussenwaarde(n) wordt echter niet overschreden. De verhoogde troebelheid kan een (geringe) invloed hebben gehad op deze verhoogde concentratie. Echter omdat de tussenwaarde niet wordt overschreden is ons inzien geen noodzaak tot aanvullend onderzoek.

4.2

ASBEST IN GROND

Asbest aan maaiveld Op de onderzoekslocatie zijn aan het maaiveld geen asbestverdachte fragmenten/plaatmateriaal aangetroffen. Opgemerkt wordt dat in verband met de aanwezigheid van verhardingen op een groot deel van de onderzoekslocatie geen systematische visuele inspectie conform de NEN 5707 is uitgevoerd.

Asbest in bodem De monsters ten behoeve van het verkennend asbest in grondonderzoek zijn ter plaatse van de onderzoekslocatie samengesteld uit de opgegraven grond (0-0,5 m-mv) uit de proefgaten. In de proefgaten en boringen ten behoeve van het asbest in grondonderzoek zijn geen asbestverdachte fragmenten, materialen of bodemlagen aangetroffen. Ter plaatse van de proefgaten A21, A23, A24, A28 en A30 is van 0,12 tot maximaal 0,5 m-mv een funderingslaag aangetroffen bestaande uit menggranulaat. Deze fundering wordt verder behandeld in paragraaf 4.7.

Stantec | 20210539.r01 17

In tabel 8 zijn de analyseresultaten van de fijne fractie (< 20 mm) uit de (meng)monsters opgenomen. Uit de gemeten asbestconcentraties is de gewogen asbestconcentratie per mengmonster berekend (waarbij de gecorrigeerde concentratie amfibool 10 maal zwaarder weegt dan de gecorrigeerde concentratie serpentijn). De gewogen concentraties zijn vervolgens getoetst aan de interventiewaarde (voorheen restconcentratienorm) van 100 mg/kg d.s. De resultaten zijn weergegeven in tabel 8. In deze tabel zijn de in het laboratorium gemeten en gewogen asbestconcentraties (fijne fractie < 20 mm) in de mengmonsters weergegeven, deze zijn nog niet omgerekend naar de totale hoeveelheid asbest in het traject en proefgat (conform de rekenregels uit de NEN 5707). Tabel 8: Gemeten en gewogen asbestgehalte fijne fractie grondmonsters Code mengmonster (m-mv)

ASB-MM1 (0-0,50) ASB-MM2 (0,20-0,50) ASB-MM3 (0-0,50) ASB-MM4 (0-0,50) ASB-MM5 (0,08-0,50)

Proefgaten (mmv)

A22 (0,00 - 0,50) A27 (0,00 - 0,50) A29 (0,00 - 0,50) A18 (0,20 - 0,50) A19 (0,40 - 0,50) A13 (0,00 - 0,50) A20 (0,00 - 0,50) A03 (0,00 - 0,50) A04 (0,00 - 0,50) A06 (0,08 - 0,50) A07 (0,08 - 0,50) A08 (0,08 - 0,50) A09 (0,08 - 0,50) A10 (0,08 - 0,50) A11 (0,08 - 0,50)

Asbestgehalte grove fractie (mg/kg d.s.)

Asbestgehalte fijne fractie (mg/kg d.s.)

Totale asbestgehalte (mg/kg d.s.)

Totaal gewogen asbestgehalte (mg/kg d.s.)

Serpen- Amfitijn bool -

Gemeten <2

Serpen- AmfiGewogen tijn bool <2 <2 <2

<2

-

-

8,2

8,2

8,2

<2

8,2

-

-

<2

<2

<2

<2

<2

-

-

<2

<2

<2

<2

<2

-

-

<2

<2

<2

<2

<2

Uit analyse blijkt dat in het asbestmengmonster ASB-MM2 asbest is aangetoond. Het totaal (gewogen) gehalte asbest was 8,2 mg/kg d.s. In verband met het ontbreken van asbesthoudend materiaal in de grove fractie (> 20 mm) en de lage concentratie aan asbest in de fijne fractie (< 20 mm), is geen asbestconcentratieberekening uitgevoerd. Het werkelijk gehalte aan asbest zou enkel dalen en daarmee is een berekening van het werkelijk gehalte niet noodzakelijk. In de overige analysemonsters is geen asbest aangetoond (concentraties beneden of gelijk aan de bepalingsgrens). Er is derhalve geen sprake van een verontreiniging met asbest. De gedetailleerde analyseresultaten staan vermeld in de bijgevoegde analysecertificaten (zie bijlage 5).

