ONTVANGEN 01-06-2023 Raadsinformatiebrief - UIT-101233-Terugkoppeling IVP jaargang 2022 tevens eindrapportage.-signed

RAADSINFORMATIEBRIEF (RIB)

hidden_achternaam hidden_voornaam hidden_tussenvoegsels

Registratienr :

D/23/101233

Inlichtingen: Team:

Moonen, Jacques Bestuurszaken, Strategie en Control Portefeuillehouder: Strous Onderwerp: Terugkoppeling IVP jaargang 2022 tevens eindrapportage Bijlage: Terugkoppeling IVP 2019-2022

Aan de leden van de raad van de gemeente Maasgouw

Geachte leden van de raad, In de vergadering van 29 januari 2019 heeft u het Integraal Veiligheidsplan 2019-2022 (verder: IVP) vastgesteld. In het IVP zijn de prioritaire veiligheidsthema’s vastgesteld waar we de aanpak op wilden intensiveren. Het gaat om de volgende drie thema’s: 1. Overlast, geweld op het snijvlak van Zorg & Veiligheid 2. Ondermijnende/georganiseerde criminaliteit. 3. Vermogenscriminaliteit/woninginbraken/-overvallen Naast deze prioritaire thema’s worden in het IVP ook de ‘strategische thema’s’ vermeld. Deze thema’s zijn eveneens van strategisch belang maar de aanpak behoeft geen bijzondere doorontwikkeling of intensivering. Deze maken onderdeel uit van de reguliere bedrijfsvoering. Jaarlijks evalueren wij aan uw raad de inzet van de voorliggende periode. Daarbij wordt gekeken naar de efficiëntie en effectiviteit van onze maatregelen. Als de situatie daarom vraagt stellen wij onze aanpak bij en kunnen er andere accenten worden gelegd. Met deze werkwijze is het mogelijk om in te spelen op actuele ontwikkelingen in de maatschappij. De prioritaire en de strategische thema’s komen terug in de (bijgevoegde) terugkoppeling. Hierin zien we dat we succesvol aan de doelstellingen hebben gewerkt. Dit geeft dan ook geen aanleiding om andere accenten te leggen. ‘Werken’ aan ‘veiligheid’ is een continuproces en vergt een lange adem.

In de raadsvergadering van 20 december 2022 is het nieuwe IVP 2023-2026 vastgesteld. De resultaten van deze terugkoppeling hebben, voor zover mogelijk, hiervoor mede als input gediend. In het IVP is een keuze gemaakt voor drie centrale thema’s/veiligheidsprioriteiten. Een samenvatting van de aanpak op de drie geprioriteerde onderwerpen is hieronder weergegeven. Algemeen In 2017 is een Veiligheidsmonitor gehouden. Deze gegevens zijn betrokken bij het opstellen van het IVP. De rapportcijfers van bewoners voor de veiligheid en de leefbaarheid van de woonbuurt zijn respectievelijk 7,5 en 7,7 volgens deze monitor. Deze cijfers zijn goed te noemen. In 2022 heeft er opnieuw een onderzoek plaatsgevonden. Deze keer werd gebruik gemaakt van het Maasgouwpanel. De respons van de peiling bedroeg 486, waarvan 205 panelleden en 281 overige respondenten. Voor het onderwerp ‘veiligheid in de buurt’ gaven de responsleden een rapportcijfer van 7,9. Dit is een verbetering ten opzichte van de score van 7,7 in 2017. 1. Overlast, geweld op het snijvlak van Zorg & Veiligheid Sociale en/ of psychiatrische problematiek in de openbaarheid of in een gezinssituatie kan in uitzonderlijke gevallen leiden tot het ervaren van overlast of onveilige situaties voor een persoon of zijn/ haar omgeving.

Ingezet is op het voorkomen van overlast en onveilige situaties door professionals op het gebied van zorg en veiligheid (het liefst waar het kan en mag preventief) samen te laten werken om personen en gezinnen te ondersteunen bij het vinden van een passende oplossing voor hun hulpvraag.

