Bijlage 1. Programmarekening 2022 (pdf versie)
Tekst van het document
Project eenmalige energietoeslag (€ 291.000 nadeel): De Regeling Eénmalige Energietoeslag 2022 heeft een enorm bereik gekend. Het verwachte aantal van 2.300 aanvragers werd overtroffen en uiteindelijk hebben ruim 2.530 inwoners een Eénmalige Energietoeslag van € 1.300 ontvangen in 2022. Het budget is daardoor met € 291K overschreden (incidenteel). Bij het opstellen van het voorstel werd nog rekening gehouden met een benodigd budget van € 3,1 mln. Uiteindelijk is via
19
de Algemene Uitkering een bijdrage van het Rijk van € 3,8 mln voor de Eénmalige Energietoeslag en de uitvoeringskosten ontvangen. 3. Project Tijdelijke ondersteuning zelfstandige ondernemers TOZO (€ 208.000): Ten tijde van de coronapandemie heeft de Rijksoverheid de TOZO-regeling voor zelfstandige ondernemers opengesteld welke door de gemeenten in Nederland uitgevoerd. In 2022 was deze regeling niet meer van kracht en konden er ook geen nieuwe aanvragen meer ingediend worden. Het positieve resultaat 2022 van € 208K wordt voornamelijk veroorzaakt door lagere uitvoeringskosten dan begroot. Deze begroting was gebaseerd op een normbedrag per verstrekking welke door het Rijk beschikbaar is gesteld voor de inzet van eigen personeel en zo nodig voor externe ondersteuning. De gemeente Maashorst heeft alleen de out of pocket kosten voor externe ondersteuning ten laste van dit budget gebracht. Omdat er geen nieuwe ondernemers meer kunnen toetreden en de werkzaamheden opgevangen kunnen worden binnen de reguliere formatie melden we hier een incidenteel voordeel. Begeleidende en arbeidsparticipatie (incidenteel voordeel € 500.000) Dit voordeel is als volgt samengesteld: P-Wet Re-integratie klassiek en begeleiding (€ 230.000): In de 2e afwijkingenrapportage 2022 is melding gemaakt dat o.a.
door de krappe arbeidsmarkt kandidaten sneller bemiddeld worden naar werk en dat er minder re-integratietrajecten worden ingezet, en ook minder lang duren. Daarnaast was de instroom van nieuwe kandidaten lager door een positieve ontwikkeling van het klantenbestand. Met name door deze ontwikkeling is ten opzichte van de eerdere raming het voordeel bij het opmaken van de jaarrekening € 230K groter (incidenteel). WMO-dagbesteding: (€ 270.000): Binnen de Wmo is er sprake van achterstanden door enerzijds een 20
personeelstekort bij aanbieders waardoor in sommige gevallen later wordt gestart met de zorg of niet altijd alle beschikte zorg ook daadwerkelijk (volledig) kan worden verzilverd. In 2022 bedroeg het uitnuttingspercentage 85,6% ten aanzien van Wmo ZIN Dagbesteding. Wanneer 100% was verzilverd zouden de uitgaven ongeveer € 240K hoger zijn uitgevallen. Daarnaast is er als gevolg van achterstanden binnen de werkvoorraden binnen de gemeente zelf ook achterstanden op de verwerking van Wmo aanvragen. Op 7 maart 2023 is er een Plan van Aanpak door het College goedgekeurd om deze achterstanden in te lopen. Als gevolg van bovenstaande oorzaken kunnen we het resultaat van € 270K (voordeel) als incidenteel aanmerken. Maatwerk Dienstverlening 18+ (incidenteel voordeel € 784.000 WMO-Hulp bij het huishouden (incidenteel voordeel € 552.000) In 2022 zijn er bij aanbieders Wmo Hulp bij het huishouden (Hbh) door personeelstekorten wachtlijsten ontstaan en is er ten opzichte van de afgegeven beschikkingen minder werkelijke ureninzet geweest. Omdat het lopende contract (van voormalig gemeente Uden) een PxQ contract betreft leidt dat direct tot minder uitgaven. Op basis van een bestandanalyse zien we dat het uitnuttingspercentage in 2022 maar 76% bedraagt, terwijl dit de afgelopen jaren gemiddeld rond de 95% lag. Dit huidige Wmo Hbh contract loopt tot 1 januari 2024.
De onderhanden zijnde aanbesteding zal echter een andere systematiek gaan kennen en op basis van de aanbestedingsresultaten en de nieuwe systematiek zal het budget opnieuw beoordeeld worden. Daarnaast is er als gevolg van achterstanden binnen de werkvoorraden binnen de gemeente zelf ook achterstanden op de verwerking van Wmo aanvragen. Op 7 maart 2023 is er een Plan van Aanpak door het College goedgekeurd om deze achterstanden in te lopen. In 21
afwachting van de nieuwe aanbesteding en het inlopen van de achterstanden melden we het overschot ter hoogte van € 552K als een incidenteel voordeel. Het overig saldo bestaat uit diverse kleinere verschillen, niet nader toegelicht. Maatwerk Dienstverlening 18(incidenteel voordeel € 713.000) Op de gespecialiseerde jeugdhulp is in 2022 een voordeel behaald van totaal € 714K. Dit voordeel is voornamelijk behaald op het regionaal budgettair kader. Zo is het aantal zorgdagen in de Jeugdzorg Plus afgenomen, waardoor de kosten met € 78K zijn gedaald. Op basis van regionale solidariteitsafspraken rondom Excessieve Casuïstiek heeft de gemeente Maashorst aanspraak kunnen maken op een regionale solidariteitsbijdrage van € 138K in 2022. Dit was niet begroot. Een deel van de uitgaven Veilig Thuis konden achteraf vanuit de regionale Duvo middelen worden gefinancierd. Voor Maashorst is dat een voordeel € 34K. Met betrekking tot de regionaal georganiseerde Spoedeisende Zorg was in het regionale Budgettair Kader Jeugdzorg 2022 uit gegaan dat alle kosten door de regio zelf gedragen zouden worden. Medio 2022 werd echter duidelijk dat de kosten over meerdere partners konden worden gedeeld, wat voor Maashorst een voordeel van € 69K geeft. Gelet op de nieuwe bekostigingssystematiek Jeugd heeft er een verschuiving plaatsgevonden van regionale inzet naar lokale inzet.
