Raadsvoorstel: Voorstel tot het indienen van een zienswijze over de conceptbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van Reinigingsdienst Maasland en de wijziging van de gemeentelijke bijdrage 2027 structureel op te nemen in de begroting
Tekst van het document
Raadsvoorstel Voorstel tot het indienen van een zienswijze over de conceptbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van Reinigingsdienst Maasland en de wijziging van de gemeentelijke bijdrage 2027 structureel op te nemen in de begroting.
Raadsvergadering
2 juni 2026
Documentnummer:
D/26/242199
Zaaknummer:
Z/25/156828
fin Onderwerp:
Van: Voorstel:
Voorstel tot het indienen van een zienswijze over de conceptbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van Reinigingsdienst Maasland en de wijziging van de gemeentelijke bijdrage 2027 structureel op te nemen in de begroting. College (portefeuillehouder Blomen) 1.
Een zienswijze in te dienen over de conceptbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030, waarin Reinigingsdienst Maasland wordt opgeroepen om bij de begroting 2028 e.v. als uitgangspunt te hanteren dat de meerjarenbegroting beleidsarm dient te zijn danwel dat extra (ruimtevragende) kosten van nieuw beleid in beginsel worden opgevangen binnen de eigen exploitatie van de GR. Alleen hogere kosten bij de GR als gevolg van indexering c.q. contractuele prijsverhogingen van derden komen voor compensatie via de gemeentelijke bijdrage in aanmerking.
2.
De wijziging van de gemeentelijke bijdrage 2027 structureel op te nemen in onze Programmabegroting.
*BARCODE*
Pagina 1 van 6
Inleiding: Het Dagelijks Bestuur (DB) van Reinigingsdienst (RD) Maasland legt bij de aanbiedingsbrief (bijlage 1) de conceptbegroting 2027 (bijlage 2 en 3) voor aan de gemeenteraad van de gemeente Maasgouw. De raad kan besluiten al dan niet (een) zienswijze(n) in te dienen (bijlage 4). Eventuele zienswijzen worden aangeboden aan het DB van de GR (Gemeenschappelijke Regeling). Ten aanzien van de conceptbegroting 2027 adviseert het college een zienswijze in te dienen (zie beslispunt 1). De gemeenteraad wordt in de gelegenheid gesteld om binnen acht weken na aanbieding (vóór 30 april 2026), liefst vóór 2 juli 2026, eventuele zienswijzen ten aanzien van voorliggende conceptbegroting 2027 kenbaar te maken. Vaststelling van de begroting 2027 zal door het Algemeen Bestuur (AB) van RD Maasland plaatsvinden op 8 juli 2026. Beslispunten: 1.
Een zienswijze in te dienen over de conceptbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030, waarin Reinigingsdienst Maasland wordt opgeroepen om bij de begroting 2028 e.v. als uitgangspunt te hanteren dat de meerjarenbegroting beleidsarm dient te zijn danwel dat extra (ruimtevragende) kosten van nieuw beleid in beginsel worden opgevangen binnen de eigen exploitatie van de GR. Alleen hogere kosten bij de GR als gevolg van indexering c.q. contractuele prijsverhogingen van derden komen voor compensatie via de gemeentelijke bijdrage in aanmerking.
2.
De wijziging van de gemeentelijke bijdrage 2027 structureel op te nemen in onze Programmabegroting.
Argumenten: 1.1 Het college adviseert een zienswijze in te dienen over de begroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030. Net als vorig jaar staat de meerjarenbegroting van Maasgouw weer behoorlijk onder druk, waardoor we ook nu aan de verbonden partijen verzoeken om hierop te anticiperen om de kosten te beheersen. 1.2 De begroting vormt een uitwerking van de kadernota 2027. Voor de begroting van 2027 wordt uitgegaan van de volgende financiële kaders: 1.De (nieuwe) systematiek van de verdeling van kosten: • Per deelprogramma worden (directe) baten en lasten toegerekend (kostenplaatsmethode); • Personeelskosten o.b.v. uren * tarief; • Wagenparkkosten o.b.v. uren * tarief; • Activiteitenplanning is de basis voor de uren; • % toerekening van overhead over de verschillende deelprogramma’s Bijdrage gemeente zo veel mogelijk gebaseerd op uren * tarief + toerekening van directe baten en lasten per deelprogramma; • De verwerkingskosten worden toegevoegd aan het deelprogramma waarop deze betrekking hebben. 2. Geldend voor alle in 2025 uitgevoerde diensten en eventuele nieuwe/gewijzigde diensten indien akkoord en bekend. 3.De voorgenomen verkoop van de zakelijke dienstverlening in 2026 betekent dat het programma 3 komt te vervallen in de begroting 2027. De te maken ontvlechtingskosten worden in 1e instantie zoveel mogelijk gefinancierd vanuit de bestemmingsreserve Strategische thema’s.