Pagina 1 van 7

In 2022 zijn 209 meldingen geregistreerd van overlastincidenten door personen met onbegrepen gedrag. In 2021 waren dit er 78. Sprake is dus van een (forse) toename. Uit een analyse blijkt dat deze toename in belangrijke mate toe te schrijven is aan een specifiek aantal casussen. De hulpverlening voor deze doelgroep is veelomvattend en is divers. Deze hebben echter allemaal gemeen dat hierbij de focus ligt op een persoonsgerichte en een op maat gerichte aanpak. Een overzicht van deze maatregelen wordt hierna weergegeven. Ketenveldnorm Een voorbeeld hiervan is de werkwijze van de Ketenveldnorm. De ketenveldnorm richt zich op de doelgroep van personen met (mogelijk) gevaarlijk gedrag als gevolg van een psychiatrische stoornis en/of verstandelijke beperking. Ketenpartners op het domein van zorg en veiligheid hebben eigenlijk alles al geprobeerd en de mogelijkheden zijn uitgeput. In dat geval kan iemand in aanmerking komen voor de ketenveldnorm levensloopfunctie en beveiligde intensieve zorg. Dat betekent dat iemand langdurige ambulante zorg krijgt gericht op herstel en wanneer dit nodig is er opgeschaald kan worden naar beveiligde intensieve zorg in een klinische 24-uursvoorziening. Zorg- en veiligheidshuis Midden-Limburg De gemeente Maasgouw maakt deel uit van het Zorg- en Veiligheidshuis Midden-Limburg.

Vanuit deze samenwerking werd ook in 2022 complexe casuïstiek met aspecten van zorg en veiligheid opgepakt in een regionaal casusoverleg met zorg- en veiligheidsprofessionals. In 2022 is er regionaal samengewerkt aan verschillende thema’s, zoals de personen met verward gedrag en het regionaal meldpunt verward gedrag voor niet-acute meldingen. Regiovisie Meedoen & Wonen 2022-2026 In 2022 hebben we de regionale regiovisie meedoen & Wonen 2022-2026 vastgesteld. Alle kwetsbare inwoners in Noord- en Midden-Limburg worden op passende wijze ondersteund, zodat zij zo zelfstandig mogelijk kunnen wonen en meedoen in de samenleving. Buurtbemiddeling De gemeente koopt in regionaal verband buurtbemiddeling in bij Proteion Welzijn. Door de inzet van vrijwillige getrainde buurtbemiddelaars wordt gewerkt aan het vergoten van woongenot en het verkleinen van overlast doordat de onderlinge conflicten tussen buren in samenspraak worden opgelost. De buurtbemiddelaars worden hierbij ondersteund door professionele coördinatoren van Proteion Welzijn. In 2022 zijn 20 casussen aangemeld bij buurtbemiddeling. Hiervan zijn 10 casussen in 2022 succesvol opgelost met inzet van buurtbemiddeling. In 2 casussen is men niet tot oplossing gekomen. In 6 casussen wilde een van de partijen geen inzet van buurtbemiddeling. De overige casussen waren niet geschikt voor buurtbemiddeling(2).

Meldpunt Zorgwekkend Gedrag Per 1 februari 2020 is in de regio Midden-Limburg het ‘advies- en meldpunt verwarde personen’ actief voor niet-acute meldingen, hulpvragen en adviesvragen over verward gedrag. Dit wordt uitgevoerd door het Algemeen Maatschappelijk Werk Midden-Limburg. Het aantal meldingen dat binnenkomt bij het meldpunt is laag. Halverwege 2022 hebben we ingezet op extra publiciteit hetgeen heeft geleid tot meer meldingen. De Crisiskaart (hulpkaart) In 2022 is samenwerking met MEE1 de crisiskaart ontwikkeld. Dit is een document waarmee mensen kunnen vastleggen wat er wel en niet moet gebeuren op het moment dat er sprake is van een (dreigende) crisis en welke signalen iemand vertoont in de voorfase van een crisis. De crisiskaart wordt met name gebruikt door mensen met psychiatrische problemen. De hulpkaart is ontwikkeld voor mensen die in een situatie kunnen komen waarin ze de regie kwijt zijn of geen woorden kunnen geven aan wat zij willen. Dat kan bijvoorbeeld gaan om mensen met dementie, een verslaving, niet aangeboren hersenletsel, een licht verstandelijke beperking of een psychische aandoening. Maar eigenlijk is de hulpkaart er voor iedereen die de kaart wil en denkt nodig te hebben.

