ONTVANGEN 16-07-2024 158165-Raadsinformatiebrief jaarverslag_20240612 Jaarverslag 2023 MER-OD RIB MG-signed

RAADSINFORMATIEBRIEF (RIB)

hidden_achternaam hidden_voornaam hidden_tussenvoegsels

Registratienr :

Z/24/131635

Inlichtingen: Dhr C. Scheepers, Afdeling: MER OD Doorkiesnr: 0475-255181 Portefeuillehouder: D. Schneider en T. Snijckers Onderwerp: Jaarverslag 2023 Datum: 21 juni 2024 Verzenddatum: Bijlage: Bijlage 1: Jaarverslag

Aan de leden van de raad van de gemeente Maasgouw

2023 MER-OD Bijlage 2: Jaarverslag/Jaarrekening 2023 RUD LN;

Geachte leden van de raad, De MER-Omgevingsdienst werkt op basis van een uitvoeringsprogramma (het UP). Over dit UP wordt kwartaalgewijs bestuurlijk verantwoording afgelegd door middel van kwartaaldashboards. Het vierde kwartaal wordt gepresenteerd als jaarverslag. Wij hebben het Jaarverslag 2023 van de MEROmgevingsdienst ontvangen. Wij hebben dit jaarverslag vastgesteld. De Wet algemene bepalingen Omgevingsrecht (Wabo) verplicht tot het opstellen van een jaarverslag voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. Met de vaststelling van dit stuk wordt hieraan voldaan. Het jaarverslag bieden wij u ter kennisname aan. Leeswijzer Jaarverslag 2023 Het Jaarverslag 2023 wordt u gepresenteerd op dezelfde wijze als vorig jaar. Het jaarverslag is wederom op info-grafische wijze opgesteld, hetgeen is gedaan om de leesbaarheid te vergroten. Op deze manier kunt u bij het jaarverslag in één oogopslag zien hoeveel producten in 2023 zijn gerealiseerd en hoe zich dit verhoudt tot de planning/raming 2023. In de tekstblokken naast de icoontjes wordt een kernachtige toelichting gegeven op de gepresenteerde cijfers. Als extra bijlage is bijgevoegd het Jaarverslag/Jaarrekening 2023 van de RUD LN. Het jaarrekeningresultaat van de RUD LN bedraagt € 382.072.

Door het Dagelijks Bestuur van de RUD LN wordt aan het Algemeen Bestuur van de RUD LN (dat de jaarrekening definitief zal vaststellen op 4 juli a.s.) voorgesteld om dit rekeningsaldo niet uit te keren aan de gemeenten, maar na vaststelling van de jaarrekening tot resultaatbestemming over te gaan en het resultaat incidenteel te storten in een te vormen algemene reserve. Door een algemene reserve te vormen, verbetert het weerstandsvermogen van ‘ruim onvoldoende’ naar ‘ruim voldoende’. Met het besluit heeft de RUD LN voldoende middelen om geïdentificeerde risico’s te dekken. Bovendien ontstaat er meer flexibiliteit om gedurende het begrotingsjaar in te spelen op ontwikkelingen. Een van die ontwikkelingen is het opstellen van een bedrijfsplan in het kader van de route naar een nieuwe GR RUD LN (landelijke robuustheidscriteria). Ten aanzien van het Jaarverslag 2023 van de RUD LN kan worden opgemerkt dat er nagenoeg volledige overlap aan de orde is met het jaarverslag van de MER-OD. Het RUD-jaarverslag geeft vooral het wat meer ingedikte, regionale totaalbeeld op het gebied van de uitvoering van de wettelijke milieutaken, mede op basis van de resultaten van de MER-OD.

Pagina 1 van 4

Highlights Jaarverslag 2023 MER-OD Klantcontacten en klantvragen Het totale aantal klantcontacten van de MER-OD lag ook in 2023 wederom hoog (bijna 12.500 MERbreed), maar wel onder de raming (MER-breed 12% lager dan geraamd, Maasgouw 9% lager). Met name het aantal fysieke poststukken neemt af, maar ook het aantal telefonische klantcontacten lag iets lager dan de afgelopen jaren. Een wat opmerkelijk beeld, omdat het merendeel van de vergunningverlenende, toezichthoudende en juridische werkzaamheden nog steeds toeneemt. Een mogelijke verklaring hiervoor is het feit dat er meer proactief klantcontact door de OD-medewerkers plaatsvindt tijdens de procedures (werkafspraken binnen OD), waardoor het contact opnemen vanuit de klant niet altijd meer nodig is. Anderzijds wordt de beantwoording van de klantvraag steeds complexer. Voor het antwoord op de vraag ‘Mag ik hier bouwen’ zijn vaak 10 specialisten nodig. De effectieve behandeltijd van klantvragen is de afgelopen jaren dan ook toegenomen. Het aantal digitale klantcontacten is wat gestabiliseerd. De klantcontacten betreffen met name vragen op het gebied van bouwregelgeving, bestemmingsplaninformatie, archief-opvragingen en APV (evenementen). Normen dienstverlening en klanttevredenheid Steeds meer vormen de goed opgeleide dienstverleners van de MER-OD ‘aan de voorkant’ de buffer voor de backoffice.