Mede hierdoor zijn de regionale uitvoeringskosten gedaald (voordeel € 65K). Door de harmonisatie van de werkwijze Uden/Landerd en de overgang van lumpsum financiering naar PxQ is er een voordeel van € 188K in 2022 behaald. Het resterende verschil (€ 142K) laat zich voornamelijk verklaren door dat er een verschuiving van landelijke zeer specialistische zorg naar regionaal gecontracteerde zorg heeft plaatsgevonden. Deze zorg is overwegend goedkoper. Bij het 22
opmaken van het nieuwe budgettaire kader Jeugd 2023 (Lokaal en Regionaal) wordt beoordeeld in hoeverre middelen kunnen vrijvallen of bijgeplust moeten worden. Daarom wordt het voordeel ad. € 714K voor nu als incidenteel aangemerkt. Volksgezondheid, milieu en duurzaamheid
€ 350.000
V
€ 992.000
V
€ 2.103.000
V
Milieubeheer (incidenteel voordeel € 305.000) Door personele wisselingen is uitvoering van het klimaatakkoord achtergebleven. In de periode 20232030 moeten diverse maatregelen/activiteiten georganiseerd worden. Een bedrag van € 225.000 krijgt een resultaatbestemming. De overige verschillen worden gelet op de beperkte omvang hier niet nader toegelicht. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Ruimtelijke ordening, De regeling sanering varkenshouderijen levert een incidenteel voordeel op van € 91.000. Eveneens een een incidenteel voordeel van € 91.000 door vrijval van het restantbedrag Kastanjeweg-Oost. Tenslotte is er minder personeel ingehuurd dan geraamd (incidenteel voordeel € 150.000) Wonen en bouwen, Omgevingsvergunningen. Door onder andere een aantal complexe aanvragen zijn er meer leges omgevingsvergunning ontvangen in 2022 (incidenteel voordeel € 237.000). Startersleningen: voordeel op interne kapitaallasten en externe rente ontvangen van starters van in totaal € 145.000. Tenslotte diverse kleinere voordelige afwijkingen van in totaal € 155.900 Bestuur en dienstverlening Bestuur, Binnen dit taakveld zijn er twee meevallers van > € 100.000: te melden; Eenmalige meevaller vrijval voorziening pensioenen wethouders (€ 1.554.000) en het resultaatbestemming budget 23
herindeling (€ 240.000),
Bedrijfsvoering en inkomsten
€ 4.497.000
Overhead incidenteel voordeel van € 2.991.000. Dit voordeel is als volgt te verklaren; Nog niet uitgedane uitgaven en lagere inhuur bij team IAS (€ 50.000) en doorschuiven van enkele projecten doorgeschoven naar 2023 door middel van de resultaatbestemming € 282.000. Doorbelasting urenbesteding medewerkers (€ 283.000), dekking aangiften vennootschapsbelasting vanuit algemene reserve (€ 1.738.224), nog niet uitgevoerde zaken zoals WOO, VIC. en tegemoetkoming vanuit UWV improductief personeel (samen: € 150.000), diverse mutaties kapitaallasten (€ 570.000) verbouwing gemeentehuis, uitgestelde investeringen ICT en voertuigen Treasury incidenteel nadeel € 1.209.000, Treasury sluit het jaar af met een negatief saldo van €1.209.000. Vanwege een gewijzigde systematiek waarbij fscale winsten in jaren naar voren gehaald zijn, moet er over de jaren 2016 t/m 2021 een fors bedrag aan Vennootschapsbelasting betaald worden (€1.826.000). In de totale looptijd van de grondexploitaties zou dat tot een kostenbesparing moeten leiden, doordat in de nabije toekomst naar verwachting fscale verliezen gaan ontstaan. Belastinginkomsten, incidenteel voordeel € 232.000. Dit bedrag is veroorzaakt door schuldafossing door een dubieuze debiteur waardoor een vrijval voorziening kon plaatsvinden ter grootte van €122.700. Daarnaast zijn bij onroerende zaakbelasting de opbrengsten hoger dan verwacht.
Dit wordt met name veroorzaakt door een grotere stijging van de WOZ-waarden voor de niet-woningen dan geprognotiseerd. Dit levert een voordeel van €90.000 op. Gemeentefonds, incidenteel voordeel € 2.482.000. Op 21 december van 2022 ontvingen we de decembercirculaire 24
V
van het Rijk. Aangezien er in 2022 na die datum geen raadsvergaderingen meer gepland stonden, is er geen mogelijkheid geweest de begroting op de gevolgen van deze circulaire aan te passen. Diverse afwijkingen < € 100.000
€ 199.000
V
€ 15.536.000
V
Voor de verdere onderbouwing van deze afwijkingen verwijzen we naar de analyse per programma onder "voortgang doelen, wat heeft het gekost".
Totaal
Balans en toelichting Een balans is een overzicht van bezittingen, schulden en eigen vermogen op een bepaald moment. Anders gezegd: op de balans staat wat je hebt (activa, de linkerzijde van de balans) en hoe je die bezittingen gefnancierd hebt (passiva, de rechterzijde van de balans, met eigen vermogen of bijvoorbeeld met leningen, vreemd vermogen). Balans en toelichting (PDF, 286.4 kB)
Gevolgen rekeningsresultaat voor fnanciële positie De gemeente Maashorst stuurt op haar fnanciële positie en heeft hiervoor 3 pijlers ontwikkeld. Deze pijlers geven aan hoe fnancieel gezond de gemeente is.
25
Pijler 1 In artikel 189 lid 2 van de Gemeentewet staat: 'De raad ziet erop toe dat de begroting structureel en reëel in evenwicht is.' Anders gezegd: De raad stelt een begroting vast die structureel en reëel in evenwicht is. Van de eis dat de begroting structureel en reëel in evenwicht is kan de raad afwijken, indien aannemelijk is dat we het structureel en reëel evenwicht uiterlijk in de laatste jaarschijf van de meerjarenraming realiseren. 1. Onderstaand een overzicht van het bestedings- en dekkingsplan van de Bestuursrapportage 2023, dit is de meest actuele, door de raad van Maashorst vastgestelde meerjarenbegroting.
1.
Bestedings- en dekkingsplan 2023-2026
2023
2024
2025
2026
2027
Saldo programmabegroting 2023-2026 Maashorst
N 520
V 3.606
V 6.577
N 789
N 789
Pijler 2
26
De weerstandsratio is ten opzichte van de programmabegroting 2023 toegenomen van 4,45 naar 6,4. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door de toename van de algemene reserve en het positieve rekeningresultaat van € 15 mln. Anderzijds zijn de risico's afgenomen doordat vooral de risico's binnen het grondbedrijf zijn verminderd met € 2,6 mln. als gevolg van afgesloten grondexploitaties. Tevens is het risico (€ 750.000) met betrekking tot COVID komen te vervallen. De weerstandsratio ligt ruim boven de gestelde norm (tussen 1 en 2). Dat betekent dat de gemeente Maashorst prima in staat is om haar risico's op te vangen. Dit is positief voor de fnanciële positie van de gemeente Maashorst. Maar desondanks zijn er nog steeds factoren die deze ratio direct negatief kunnen beïnvloeden. Denk hierbij aan toename van de incidentele risico’s en negatieve resultaten in afwijkingenrapportages. Voor het sturen op de fnanciële positie heeft de gemeente Maashorst 3 pijlers gedefnieerd. Ondanks dat deze pijler, risicomanagement en weerstandscapaciteit, boven de norm ligt, blijft er aandacht om de fnanciële positie te goed te houden of nog te verbeteren. Zie hiervoor pijler 1 en 3.
Pijler 3 Deze pijler gaat over de fnancieringsbehoefte. Kijken we naar Programmarekening 2021 dan kunnen we stellen dat het rekeningresultaat van 6,8 miljoen een positieve invloed heeft op de liquiditeitspositie.
Resumé De fnanciële positie kan worden bepaald met behulp van zogenaamde signaleringswaarden. Deze waarden zijn onder meer afkomstig uit de stresstest voor 100.000+ gemeenten. In de tabel hieronder is te zien welke waarden bij welke categorie (A, B of C) behoren. Categorie A is het minst risicovol en categorie C het meest risicovol. Om ons huidige fnanciële beleid voort te zetten, zouden we categorie A ambiëren en categorie B accepteren. In onderstaande tabel, de percentages die voorvloeien uit deze Programmarekening.
27
Voor de toelichting op de kengetallen verwijzen we u gemakshalve naar de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing.
Incidentele baten en lasten Dit overzicht geeft een uiteenzetting van alle incidentele baten en lasten, zoals opgenomen in deze programmarekening. Volgens artikel 28 van de BBV is het verplicht om dit overzicht op te nemen. Klik hier (PDF, 113.7 kB) voor het overzicht van incidentele baten en lasten.
Kerngegevens Het kabinet neemt de prognoses van het Centraal Planbureau (CPB) over in de Rijksbegroting. De programmabegroting is o.a. gebaseerd op informatie van het CPB. De meicirculaire is hierbij van groot belang. Op basis van die prognoses stellen we namelijk de programmabegroting op. Zo nemen we het prijsindexcijfer over voor de berekening van de prijsinfatie. Voor de ontwikkeling van de sociale structuur (onze inwoners naar leeftijdsgroepen) hanteren we de ramingen van de Provincie. De BSOB bijvoorbeeld verstrekt ons informatie over de waardeontwikkelingen van woningen. Kortom, allemaal belangrijke informatie over ontwikkelingen die we betrekken bij de voorbereiding van onze programmabegroting. Klik hier (PDF, 355.6 kB) voor de gehanteerde kerngegevens 2022 e.v..
Overzicht baten en lasten per programma Overzicht van baten en lasten per programma (art. 17 BBV) In onderstaand overzicht wordt op basis van artikel 17 uit de BBV de begrote baten en lasten (in duizendtallen) gepresenteerd, waarbij de algemene dekkingsmiddelen, lasten en baten overhead, heffng van de vennootschapsbelasting en geraamd bedrag voor onvoorzien apart worden gepresenteerd.