1 Stichting MEE helpt mensen met een beperking én de mensen om hen heen op alle gebieden van het leven. Zo kunnen zij meedoen in de

samenleving en hun talenten gebruiken. MEE is onafhankelijk en werkt in het belang van de cliënt. MEE helpt cliënten om zelfstandiger te worden. En om mensen uit hun omgeving bij hun leven te betrekken. Dit verbetert de kwaliteit van hun leven.

Pagina 2 van 7

Lokaal In 2022 werd er maandelijks een vangnetoverleg georganiseerd met diverse zorg- en veiligheidspartners en woningcorporaties. Het ambtelijk-/bestuurlijk- overleg zorg en veiligheid heeft eens per 2 maanden plaatsgevonden. Gedwongen zorg In totaal is er 11 keer een gedwongen opname met inbewaringstelling (IBS) in het kader van de Wet Zorg en Dwang opgelegd in onze gemeente. Er is 4 keer een gedwongen opname doormiddel van een crisismaatregel Wet verplichte GGZ opgelegd. Er is geen verkennend onderzoek2 uitgevoerd. Huiselijk geweld De maatregel tijdelijk huisverbod kan voor 10 dagen worden opgelegd bij een dreiging van huiselijk geweld. Het huisverbod kan worden opgelegd door de burgemeester en dient niet als straf, maar is bedoeld als time-out om passende hulp te kunnen starten en te voorkomen dat de situatie nog meer uit de hand loopt. In 2022 heeft de burgemeester in 1 situatie een Tijdelijk Huisverbod opgelegd. Conclusie Het streven is om te voorkomen dat een persoon in een sociaal en/of psychiatrische situatie terecht komt. Echter wanneer dat toch gebeurt is het belangrijk dat een dergelijk persoon terug kan vallen op een goed netwerk van hulpverlening waarbij de nadruk ligt op maatwerk. Vastgesteld kan worden dat we op de goede weg zitten.

Dat neemt niet weg dat vanwege de complexe casuïstiek en de stevige impact op de woonomgeving het onderwerp ook in het nieuwe Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 is geprioriteerd. 2. Georganiseerde, ondermijnende criminaliteit Met georganiseerde, ondermijnende criminaliteit wordt geduid op een breed scala aan criminele fenomenen en de verwevenheid daarvan met maatschappelijke sectoren, legale bedrijvigheid en sociale structuren. Georganiseerde criminaliteit is mondiaal vertakt, maar altijd lokaal geworteld: zonder productie- en opslagplaatsen, verblijflocaties, logistieke voorzieningen, toegang tot financiële en juridische dienstverleners etc. kan georganiseerde criminaliteit niet functioneren. De aanduiding ‘ondermijning’ verwijst vooral naar de effecten van de georganiseerde criminaliteit op de samenleving, de risico’s van: verwevenheid van onder- en bovenwereld, bedreiging van de integriteit van het openbaar bestuur, overheidsambtenaren en bedrijfsleven, bedreigde bestuurders en ambtenaren, afpersingspraktijken, de innesteling van criminele fenomenen in wijken of het ontstaan van ‘vrijplaatsen’. Het gaat om maatschappelijke ontwrichting, bedreiging van normbesef en veiligheid, aantasting van het rechtsgevoel en bedreiging van de rechtsstaat en zijn instituties. In het verslagjaar is vier keer sprake geweest van overtreding van de Opiumwet 13b.