Stantec | 20210539.r01 18

4.3

BESPREKING RESULTATEN GROND EN GRONDWATER (WET BODEMBESCHERMING)

Zintuiglijk is in de bodem antropogene bijmenging met baksteen, beton en mdf plaatjes waargenomen. Uit de analyseresultaten blijkt dat plaatselijk in de zandige bovengrond (0-0,5 m-mv) licht verhoogde gehalten lood zijn gemeten. In de monsters van de zandige ondergrond (0,5-2,0 mmv) zijn licht verhoogde gehalten PCB gemeten. De herkomst van deze licht verhoogde gehalten is onbekend. Mogelijk is sprake van verhoogde achtergrondwaarden. In de grond rondom de brandweerkazerne zijn verhoogde gehalten aan PFAS gemeten. Op basis van de gemeten gehalten worden de indicatieve niveaus voor een ernstige verontreiniging (INEV’s) niet overschreden. Een mogelijk bron voor de aangetoonde verontreiniging met PFAS is de aanwezige brandweerkazerne. Het is niet bekend of er zich in het verleden een calamiteit (bijvoorbeeld een brand waarbij blusschuim is gebruikt) heeft voorgedaan waardoor PFAS in de bodem terecht is gekomen. Hierdoor kan niet aan de hand van een interventiewaarde of risicowaarde overschrijding worden onderbouwd of sprake is van ‘ernst en potentiële spoed’. Voor stoffen waarvoor geen landelijke normen en risicogrenzen zijn afgeleid is de richtlijn voor het omgaan met niet-genormeerde stoffen van toepassing. Ter bepaling van de risico’s is een risicobeoordeling uitgevoerd met behulp van de beschikbare toetsingswaarden (CROW 400, INEV’s) en locatie specifieke omstandigheden.

In het grondwater zijn maximaal lichte verontreinigingen met xylenen, naftaleen, cadmium en molybdeen gemeten. De herkomst van deze verontreinigingen is onbekend. Mogelijk is sprake van verhoogde achtergrondwaarden. De overige onderzochte parameters zijn niet in verhoogde gehalten ten opzichte van de AW waarden en/of detectiegrenzen gemeten. Er is daarom geen sprake van een ernstige verontreiniging met zware metalen, PAK, PCB of minerale olie in de grond of het grondwater. In het puinhoudende mengmonster dat geanalyseerd is op asbest is een asbestconcentratie van 8,2 mg/kg d.s. aangetroffen. Dit gehalte overschrijdt de interventiewaarde voor asbest (100 mg/kg d.s.) en de grenswaarde voor nader onderzoek (50 mg/kg d.s.) niet. In de overige monsters onderzocht op asbest zijn geen verhoogde gehalten asbest aangetoond. Er is geen sprake van een ernstige verontreiniging met asbest.

4.4

INDICATIEVE TOETSING BESLUIT BODEMKWALITEIT

De analyseresultaten van de geanalyseerde grond(meng)monster(s) zijn indicatief getoetst aan de, normwaarden uit de Regeling bodemkwaliteit (bron 10) behorende bij het Besluit bodemkwaliteit (bron 11). De in het laboratorium gemeten gehalten zijn hierbij omgerekend naar standaard bodem op basis van de gemeten lutum- en organische stofpercentages. De uitwerking van deze (indicatieve) toetsing is opgenomen in bijlage 3.