Om en nabij de 9000 inhoudelijke klantvragen worden hier per jaar (MER-breed) afgehandeld. Daarmee worden de specialisten in de backoffice in staat gesteld om zonder te veel interventies hun werk te doen. Bij de afhandeltermijnen van de specialistische en complexe klantvragen lijkt de rek in het verbeteren van de afhandeltijd er wat uit, een conclusie die ook in 2021 al werd getrokken. Specialistische vragen van 75% naar 67% binnen de termijn van 2 dagen; complexe vragen van 86% naar 75% binnen de termijn van 5 dagen. De complexiteit van deze vragen is vaak van dien aard dat beantwoording binnen 2 respectievelijk 5 dagen niet altijd haalbaar is. Bij afhandeling van de eenvoudige klantvragen is de score vergelijkbaar met die van vorig jaar: 85% t.o.v. 89% in 2021. De NPS-score (cijfer voor klanttevredenheid) is met een 7,3 stevig hoger dan in 2022 (6,9) en nog altijd beduidend hoger dan het landelijke gemiddelde (6,7). Het is voor de hand liggend dat de inspanningen vanuit het continue verbetertraject dienstverlening een blijvende positieve invloed hebben op het klanttevredenheidscijfer. Zo wordt er door onze casemanagers veel meer proactief gecommuniceerd met de klant tijdens het vergunningsproces, wordt geïnvesteerd in heldere taal en in meer vooroverleg op maat (zeker ook in de aanloop naar de Omgevingswet).

Omgevingsvergunningen en leges Het aantal omgevingsvergunningen (inclusief meldingen) was in 2023 lager dan de raming (90%). Het grootste deel van deze categorie bestaat uit aanvragen omgevingsvergunning voor de activiteiten bouwen en ruimtelijke ordening (afwijkingsbesluiten). Ondanks dat de raming niet volledig is gerealiseerd, heeft het aantal bouwplannen in Maasgouw ook in 2023 weer geleid tot hoge werkdruk bij de MER-OD. Door de krapte op de arbeids- en inhuurmarkt leverde dit een grote uitdaging op. Door anders en nog meer flexibel te organiseren (denk aan herverdeling van werk en inzet junior-medewerkers) is het gelukt om de complete werkvoorraad afgehandeld te krijgen, naast de andere grote uitdaging waar de OD zich in 2023 mee zag geconfronteerd: de voorbereidingen richting inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024. De afhandeltermijnen van de aanvragen omgevingsvergunning (8 weken) stonden in 2023 voortdurend onder druk; de afhandeltermijn moest bij veel procedures noodgedwongen worden verlengd met 6 weken, een toegestaan wettelijk instrument overigens. Ook over deze verdagingen vindt wel zoveel mogelijk proactieve communicatie met de klant plaats. De lagere gerealiseerde productie qua omgevingsvergunningen werkt ook door in de ontvangen legesinkomsten: de werkelijke inkomsten lagen iets lager dan geraamd: € 399.000 ten opzichte van de raming € 450.000.

APV De aantallen APV-vergunningen en meldingen liggen – net als in 2022 – weer op het ‘oude’ niveau van vóór de pandemie. In 2022 83% van de reguliere aantallen (referentie: 2019 en daarvoor), in 2023 op 79% daarvan. Het gaat dan vooral om vergunningen voor evenementen, exploitatievergunningen en vergunningen op grond van de Alcoholwet. Objectgericht toezicht (bedrijven) De planning van het objectgericht toezicht (bouwtoezicht, milieutoezicht bij bedrijven, horecatoezicht, toezicht bij evenementen en brandveiligheidscontroles bij risicovolle gebouwen zoals zorginstellingen en scholen) is volledig cq méér dan volledig gehaald.

Pagina 2 van 4

Gebiedsgericht toezicht De beschikbare boa-capaciteit voor Maasgouw bedraagt 2100 uur (1,5 fte), met daaraan ten grondslag de bestuurlijke wens om meer toezicht op afval en nabij scholen en in de wijken te organiseren. Deze geraamde uren voor het gebiedsgerichte toezicht zijn méér dan volledig gerealiseerd: 2211 uur t.o.v. 2100 geraamd (=105%). Deze extra uren zijn gerealiseerd als gevolg van de inzet van boawerkervaringsplekken en -stagiaires en worden uiteraard niet in rekening gebracht. Binnen deze uren valt ook het afhandelen van de klachten in het openbare gebied (parkeren, afval, hondenpoep, etc.). Het aantal meldingen met betrekking tot overlast in het openbare gebied was in 2023 net als in 2022 iets lager ten opzichte van de raming (678 t.o.v. 735), maar wel hoger dan in 2021 (635) en alle jaren daarvoor. De klachten hebben veelal betrekking op verkeer/parkeren, zwerfvuil, illegaal stoken, overlast van dieren en hondenpoep. Processen-verbaal en waarschuwingen zijn vooral uitgeschreven tegen overtredingen op het gebied van parkeren, afval en veiligheid. Met politie vindt afstemming plaats over het toezicht in de openbare ruimte, dit gebeurt op basis van het afgesproken Handhavingsarrangement. Veel extra inspanning vergt de versterkte handhaving van de overtredingen op het gebied van onjuist aanbieden van huishoudelijk afval.