28
De cijfers Rekening 2021 betreffen een optelling van de jaarrekeningcijfers van de voormalige gemeenten Uden en Landerd. Toelichting op het overzicht van baten en lasten Specifcatie overhead Overheadkosten betreffen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. De kosten en doorbelasting van overhead kan als volgt gespecifceerd worden (bedragen x €1.000). Begroting 2022 primitief
Begroting 2022 incl. wijzigingen
Rekening 2022
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten en baten overhead
20.954
377
20.577
23.523
151
23.372
22.589
195
22.394
Waarvan doorbelaste overhead naar grondexploitatie, investeringen en voorzieningen groot onderhoud
-1.065
0
-1.065
-963
0
-963
-1.246
0
-1.246
Netto lasten en baten overhead
19.889
377
19.512
22.560
151
22.409
21.343
195
21.148
Voor een nadere specifcatie van de onderdelen die onder overhead vallen wordt verwezen naar 29
de paragraaf bedrijfsvoering. Bedrag onvoorzien Het bedrag onvoorzien bestaat op hoofdlijnen uit de volgende onderdelen Voordeel salarislasten direct productieve afdelingen €504.000 Teruggaven btw/BCF over voorgaande jaren €270.000 Ingetrokken dwangsom - €42.000 Diverse kleinere onvoorziene uitgaven en inkomsten €93.000 Verschillen ten opzichte van de begroting inclusief wijzigingen De verschillen tussen de rekening 2022 en de begroting inclusief wijzigingen 2022 worden toegelicht bij de analyse van het jaarrekeningresultaat. Incidentele baten en lasten Voor een specifcatie van de begrote incidentele baten en lasten wordt verwezen naar de staat van incidentele baten en lasten. Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves In de bijlagen is een staat van reserves opgenomen. In deze bijlage is een overzicht opgenomen van de geraamde structurele reservemutaties in 2023 en verder. Daarnaast zijn de reservemutaties gespecifceerd in de toelichting op de balans.
Waarderingsgrondslagen Algemene grondslagen voor waardering en resultaatbepaling De jaarrekening is opgesteld met inachtneming van de voorschriften zoals opgenomen in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de verordening ex artikel 212 Gemeentewet, waarin door de gemeenteraad op d.d. 24 februari 2022 de uitgangspunten voor het fnanciële beleid, alsmede de regels voor het fnanciële beheer en voor de inrichting van de fnanciële organisatie zijn vastgesteld
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening Waardering van passiva en activa alsmede de bepaling van het resultaat vinden in principe plaats op basis van historische kosten. Activa en passiva zijn opgenomen tegen nominale waarde, tenzij in deze grondslagen anders is vermeld. Baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben, onverschillig of zij tot inkomsten of uitgaven in dat jaar hebben geleid. Baten en lasten, waaronder ook begrepen de heffng van de vennootschapsbelasting, worden daarbij verantwoord tot hun brutobedrag. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar worden genomen als zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorzieningen c.q. schulden uit hoofde van jaarlijks terugkerende arbeidsgerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten verantwoord in het jaar dat uitbetaling plaats vindt. Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt dan ook geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. Daarbij moet worden gedacht aan overlopende vakantiegeld- en (spaar)verlofaanspraken.
30
De algemene uitkering is opgenomen conform de best mogelijke schatting gebaseerd op basis van de laatst beschikbare informatie. Ten aanzien van het component aangaande de accresmededeling wordt deze opgenomen conform de in verslagjaar t laatst gepubliceerde accresmededeling. Doorgaans is deze accresmededeling opgenomen in de septembercirculaire. De gevolgen van het bijgestelde accres zoals opgenomen in de meicirculaire van het verslagjaar t+1 worden verantwoord in de jaarrekening van het op het verslagjaar volgend boekjaar. Dividenden zijn verantwoord in het jaar waarin het besluit tot toekenning van het dividend door de Algemene vergadering van de vennootschap is genomen. De waarderingsgrondslagen per balansonderdeel worden hieronder verder toegelicht. Er heeft in 2022 1 schattingswijziging plaatsgevonden, deze staat hieronder bij materiele vaste activa toegelicht. Er hebben in 2022 geen stelselwijzigingen plaatsgevonden. Balans - Vaste activa Immateriële vaste activa Immateriële vaste activa worden gewaardeerd op basis van verkrijgings- of vervaardigingsprijs, verminderd met afschrijvingen. De verkrijgingsprijs omvat de inkoopprijs en de bijkomende kosten. Afschrijving vindt bij bijdrage aan activa in eigendom van derden afhankelijk van het actief plaats, en bij kosten van onderzoek en ontwikkeling in maximaal vijf jaar.
Per 1 januari 2016 kunnen ook de voorbereidingskosten voor grondexploitaties als onderzoek en ontwikkeling geactiveerd worden. De kosten mogen maximaal 5 jaar geactiveerd blijven staan onder de immateriële vaste activa. Na maximaal 5 jaar moeten de kosten hebben geleid tot een actieve grondexploitatie, danwel worden afgeboekt t.l.v. het jaarresultaat. De kosten moeten passen binnen de kostensoortenlijst van het Besluit Ruimtelijke Ordening. Afschrijvingsmethode: Uitgangspunt blijft de lineaire afschrijvingsmethode, die tot een evenredige spreiding in de tijd van de afschrijvingslasten leidt. De annuïtaire afschrijvingsmethode is toegestaan als er aan de investering een rijksvergoeding is gekoppeld (die berekend is op annuïteitenbasis) of als er een tarief of bijvoorbeeld een huuropbrengst op gebaseerd is. In het eerste jaar wordt een half jaar rente en een half jaar afschrijving geboekt (indien de investering afgerond is). Voor een verdere toelichting en een specifcatie van de afschrijvingstermijnen wordt verwezen naar de Financiële verordening gemeente Maashorst 2022. Materiële vaste activa Materiële vaste activa worden gewaardeerd op basis van verkrijgings- of vervaardigingsprijs, verminderd met afschrijvingen.
De verkrijgingsprijs omvat de inkoopprijs en de bijkomende kosten, de vervaardigingsprijs omvat de aanschaffngskosten van de gebruikte grond- en hulpstoffen en de overige kosten, welke rechtstreeks aan de vervaardiging kunnen worden toegerekend. Uitzondering hierop betreft de gronden van het grondbedrijf. Bij de in erfpacht uitgegeven gronden geldt de uitgifteprijs van eerste uitgifte als verkrijgingsprijs. Bij overige gronden geldt in sommige gevallen de lagere marktprijs. Per 1 januari 2016 worden ook de voorheen nog niet in exploitatie genomen gronden (NIEGG’s) onder de materiële vaste activa verantwoord verminderd met de voorziening herwaardering en de voorziening exploitatienadelen (indien lagere marktprijs). Afschrijving vindt plaats volgens een percentage van de aanschaffngswaarde, gebaseerd op de verwachte gemiddelde levensduur van de activa. Op grond wordt niet afgeschreven. Afschrijvingsmethode: Uitgangspunt blijft de lineaire afschrijvingsmethode, die tot een evenredige 31
spreiding in de tijd van de afschrijvingslasten leidt. De annuïtaire afschrijvingsmethode is toegestaan als er aan de investering een rijksvergoeding is gekoppeld (die berekend is op annuïteitenbasis) of als er een tarief of bijvoorbeeld een huuropbrengst op gebaseerd is. In het eerste jaar wordt géén afschrijving geraamd, maar wel een half jaar rente. Het jaar nadat de investering is afgerond vindt de 1e afschrijving plaats. Er wordt geen restwaarde toegepast. Voor een verdere toelichting en een specifcatie van de afschrijvingstermijnen wordt verwezen naar de Financiële verordening gemeente Maashorst 2022. Schattingswijziging: in boekjaar 2022 is er sprake van een schattingswijziging doordat de afschrijvingstermijnen tussen de voormalige gemeenten Uden en Landerd geharmoniseerd zijn. Een wijziging van een verwachte toekomstige gebruiksduur (afschrijvingstermijn) is aangepast, ook voor de reeds geactiveerde investeringen. De bestaande (rest)boekwaarde is niet herrekend, maar over de langere, dan wel kortere, dan wel gelijkblijvende verwachte toekomstige gebruiksduur afgeschreven. Het totale fnanciële effect van deze wijziging in 2022 van ongeveer €120.000 is verwerkt in de primitieve begroting 2022. Voor een specifcatie van de nieuwe afschrijvingstermijnen wordt verwezen naar de Financiële verordening gemeente Maashorst 2022.