In 2022 zijn vier panden gesloten (twee als gevolg van overtreding in 2021) door de burgemeester. Voor twee casussen is overigens ook een tijdelijke sluiting voorzien. In totaal werden er 190 (2021:2461) (2020:1811) hennepplanten, 41 gram hennepresten, 306 gram harddrugs, 80,5 gram softdrugs, €4550 contant geld en een reeds geoogste plantage aangetroffen. In vier situaties was sprake van elektriciteitsfraude. De verdere afwikkeling heeft volgens het hennepconvenant plaatsgevonden. Dit houdt in dat iedere partner (waaronder Belastingdienst, woningcorporatie, Openbaar Ministerie, Enexis, gemeente) vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid ‘passend’ zal reageren. In bestuurlijke zin houdt dit onder meer in dat ook de rechtmatigheid van de toeslaguitkering is onderzocht. In 2022 heeft dit een keer tot een maatregel geleid. In Maasgouw worden drie seksinrichtingen geëxploiteerd. De seksinrichtingen worden periodiek gecontroleerd door de AVIM (vreemdelingenpolitie). Daarnaast vindt er jaarlijks een integrale controle door de gemeente plaatst. Bij deze controles zijn geen noemenswaardige onregelmatigheden geconstateerd. Om de bestuurlijke aanpak van criminaliteit door gemeenten vorm te geven is een goede informatiepositie nodig. Meld Misdaad Anoniem (M.) kan hier een bijdrage aanleveren.

MMA is het onafhankelijke meldpunt waar iedereen anoniem informatie kan geven over ernstige criminaliteit en misdaad. Meldingen kunnen worden gedaan over bijvoorbeeld hennepteelt, drugslabs, illegale prostitutie, moord en doodslag, mishandeling, overvallen, brandstichting, wapen- of mensenhandel. Maar ook informatie over fraude en corruptie, ook bijvoorbeeld in de zorgsector. 2 Gemeenten kunnen meldingen ontvangen over personen voor wie de noodzaak tot (mogelijk verplichte) geestelijke

gezondheidszorg zou moeten worden onderzocht, zoals voorgeschreven door de Wet verplichte ggz (Wvggz)

Pagina 3 van 7

MMA. is een onafhankelijke organisatie en is géén politie. In het kader van de geïntegreerde en integrale aanpak vindt er in voorkomende gevallen afstemming plaats met politie en Justitie. In 2021 is Maasgouw een samenwerkingsovereenkomst met M. aan te gaan. In 2022 zijn er 18 MAA meldingen ontvangen. Van de 18 meldingen zijn 11 meldingen afgehandeld. Van de 11 afgehandelde meldingen: ➢ zijn zes meldingen onderzocht, maar zijn er geen verdere aanknopingspunten voor een vervolg; ➢ is bij één casus het pand gesloten; ➢ zijn twee casussen opgepakt door politie, waar verder geen rol is voor de gemeente; ➢ is de informatie bij één casus geen aanleiding geweest om de casus op te pakken; ➢ was er bij één casus een positieve meting en is er een inval gedaan, maar tijdens de instap is er niets aangetroffen. Net als andere gemeenten heeft ook Maasgouw te maken met drugsdumpingen. Dit is afval van de productie van synthetische drugs. Het afval wordt vaak in het buitengebied gedumpt. Het opruimen (en mogelijke sanering van de grond) brengt kosten met zich mee. In 2022 bedroeg deze €38.387. Particulieren met schade op hun terrein door illegaal gedumpt drugsafval krijgen dankzij een nieuwe regeling de kosten van het opruimen 100 procent vergoed in plaats van voor de helft.

