Ontvangen 16-06-2022 - 62692-Voortgang ui_62692-Voortgang uitvoering Plan van Aanpak Personen met verward gedrag-signed

RAADSINFORMATIEBRIEF (RIB)

Crutzen Nicole

Registratienr :

D/22/062692

Inlichtingen: Crutzen, Nicole Team: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Wilms Onderwerp: Voortgang uitvoering Plan van Aanpak Personen met verward gedrag Datum: 15-04-2022 Verzenddatum: Bijlage:

Aan de leden van de raad van de gemeente Maasgouw

Geachte leden van de raad, Op 18 december 2018 is het Plan van Aanpak Personen met Verward Gedrag door u vastgesteld. Zoals destijds al aangegeven, is het plan van aanpak een dynamisch document dat onder invloed van maatschappelijke ontwikkelingen, nieuwe wetgeving, nieuwe betaaltitels en ervaringen bijgesteld kan worden. In deze raadsinformatiebrief treft u per onderwerp een actuele stand van zaken aan. 1. Project crisiskaart (hulpkaart) De crisiskaart is een document waarmee mensen kunnen vastleggen wat er wel en niet moet gebeuren op het moment dat er sprake is van een (dreigende) crisis en welke signalen iemand vertoont in de voorfase van een crisis. De crisiskaart wordt met name gebruikt door mensen met psychiatrische problemen. Uit onderzoek blijkt dat veel mensen zich niet herkennen in de term ‘crisis’ en daarom is er landelijk ook een hulpkaart ontwikkeld. De hulpkaart is ontwikkeld voor mensen die in een situatie kunnen komen waarin ze de regie kwijt zijn of geen woorden kunnen geven aan wat zij willen. Dat kan bijvoorbeeld gaan om mensen met dementie, een verslaving, niet aangeboren hersenletsel, een licht verstandelijke beperking of een psychische aandoening. Maar eigenlijk is de hulpkaart er voor iedereen die de kaart wil en denkt nodig te hebben.

In de regio Midden-Limburg heeft de afweging plaatsgevonden of er aangesloten kan worden bij het landelijke project van de implementatie van de Nationale Hulpkaart. Dit driejarig project start op 1 maart 2022 en zal drie jaar in beslag nemen. Focus ligt op het doen van onderzoek naar structurele financiering, het gebruikspotentieel en de ontwikkeling van een digitale versie van de Hulpkaart. Omdat tijdens gesprekken met betrokken partners zoals het Algemeen Maatschappelijk Werk MiddenLimburg (AMW ML) en MEE gebleken is dat er commitment is om al op kortere termijn de regionale implementatie van de hulpkaart ter hand te nemen, is besloten de landelijke implementatie niet af te wachten. Binnenkort starten de gesprekken met de genoemde maar ook andere (bijvoorbeeld de beschermd wonen) partners om te verkennen wat nodig is voor een regionale implementatie van de hulpkaart. Uiteraard blijven de uitgangspunten van de hulpkaart overeind: een kaart die breed inzetbaar en laagdrempelig beschikbaar is voor diverse (kwetsbare) groepen. Dit met als doel te zorgen voor meer wederzijds begrip tussen mensen mét en zonder beperking waardoor sociale inclusie wordt bevorderd. Daarnaast moet de hulpkaart ook omstanders een beter handelingsperspectief bieden in lastige of onbegrepen situaties. 2.

Project inclusieve samenleving In de regio Midden-Limburg gaan we voor een hechte samenleving waarin alle inwoners zich thuis voelen en hieraan zelf bijdragen. Een inclusieve samenleving waarbij mensen met een psychische kwetsbaarheid zelfstandig kunnen wonen en deelnemen aan activiteiten in de wijk, samen met andere wijkbewoners. Samen met lokale partners wordt invulling gegeven aan activiteiten die bijdragen aan de inclusieve samenleving. In Maasgouw wordt dit onder andere gedaan door:

