60804-RVST tot het al dan niet indienen van een zienswijze over de concept-begroting 2023 van de VRLN

Raadsvergadering 31-05-2022

Documentnummer: Zaaknummer:

Z/22/019054

ja

Voorstel tot het al dan niet indienen van een zienswijze over de concept-begroting 2023 van de Veiligheidsregio Limburg-Noord.

Van:

College (portefeuillehouder Strous)

Voorstel:

Voorgesteld wordt om: 1. Geen zienswijze in te dienen op de begroting 2023 van de Veiligheidsregio Limburg Noord. 2. Kennis te nemen van de jaarverantwoording 2021 van de Veiligheidsregio Limburg-Noord.

Bijlagen:

Bijgevoegd: Bijlage 1: Aanbiedingsbrief begroting VRLN 2023 Bijlage 2: Ontwerp begroting VRLN 2023 Bijlage 3: Begroting VRLN 2023 in een oogopslag Bijlage 4: Aanbiedingsbrief voorlopige jaarverantwoording VRLN 2021 Bijlage 5: Jaarverantwoording VRLN 2021 Bijlage 6: Voorstellen bestemming resultaat Bijlage 7: Raadsbesluit

Namens het college van burgemeester en wethouders, De secretaris,

*Z01C39612DA*

Pagina 1 van 6

Toelichting Voorstel tot het al dan niet indienen van een zienswijze over de concept-begroting 2023 van de Veiligheidsregio Limburg-Noord.

Inleiding: Het Dagelijks Bestuur (DB) van de VRLN legt de ontwerpbegroting 2023 (bijlage 3) en de voorlopige jaarverantwoording 2021 (bijlage 6) voor aan de gemeenteraad van de gemeente Maasgouw. De raad kan besluiten al dan niet (een) zienswijze(n) in te dienen over de begroting. De raad neemt kennis van de jaarrekening 2021. Eventuele zienswijzen worden aangeboden aan het DB van de VRLN. Een eventuele zienswijze dient voor 24 juni 2022 aan de VRLN kenbaar gemaakt te worden. Het Algemeen Bestuur van de VRLN verzamelt de zienswijze(n) van de gemeenten en stelt de jaarrekening 2021 en de begroting 2023 definitief vast in haar vergadering van 8 juli 2022. Beslispunten: Voorgesteld wordt om: 1. Geen zienswijze in te dienen op de begroting 2023 van de Veiligheidsregio Limburg Noord. 2. Kennis te nemen van de jaarverantwoording 2021 van de Veiligheidsregio Limburg-Noord. Argumenten:

1.1 1.2 1.3 1.4

1.5

1.6

Het al dan niet indienen van een zienswijze over de conceptbegroting is een bevoegdheid van de gemeenteraad. De begroting vormt een uitwerking van de kadernota 2023 zoals die door het Algemeen Bestuur is vastgesteld op 17 december 2021. Deze nota gaf geen aanleiding om hierover opmerkingen kenbaar te maken. Het Beleidsplan VRLN 2020-2023 is de basis voor de begroting VRLN 2023. In dit beleidsplan is opgenomen dat de VRLN ‘nieuw’ beleid zal financieren door ‘oud beleid’ te schrappen. Met ingang van begrotingsjaar 2017 is een systematiek voor verdeling van de kosten van de gemeenschappelijke regeling over de deelnemende gemeenten van toepassing. Deze systematiek maakt voor de kosten van Veiligheid (Brandweerzorg, Crisisbeheersing en GHOR1) gebruik van de objectieve verdeelcriteria in het gemeentefonds. Voor de Publieke Gezondheid is het aantal inwoners maatgevend en voor de jeugdgezondheidszorg het aantal inwoners tot 18 jaar in combinatie met twee beleidsindicatoren die relevant zijn voor de inzet van de jeugdgezondheidszorg. De nieuwe verdeelsleutel voor de jeugdgezondheidszorg geldt vanaf begrotingsjaar 2022. Om de herverdeeleffecten te verkleinen wordt een ingroeimodel van 4 jaar gehanteerd. In 2023 wordt 50% van het verschil verrekend, oplopend tot 100% in de begroting 2025. De invoering van de nieuwe verdeling van het gemeentefonds staat gepland voor 2023.

De nieuwe verdeling wordt stap voor stap ingevoerd, zodat gemeenten voldoende tijd hebben om zich aan de nieuwe financiële situatie aan te passen. Gezien de ontwikkelingen in de gemeentelijke financiën, kiezen de fondsbeheerders (de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiën) ervoor de herverdeeleffecten te maximeren op € 60 per inwoner over een periode van vier jaar, oftewel € 15 per inwoner per jaar. Dit geldt zowel voor gemeenten met een negatief herverdeeleffect als voor gemeenten met een positief herverdeeleffect. Het Algemeen Bestuur heeft besloten dat kostenontwikkelingen als gevolg van loon- en prijsstijgingen worden meegenomen in de gemeentelijke bijdrage op basis van een vastgesteld kader. Dit kader behelst dat kostenstijgingen, die buiten de beïnvloedingssfeer van VRLN liggen,

1 De Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) organiseert de geneeskundige hulpverlening bij zware

ongevallen, rampen en crises. De GHOR is onderdeel van een veiligheidsregio. De GHOR is geen hulpdienst. De GHOR zorgt ervoor dat bij grote ongevallen en rampen verschillende geneeskundige organisaties samen 1 hulpverleningsketen vormen.