De verkoopopbrengst van programma 3 wordt vervolgens wederom gestort in deze bestemmingsreserve. Op deze wijze verwacht RD Maasland dat er geen extra gemeentelijke bijdrage nodig zal zijn ter dekking van deze herstructurering. 4.De kosten van de verwerking van ingezamelde afvalstromen op basis van de uitkomsten van de meest recente (Europese) aanbestedingen en de in 2025 ingezamelde hoeveelheden. 5.Twee wekelijkse huis-aan-huis inzameling PMD voor de gemeenten Leudal, Maasgouw, Roerdalen, Beesel en Horst aan de Maas. 6.Personeelslasten in overeenstemming met vigerende CAO plus 4% indexatie. 7.Prijsstijging inkopen individuele beoordeling per post (indien mogelijk) anders algemene indexatie van 4%. 8.Handhaven poorttarief milieuparken € 15,- per 0,5m3 (met name Grof restafval en Hout). 9. Handhaven poorttarief milieuparken € 7,50. Per 0,25m3. 10. Handhaven poorttarief milieuparken voor Matrassen (nihil).
Pagina 2 van 6
Risico’s: 1.1 RD Maasland benoemt de volgende majeure risico’s in de conceptbegroting 2027: • Ontwikkelingen in de brandstofkosten; • Ontwikkelingen in de energiekosten; • Ontwikkelingen in toekomstige CAO lonen; • Kosten ten dienste van het verwerken van grondstoffenstroom; • Vergoedingen voor grondstoffenstroom; • Oligopolistische markt van grondstoffenstromen; • Additionele belastingen van de organisatie; • Stijgende inflatie; • Arbeidsmarktproblematiek; • Ziekteverzuim. 1.2 Realisatie structurele besparing niet (geheel) zeker. Door (incidentele) inzet van € 85.000 van de reserve ‘Strategische Thema’s’ van RD Maasland wordt de financiële impact 2027 voor Maasgouw ten aanzien van pr. 1 ‘Inzameling huishoudelijk afval’ gedempt. RD Maasland is bezig met verdere optimalisatie van de dienstverlening om zo tot een structurele besparing (ter grootte van inzet bestemmingsreserve) te komen. Als deze besparing niet (geheel) wordt gerealiseerd, kan het zijn dat de gemeentelijke bijdrage 2028 (verder) omhoog gaat. 1.3 Investeringsbedragen nodig voor de transitie van de milieuparken. Voor de transitie van milieuparken (Maasbracht en Roggel) naar grondstoffenparken zijn in de begroting 2027 investeringsbedragen opgenomen.
De financiële vertaling van deze transitie (hogere kapitaallasten, lagere verwerkingskosten en lagere inkomsten bezoekersbijdragen milieuparken vanaf 2028) zal plaatsvinden bij het opstellen van de begroting 2028 van RD Maasland. Door het algemeen bestuur (AB) van RD Maasland is inmiddels wel ingestemd met het voorzien van de financiële middelen voor de omvorming van de milieustraten naar grondstoffenparken. Dit is noodzakelijk vanuit het oogpunt van milieurendement en een circulaire toekomst. Ook onderzoeken de RD Maasland(-gemeenten) en de gemeente Roermond de oprichting van een Circulair Ambachtscentrum (CAc), waarvan te zijner tijd ook een financiële vertaalslag zal moeten worden gemaakt. Samenhang met andere beleidsdocumenten: Gemeentelijk rioleringsplan (GRP). Afvalstoffenverordening en uitvoeringsbesluit. Participatie: Er is geen sprake van participatie rondom dit voorstel. Communicatie: Nadat de raad eventuele zienswijze(n) heeft kenbaar gemaakt, zal/zullen deze worden doorgeleid naar RD Maasland. De commentaren waarin de zienswijze is vervat, zullen samen met de programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 worden aangeboden aan het Algemeen Bestuur van RD Maasland. Het AB zal in de vergadering van 8 juli 2026 de programmabegroting 2027 inclusief meerjarenraming 2028-2030 vaststellen.
Vervolgens worden de deelnemende gemeenten geïnformeerd over het genomen besluit en zullen de stukken worden toegestuurd aan Gedeputeerde Staten (voor de wettelijk fatale datum van 15 juli). Financiën Begroting 2027 In de conceptbegroting 2027, welke is bijgevoegd, zijn de individuele bijdragen van de gemeenten vermeld. Financiële consequenties begroting 2027 gemeente Maasgouw: Voor de begroting 2027 van Maasgouw betekent het per saldo een hogere bijdrage van € 131.200 ten opzichte van primair begroot 2027 vanuit 2026: Bijdrage programma 1 ‘Huishoudelijk Afval’ is € 61.700 hoger. Pagina 3 van 6
Bijdrage programma 2 ‘Beheer Openbare Ruimte’ is € 69.500 hoger. Er is sprake van hogere kosten voor vegen wegen ad. € 41.500 en hogere kosten voor kolkenzuigen ad. € 28.000. Programma 3 Zakelijke dienstverlening wordt vanaf 2027 niet meer begroot.