Gemeenten behouden als mede-overheid van de Staat een compensatie van 50 procent voor de financiële schade van het opruimen van drugsafvaldumpingen. Voor de nieuwe subsidieregeling stelt het Ministerie van Justitie en Veiligheid jaarlijks 1 miljoen euro beschikbaar tot en met 2024. Ingevolge het Bibobbeleidslijn Maasgouw maakt een bibobonderzoek standaard onderdeel uit van de exploitatievergunningaanvraagprocedure. Het afgelopen jaar is er geen aanleiding geweest om advies aan te vragen bij het Landelijk Bureau Bibob (LBB). Voor twee casussen echter zijn in het najaar voorbereidingen getroffen om advies aan te vragen bij het LBB. Het LBB is onderdeel van Justis (Justitie) en voert op verzoek van overheden integriteitscreeningen uit aan de hand van de Wet Bibob in relatie tot vergunningaanvragen, subsidies en onroerendgoedtransactie. Mede in het kader van de aanpak (of voorkomen van) ondermijning is er een exploitatievergunningplicht ingevoerd voor de huisvesting van arbeidsmigranten, de vakantie- en recreatieparken en kamerverhuur. In dit kader zijn in het verslagjaar de vakantieparken aangeschreven met het verzoek om een exploitatievergunning aan te vragen. Aan een vakantiepark is inmiddels de exploitatievergunning verstrekt. Gemeentemedewerkers spelen een belangrijke rol in het signaleren van ondermijning.

Mede in het kader van de bewustwording en (bestuurlijke) weerbaarheid heeft het RIEC Limburg daarom de RIEC Crime Courses (webinars) voor gemeentemedewerkers georganiseerd. Om de webinars zo goed mogelijk te laten aansluiten bij de praktijk, is ervoor gekozen om verschillende webinars voor specifieke doelgroepen te organiseren: balie, op straat, vergunningen en vastgoed, sociaal domein. Organisatiebreed hebben ook medewerkers van Maasgouw en het servicecentrum hier aan deelgenomen. Samen met het SC-MER wordt daarom binnen het sociaal domein al actief ingezet op het thema ondermijning. Voorbeelden zijn het versterken van de persoonsgerichte aanpak en meer aandacht voor slachtofferschap. Drugshandel is immers geen slachtofferloos delict. Soms is de dader ook slachtoffer. Groepen van jongeren, mensen met een licht verstandelijke beperking en huiseigenaren worden in de criminele wereld getrokken. Daarnaast is er ook aandacht voor zorgfraude en mensenhandel. De aanpak vergt maatwerk. In 2022 is in dit kader een vervolg gegeven aan het aanbieden van trainingen voor sociaal domein medewerkers. Medewerkers van onze partners (denk bv aan het Algemeen Maatschappelijk werk, het Centrum voor Jeugd en Gezin en het ambulant jongerenwerk) kunnen zich hier ook bij aansluiten. Steeds meer jongeren worden op steeds jongere leeftijd geronseld voor criminele activiteiten.

Denk hierbij aan het wegbrengen van een pakketje, op de uitkijk staan of een bankpas uitlenen. Het is belangrijk dat ouders of verzorgers met hun kind het gesprek voeren over dit soort activiteiten. Als zij open het gesprek aangaan over onderwerpen als criminaliteit, maar ook het gebruik van wapens en drugs, zullen kinderen mogelijk sneller om hulp vragen als ze hiermee in aanraking komen. Als handreiking voor de ouders heeft het RIEC Limburg hiervoor de site Crimitalk.nl ontwikkeld. Via de gebruikelijke kanalen heeft Maasgouw deze site onder de aandacht gebracht. Cybercriminaliteit is een misdrijf, kent veel vormen en is daarom moeilijk aan te pakken. We benoemen enkele soorten cybercrime die regelmatig voorkomen: hacken, ransomware, phishing en identiteitsfraude Het is een vorm van ondermijning. In het verslagjaar zijn 17 aangiften bij de politie geregistreerd. In 2022 is het platvorm Digitaal Veilig Limburg van start gegaan https://www.digitaalveiliglimburg.nl