Pagina 1 van 4

-

-

-

-

Open Inloop Beegden: het organiseren van ontmoetingspunten waar laagdrempelige inloop plaats kan vinden waar personen met een psychische kwetsbaarheid een luisterend oor vinden en in contact komen met andere bewoners. Tijdens de inloop worden mensen geactiveerd om deel te nemen aan (reguliere) activiteiten. Huiskamer Plus Maasbracht/Beegden Inzet van de ‘keet’. De dorpscontactpersonen hebben een bouwkeet omgetoverd tot verplaatsbare inloopvoorziening, waarmee de dorpscontactpersonen de verschillende kernen van Maasgouw bezoeken om inwoners te ontvangen, vragen te beantwoorden en ideeën te bespreken. Deze keet krijgt steeds meer bekendheid en wordt door inwoners erg gewaardeerd; Inzet van het Sociaal wijkteam. Bij het sociaal wijkteam kunnen inwoners terecht met vragen. Vanuit daar worden zij door het sociaal wijkteam verder geholpen middels (verwijzing naar) een basisvoorziening of geïndiceerde ondersteuning; Burenhulp: Het burenhulpnetwerk is opgezet vanuit de ervaring dat ouderen vaak blijven zitten met vragen en niet weten hoe een antwoord hierop te krijgen, als er geen familie of buren zijn. Middels de burenhulp via de juiste vrijwilligers te koppelen aan betreffende hulpvraag wordt hun leven gemakkelijker, aangenamer en gezelliger. Burenhulp is de schakel tussen de hulpvrager, de oudere en de professionele zorg.

In 2021/2022 hebben de MER-gemeenten een onderzoek laten uitvoeren naar de basisvoorzieningen . De gemeenten Maasgouw, Echt-Susteren en Roerdalen (MER) willen dat alle inwoners zich thuis voelen en actief mee kunnen doen in de maatschappij. Hiervoor zijn geschikte basisvoorzieningen, voor iedereen aantrekkelijk en toegankelijk, van groot belang. Daarom onderzoeken de MER gemeenten hoe het bestaande aanbod aan basisvoorzieningen versterkt en uitgebreid kan worden. De kern van dit onderzoek zijn de ervaringen en ideeën van professionals, ervaringsdeskundigen en inwoners. Het streven is maximale inclusie en participatie naar vermogen, voor iedereen en in het bijzonder voor de psychisch kwetsbare inwoners.

3. Project meldingen 3.1 Deelproject acute meldingen Er is op verschillende manieren onderzocht hoe er beter omgegaan kan worden met meldingen van personen met onbegrepen gedrag die binnenkomen bij de politie- en de ambulancemeldkamer. Bij deze meldingen blijkt het vaak te gaan over niet-acute gevallen, maar ze zorgen er wel voor dat de lijnen bezet worden, waardoor de afhandeling van acute gevallen in het geding komt. Geen van de onderzochte oplossingen blijkt echter passend. Sinds enige tijd zijn er regionale meldpunten voor zorgwekkend gedrag ingesteld, waar mensen terecht kunnen met niet-acute vragen, en waar ook de meldkamers naar kunnen doorverwijzen. Dit laatste blijkt in de praktijk niet te werken. Het is te lastig om telefonisch te beoordelen of het om acute of niet-acute gevallen gaat, en dus wordt het zekere voor het onzekere gekozen en wordt doorgaans de crisisdienst of de huisarts ingeschakeld. 3.2 Deelproject niet-acute meldingen Per 1 februari 2020 is in de regio Midden-Limburg het ‘advies- en meldpunt verwarde personen’ actief voor niet-acute meldingen, hulpvragen en adviesvragen over verward gedrag. Dit wordt uitgevoerd door het Algemeen Maatschappelijk Werk Midden-Limburg. Het advies- en meldpunt is vanaf juli 2020 ook te bereiken via het landelijk telefoonnummer 0800-1205 en heeft de naam Meldpunt Zorgwekkend Gedrag gekregen.