Huishoudelijk afval (Programma 1)
2027
Begroting RD Maasland 2027 (huishoudelijk afval)
2.075.400
Begroting Maasgouw (primair) bijdrage RDM 2026 Begroting Maasgouw (vervallen doorbetaling voorschotten Verpact gelden
1.843.700
aan RD Maasland) Hogere kosten (verrekening tarief afvalstoffenheffing 2027) BTW huishoudelijk afval (extracomptabel)
170.000 61.700 2027
Begroting RD Maasland 2027 (btw huishoudelijk afval)
214.000
Begroting Maasgouw (primair) 2026
181.900
Hogere doorrekening in tarief (voordeel post ‘onvoorzien structureel’)
32.100
Vegen wegen (Programma 2)
2027
Begroting RD Maasland 2027 (vegen wegen)
174.500
Begroting Maasgouw (primair) 2026
133.000
Hogere kosten (verr. 1/3 Wegen, 1/3 Riolering, 1/3 Afval)
41.500
BTW vegen wegen (extracomptabel)
2027
Begroting RD Maasland 2027 (btw vegen wegen)
26.700
Begroting Maasgouw (primair) 2026
32.500
Lagere doorrekening in tarief afval € 1.900 (1/3) en riolering € 1.900 (1/3) nadeel post ‘onvoorzien structureel’. Wegen € 1.900
-5.800
(1/3) geen effect post onvoorzien. Kolkenzuigen (Programma 2)
2027
Begroting RD Maasland 2027 (kolkenzuigen)
90.800
Begroting Maasgouw (primair) 2026 (t.l.v. GRP)
62.800
(Verrekening 100% GRP)
28.000
Zakelijke/bedrijfsmatige activiteiten De zakelijke/bedrijfsmatige dienstverlening omvat vooral de inzameling van bedrijfsafvalstoffen. De oorsprong van deze dienstverlening is gelegen in het feit dat in het verleden bedrijfsafvalstoffen, van met name kleine bedrijven, tezamen met huishoudelijke afvalstoffen werden ingezameld. De opdrachten worden in de regel verleend na een aanbesteding of aanvraag van offerte. Deze activiteit is VPB-plichtig. Per 1 april 2026 heeft RD Maasland besloten om de zakelijk dienstverlening te verkopen aan een derde partij. Via een uitgeschreven tender hebben meerdere derde partijen zich aangeboden om de commerciële tak van de organisatie over te nemen. De hoogste bieder, Remondis, heeft uiteindelijk de tender gewonnen. De verkoopopbrengst wordt volgens de uitgangspunten van de kadernota 2027 gestort in de bestemmingsreserve ‘Strategische Thema’s’ van RD Maasland. Het resterende gedeelte aan kosten in programma 3 betreffen ontvlechtingskosten voor de ontmanteling van de zakelijke dienstverlening. Deze ontvlechtingskosten worden gedekt door voornoemde bestemmingsreserve.
Pagina 4 van 6
Huishoudelijk afval In de begroting 2027 van RD Maasland wordt een deel van de bestemmingsreserve ‘Strategische Thema’s’ aangewend voor de gemeenten Maasgouw (€ 85.000) en Roerdalen (€ 75.000). Aanleiding hiervoor is de relatief sterke stijging van de gemeentelijke bijdrage van beide gemeenten in vergelijking met de totale begrotingsontwikkeling van RD Maasland. De hogere stijging bij Maasgouw en Roerdalen wordt voornamelijk veroorzaakt door een toename van het aantal benodigde man- en voertuiguren voor de uitvoering van het inzamelen van huishoudelijk afval. Sinds 2025 werkt RD Maasland met een vernieuwde begrotingssystematiek. Hierbij wordt de begroting opgebouwd op basis van een activiteitenplanning per gemeente, waarin vooraf een inschatting wordt gemaakt van het aantal personeels- en voertuiguren dat nodig is om de dienstverlening uit te voeren. Uit de analyse van de werkelijke uren over 2025 blijkt dat de oorspronkelijke inschatting voor Maasgouw en Roerdalen te laag is geweest. Daardoor moeten in de begroting voor 2027 meer uren worden opgenomen om de feitelijke inzet te dekken. Bij enkele andere deelnemende gemeenten blijkt juist het tegenovergestelde: daar zijn de eerder ingeschatte uren hoger dan de daadwerkelijke inzet. Hierdoor stijgt hun bijdrage in de begroting relatief minder sterk.