Pagina 4 van 7

Inwoners en ondernemers in Limburg kunnen op deze site terecht met hun vragen over digitale veiligheid. De online wereld wordt steeds vaker door criminelen gebruikt om mensen geld afhandig te maken. Bijvoorbeeld door WhatsApp-fraude (vriend-in-noodfraude). Jongeren begeven zich veel online maar zijn zich vaak minder bewust van de gevaren die dat met zich meebrengt. Men kan worden gehackt, de bankrekening kan worden geplunderd of men kan worden afgeperst met ‘pikante’ foto's (sextortion). Met een mobiele escaperoombus wil de politie jongeren bewuster maken van de risico’s die ze online lopen en handreikingen bieden om slachtofferschap op het gebied van cybercrime en sextortion te voorkomen. In 2022 heeft de escaperoom op drie locaties in Maasgouw gestaan. Na het succesvolle eerste onderdeel van de Limburgse communicatiecampagne, "Ben jij geschikt om te werken als drugscrimineel?", is in 2022 het tweede onderdeel van Crimitest live: "Bescherm jij je kind genoeg tegen criminaliteit?" Het tweede onderdeel van de campagne richt zich op de ouders van Limburgse jongeren. Dit tweede onderdeel, “Bescherm jij je kind genoeg tegen criminaliteit?” bestaat ook uit een online test die ouders kunnen afnemen, biedt inzicht in de kennis van signalen en verwijst weer door naar het achterliggend platform, waar ook voor ouders meer informatie en hulp te vinden is.

Via diverse kanalen is ook deze campagne onder de aandacht gebracht in Maasgouw. Conclusie Of we er in zijn geslaagd de doelstellingen te realiseren is lastig te beoordelen. Georganiseerde criminaliteit en ondermijning is vaak onzichtbaar. Sprake is van een ‘dark number’3. Uit de resultaten blijkt dat goede vooruitgang is geboekt bij het intensiveren van de samenwerking tussen de diverse partners, de weerbaarheid en het verbeteren van de informatiepositie. Geconcludeerd kan worden dat door de gezamenlijke inspanningen er barrières zijn opgeworpen waardoor verondersteld kan worden dat de speelruimtes voor de georganiseerde criminaliteit en ondermijning kleiner is geworden. We zijn op de goede weg. Het is echter een proces van lange adem. Mede hierom is ondermijning in het IVP 2023-2026 wederom aangemerkt als een geprioriteerd thema. 3. Woninginbraak en andere vermogenscriminaliteit Onder vermogenscriminaliteit vallen onder andere de delicten overvallen, straatroof, diefstal, belastingontduiking en verduistering. Woninginbraken behoort ook tot deze categorie. Met name de delicten overvallen, straatroof en woninginbraken hebben een grote impact op de persoonlijke levenssfeer van de slachtoffers. Vandaar dat landelijk hiervoor de term High Impact Crime (HIC) voor wordt gehanteerd. Indicator

2017

2018

2019

2020

2021

2022

Doelstelling 2022

Woninginbraken Diefstallen van/uit/vanaf motorvoertuigen Brom-, snor-, fietsendiefstallen

65

78

69

29

29

18

≤ 50

86

62

50

42

65

55

≤ 70

27

32

39

40

44

31

≤ 25

Volgens de politie is de daling van het aantal woningbraken in Limburg mogelijk verklaarbaar omdat het voor criminelen minder lucratief is omdat steeds meer gebruikt wordt gemaakt van pinbetalingen en elektronisch bankieren. “Er is duidelijk een tendens zichtbaar: mensen willen zo weinig mogelijk cash geld in hun winkel en/of huis hebben” volgens een woordvoerder van de politie Limburg. “Ook liggen er minder dure spullen in een aantal zaken. Als je ergens bijvoorbeeld een nieuwe telefoon koopt, wordt die vaak in een beveiligd doosje bij je aan huis bezorgd. Daarnaast is de beveiliging van panden opgeschroefd”. Uit onderzoek blijkt dat fietsen thuis in de tuin of schuur staan en deze niet op slot staan, een slecht slot hebben of niet zijn vastgezet aan de aarde met een extra (ketting)slot. Om dit onder de aandacht te brengen sluit Maasgouw aan bij de landelijke campagnes ter voorkoming van fietsendiefstal.