Het aantal meldingen dat binnenkomt bij het meldpunt is tot op heden zeer laag. Vanuit de centrale meldkamer 112 worden nauwelijks tot geen meldingen doorgezet. Dat is opmerkelijk omdat het signaal van de centrale meldkamer dat hun lijnen te vaak bezet werden door mensen met een niet-acute hulpvraag, één van de redenen was om in 2020 te starten met het meldpunt. De centralisten geven aan dat in de praktijk vaak gekozen wordt voor het zekere voor het onzekere en de crisisdienst wordt ingeschakeld in plaats van het meldpunt. Overigens kunnen die meldingen die binnenkomen door het Algemeen Maatschappelijk Werk goed worden opgepakt. Ondanks deze lage cijfers hebben de Midden-Limburgse colleges eind 2021 ingestemd met de voortzetting van het meldpunt voor het jaar 2022. Doel is om in 2022 actief te communiceren over het meldpunt. Wanneer dit leidt tot meer meldingen, kan op basis van de analyse van deze meldingen een beter beeld

Pagina 2 van 4

worden verkregen van het nut en de noodzaak van het meldpunt. Daarop kan in de toekomst eventueel gekozen worden voor een andere positionering of invulling. Dit alles vooruitlopend op de invoering van de Wet Aanpak Meervoudige Problematiek Sociaal Domein (WAMS) die momenteel voorzien is per 1 januari 2023 waarmee een meldpunt verplicht wordt. 4. Project beoordelingslocatie Uitgangspunt bij de beoordelingen is en blijft dat deze zoveel mogelijk thuis plaatsvinden. Wanneer dat niet kan vindt de beoordeling plaats op een alternatieve locatie, bij voorkeur op een beoordelingslocatie. Het realiseren van een passende beoordelingslocatie is onderdeel van de Generieke Module Acute Psychiatrie (Gmap) en valt onder de verantwoordelijkheid van de zorgverzekeraar (CZ). Betrokken partijen (waaronder het Laurentius Ziekenhuis (inclusief de PAAZ) en METggz) zijn overeengekomen dat in de nieuwbouw van het Laurentius Ziekenhuis een door alle partijen gedragen beoordelingslocatie wordt gerealiseerd. Zorgverzekeraar CZ heeft ons laten weten dat de beoordelingslocatie in het Laurentius Ziekenhuis per 1 mei 2022 in gebruik wordt genomen. Tot die tijd vinden beoordelingen, zowel binnen als buiten kantoortijden, plaats op de beoordelingslocatie van het St. Jans Gasthuis in Weert, op de huisartsenpost en op het politiebureau. 5.

Project Herstelhuis Midden-Limburg Het herstelhuis is een voorziening in Weert waar inwoners uit Midden-Limburg terecht kunnen voor persoonlijk herstel, rust en stabiliteit. Het herstelhuis wordt uitgevoerd door het Zelfregiecentrum en gerund door ervaringsdeskundigen. De afgelopen periode is er ingezet op het geven van meer bekendheid aan het Herstelhuis in de regio. Dit heeft zijn vruchten afgeworpen: het Herstelhuis kent inmiddels een brede mix aan bezoekers uit de regio. De financiering van het Herstelhuis Weert (en ook het Herstelhuis Noord-Limburg) maakt met ingang van 1 januari 2022 onderdeel uit van de regionale begroting voor inwoners met complexe problematiek (onderdeel van de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling (MGR)). 6. Project ondersteuning voor onverzekerden Alle gemeenten in Midden-Limburg hebben inmiddels het proces rondom de ondersteuning voor onverzekerden lokaal ingericht (inclusief het organiseren van een briefadres). 7. Project pilot passend vervoer Met ingang van 1 januari 2021 wordt het vervoer van personen met verward gedrag die geen strafbaar feit hebben gepleegd en/of niet agressief zijn, uitgevoerd door de regionale ambulancevoorziening (RAV). Met de nieuwe afspraken wordt het vervoer van personen met verward gedrag definitief gefinancierd door de verzekeraars en hebben de gemeenten hier geen rol meer in.