Stantec | 20210539.r01 19

Het betreft hier een indicatieve toetsing conform het generieke beleid (landelijke beleid). Bij gebiedsspecifiek beleid dient te worden getoetst aan het door het bevoegd gezag vastgestelde lokale bodembeleid (bodembeheernota, bodemkwaliteitskaart en bodemfunctiekaart) met lokale maximale waarden en eventueel aanvullende specifieke eisen ten aanzien van grondverzet. De vrijkomende zandige bovengrond kan worden ingedeeld in de bodemkwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. De vrijkomende ondergrond kan worden ingedeeld in bodemkwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’ en ‘Industrie’ en kent een beperkt hergebruik. Op basis van de gemeten gehalten PFAS wordt de zandige bovengrond (0,04-0,50 m-mv) over het algemeen ingedeeld in de bodemkwaliteitsklasse ‘Landbouw/natuur’ tot bodemkwaliteitsklasse ‘Wonen’. Rondom de brandweerkazerne is de zandige bovengrond (0,08-0,50 m-mv) ‘Niet toepasbaar’ voor hergebruik.

Toelichting hergebruik grond (milieuhygiënische verklaring) Voor een definitieve vaststelling van de bodemkwaliteitsklasse is in veel gevallen een partijkeuring conform AP04 vereist. Een dergelijke keuring onderscheidt zich van het onderhavige onderzoek door een intensievere bemonstering, een aangepaste monstervoorbehandeling in het laboratorium, zowel monstername als analyse in duplo en in enkele gevallen uitloogonderzoek.

4.5

VEILIGHEIDSKUNDIGE ASPECTEN (VOORLOPIGE ARBO VEILIGHEIDSKLASSEN) GROND

Met behulp van de berekeningsmodule van CROW-publicatie 400 (bron 13) zijn de gehalten van de monsters getoetst aan de betreffende veiligheidseisen. Hieruit volgt dat op basis van de CROW 400 geldt dat op gehele terrein gewerkt kan worden volgens de veiligheidsklasse ‘Basishygiëne’. Op basis van deze veiligheidsklasse dienen de juiste aanvullende maatregelen genomen te worden gedurende werkzaamheden in de grond. Voor de bijbehorende veiligheidsvoorzieningen, metingen en maatregelen wordt verwezen naar de betreffende publicaties van het CROW.

4.6

FUNDERING

Van de aangetroffen funderingslaag is een apart mengmonsters samengesteld. De samenstelling is weergegeven in tabel 9. De mengmonsters zijn ter analyse bij het laboratorium aangeboden. Tabel 9: Mengmonster en resultaat funderingsonderzoek. Code mengmonster (m-mv)

Proefgaten (m-mv)

Type materiaal

FUN-M01 (0,13-0,50)

A21 (0,12 - 0,35) A23 (0,25 - 0,35)

menggranulaat

Stantec | 20210539.r01 20

Toetsing samenstelling (T17 BoToVa) Toepasbaar (<=SW)

Toetsing uitloging (T16 BoToVa) Toepasbaar (<= EW)

Code mengmonster (m-mv)

Proefgaten (m-mv)

Type materiaal

Toetsing samenstelling (T17 BoToVa)

Toetsing uitloging (T16 BoToVa)

A24 (0,10 - 0,35) A28 (0,30 - 0,50) A30 (0,13 - 0,40)

Het funderingsmateriaal van het monster FUN-M01 is geanalyseerd op organische verbindingen PAK, PCB en minerale olie. Hieruit blijkt dat de fundering (menggranulaat) onder de parkeerplaats voldoet aan de eisen uit de Regeling bodemkwaliteit. Op basis van bovenstaande resultaten voldoen alle geanalyseerde funderingsmaterialen indicatief aan de samenstellingswaarden uit de Regeling bodemkwaliteit. Dit houdt in dat de fundering als toepasbaar geldt, mits een uitloogproef aantoont dat er geen kans is op uitloging vanuit de fundering. Deze uitloogproef bestaat uit een kolomproef en analyse van het eluaat op 15 metalen (antimoon, arseen, barium, cadmium, kobalt, chroom, koper, kwik, lood, molybdeen, nikkel, seleen, tin, vanadium en zink) en 4 anionen (fluoride, bromide, chloride en sulfaat). In het eluaat van de beschikbaarheidsproef van de geanalyseerde mengmonsters zijn verhoogde gehalten van de geanalyseerde parameters gemeten, maar deze overschrijden niet de norm voor hergebruik voor niet-vormgegeven bouwstoffen zoals beschreven in de Regeling bodemkwaliteit. Hieruit blijkt dat het geanalyseerde materiaal van de fundering onder de parkeerplaats indicatief als toepasbare bouwstof kan worden beschouwd en dus geschikt is voor hergebruik.