Financiële vaste activa De fnanciële vaste activa worden gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs. Er vindt afwaardering plaats indien de marktwaarde lager is dan de boekwaarde (mogelijk door het vormen van een voorziening). Balans - Vlottende activa Voorraden De bouwgronden in exploitatie zijn gewaardeerd tegen de vervaardigingsprijs, dan wel de lagere marktwaarde. De vervaardigingspijs omvat de kosten die rechtstreeks aan de vervaardiging kunnen worden toegerekend (zoals grondaankopen en kosten van bouw- en woonrijpmaken), de rentekosten, de plankosten en de administratie- en beheerskosten. Er wordt rente bijgeschreven op de boekwaarde van deze voorraden. Winsten uit de grondexploitatie worden slechts genomen indien en voor zover die met voldoende mate van betrouwbaarheid als gerealiseerd aangemerkt kunnen worden (hierbij wordt de percentage-of-completion methode als leidraad gehanteerd). Zolang daarvan geen sprake is, worden de verkregen verkoopopbrengsten ten volle op de vervaardigingkosten in mindering gebracht. Voor eventuele verwachte negatieve resultaten op de projecten is een voorziening gevormd. Uitzettingen met een rente-typische looptijd korter dan 1 jaar Uitzettingen met een rente-typische looptijd korter dan 1 jaar worden tegen verkrijgings- of vervaardigingsprijs gewaardeerd.
Eventuele voorzieningen wegens oninbaarheid worden op de vorderingen in mindering gebracht. Overlopende activa Overlopende activa worden gewaardeerd tegen verkrijgings- of vervaardigingsprijs. Liquide middelen Liquide middelen worden gewaardeerd tegen verkrijgings- of vervaardigingsprijs. Balans – Vaste passiva Eigen vermogen Onder het eigen vermogen zijn opgenomen de algemene reserves, de bestemmingsreserves en het saldo van de rekening van baten en lasten. De algemene reserves zijn alle reserves die primair dienen als weerstandsvermogen om incidentele tegenvallers in de exploitatie op te 32
vangen. De bestemmingsreserves zijn reserves waaraan de gemeenteraad een bepaalde bestemming heeft meegegeven. Dit zijn vermogensbestanddelen die alleen in de aangegeven richting zijn aan te wenden. Voorzieningen Onder de voorzieningen zijn opgenomen de (op het moment van opstellen van de jaarrekening) voorzienbare verplichtingen, verliezen en/of risico’s, voor zover de omvang hiervan redelijkerwijs is in te schatten. De voorzieningen zijn gewaardeerd op nominale waarde. De pensioenverplichting ten behoeve van de wethouders is echter op de contante waarde van de (reeds opgebouwde) toekomstige uitkeringsverplichtingen gewaardeerd. Ook de voorziening op grondexploitatienadelen is gebaseerd op de netto-contante waarde. De onderhoudsegalisatievoorzieningen stoelen op een meerjarenraming van het uit te voeren groot onderhoud aan (een deel van) de gemeentelijke kapitaalgoederen, waarin rekening is gehouden met de kwaliteitseisen die terzake geformuleerd zijn. In de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen is het beleid nader uiteengezet.
Voorzieningen worden op grond van artikel 44 BBV gevormd voor: verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is doch redelijkerwijs te schatten; bestaande risico's op balansdatum voor verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs te schatten is; kosten die in een volgend begrotingsjaar worden gemaakt, maar de oorsprong hebben in het begrotingsjaar of een eerder begrotingsjaar en de voorziening strekt tot kostenegalisatie; de bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen, waarvoor een heffing wordt geheven als bedoeld in artikel 35, eerste lid, onder b van de BBV. van derde verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden, met uitzondering van voorschotbedragen bedoeld in artikel 49 onderdeel b van de BBV. Vaste schulden met een rente-typische looptijd van 1 jaar of langer Vaste schulden worden gewaardeerd tegen de nominale waarde verminderd met gedane afossingen. De vaste schulden hebben een rente-typische looptijd van één jaar of langer. De afossingen van het volgende begrotingsjaar zijn gerubriceerd onder de vlottende passiva. Balans – Vlottende passiva Overige schulden De overige schulden worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Overlopende passiva De overlopende passiva worden gewaardeerd tegen nominale waarde.
Onder de overlopende passiva worden tevens de vooruitontvangen posten en periodieke erfpachtbetalingen opgenomen. Kasgeldleningen De kasgeldleningen worden gewaardeerd tegen nominale waarde.
Programma's 33
Leeswijzer programma's Het tweede gedeelte van deze Programmarekening geeft een toelichting op de 10 programma's. Bij elk programma is de volgende informatie opgenomen: 1. Inleidende tekst: we geven beknopt weer wat er onder dit programma viel in 2022. 2. We presenteren de lasten van de taakvelden binnen het programma individueel, en als aandeel van het totaal. 3. Vervolgens geven we per taakveld: een korte omschrijving; 'Wat hebben we bereikt'. In de Programmabegroting hebben we doelen gesteld, die doelen zijn onder andere afgeleid van het bestuursaccoord en zijn leidend geweest voor 2022. Hier volgt nu een toelichting op wat we hebben bereikt; 'Wat hebben we hier in 2022 voor gedaan', een toelichting op activiteiten en prestaties die bij onze doelen horen; 'wat heeft het gekost'. Zowel de extra inspanningen in de vorm van nieuwe wensen, als alle baten en lasten binnen het taakveld; de samenwerkingen met rechtspersonen waarin we een bestuurlijk en financieel belang hebben. In de paragraaf 'verbonden partijen' gaan we hier dieper op in; een verwijzing naar wet- en regelgeving, waar de gemeente rekening mee moet houden; de majeure projecten van > € 500.000. Projecten lopen meerdere jaren. Met de raad is afgesproken ook deze periodiek in de planning- en controlproducten te betrekken. We staan hier stil bij planning, budget en risico.
1. Veiligheid Dit programma gaat over de verschillende aspecten van veiligheid, crisisbeheersing en brandweer, integrale veiligheid, ondermijning en zorg en veiligheid. Binnen veiligheid hebben gemeente, politie, brandweer, justitie en inwoners ieder hun eigen rol. De gemeente is regievoerder en werkt nadrukkelijk samen met alle partners, om zo een veilige omgeving te creëren voor iedereen die woont, werkt en verblijft in de gemeente Maashorst.
34
Wat heeft het gekost (bedragen x €1.000)
Een toelichting op de verschillen tussen begroting en rekening is opgenomen bij de 'analyse op hoofdlijnen'.
Veiligheid - Crisisbeheersing en brandweer Gemeenten hebben een algemene zorgplicht voor hun inwoners, in het bijzonder tijdens rampen en crisissen. De gemeente heeft dan een belangrijke rol in de rampenbestrijding/crisisbeheersing. Het geheel van de gemeentelijke rampenbestrijdings- en crisisbeheersingstaken heet Bevolkingszorg. De brandweer, als onderdeel van de Veiligheidsregio, is een van de partners in de keten van crisisbeheer.