Voor de gevallen waarin na beoordeling blijkt dat een persoon geen vervolghulp behoeft, en niet meer op eigen houtje of met behulp van het netwerk terug naar huis kan, hebben de Midden-Limburgse gemeenten een coulanceregeling ingesteld. In de bovengenoemde gevallen, die niet of nauwelijks voorkomen, nemen de gemeenten de kosten voor taxivervoer op zich. De gemeenten nemen daarmee de verantwoordelijkheid voor de enige vervoersvorm waarvan redelijkerwijs inzet van de gemeenten verwacht mag worden. 8. Project passende ondersteuning, zorg en straf Het doel van dit project is om een goede samenwerking tot stand te brengen tussen de domeinen zorg en veiligheid waarbij continuïteit van zorg geboden wordt. In de regio wordt hier invulling aan gegeven door een aantal deelprojecten (bijvoorbeeld aanpak huiselijk geweld en nazorg voor ex-gedetineerden) en door de samenwerking in het Zorg- en Veiligheidshuis Midden-Limburg.

Pagina 3 van 4

Ketenveldnorm De Provincie Limburg is landelijk één van de vier pilotregio’s waar ervaring werd opgedaan met de ketenveldnorm, voordat deze per 1-1-2022 werd ingevoerd. De ketenveldnorm richt zich op de doelgroep van personen met (mogelijk) gevaarlijk gedrag als gevolg van een psychiatrische stoornis en/of verstandelijke beperking. Ketenpartners op het domein van zorg en veiligheid hebben eigenlijk alles al geprobeerd en de mogelijkheden zijn uitgeput. In dat geval kan iemand in aanmerking komen voor de ketenveldnorm levensloopfunctie en beveiligde intensieve zorg. Dat betekent dat iemand langdurige ambulante zorg krijgt gericht op herstel en wanneer dit nodig is er opgeschaald kan worden naar beveiligde intensieve zorg in een klinische 24-uursvoorziening. Deze beveiligde intensieve zorg is altijd tijdelijk van aard en zodra dit verantwoord kan wordt er weer afgeschaald naar ambulante zorg. Personen krijgen een vaste levensloopcasemanager die gedurende het gehele traject de contactpersoon blijft, zodat continuïteit van zorg gewaarborgd kan worden. Navraag bij partners in de Midden-Limburgse praktijk (waaronder het Zorg- en Veiligheidshuis MiddenLimburg) leert dat de ketenveldnorm tot dusver nauwelijks toegevoegde waarde heeft. Reden hiervoor is dat cliënten toestemming moeten geven om te worden geïncludeerd. Dat is, gezien de doelgroep, vaak onhaalbaar.

Momenteel halen we als regio informatie op bij de regio Noord-Brabant omdat daar een werkwijze zou zijn ontwikkeld waarbij cliënten zonder toestemming geïncludeerd kunnen worden. Bestuurlijke samenwerking Zorg en Veiligheid Noord- en Midden-Limburg Sommige inwoners kampen met een opeenstapeling van problemen met een zorg- én een veiligheidscomponent. Voor deze inwoners en hun naasten, alsook voor de woonomgeving, is een goede, domeinoverstijgende samenwerking helpend om enerzijds de kwaliteit van leven te verbeteren en anderzijds te komen tot minder overlast en veiligheidsproblemen. In de regio Noord- en Midden-Limburg loopt een traject om de bestuurlijke domeinoverstijgende samenwerking op het gebied van Zorg en Veiligheid te verbeteren. De regio is voornemens om bij ZonMw subsidie aan te vragen om voor een periode van drie jaar een kwartiermaker/projectleider aan te stellen. Deze kwartiermaker/projectleider krijgt de opdracht om breed bestuurlijk draagvlak in de regio te organiseren en vervolgstappen uit te werken om te komen tot een betere, integrale, bestuurlijke samenwerking op deze domeinen. In Q2 van 2022 zal besluitvorming over dit traject door de colleges plaatsvinden.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Maasgouw, De secretaris,

De burgemeester,

W.R.J.H. Ploeg

S.H.M. Strous

Pagina 4 van 4