Hierbij dient te worden opgemerkt, dat voor een definitieve classificatie een partijkeuring conform BRL SIKB 1000, protocol 1002 mogelijk noodzakelijk is.

Asbest in puin (funderingslagen) Het gehalte aan asbest (mg/kg d.s.) voor de fractie <20 mm is bepaald door het laboratorium volgens rekenregels uit de NEN 5897 (bron 4).In tabel 10 zijn de analyseresultaten van de fijne fractie (< 20 mm) uit de mengmonsters van de funderingslagen opgenomen. Tabel 10: Gemeten en gewogen asbestgehalte fijne fractie puinmonsters. Mengmonster (m-mv)

Samengesteld uit boringen (m-mv)

ASB-MM6 A21 (0,12 - 0,35) (0,13-0,50) A23 (0,25 - 0,35) A24 (0,10 - 0,35) A28 (0,30 - 0,50) A30 (0,13 - 0,40)

Type materiaal

menggranulaat

Asbestgehalte grove fractie (mg/kg d.s.) Serpen Amfi-tijn bool -

Stantec | 20210539.r01 21

Asbestgehalte fijne fractie (mg/kg d.s.)

Gemeten <2

Gewogen <2

Totale asbestgehalte (mg/kg d.s.) Serpentijn <2

Amfibool <2

Totaal gewogen asbestgehalte (mg/kg d.s.) <2

Uit de analyse blijkt dat in de aangetroffen menggranulaathoudende funderingslaag geanalyseerd in mengmonster ASB-MM6 geen asbest is aangetoond (gehalten beneden of gelijk aan de bepalingsgrens). Er is geen sprake van met asbest verontreinigde funderingslaag. De gedetailleerde analyseresultaten staan vermeld in de bijgevoegde analysecertificaten (zie bijlage 5.3).

4.7

TOETSING HYPOTHESE

Op basis van de onderzoeksresultaten wordt de in paragraaf 2.6 opgestelde hypothese voor de grond en het grondwater aanvaard. Er zijn in de grond en het grondwater lichte verontreinigingen met lood en PCB aangetoond. De lichte verontreinigingen kunnen worden beschouwd als (verhoogde) achtergrondwaarden en vormen geen aanleiding de onderzoeksstrategie te herzien. Daarnaast is de bodem verontreinigd met PFAS. De opgestelde hypothese voor het voorkomen van asbest wordt verworpen. Er zijn geen sterke verontreinigingen met asbest aangetoond.

Stantec | 20210539.r01 22

5.0

SAMENVATTING, CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN

Op basis van de onderzoeksresultaten worden de volgende conclusies getrokken:

Samenvatting •

• • •

•

•

• • •

De bodemopbouw ter plaatse van de onderzoekslocatie bestaat tot de maximaal boordiepte van 5,0 m-mv over het algemeen uit zand. Ter plaatse van boring A13 is op een diepte van 2,0 tot 2,3 m-mv een veenlaag aangetroffen. Aan het maaiveld is geen asbestverdacht materiaal aangetroffen. Visueel is in het opgeboorde materiaal geen asbest aangetoond. In het opgeboorde materiaal zijn bodemvreemde bijmengingen aangetroffen. Deze bijmengingen bestaan voornamelijk uit baksteen, beton en plaatselijk mdf plaatjes. In de zandige bovengrond (0-0,5 m-mv) zijn plaatselijk licht verhoogde gehalten lood gemeten. Op basis van de gemeten gehalten wordt de zandige bovengrond ingedeeld in de bodemkwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’. In de zandige ondergrond (0,5-2,0 m-mv) zijn licht verhoogde gehalten PCB gemeten. Op basis van de gemeten gehalten wordt de zandige ondergrond ingedeeld in de in bodemkwaliteitsklasse ‘Achtergrondwaarde’ en ‘Industrie’. In de bovengrond rondom de brandweerkazerne is de bodem verontreinigd met PFAS. Op basis van de gemeten gehalte worden de indicatieve niveaus voor een ernstige verontreiniging (INEV’s) niet overschreden. Rondom de brandweerkazerne is de zandige bovengrond (0,080,50 m-mv) ‘Niet toepasbaar’ voor hergebruik. In de bodem is in een enkel monster een beperkt gehalte aan asbest gemeten.