Doelen Wat willen we bereiken? Een goede kwaliteit van de fysieke veiligheid en brandweerzorg, en het in stand houden van adequaat niveau van crisisbeheer en voorbereiding van rampenbestrijding. Wat hebben we bereikt? Adequate vormgeving crisisbeheer De Veiligheidsregio faciliteert en regisseert de bevolkingszorgprocessen, zodat gemeenten zich kunnen voorbereiden op het bestrijden van rampen en beheersen van crisissen. Het is de 35
verantwoordelijkheid van de gemeente dat de eigen ambtenaren die deel uitmaken van een crisisteam, beschikken over de basiskennis crisisbeheersing en dat de eigen organisatie op orde is. We hebben een adviseur rampenbestrijding en crisisbeheersing aangenomen die zorgt dat de processen en functies nog actueel zijn. Ook heeft er een bestuurlijke oefening plaatsgevonden. Lokale / mono opschaling De gemeente Maashorst is aan de slag met het actualiseren van de ramp- en crisisplannen. Naast Opleidingen – Trainingen – Oefenen (OTO) wordt er gewerkt aan een lokaal gemeentelijk opschalingsmodel voor het beheersen van incidenten en crises die niet onder de veiligheidsregio vallen (GRIP). Recente voorbeelden van demonstraties, coronapandemie, boerenprotesten en noodopvang hebben deze behoefte zichtbaar gemaakt. Ook hiermee gaat de adviseur rampenbestrijding en crisisbeheersing in 2023 verder aan de slag. Onderdeel hiervan is ook het duurzaam inrichten van het incident-, ramp- en crisisbeheersingsprocessen (o.a. OVDBevolkingszorg) en de bijbehorende fnanciële middelen (operationeel budget) om slagvaardig te kunnen optreden bij operationele inzetten.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Overzicht van acties/activiteiten: Actie is opgestart en de uitvoering is volgens de (bijgestelde) planning verlopen of is volledig gerealiseerd Er is gestart maar de planning loopt achter of de uitvoering is afwijkend Nog niet gestart Acties / activiteiten
2022
Indicator
Toelichting
1.
Trainen van medewerkers om deel te nemen aan de regionale crisisorganisatie zonder additionele kosten.
2023
Dit is een continu proces.
2.
Organiseren van lokale informatiebijeenkomsten voor crisisfunctionarissen.
2023
3.
Opzetten van de lokale/mono opschaling voor de gemeente Maashorst.
2023
4.
Actualiseren van de
2023/2024
Dit is een continu proces.
De focus lag in 2022 op de interne processen. In het 2e kwartaal van 2023 zal dit worden opgepakt.
36
Dit is een
ramp- en crisisplannen. 5.
Het organiseren en houden van rampenoefeningen voor de organisatie en het bestuur.
continu proces. 2023/2024
In 2022 heeft de eerste bestuurlijke oefening plaatsgevonden. Training van het bestuur is een doorlopende actie. De oefening voor de organisatie volgt na de zomer van 2023.
Wat heeft het gekost? Eventuele nieuwe accenten met fnanciële gevolgen lichten we hieronder toe. (x € 1.000) Extra begroot in Programmabegroting 2022
inv
2022
2023
2024
2025
Totaal Resultaat 2e fnanciële afwijkingenrapportage 2022 Omschrijving
2022 structureel
2023 structureel
2024 structureel
2025 structureel
voordeel
voordeel
voordeel
voordeel
nadeel
nadeel
nadeel
(< € 50.000)
Totaal taakveld Omschrijving
2022 incidenteel
2023 incidenteel
2024 incidenteel
voordeel
voordeel
voordeel
nadeel
Totaal taakveld
37
nadeel
nadeel
nadeel
Samenwerkingen Veiligheidsregio Brabant-Noord
Wet- en regelgeving De gemeente Maashorst of haar bestuursorganen handelen overeenkomstig het legitaliteitsbeginsel slechts op basis van taken en bevoegdheden die terug te vinden zijn in de Europese, landelijke of lokale wet- en regelgeving. Iedereen kan de geldende regels raadplegen. Landelijke wet- en regelgeving Op www.overheid.nl zijn alle geldende regels voor de gemeente Maashorst te vinden. Lokale wet- en regelgeving Zoekt u een wet of regel van de gemeente Maashorst? Bijvoorbeeld een verordening of beleidsregel? Alle regelingen van de gemeente vindt u op de website Overheid.nl. De lokale regels worden overigens ook gepubliceerd op de website van de gemeente Maashorst. U kunt ze hier raadplegen. Beleidsnotities Een overzicht van de beleidsnotities en nota’s van de gemeente is eveneens opgenomen en vindt u hier.
Projecten Sinds een aantal jaren leggen we ook afzonderlijk verantwoording af over de majeure projecten, Per project met een restantkrediet van meer dan € 500.000 worden de aspecten planning, budget en risico toegelicht middels een stoplichtenrapportage. Indien een stoplicht op oranje of rood staat, wordt ook een extra toelichting opgenomen. Planning; verloopt het project volgens de laatst vastgestelde tijdsplanning? conform planning langzamer dan planning project is nog niet gestart
Budget; zijn de inkomsten/uitgaven volgens het geraamde budget? conform budget of inkomsten hoger/uitgaven lager (positief resultaat) dan budget inkomsten lager/uitgaven hoger (negatief resultaat) dan budget Risico’s; welke risico zijn verbonden aan het project? Hierbij worden impact van het risico en de kans dat het risico zich voordoet beoordeeld. lage kans en weinig impact grote kans en weinig impact / lage kans en veel impact 38
grote kans en veel impact Indien een stoplicht op rood of oranje staat, volgt er een toelichting.
Veiligheid - Openbare orde en veiligheid Onder dit taakveld vallen o.a. openbare orde, sociale veiligheid en leefbaarheid. Wij streven ernaar dat iedereen in de gemeente Maashorst zich veilig kan voelen. Dit draagt ook bij aan een prettige woon- en leefomgeving in de kernen van onze nieuwe gemeente. We blijven actief om dit verder te verbeteren, daarbij is onder andere de bereikbaarheid en beschikbaarheid van politie en BOA’s van belang, net als een goede interactie met bewoners en ketenpartners.
Doelen Wat willen we bereiken? Een veilige woon- en leefomgeving, waar de bewoners zich prettig voelen. Een integrale kijk op (de prioriteiten van) veiligheid en een aanpak van veiligheidsproblemen vanuit een integrale aanpak en met betrokkenheid van de inwoners.
Wat hebben we bereikt? Einde coronamaatregelen en gevolgen In februari 2022 kwam er een einde aan de meeste coronamaatregelen en ging de samenleving weer terug naar normaal. Na de coronapandemie zagen we echter een verandering in de vormen waarin criminaliteit zich voordoet. Traditionele vormen, inbraken, diefstallen e.d., werden ingehaald door andere vormen, zoals digitale criminaliteit en minder zichtbare criminaliteit zoals ondermijning en mensenhandel. Ook de jeugdoverlast nam verder toe. Daarnaast zijn de tegenstellingen in de maatschappij scherper geworden. Dat was al tijdens de coronacrisis voelbaar (avondklokrellen), en zette zich door in andere vormen van polarisatie, denk bijvoorbeeld aan de boerenprotesten. Prioriteitstellingen op veiligheidsgebied De gemeenteraad heeft eind 2022 het Integraal Veiligheidsplan (IVP) voor 20232026 vastgesteld. De prioriteiten liggen bij: de aanpak van ondermijnende criminaliteit het verbeteren van digitale veiligheid het voorkomen van maatschappelijke onrust de zorg voor een veilige woon- en leefomgeving het verbinden van zorg en veiligheid In het IVP zijn de uitkomsten meegenomen van de Veiligheidsmonitor. De Veiligheidsmonitor is een enquête die breed is uitgezet onder onze inwoners, waarbij we de gevoelens van veiligheid meten aan de hand van vragen over verschillende thema’s.
Ook zijn de gemeenteraad en samenwerkingspartners gevraagd om input te leveren. Jeugdoverlast Enkele jaren geleden is gestart met de gestructureerde aanpak van jeugdoverlast. De situatie rondom jeugdoverlast wordt veel complexer wanneer een groep (van wisselende samenstelling) overgaat van overlastgevend naar crimineel gedrag. Afgelopen jaar zijn we samen met ketenpartners weer gestart met het jeugdsignaleringsoverleg, om jongeren vroegtijdig (jonge
39
aanwas) in beeld te brengen. Inmiddels zijn ook het basis- en voortgezet onderwijs aangehaakt. Om alles goed in beeld te krijgen en een structurele aanpak in te richten, is het aanstellen van een regievoerder complexe casuïstiek nodig. Deze regievoerder start in 2023. Evenementen en horeca In de coronajaren hebben weinig evenementen plaatsgevonden en heeft onder meer de horeca te maken gehad met ingrijpende maatregelen om de coronacrisis te bestrijden. In 2022 zijn er gelukkig weer meer evenementen geweest in onze gemeente. We zien een steeds grotere vraag naar evenementen en ook een steeds groter aanbod. Als gemeente willen we faciliteren en ondersteunen. Samen met organisatoren kijken we hoe we mooie evenementen kunnen neerzetten en overlast zo veel mogelijk kunnen beperken. Het jaar 2023 gebruiken we om het beleid op het gebied van horeca en evenementen te harmoniseren. Dit alles doen we in goed overleg met onze partners in het speelveld. Verbetering toezicht in wijken en stimuleren buurtpreventie Het BOA-team zet in op het verbeteren van de contacten in de wijk en het wijkgericht werken. Het stimuleren van buurtpreventie via WhatsApp-en/of Facebook-netwerken is onderdeel van de aanpak. Per dorp of wijk bekijken we hoe dit vorm kan krijgen. Inmiddels zijn al verschillende buurtpreventieprojecten opgezet.