Om de financiële impact voor Maasgouw en Roerdalen te dempen, wordt een deel van de bestemmingsreserve Strategische Thema’s voor deze gemeenten ingezet. Door de aanwending van de bestemminsgreserve beoogt RD Maasland verder te kunnen gaan met de optimalisatie van de dienstverlening voor beide gemeenten. Hierdoor wil RD Maasland zorgen dat de gelden die nu via de bestemmingsreserve ingezet worden uiteindelijk als structurele besparing in de kosten voor beide gemeenten terugkomen. Deze besparing te realiseren door: • De optimalisatie van routes en de daarbij horende inzet van personeel en materieel; • De overheadkosten te laten dalen; • Proeven te draaien met mobiele inzamelpunten en de BEST (Boeken Elektronica Speelgoed Textiel)TAS. Ook worden vanaf 2027 de voorschotten Verpactgelden (bijdragen verpakkingsafval) niet meer doorbetaald aan RD Maasland. Hierdoor stijgen de bijdragen aan RD Maasland t.o.v. primair geraamd 2026. Maar voor eenzelfde bedrag vervallen de geraamde budgetten (doorbetaling Verpactgelden) bij gemeenten. Een en ander verloopt budgettair neutraal. Rekening houdend met de inzet van € 85.000 vanuit de bestemmingsreserve van RD Maasland en met 10.550 aansluitingen voor Maasgouw betekent dit een toename van de kosten van het inzamelen huishoudelijk afval van circa € 6 per aansluiting. Het betreft een stijging van circa 3%.
De BTW van huishoudelijk afval wordt (extracomptabel) doorberekend in de afvalstoffenheffing. De gemeente ontvangt dit bedrag ten gunste van de exploitatie. In 2027 wordt € 32.100 meer BTW doorgerekend ten gunste van de post ‘Onvoorzien structureel’. Dit betekent een verhoging van het tarief van circa € 3 per aansluiting. Verwerkingskosten Rest- en GFT-afval In de begroting 2027 is rekening gehouden met de nieuwe tarieven verwerkingskosten van Rest en GFT-afval en met de effecten van het nieuwe afvalbeleid. Belangrijk om te vermelden is dat de verwerkingskosten van het huishoudelijk afval 1-op-1 worden doorberekend aan de gemeenten. Voor RD Maasland verloopt een en ander budgettair neutraal. Vegen wegen Het tarief voor het vegen van wegen stijgt van € 102,30 (2026) naar € 134,23 (2027) per garantie-uur. Verhoging van kosten komt mede door gestegen kosten van veegwagens, door herrekening van de kostenverdeling en extra toerekening overhead (door vervallen pr.3 Bedrijfsmatig). Hogere veegkosten worden voor 1/3 deel zijnde € 13.800 toegerekend aan afval, wat een stijging van het afvaltarief van circa € 1,30 per aansluiting betekent. De BTW van vegen wegen wordt (extracomptabel) voor 1/3 deel doorberekend in de afvalstoffenheffing en voor 1/3 deel verrekend met de voorziening riolering. In 2027 wordt € 5.800 minder BTW doorgerekend.
Hiervan komt € 3.800 (2/3 deel voor afval en riolering) ten laste van de post ‘Onvoorzien structureel’. Dit betekent een afname (€ 1.900) van het tarief afval van ca. € 0,40 per aansluiting. Kolkenzuigen De bijdrage voor deelname aan de dienst kolkenzuigen stijgt van € 2,77 (2026) naar € 3,94 (2027) per kolk. Pagina 5 van 6
Verhoging van kosten komt mede door gestegen kosten (opnieuw aanbesteed) en door extra toerekening overhead (door vervallen pr.3 Bedrijfsmatig). De financiële vertaling van de definitieve begroting 2027 van RD Maasland zal plaatsvinden bij de op te stellen begroting 2027 van Maasgouw en de bepaling van de tarieven afvalstoffenheffing en rioolheffing 2027. Planning en uitvoering: Een eventuele zienswijze dient voor 2 juli 2026 aan RD Maasland kenbaar gemaakt te worden. Het Algemeen Bestuur van RD Maasland verzamelt de zienswijze(n) van de gemeenten en stelt de begroting 2027 definitief vast in haar vergadering van 8 juli 2026. Bijlagen: 1. 2. 3. 4.
Aanbiedingsbrief concept-begroting 2027 RD Maasland. Concept-(programma)begroting 2027 RD Maasland. Managementsamenvatting concept-begroting 2027 RD Maasland. (Concept-)raadsbesluit.
Ondertekening: Hoogachtend, Burgemeester en wethouders, De secretaris
De burgemeester
C.M. Keersmaekers
D.W.J. Schneider
Pagina 6 van 6