Pagina 2 van 6

1.7

1.8 1.9

1.10 1.11

1.12

1.13

1.14

worden meegenomen in de gemeentelijke bijdrage. Voor zover de indexatie herleidbaar en belastbaar is aan derden, worden deze lasten doorbelast aan de bijdragen van derden. Voor het resterende deel worden deze lasten meegenomen in de gemeentelijke bijdrage. Om een verantwoorde mate van paraatheid van de brandweer te kunnen garanderen is een extra investering nodig in met name vrijwilligers, beroepspersoneel, werving en opleidingen. Op 15 maart 2019 heeft het Algemeen Bestuur op basis van een advies van een bestuurlijke commissie een variant gekozen die voorziet in een vangnet voor het toekomstbestendig maken van de repressieve organisatie tot en met 2023. De gekozen maatregelen leiden gefaseerd tot een kostenverhoging van € 2,18 miljoen tot en met 2023 (een ophoging van het budget met 8,8%). Door de gefaseerde invoering is hiervan in de jaarschijf 2023 een bedrag nodig van € 190.000 met name bestemd voor een kleine uitbreiding van de beroepsformatie en versterking van de specialistische opleidingen. In de begroting 2023 is een bedrag opgenomen van € 50.000 voor onvoorzien en daarmee wordt voldaan aan het wettelijk vereiste. De in 2021 gestarte taakherschikking binnen de jeugdgezondheidszorg heeft tot doel om verpleegkundigen zodanig op te leiden, dat zij een aantal taken van jeugdartsen over kunnen nemen.

Het gaat bij deze taakherschikking om zeven contactmomenten op het consultatiebureau die grotendeels door de jeugdverpleegkundige worden uitgevoerd. Waar sprake is van een verhoogd risico, of meer complexiteit, blijft de jeugdarts degene die het consult afneemt. Dat gaat om zo’n 30% van de gevallen. Na de implementatie van taakherschikking dalen de personeelskosten met € 95.000 per jaar. De loonkosten van een jeugdverpleegkundige zijn immers lager dan van een jeugdarts. Conform het beleidsplan 2020-2023 wordt voor incidentbestrijding en preparatie uitvoering gegeven aan de bestuurlijk vastgestelde derde jaarschijf versterking paraatheid. Dit leidt tot een geplande verhoging van de bijdrage in 2023 met een bedrag van € 190.000. In 2006 is het 2e loopbaanbeleid bij de brandweer geïntroduceerd. Het gaat over medewerkers incidentbestrijding in de 24-uursdienst. Onder voorwaarde van medische geschiktheid mogen deze medewerkers maximaal 20 jaar werken in deze bezwarende functie. Werkgever en werknemer spannen zich gezamenlijk in om een goede vervolgstap, de zogenaamde 2e loopbaan van de werknemer, mogelijk te maken naar een niet bezwarende functie binnen dan wel buiten de organisatie. In 2021 heeft de brandweer het tweede loopbaanbeleid geactualiseerd. De noodzakelijke kostenstijging is verdisconteerd in de begroting.

Op 11 juni 2021 heeft de Bestuurscommissie Veiligheid het Repressief Brandweer Organisatieplan (RBOP 3.0) vastgesteld. In het Repressief Brandweer Organisatieplan (RBOP 3) zijn keuzes gemaakt voor een toekomstig bestendige inrichting van de repressieve functie. Samenvattend is er sprake van een budgettair neutrale invulling van het RBOP 3.0: de besparingen worden ingezet voor noodzakelijke nieuwe investeringen en een noodzakelijke uitbreiding van de beroepscapaciteit. Het investeringsprogramma brandweer wordt geactualiseerd naar de periode 2022 - 2030. Op voorhand is duidelijk dat het budget voor kapitaallasten in deze periode niet toereikend is. Daar zijn twee redenen voor aan te wijzen. In de eerste plaats is het materieel in de regionalisering naar VRLN overgenomen zonder btw. De vervanging vindt met btw plaats en daaruit vloeit dus een kostenstijging voort. In de tweede plaats zijn de specificaties in de loop van de tijd gewijzigd en dat is van invloed op de aanschafprijs. De verwachting is dat de omvang pas zichtbaar wordt in de jaren na 2023. Voor de tijdelijke opvang van deze verwachte tekorten heeft de VRLN de afgelopen jaren de egalisatiereserve kapitaallasten brandweerzorg gevormd.