Bedoeling is dat ook de komende jaren de gemeente (en politie) zoveel mogelijk initiatieven vanuit andere wijken ondersteunt, zodat langzaam maar zeker een dekkend netwerk van buurtpreventie ontstaat. De politie en de gemeente zijn begonnen om de contacten in de wijken te verbeteren via het project Bondgenoten. Verder krijgen de BOA’s te maken met een steeds complexer werkveld. Waar ze vroeger vooral kleine overtredingen uit de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en wegenverkeerswet corrigeerden, moeten ze nu ook taken van de politie overnemen. Denk aan het begeleiden van het toenemend aantal demonstraties en manifestaties en controles op illegale prostitutie. Ook hebben ze een rol bij de steeds grotere en in aantal toenemende evenementen. Ook andere afdelingen van de gemeente maken steeds meer gebruik van de BOA’s, denk aan de controles op afval en hulp bij sociale problematieken. Kortom, het takenpakket van de BOA’s neemt elk jaar toe waardoor bestaande taken en het wijkgericht werken niet of onvoldoende kunnen worden uitgevoerd. In 2023 zullen we dit in kaart brengen en zullen er handhavingskeuzes voorgelegd worden. Voortzetten aanpak van criminaliteit, fraude en ondermijning In 2020 en 2021 zien het aantal signalen vanuit de integrale handhaving stijgen. Het komt steeds vaker voor dat er op één adres meerdere misstanden voorkomen.
Het gaat dan vooral om druggerelateerde feiten en adresfraude. De verwachting is dat deze ontwikkeling zich de komende jaren doorzet. Daar komen nog andere vormen van georganiseerde criminaliteit bij zoals mensenhandel, witwassen, etc. Niet alle signalen kunnen worden opgepakt. De Taskforce-RIEC Brabant Zeeland beoordeelt samen met andere veiligheidspartners welke zaken integraal opgepakt kunnen worden en welke zaken de gemeente kan oppakken. De taskforce is opgericht om de georganiseerde criminaliteit aan te pakken. In het uitvoeringsprogramma is opgenomen dat we huisvesting realiseren voor het actiecentrum Oost-Brabant van de Taskforce RIEC. Dit is afgerond. Interventieteam Maas & Leijgraaf In 2022 zijn we begonnen met de vorming van het Interventieteam Maas & Leijgraaf (IML). De gemeente Maashorst en Land van Cuijk nemen deel aan het IML. Doel is om complexe handhavingszaken in samenwerking beter en veiliger op te pakken.
40
De aanpak van genoemde problematiek in samenwerking met relevante ketenpartners wordt daardoor verder geprofessionaliseerd en in het basisteam geüniformeerd. Dit versterkt de uitvoeringskracht van de gemeente(n). Om te komen tot goede input voor het IML zal ook de informatiepositie van de gemeente versterkt moeten worden. De aansturing van het IML ligt bij een coördinator die voor beide gemeenten werkzaam is. Met de aanstelling van deze coördinator per 1 mei 2022 was de start van het IML een feit. Na ondertekening van het convenant met een aantal ketenpartners is op 26 september 2022 het IML offcieel van start gegaan. In de gemeente Maashorst zijn in 2022 39 controles uitgevoerd/locaties bezocht met diverse ketenpartners. Hierbij moet gedacht worden aan Politie, Omgevingsdienst, Douane, NVWA, Nederlandse Arbeidsinspectie, Enexis, Woningstichting Area etc. Naar aanleiding van signalen zijn controles uitgevoerd waarbij overtredingen zijn vastgesteld ondermeer op het gebied van accijnswetgeving vanwege de productie van illegale tabak, strijdigheid met bestemmingsplan en bouwbesluit, milieuovertredingen, uitbuiting van werknemers, illegale prostitutie en overtreding van de APV. Naar aanleiding van meldingen van vermoedelijk illegale activiteiten zijn ook diverse locatie bezocht waar geen overtredingen zijn vastgesteld.
Ook een belangrijke conclusie, hiermee zijn immers overtredingen uitgesloten op dat moment. Tot slot is ook een aantal locaties in het buitengebied preventief bezocht. Hierbij was de insteek om mensen voor te lichten over “foute” huurders, dit alles met de insteek om het buitengebied van de gemeente Maashorst weerbaarder te maken. Intern werden collega’s getraind in het herkennen van signalen van ondermijnende criminaliteit. Zo werd onder meer een bijeenkomst gehouden met een dilemma-game en vond er een virtual reality sessie plaats waarbij er ‘live’ in een drugslab werd meegekeken. Vanuit weerbare jeugd is de flm ‘Zicht’ gepresenteerd op scholen en sloten de vakspecialisten aan bij het regionale congres ondermijning ‘Op sporen van ondermijning’. Versterken informatiepositie De invloed van (ondermijnende) criminaliteit, fraude en strafbare feiten neemt steeds meer toe, zowel landelijk, provinciaal als lokaal. De complexiteit van deze zaken neemt toe. Dit is onder andere te zien aan het aantal signalen dat binnenkomt bij de gemeente. Al deze signalen vragen om een gedegen informatieonderzoek en verdieping van de informatie en een groter inzicht in verbanden. Dit start bijvoorbeeld bij een melding van Meld Misdaad Anoniem (MMA) of adresfraude.
Om te komen tot een weerbare gemeente met een goed en leefbaar woon- en ondernemersklimaat is het van belang duurzaam te investeren in een goede informatiepositie. Dat is essentieel om goed zicht te kunnen krijgen op wat er zich afspeelt in de gemeente, barrières op te werpen tegen personen / organisaties die inbreuk maken op de democratische waarden van onze rechtstaat en te zorgen dat de gemeente niet – onbewust – faciliterend is aan diverse vormen van fraude en criminaliteit. Het oprichten van een Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) is hierin een logische stap. Daarom begint in 2023 een nieuwe medewerker die het VIK zal gaan opzetten en vormgeven. Verbeteren samenwerking tussen taakvelden zorg en veiligheid De samenwerking tussen de taakvelden zorg en veiligheid is de afgelopen jaren sterk verbeterd. De casuïstiek rondom zorg en veiligheid groeit enorm door de ontwikkelingen in de maatschappij (capaciteit zorginstanties, sociale ondersteuning, vereenzaming etc.) De (door-)ontwikkelingen in de aanpak verwarde personen en nazorg ex-gedetineerden krijgen extra aandacht. De aanpak van verwarde personen is gekoppeld aan de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (WvGGZ) en de Wet Zorg en Dwang (WZD). Ook wordt er steeds meer samenwerking gezocht met het Zorg- en Veiligheidshuis. In verschillende casussen van bijvoorbeeld woonoverlast zien we dit onderwerp ook terugkomen.
In 2022 is gewerkt aan het voortzetten van de wijkaanpakken die vanuit Veiligheid en Zorg lopen. In 2023 zal er een wijkaanpak gepresenteerd worden die voor
41
heel de gemeente Maashorst uitgerold kan worden. Afhankelijk van de behoeftes in de wijk kunnen dan instrumenten worden ingezet die meer op het gebied van Zorg of meer op gebied van Veiligheid liggen. Veilig Publieke Taak De samenleving verruwt, omgangsvormen veranderen. Zowel in als buiten het gemeentehuis krijgen bestuurders en ambtenaren vaker te maken met agressie en onveiligheid. Het in ontwikkeling zijnde 10-puntenplan Veilig Publieke Taak (opgesteld door het RIEC, Regionaal informatie- en expertisecentrum) moet in 2023 verder uitgewerkt worden en geïmplementeerd in de gehele organisatie. Dit plan biedt een uniforme aanpak tegen onrechtmatige beïnvloeding van de normale werk- en besluitvormingsprocessen en moet bestuurders en medewerkers hiertegen weerbaarder maken. Daarbij wordt aansluiting gezocht bij de Brabantse Norm weerbare overheid. Overige ontwikkelingen In het najaar deden we mee aan de landelijke Week van de Veiligheid. Gemeenten besteden in die week extra aandacht aan veiligheid om burgers bewuster te maken van het belang van een veilige omgeving. Zo is er extra aandacht geweest voor groepen die kwetsbaar zijn om slachtoffer te worden van criminaliteit en cybercrime. We hebben aandacht geschonken aan de weerbaarheid van het buitengebied.