Met deze bestuurlijk gewenste handhavingsaanpak zijn veel uren van de boa’s en juristen gemoeid. De aanpak is bedoeld om het bewustzijn rondom het conform regels aanbieden van huishoudelijk afval te vergroten. Klacht/meldingen objectgericht Het aantal objectgerichte klachten lag in 2023 hoger dan de raming: 151 t.o.v. 145 geraamd in het UP (187 meldingen in 2022 en 157 meldingen in 2021). Dit zijn (voornamelijk) klachten over (vermeend) illegaal bouwen en milieuoverlast bij bedrijven. Binnen deze categorie is een toename van het aantal bouw gerelateerde klachten waarneembaar. Juridische producten Het totale aantal juridische producten lag in 2023 voor Maasgouw nagenoeg conform raming (99% realisatie). Dat geldt zowel voor het aantal bezwaar- en beroepschriften als het aantal handhavingsbesluiten (dwangsom, bestuursdwang). Projecten Van de door de gemeente Maasgouw aan de MER-OD opgedragen 10 projecten (totale urenraming in UP’23 4355 uur) zijn de meeste conform planning uitgevoerd. De meeste projecten (waaronder Aanpak Ondermijning en Implementatie Omgevingswet) zijn meerjarig en lopen ook in 2024 nog door. De ureninzet ten behoeve van de implementatie van de Omgevingswet (en daarmee samenhangende Wet kwaliteitsborging voor het bouwen) en het nieuwe softwarepakket Rx.Mission lag in 2023 (veel) hoger dan geraamd.

Bij de projecten VVGB (= aanpak voormalig provinciale bedrijven), Energietransitie, Toezicht locaties arbeidsmigranten en Intrekking vergunningen Boschmolenplas bleven de uren in meer of mindere mate achter bij de raming. Dit laatste kan een gevolg zijn van simpelweg minder benodigde uren of van fasering/uitstel/vertraging van een project. Bij een aantal projecten (zoals Aanpak Ondermijning en Inzet tbv energietransitie) ligt het initiatief bij de gemeente en levert de MER-OD inzet/uren op verzoek. Er zijn uiteindelijk 425 projecturen meer gerealiseerd dan geraamd (110% realisatie van UP-raming). Output en kostenreductie

Output Voor het uitvoeren van de taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving zijn aan de MER-OD middelen toegekend (input: formatie en middelen). Deze middelen zijn geborgd in de begroting van het Servicecentrum MER. Deze middelen bestaan uit de basisbijdrage en de jaarlijks fluctuerende, additionele middelen behorende bij het UP. Deze additionele dienstverlening was vooraf (raming in Uitvoeringsprogramma 2023) berekend op € 314.595. Uit het onderdeel ‘Output’ van het jaarverslag blijkt dat de gemeente Maasgouw in 2023 uiteindelijk iets minder uren van de MER-OD heeft afgenomen dan geraamd in het UP’23 (99,8% realisatie). Deze ureninzet conform UP-raming is een optelsom van de diverse plussen en minnen per taakveld (omgevingsvergunningen, APV-vergunningen, klantcontacten, klacht/meldingen, juridische werkzaamheden, projecten). In het kader van de eindafrekening UP 2023 heeft Maasgouw een creditfactuur ontvangen (€ 6.879) in verband met deze lagere afname dan geraamd. Roerdalen (€ 52.374) en Echt-Susteren (€ 143.646) hebben een debetfactuur voor de gerealiseerde hogere productie ontvangen. De extra financiële lasten van de MER-OD in 2023 (hogere inhuurlasten flexibele schil en overige personeelskosten) zijn met deze UP-eindafrekening afgedekt. Er is zelfs sprake van een positief jaarrekeningresultaat bij de MER-OD. Dit positieve jaarrekeningsaldo brengt

Pagina 3 van 4

met zich mee dat aan Maasgouw een bedrag kan worden teruggegeven van € 2.428. In de jaarrekening 2023 van het Servicecentrum MER wordt dit uitgebreid toegelicht. Kostenreductie Naast de gerealiseerde productieresultaten, moest door de MER-OD ook een financiële taakstelling worden gerealiseerd. Deze taakstelling ter hoogte van € 344.350 MER-breed is ook daadwerkelijk gerealiseerd. De Jaarrekening 2023 van het Servicecentrum MER (waarvan de Omgevingsdienst onderdeel uitmaakt) wordt separaat aan het college aangeboden. Hierin wordt uitvoerig ingegaan op de financiële resultaten 2023 van het Servicecentrum MER (en de Omgevingsdienst).

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Maasgouw, De secretaris,

De burgemeester,

C.M. Keersmaekers

D.W.J. Schneider

Pagina 4 van 4