De interventiewaarde en grenswaarde voor nader onderzoek wordt niet overschreden. In het grondwater zijn maximaal lichte verontreinigingen met xylenen, naftaleen, cadmium en molybdeen gemeten. Onder de parkeerplaats is een fundering (menggranulaat) aangetroffen. In de fundering is asbest niet verhoogd gemeten.

Conclusies •

Gezien de resultaten van het verkennend bodemonderzoek is het terrein(deel) rondom de brandweerkazerne niet zondermeer geschikt voor het voorgenomen gebruik. Tijdens het verkennend bodemonderzoek zijn verhoogde gehalten/concentraties aan PFAS in de grond aangetoond. Het is niet bekend of er zich in het verleden een calamiteit (bijvoorbeeld een brand waarbij blusschuim is gebruikt) heeft voorgedaan waardoor PFAS in de bodem terecht is gekomen. De gemeten gehalten overschrijden de indicatieve niveaus voor een ernstige verontreiniging niet echter aangezien de aangetoonde PFAS-gehalten hoger zijn dan de toepassingswaarden uit het handelingskader bij een bronlocaties, is het relevant om na te gaan in hoeverre sprake is van risico’s bij het huidige of toekomstige gebruik en/of er verspreiding heeft plaatsgevonden via het grondwater. Daarnaast is mogelijk sprake van zorgplicht. Omdat de exacte omvang van de verontreiniging met PFAS nog niet bekend is, is aanvullend onderzoek naar PFAS in de ondergrond en de grondwaterkwaliteit noodzakelijk.

Stantec | 20210539.r01 23

•

• •

Door de aard en concentraties van de in de grond aanwezige stoffen kent bij eventuele graafwerkzaamheden vrijkomende grond mogelijk een beperkt hergebruik. Bij graafwerkzaamheden dient de met PFAS verontreinigde grond separaat van de overige grond te worden ontgraven en afgevoerd. Eventueel vrijkomende grond kan niet vrij op of buiten de locatie worden hergebruikt. Op basis van de indicatieve resultaten voldoet al het funderingsmateriaal aan de eisen uit de Regeling bodemkwaliteit en kan derhalve als toepasbare bouwstof voor hergebruik worden beschouwd.

Aanbevelingen •

•

• • •

Voor het aanvullend PFAS onderzoek wordt aanbevolen om op een raster enkele boringen te plaatsen en van diverse bodemlagen en het freatisch grondwater analyses uit te voeren. Middels het nader onderzoek kan de omvang van de verontreiniging met PFAS beter in beeld worden gebracht en kan de hoeveelheid af te voeren met PFAS verontreinigde grond worden geminimaliseerd. Bij het onderhavige onderzoek zijn de boringen uitpandig verricht. Het is echter aannemelijk dat ten behoeve van de herontwikkeling (onder andere de bouw van woningen) ter plaatse van de huidige bebouwing grond zal vrijkomen die van de locatie dient te worden afgevoerd. Op basis van de resultaten van onderhavig onderzoek wordt geadviseerd om na sloop van de aanwezig bebouwing in het kader van de toekomstige omgevingsvergunning tevens ter plaatse van de voormalige bebouwing de bodemkwaliteit vast te stellen en de verkregen resultaten te verifiëren met het onderhavige onderzoek. Werkzaamheden die binnen het onderzoeksgebied plaatsvinden kunnen uitgevoerd worden conform de veiligheidsklasse ‘Basishygiëne’. Het verdient altijd aanbeveling om tijdens grondwerkzaamheden alert te zijn op een eventuele onvoorziene verontreiniging van de bodem.