Hier zijn acties uitgezet om de meldingsbereidheid te vergroten, hebben simulaties (drugsdumping) plaats gevonden en is er een weerbaarheidsavond gehouden in Schaijk met extra aandacht op het gebied van inbraakpreventie en weerbaarheid tegen criminele invloeden met diverse gastsprekers. Ook werden gericht kwetsbare percelen preventief en repressief bezocht door een integraal team (IML). De ‘bijtende bende’ maakte inwoners bekend met het herkennen van de geur van synthetische drugslabs. Eind 2022 werd er een trend gesignaleerd in het aantal ladingdiefstallen in Schaijk op de verzorgingsplaatsen gelegen aan de A50. In 2023 wordt hier nader op ingezoomd om deze problematiek in beeld te krijgen teneinde de veiligheid en leefbaarheid positief te beïnvloeden. Een reeds zichtbaar probleem is het gebrek aan parkeercapaciteit voor grote voertuigen (vrachtwagens en bussen) langs de hoofdinfrastructuur van het nationale wegennet. Wat hebben we daarvoor gedaan? Overzicht van acties/activiteiten: Actie is opgestart en de uitvoering is volgens de (bijgestelde) planning verlopen of is volledig gerealiseerd Er is gestart maar de planning loopt achter of de uitvoering is afwijkend Nog niet gestart Acties / activiteiten
2022
Indicator
1.
Maken Integraal Veiligheidsplan 20232026.
2022
Het Integraal Veiligheidsplan is in december 2022 door de gemeenteraad vastgesteld.
2.
De lessen uit diverse pilots vertalen naar 'wijkgericht werken' in alle kernen en gebieden.
2023
Loopt nog door in 2023
42
Toelichting
3.
Er zijn genoeg politieagenten en boa’s die goed toegerust en zichtbaar zijn.
2023
De politie pakt de eigen capaciteitsproblemen aan. In de bestuurlijke driehoek worden daarover afspraken gemaakt. De BOA’s hebben een uitbreiding met 1 FTE gehad.
4.
Deelnemen aan gezamenlijk integraal interventieteam Maas en Leijgraaf.
2023 en verder
Het interventieteam Maas en Leijgraaf is opgericht en aan de slag.
5.
Informatiepositie gemeente versterken door oprichting van een VIK (Veiligheids Informatie Knooppunt) .
2023
Er is een medewerker aangenomen per 1 april 2023, dus dit zal in 2023 gerealiseerd worden.
6.
Implementatie van en actieplan Veilige Publieke Taak.
2023
Is een organisatie brede actie, betreft meerdere beleidsvelden en is nog in ontwikkeling.
7.
Inwoners en bedrijven zijn zich bewust van de risico’s van cybercriminaliteit en weten hoe ze zich daartegen kunnen beschermen.
2023 e.v.
Is een prioriteit in het Integraal Veiligheidsplan en moet nog opgepakt worden.
8.
Weerbaar maken maatschappij tegen invloeden ondermijning.
2023 e.v.
9.
Er is een gezamenlijk plan van aanpak (gemeente, politie, woningbouwverenigingen en (welzijns-)partners) voor de bescherming van kwetsbare
2023
Medewerkers, inwoners en bedrijven zijn bekend met en herkennen ondermijning. Plan van aanpak in kader van aanpak ondermijning komt in 2023. In 2022 is er een informatieavond geweest over weerbaar buitengebied. Is een coproductie van Zorg en Veiligheid.
43
groepen. 10.
Bij sociaal maatschappelijke casuïstiek is er een integrale aanpak van de gemeente en de (welzijns-) partners.
2023
11.
Er is altijd minimaal één gespecialiseerde jeugdagent actief in onze gemeente.
2023 en verder
Beschikbaarheid van de jeugdagent is onderwerp van gesprek in het Lokaal Politieoverleg.
12.
We continueren de nauwe samenwerking tussen gemeente, politie en het jongerenwerk.
2023 e.v.
Dit loopt. Er is een regisseur complexe casuïstiek met aandachtsveld jeugd aangenomen voor het oppakken met de complexere casussen. De beschikbaarheid van de jeugdagent blijft een punt van aandacht.
13.
Regievoerder jeugd ‘benoemen’, zodat er één aanspreekpunt is binnen de organisatie.
2023
Er is een regisseur complexe casuïstiek met aandachtsveld jeugd aangenomen en we hebben een adviseur die de jeugdaanpak namens de gemeente doet.
14.
We brengen agressie en bedreiging richting onze medewerkers en bestuurders tot een minimaal niveau. We hanteren een zerotolerancebeleid en doen altijd aangifte.
2023
Is onderdeel van het project Veilige Publieke Taak.
15.
Een meld- en registratiesysteem opzetten en bijhouden.
Samenwerking is er al, aanpak wordt doorontwikkeld.
Is onderdeel van het project Veilige Publieke Taak.
Wat heeft het gekost? Eventuele nieuwe accenten met fnanciële gevolgen lichten we hieronder toe. (x € 1.000)
44
Extra begroot in Programmabegroting 2022
inv
2022
2023
2024
2025
Totaal Resultaat 2e fnanciële afwijkingenrapportage (x € 1.000) Omschrijving
2022 structureel
2023 structureel
2024 structureel
2025 structureel
voordeel
nadeel
voordeel
nadeel
voordeel
nadeel
voordeel
nadeel
V 46
N 46
V 47
N 47
V 47
N 47
V 47
N 47
(< € 50.000) vervallen onderlinge detachering Uden/Landerd (PDF, 49.7 kB)
Totaal taakveld (x € 1.000) Omschrijving
Subsidie Wijkversterking (PDF, 50.3 kB)
2022 incidenteel
2023 incidenteel
2024 incidenteel
voordeel
nadeel
voordeel
voordeel
V 101
N 101
nadeel
nadeel
Totaal taakveld
Samenwerkingen Regionaal Veiligheidshuis Maas en Leijgraaf Veiligheidsoverleg en districtelijk driehoeksoverleg
Wet- en regelgeving De gemeente Maashorst of haar bestuursorganen handelen overeenkomstig het legitaliteitsbeginsel slechts op basis van taken en bevoegdheden die terug te vinden zijn in de
45
Europese, landelijke of lokale wet- en regelgeving. Iedereen kan de geldende regels raadplegen. Landelijke wet- en regelgeving Op www.overheid.nl zijn alle geldende regels voor de gemeente Maashorst te vinden. Lokale wet- en regelgeving Zoekt u een wet of regel van de gemeente Maashorst? Bijvoorbeeld een verordening of beleidsregel? Alle regelingen van de gemeente vindt u op de website Overheid.nl. De lokale regels worden overigens ook gepubliceerd op de website van de gemeente Maashorst. U kunt ze hier raadplegen. Beleidsnotities Een overzicht van de beleidsnotities en nota’s van de gemeente zijn eveneens opgenomen en treft u hier.
Projecten Geen.