3 Ondermijning is een fenomeen dat complex en ongrijpbaar is waardoor ook gesproken wordt van verborgen criminaliteit.

Dark number is een term die vooral in de criminologie gebruikt wordt om de niet-geregistreerde criminaliteit aan te duiden. De geregistreerde criminaliteit is de criminaliteit die bekend is in de criminaliteitsstatistieken, de gegevens die de politie bezit. Dit is echter slechts een deel van de totale criminaliteit.

Pagina 5 van 7

Naast deze voorlichtingscampagne zijn er daarnaast de afgelopen beleidsperiode op diverse plekken in Maasgouw zogenaamde fietsnieten en/of -beugels geplaatst. Dit biedt de mogelijkheid om fietsen met een extra ketting of hangslot vast te zetten. Wat verder opvalt is dat sprake is van een afname van het aantal aangiften van horizontale fraude4 (2017: 75; 2018: 62; 2019: 107; 2020: 178; 2021: 167; 2022: 122). Via diverse media is in het verslagjaar aandacht besteed aan deze vormen van criminaliteit. Het accent in deze informatiecampagnes ligt hierbij op bewustwording en gedragsbeïnvloeding. In 2022 is ten opzicht van voorgaande jaren ook sprake van een toename van drugshandel (bezit, handel en vervaardigen): 2017: 13; 2018: 17; 2019: 22; 2020: 15; 2021:41): 2022: 46. Primair is er ingezet op preventie, het voorkomen van (woning)inbraken. De inwoner staat hierbij centraal. De focus ligt hierbij op bewustwording en gedragsbeïnvloeding. Bewoners zijn immers primair zelf verantwoordelijk voor de veiligheid van de eigen woning. Met voorlichting en advies zijn de inwoners bewust gemaakt van het inbraakrisico. Via de geschreven en virtuele media zijn de inwoners gestimuleerd zelf meer (fysieke) preventiemaatregelen te nemen. Met name tijdens het ‘donkere dagen offensief’ (dit is een landelijke campagne tegen woninginbraken) is hier opnieuw via de media extra aandacht aan besteed.

Een redelijk nieuw fenomeen is cybercrime5. In 2022 zijn 17 (2018: 1; 2019: 3; 2020: 11; 2021:19) misdrijven geregistreerd. Het Openbaar Ministerie spreekt van cybercrime als computers het doelwit zijn van criminele activiteiten. Burgers worden slachtoffer van computervredebreuk en ransomware, zogenaamde ‘gijzelingssoftware’ waarmee criminelen een computer vergrendelen met kwaadaardige software. Ook bedrijven en gemeenten kunnen slachtoffer worden van deze software. Een combinatie van preventieve en repressieve maatregelen en actieve participatie van bewoners en ondernemers is een belangrijke, zo niet noodzakelijke, voorwaarde voor succes van de aanpak van vermogenscriminaliteit, waaronder woninginbraken. Deze vorm van criminaliteit, soms gepaard met geweld, heeft een grote en soms jaren lange impact op de slachtoffers. Vandaar de naam High impact Crime (HIC). Het zwaartepunt op de aanpak lag het afgelopen jaar daarom bij deze vorm van criminaliteit. Naast criminaliteit ‘op de wal’ vindt er ook criminaliteit op het water plaats. Op vrijdag 29 april 2022 is vanuit het samenwerkingsverband Samen Sterk in Limburg (SSIL6) Provinciebreed een gezamenlijke handhavingsactie uitgevoerd in het buitengebied, waaronder op en langs de Limburgse Maasplassen.