Indien vrijkomende grond elders wordt hergebruikt kunnen partijkeuringen conform het Besluit bodemkwaliteit noodzakelijk zijn om de uiteindelijke hergebruiksmogelijkheden van de grond vast te stellen. Er is een melding op grond van artikel 28 Besluit bodemkwaliteit nodig indien op locatie meer dan 50 m3 grond wordt toegepast en de grondkwaliteit afwijkt van de vastgestelde achtergrondwaarde.

Stantec | 20210539.r01 24

BRONVERMELDINGEN 1.

NEN 5740:2009+A1:2016 Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond, Nederlands Normalisatie-instituut, 1 april 2016. 2. NEN 5725:2017 Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend en nader onderzoek, Nederlands Normalisatie-instituut, 1 oktober 2017. 3. NEN 5707+C2:2017 Bodem - Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond, Nederlands Normalisatie-instituut, 1 december 2017. 4. NEN 5897+C2:2017 Inspectie en monsterneming van asbest in bouw- en sloopafval en recyclinggranulaat, Nederlands Normalisatie-instituut, 1 december 2017. 5. BRL SIKB 2000, ‘Beoordelingsrichtlijn Veldwerk bij milieuhygiënisch bodem- en waterbodemonderzoek’, Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer, versie 6.0, 1 februari 2018. 6. Protocol 2001, ‘Plaatsen van handboringen en peilbuizen, maken van boorbeschrijvingen, nemen van grondmonsters en waterpassen’, Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer, versie 6.0, 1 februari 2018. 7. Protocol 2002, ‘Het nemen van grondwatermonsters’, Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer, versie 6.0, 1 februari 2018. 8. Protocol 2018, ‘Maaiveldinspectie en monsterneming van asbest in bodem, Stichting Infrastructuur Kwaliteitsborging Bodembeheer, versie 6.0, 1 februari 2018. 9.

Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013, Staatscourant nummer 16675, 27 juni 2013. 10. Regeling bodemkwaliteit, regeling van 13 december 2007, houdende regels voor de uitvoering van de kwaliteit van de bodem, Staatscourant nr. 247, 20 december 2007 en bijbehorende wijzigingen en besluiten. 11. Besluit bodemkwaliteit, besluit van 22 november 2007, houdende regels inzake de kwaliteit van de bodem, Staatscourant nr. 469., 3 december 2007 en bijbehorende wijzigingen/besluiten. 12. Bodemkwaliteitskaart regio Noordoost Brabant, Lievense, 16M1041.RAP001, 28-2-2019. 13. CROW-publicatie 400 ‘Werken in of met verontreinigde bodem’, druk 2, december 2017. 14. Tijdelijk handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie (geactualiseerde versie van 2 juli 2020). 15. Toelichting op Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreiniging (INEV) PFAS voor grond en grondwater, RIVM, 20200302v10, 5 maart 2020. 16. Handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie (versie van december 2021).

Stantec | 20210539.r01 25

Bijlagen Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3.1: Bijlage 3.2: Bijlage 3.3: Bijlage 3.4: Bijlage 3.5: Bijlage 4.1: Bijlage 4.2: Bijlage 5.1: Bijlage 5.2: Bijlage 5.3: Bijlage 5.4: Bijlage 6: Bijlage 7:

Overzichtskaart (1:25.000) Situatietekening (1:750) Verklarende woordenlijst Toetsing analyseresultaten grond conform Wbb (inclusief normtabel) Toetsing analyseresultaten grondwater conform Wbb (inclusief normtabel) Indicatieve toetsing analyseresultaten grond aan het Bbk (inclusief normtabel) Indicatieve toetsing analyseresultaten fundering aan het Rbk (inclusief normtabel) Boorbeschrijvingen inclusief legenda Kwaliteitsborging veldwerk Analysecertificaten en gaschromatogrammen grond Analysecertificaten asbest Analysecertificaten grondwater Analysecertificaten fundering Foto’s onderzoekslocatie Omgevingsrapportage Noord-Brabant