Analyse op hoofdlijnen Totaal saldo programma
€ 106.717 V
Crisisbeheersing en brandweer
€ 33.704
V
€ 73.013
V
Incidenteel voordeel op de bijdrage voor veiligheidsregio € 28.841. Diverse kleine afwijkingen (€ 4.863 incidenteel nadeel)
Openbare orde en veiligheid Voordeel als gevolg van latere start RIEC (€ 27.485), besparing camerabewaking (€ 22.793), minder uitgave subsidies (€ 13.577) Diverse kleine afwijkingen (voordelig) (€ 9.158)
2. Verkeer en vervoer In dit programma is opgenomen wat wij lokaal en regionaal doen aan verkeer en vervoer, om de kwaliteit van de leefomgeving in de gemeente Maashorst te vergroten. Zo proberen wij de bereikbaarheid voor openbaar vervoer, auto’s en fetsers te verbeteren. Hierbij houden we rekening met de uitgangspunten die we hebben voor verkeersveiligheid. Tevens is het leefbaar maken en houden van de woonomgeving van belang. Uitgangspunten
46
hiervoor zijn vastgelegd in de Nota Openbare Ruimte Uden en de beheerbeleidsplannen Wegen, Civiele kunstwerken en openbare verlichting van Landerd. Hier vallen rehabilitatiewerken en beheer/onderhoudswerken aan wegen, civiele kunstwerken en openbare verlichting onder. Ook is opgenomen wat wij doen aan beleid, beheer, inrichting en onderhoud van parkeervoorzieningen, zowel de openluchtterreinen als de parkeergarages in en rondom het centrum.
Wat heeft het gekost (bedragen x €1.000)
Een toelichting op de verschillen tussen begroting en rekening is opgenomen bij de 'analyse op hoofdlijnen'.
47
Verkeer en vervoer-Verkeer en vervoer Tot dit taakveld behoren de taken op het gebied van verkeer (inclusief voetgangers) en de aanleg en onderhoud van de bijbehorende infrastructuur, wegen, voet- en fetspaden en openbare verlichting in de openbare ruimte.
Doelen Wat willen we bereiken? We willen dat de gemeente Maashorst ook in de toekomst goed en makkelijk te bereiken is en blijft. Dat pakken we aan met maatregelen voor de korte en lange termijn. We kiezen voor de beste oplossingen en maken gebruik van aanwezige onderzoeksresultaten.. Daarnaast sturen we op een integrale aanpak van geluid, fjnstof en doorstroming op de Lippstadtsingel. De provincie is als eigenaar onze samenwerkingspartner, waarmee wij samen aan de slag gaan. Ook kijken we of de toepassing van slimme technieken effect hebben, zoals Smart Mobility. We gaan een start maken met het Mobiliteitsplan Maashorst (MoMa) waarin het mobiliteitsbeleid van Uden en Landerd wordt samengevoegd en geactualiseerd. Het bijbehorend uitvoeringsprogramma voor de gemeente Maashorst wordt daarna opgesteld. De startnotitie is in voorbereiding en in Q4 2023 is de evaluatie GVVP Uden voorzien We willen de kerkdorpen bereikbaar houden met openbaar vervoer. Samen met de Provincie (concessieverlener) en de regio (RNOB) onderzoeken we mogelijkheden om het openbaar te verbeteren middels vervoer op maat. Studenten, forensen, mindervaliden en ouderen maken veel gebruik van het openbaar vervoer. Goed openbaar vervoer kan bijdragen aan een duurzame samenleving, omdat er dan minder individueel gemotoriseerd verkeer plaatsvindt.
Op dit moment doen snelle bussen Uden al aan (Hoogwaardig Openbaar Vervoer). Met de inzet van BRT bussen wordt de regionale bereikbaarheid per openbaar vervoer vergroot. Door het aantrekkelijker te maken om te gaan fetsen, willen we mensen stimuleren zo veel mogelijk de fets te nemen. Fietsen is gezond en duurzaam. Mensen nemen vaker de fets als de fetsroutes herkenbaar, comfortabel, veilig en goed bewegwijzerd zijn. In de toekomst krijgt bij de inrichting van de openbare ruimte de fets prioriteit. We willen ook dat fetsers uit de omliggende kernen Uden snel en veilig per fets kunnen bereiken. Ook binnen de kern Uden willen we dat fetsers zich snel en goed kunnen verplaatsen. Daar horen goede fetsenstallingen bij en voldoende mogelijkheden om elektrische fetsen op te laden. Verkeersveiligheid heeft onze speciale aandacht, vooral in de nabijheid van scholen. Bij openbare verlichting speelt duurzaamheid een prominente rol. Zo zetten we het huidige beleid van het toepassen van uitsluitend LED-armaturen door, zodat we onze CO2 uitstoot zoveel mogelijk beperken en we de landelijke energiedoelstellingen behalen. Hierbij worden de lampen die energie onzuinig zijn gefaseerd vervangen. Ook gaan wij het energiegebruik jaarlijks uitgebreid monitoren met behulp van de energiemonitor.
De komende jaren handhaven wij ons wegennet op het huidige kwaliteitsniveau, door het uitvoeren van rehabilitaties/reconstructies. De ingrijpmaatstaven worden bepaald op basis van kwaliteit en beschikbaarheid voor de huidige nieuwe functies. De huidige inzet op het verbeteren van de leefomgeving van onze inwoners zetten we voort. Daar waar mogelijk wordt geanticipeerd
48
op de klimaatsverandering. Het beleidsplan van de gemeente Uden liep in 2021 af en het beleidsplan van de gemeente Landerd is verlengd tot eind 2022. Voor de nieuwe gemeente Maashorst wordt in 2023 een nieuw beleidsplan gemaakt. Tot de vaststelling van het nieuwe beleidsplan van de Gemeente Maashorst zijn de beleidsplannen van gemeente Uden en Landerd vigerend. Wat hebben we bereikt? Samen met de provincie zijn we van voorbereidingstraject naar een uitvoeringstraject N264 gegaan. Er is een overeenkomst gesloten tussen partijen. De snelfetsroutes zijn aangelegd aan de noord- en zuidzijde van Uden centrum, wat het fetsgebruik gaat stimuleren en conform het uitvoeringsprogramma wordt er onderzoek uitgevoerd naar de snelfetsroute Gennep-Uden (F264). In het kader van de verkeersveiligheid is de middengeleider Runstraat/Schaijkseweg verwijderd. Met andere regiogemeenten trekken we gezamenlijk op om regionale mobiliteitszaken op te lossen. Denk hierbij aan de MIRT A50, BRT (bus rapid transit), HUB-locaties en inzet van deelvervoer. Ook is in 2022 het areaal aan laadpalen fink uitgebreid.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Overzicht van acties/activiteiten: Actie is opgestart en de uitvoering is volgens de (bijgestelde) planning verlopen of is volledig gerealiseerd Er is gestart maar de planning loopt achter of de uitvoering is afwijkend Nog niet gestart
Acties / activiteiten
2022
Indicator
Toelichting
1.
Aanpak N264 / N605.
20192024
Op de N264 gaat de provincie drie rotondes en tussenliggende wegvakken reconstrueren (2023-2024). Het deel Volkel houdt rekening met de studie N605. De planning is daarvan afhankelijk. Het deel Odiliapeel is nu in studie en valt niet binnen dit project. In 2023 staat de ombouw van rotondes Wilhelminastraat, Karrevracht en Velmolenweg op de planning.
2.
Mobiliteitsplan Maashorst.
20222023
Offertetraject, visiedeel, beleidsdeel, via participatietraject in 2023/2024. Uitvoeringsprogramma voor 49
eind 2024. Begonnen met startnotitie.
Wat heeft het gekost? Eventuele nieuwe accenten met fnanciële gevolgen lichten we hieronder toe. (x € 1.000) Extra begroot in Programmabegroting 2022
inv
2022
2023
2024
2025
Verkeersveiligheid fietsmobiliteit en onderzoek bredere inzet fietsenstallingen
100
3
3
3
3
Totaal
100
3
3
3
3
Resultaat 2e fnanciële afwijkingenrapportage (x € 1.000) omschrijving
2022 structureel
2023 structureel
2024 structureel
2025 structureel
voordeel
voordeel
voordeel
voordeel
nadeel
nadeel
nadeel
nadeel
(< € 50.000) N 34
Versnelling verledden openbare verlichting krediet 2023 € 1.141.664 en 2024/2025/2026 in totaal verlagen met dit bedrag (PDF, 47.6 kB) Fietsstraat Heinsbergenstraat (PDF, 48.1 kB)
V 25
N 25
Totaal taakveld
V 25
N 25
N 56
N 34
N 56
(x € 1.000) omschrijving
Middengeleider gedeelte Runstraat
2022 incidenteel
2023 incidenteel
2024 incidenteel
voordeel
voordeel
voordeel
nadeel N 86
50
nadeel
nadeel
N 33
N 33
Schaijk (PDF, 100.2 kB)