Bij de actie zijn enkele tientallen medewerkers van de Groene Brigade van de Provincie Limburg, Natuurmonumenten, Stichting Limburgs Landschap, Staatsbosbeheer, Politie Limburg, politie te paard van de Landelijke eenheid, KMAR, Visstand Verbetering Maas, Sportvisserij Limburg en Sportvisserij ZuidWest Nederland en BOA’s van diverse gemeenten, waaronder Maasgouw, ingezet. Er werden ruim 99 controles uitgevoerd op naleving van de visserijwetgeving, het dumpen van afval, overlast en overtredingen in natuurgebieden en op het water. Diverse schippers van recreatievaartuigen zijn onderworpen aan een alcoholcontrole. Er zijn 13 bekeuringen uitgeschreven voor onder andere het vaststellen van gevaarlijke situaties zoals stroperij, verkeer en wildkamperen. Aan 14 personen is een waarschuwing uitgedeeld door de controleurs. Het afgelopen jaar hebben we ons ook ingezet om de samenwerking tussen politie, BOA en toezichthouder te verbeteren. Sprake was van een goede afstemming. Het vastgestelde handhavingsarrangement dient hiervoor als basis. Dit arrangement beoogt meer duidelijkheid te geven over wie doet wat en wanneer. In de eerste plaats voor de burger maar ook voor de BOA en politie. Tweewekelijks vindt er overleg plaats tussen de OD en de politie om de werkzaamheden met elkaar af te stemmen. In 2022 is bestaande handhavingsarrangement geactualiseerd.

4 Het gaat over fraude die gericht is tegen burgers, bedrijven en financiële instellingen en kan (grote) financiële en

economische schade aanrichten. Ook leidt deze fraude tot ondermijning van het economisch stelsel en de aantasting van het vertrouwen, het rechtsgevoel en de onderlinge solidariteit binnen de maatschappij. Horizontale fraude valt in de politiesystemen voornamelijk onder oplichting, art. 326 Wetboek van Strafrecht. Fraude is niet in de wet omschreven en ook niet als zodanig strafbaar gesteld. Vaak wordt uitgeweken naar delicten als valsheid in geschrifte en bedrog.Is de overheid het beoogde slachtoffer, dan is er sprake van verticale fraude. Een voorbeeld van verticale fraude is bijstandsfraude. In 2021 is in een situatie hier van aangifte gedaan. 5 De definitie van cybercrime is kort gezegd tweeledig. Het betreft misdaden die gepleegd worden met een ICT-middel, en die gericht zijn op ICT. Daarnaast gaat het om gedigitaliseerde criminaliteit, waarbij klassieke delicten via een ICT-middel gepleegd worden. Te denken valt aan malware, phishing, ransomware, botnet, cryptojacking, pinpasfraude, helpdeskfraude. 6 Onder de naam Samen Sterk in Limburg (SSIL) werken diverse instanties samen op het gebied van preventie en handhaving in het buitengebied. Doel is om misstanden in het buitengebied van Limburg effectief te kunnen aanpakken. Maasgouw is ook deelnemer/partner. https://www.ssil.nl/default.aspx

Pagina 6 van 7

Conclusie Het streven is om de woningcriminaliteit in Maasgouw beheersbaar te maken. De impact op de persoonlijke invloedssfeer en daarmee het (on) veiligheidsgevoel op het slachtoffer is immers zo groot dat iedere inbraak er een te veel is. In Maasgouw is het aantal woninginbraken in 2022 met ongeveer een derde afgenomen. Ten opzichte van het peiljaar 2017 is het aantal woninginbraken met 72% afgenomen. Er is veel geïnvesteerd in pro-actie en preventie waarbij de rol van de burger manifester wordt. Om de heterdaadkracht te vergroten is hier ook de politie bij betrokken. Deze aanpak wordt ook de komende jaren onverminderd voortgezet. Niets doen is immers geen optie. Onze doelstelling voor eind 2022 (expiratie IVP) was om het totaal aantal misdrijven woningcriminaliteit te verlagen naar 50 (uitgangswaarde 2017 is 65). Dit is ruimschoots gehaald. Vanwege de impact die een inbraak heeft op de persoonlijke levenssfeer blijft deze vorm van criminaliteit de komende jaren nog aandacht vragen. Naast de prioritaire thema’s hebben we ook werkzaamheden verricht die meer een regulier karakter hebben, de overige strategische thema’s. Deze worden in de bijgevoegde terugkoppeling nader toegelicht.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Maasgouw, De secretaris,

De burgemeester,

C.M. Keersmaekers

S.H.M. Strous

Pagina 7 van 7