Bijlage 1: Overzichtskaart (1:25.000)

Leeuweriksweg Uden

Overzichtstekening Legenda

J )

Projectlocatie

0

250

J )

750

1.000 m

Opdrachtgever: Gemeente Maashorst Datum: Schaal: Status:

±

7-7-2022 1:25.000 Definitief

Projectnummer: 20210539 A4 landscape Formaat: Tekenaar: NIKO

N:\GIS\06_projecten\Boorplannen en Vopak\M21\M21B0240-20210539

500

Bijlage 2: Situatietekening (1:750)

Leeuweriksweg Uden

. ! )

)

. ! )

A30

. !

D )

) )

Legenda

A28

ú8úú ú8

A29

D

A22

Situatietekening

A27

. ! )

Bestaande peilbuis

?

Peilbuis tot 5,0 m-mv

. Proefgat met boring tot 1,0 m-mv ! ) D Proefgat met boring tot 2,0 m-mv ) # 0 Proefgat met boring tot 3,0 m-mv )

A26

A23

. !

Projectgebied

. ! )

)

(

A25

A24

ú8ú ?

A21

. !

)

A17

. !

0

. ! ) A05

. ! )

?

D )

A09

)

A18

. !

A08

. ! ) . ! )

A06

32

40 m

)

A15

D

A11

)

A19

D

A07

)

A14

. !

. ! )

A20

)

A13

# 0

)

A12

. !

. ! )

24

A10

. !

ú8ú

16

A04

D )

A02 A31

ú8ú (

. ! )

)

Opdrachtgever:

Gemeente Maashorst

Datum: Schaal: Status:

8-7-2022 1:750 Definitief

Projectnummer: Formaat: Tekenaar:

20210539 A3 landscape NIKO

A01

. !

A03

±

N:\GIS\06_projecten\Boorplannen en Vopak\M21\M21B0240-20210539

)

8

Bijlage 3.1: Verklarende woordenlijst

VERKLARENDE WOORDENLIJST Een grond- en/of grondwaterverontreiniging kan veroorzaakt worden door verschillende parameters. Soms betreft het stoffen die van nature in de bodem voorkomen. In andere gevallen is er sprake van milieuvreemde stoffen. Om een indicatie te krijgen van een eventuele grond(water)verontreiniging worden analyses uitgevoerd op verschillende parameters.

Toetsingskader Sinds oktober 2008 zijn in het kader van de Wet bodembescherming de streefwaarden (grondwater) en interventiewaarden (grond en grondwater) van kracht en daarmee het toetsingskader voor beoordeling van de kwaliteit van grond en grondwater. Daarnaast gelden voor de toepassing van grond de (landelijke) achtergrondwaarden uit de Regeling bodemkwaliteit.

Achtergrondwaarde (grond) De Achtergrondwaarden voor grond zijn vastgesteld op basis van gehalten aan stoffen, zoals die voorkomen in de bodem van natuur- en landbouwgronden in Nederland die niet zijn belast door lokale verontreinigingsbronnen. Grond die voldoet aan de Achtergrondwaarde is duurzaam geschikt voor elk bodemgebruik en wordt aangeduid als schone of niet verontreinigde grond.

Streefwaarde (grondwater) Als de streefwaarde wordt overschreden is er sprake van bodemverontreiniging. Voor de stoffen die van nature voorkomen, komt de streefwaarde overeen met het zogenaamde ‘gemiddelde achtergrondgehalte’. Voor stoffen die niet van nature in de bodem voorkomen is de streefwaarde gelijkgesteld aan de aantoonbaarheidsgrens van de huidige analysetechnieken, ook wel ‘detectiegrens’ genoemd.

Tussenwaarde Deze waarde geeft de milieukwaliteit aan, waarbij er sprake is van verhoogde, maar in het algemeen niet potentieel onaanvaardbare, risico's voor mens en milieu. Het betreft een rekenkundig gemiddelde van de Achtergrondwaarde (grond) of Streefwaarde (grondwater) en de Interventiewaarde, dat niet rechtstreeks aan een specifiek risiconiveau is gekoppeld. Overschrijding van deze waarde heeft slechts een indicatieve functie, namelijk het aangeven van de noodzaak om een nader onderzoek naar de kwaliteit van de bodem uit te voeren. Grond of grondwater die de tussenwaarde wel maar niet de interventiewaarde overschrijdt, wordt aangeduid als matig verontreinigd.

Interventiewaarde De interventiewaarde is de waarde die aangeeft bij welke concentratie sprake kan zijn van een dreigende ernstige vermindering van de functionele eigenschappen van de bodem voor plant, mens en dier.

Toetsingswaarden asbest Voor asbest in grond geldt alleen een interventiewaarde c.q. restconcentratienorm. Deze norm is vastgesteld op 100 mg/kg d.s. asbest (gewogen). De Interventiewaarde voor asbest is gebaseerd op het verwaarloosbaar risiconiveau (VR). Grond met een gehalte aan asbest (gewogen) lager dan de Interventiewaarde mag hierdoor als niet verontreinigd worden aangemerkt. Het gewogen gehalte aan asbest wordt berekend door het gehalte aan serpentijn asbest te vermeerderen met tienmaal het gehalte aan amfibool asbest.

Geval van ernstige bodemverontreiniging Er is sprake van een geval van ernstige bodemverontreiniging indien voor ten minste één stof de gemiddelde gemeten concentratie van minimaal 25 m3 bodemvolume in het geval van bodemverontreiniging, of 100 m3 poriënverzadigd bodemvolume in het geval van een grondwaterverontreiniging, hoger is dan de interventiewaarde en de verontreiniging is ontstaan voor 1987. Asbest is uitgezonderd van dit volumecriterium.

BRL SIKB 2000, Veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek Alleen bedrijven die door het Ministerie van I en M zijn erkend mogen veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek verzorgen in het kader van het Besluit bodemkwaliteit. Zij zijn ook de enigen die voor deze activiteit het keurmerk ‘Kwaliteitswaarborging bodembeheer SIKB' mogen voeren. Bedrijven met een erkenning staan vermeld op de lijst met erkende veldwerkers bij milieuhygiënisch bodemonderzoek op de website van Rijkswaterstaat Leefomgeving (www.rwsleefomgeving.nl).

Besluit bodemkwaliteit Op 1 juli 2008 is het Besluit bodemkwaliteit in werking getreden. Volgens dit besluit kan per gemeente een beleid worden gevoerd, waarin rekening gehouden is met lokale omstandigheden. Per gemeente dient voor toepassing gecontroleerd te worden of er sprake is van gebiedsspecifiek beleid of dat de generieke normen van het besluit van toepassing zijn. Voor de ontvangende bodem dient de bodemkwaliteit te zijn vastgesteld. Deze kwaliteit kan worden afgeleid van een vastgestelde bodemkwaliteitskaart. Als geen bodemkwaliteitskaart is vastgesteld moet met bodemonderzoek de kwaliteit van de ontvangende bodem worden vastgesteld. Een dergelijk onderzoek dient tenminste te worden uitgevoerd volgens een onderzoeksstrategie uit de NEN 5740.

PARAMETERS Asbest Asbest is een verzamelnaam voor een aantal in de natuur voorkomende mineralen, die zijn opgebouwd uit fijne, microscopisch kleine vezels. Losse asbestvezels zijn met het blote oog niet zichtbaar. Asbestvezels zijn sterk en flexibel tegelijk. Bovendien zijn ze thermisch en elektrisch isolerend, bestand tegen zuren en logen en hebben ze een hoge wrijvingsweerstand. Hierdoor zijn ze geschikt voor veel verschillende toepassingen, als: • golfplaten; • waterleidingbuizen; • rem- en frictiemateriaal; • isolatiemateriaal. Asbest is met name na de Tweede Wereldoorlog veel gebruikt. Niet-hechtgebonden asbest is sinds 1983 vrijwel niet meer toegepast. De beroepsmatige toepassing en verkoop van alle soorten asbest is sinds 1 juli 1993 volledig verboden.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Maashorst&id=7b465ff2-e4bf-4a83-96ca-f126f5731c83