Een verdere ontwikkeling van de repressieve organisatie Brandweer Limburg-Noord is op weg naar de brandweer in 2030; een repressieve brandweerorganisatie die flexibel, rationeel en robuust is ingericht om snel en adequaat incidenten te kunnen bestrijden. Vrijwillig waar het kan en beroepsmatig daar waar het moet en met ruimte voor burgerhulpverlening. Door ombuigingen en het maken van scherpe maar verantwoorde keuzes worden de extra kosten van taakdifferentiatie en andere externe ontwikkelingen zoveel als mogelijk gecompenseerd.

Kanttekeningen: 1.1

De bijdrage aan de VRLN voor de programma’s Brandweerzorg en Crisisbeheersing is gebaseerd op de objectieve gemeentefonds-maatstaven en als gevolg daarvan kan de bijdrage van de individuele gemeente aan de VRLN vanaf 2023 gaan wijzigen. De bijdrage aan de VRLN voor de jeugdgezondheidzorg is voor een deel gebaseerd op de gemeentefonds-maatstaven voor het sociaal domein. Ook hier kan de bijdrage van de individuele gemeente aan de VRLN gaan wijzigen. Het rekenwerk voor de gemeentelijke bijdrage aan de VRLN kan pas plaatsvinden nadat de nieuwe gemeentefonds maatstaven voor 2023 definitief zijn vastgesteld. De gepresenteerde gemeentelijke

Pagina 3 van 6

1.2

1.3

1.4

1.5

1.6

1.7

1.8

1.9

1.10

bijdragen zijn gebaseerd op de huidige verdeling van het gemeentefonds. Bij invoering van de nieuwe verdeling heeft dit effect op de gepresenteerde gemeentelijke bijdragen. In 2021 heeft de bestuurscommissie GGD het Manifest ‘Naar gelijke kansen op gezondheid’ omarmd. Het Manifest wordt in 2022 vertaald naar het niveau van een doe-agenda per gemeente met daarin inhoudelijke focus en helderheid over rollen, taken, verwachtingen en verantwoordelijkheden. Daarnaast heeft de GGD een visie uitgewerkt tot 2030. Daarbij zijn vijf ambities geformuleerd: • Investeren in een nieuwe generatie • Versterken van gezondheidsbescherming • Informatie laten werken voor publieke gezondheid • Publieke gezondheid en –veiligheid vanzelfsprekend verbonden • Samenwerken aan een duurzame leefomgeving Deze ontwikkelingen hebben vooralsnog geen invloed op de gemeentelijke bedragen. In 2021 zijn er in de regio zo’n 12% meer kinderen geboren dan de jaren ervoor. Een stijgend geboorteaantal, of een blijvend hoog aantal geboorten, leidt voor de jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD direct tot extra werk. Er zijn meer professionals nodig om de kinderen de zorg te kunnen bieden die in het Landelijk Professioneel Kader (LPK) is afgesproken. Als de stijging van het aantal geboorten doorzet is aanpassing van de begroting noodzakelijk.

De aantallen uitgevoerde lijk- en euthanasieschouwingen kent de afgelopen jaren een geleidelijke toename. Tegelijkertijd is de financiering hiervan ondergebracht in een vaste gemeentelijke bijdrage. Deze bijdrage is in het jaar 2021 zo’n € 75.000 te laag gebleken. Wanneer de aantallen zich op een soortgelijke manier blijven ontwikkelen, is het tekort in 2023 naar verwachting zo’n € 125.000. De inhoudelijke en financiële trend wordt in het jaar 2022 met het bestuur besproken. Eventuele besluiten naar aanleiding van deze bespreking kunnen leiden tot een aangepaste gemeentelijke bijdrage in 2023. Vanuit de Wet Kinderopvang (WKO) houdt de GGD toezicht op locaties waar kinderen opgevangen worden. Met ingang van 2022 zijn er landelijke voorstellen voor het ophogen van het aantal steekproeven bij gastouders. Tot op heden was de richtlijn om jaarlijks bij 5% van het aantal bureaus een steekproef te doen. De landelijke voorstellen richten zich op jaarlijks tenminste 50%. Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is voornemens om deze nieuwe toezichtsnorm wettelijk te verankeren. Per 2022 worden er structureel middelen toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds om deze inspecties uit te voeren. De intensivering van het toezicht op gastouderopvang ligt ter besluitvorming voor bij de bestuurscommissie GGD.

Er bestaan onzekerheden ten aanzien van aanvullende inkomsten door (mogelijke) veranderingen in wet- en regelgeving en overige (externe) ontwikkelingen. In 2021 was als gevolg van de coronapandemie sprake van een forse omzetderving bij reizigersvaccinaties. Bij VWS is het verlies (omzet minus kosten) van € 625.000 gedeclareerd. Op 1 januari 2012 is de jeugdgezondheidszorg voor 0-4 jarige overgedragen van de Zorggroep naar VRLN. Met de overgang van de medewerkers van de Zorggroep naar VRLN is het deelnemerschap van de collega’s overgekomen van de Zorggroep bij Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PfZW) beëindigd. Op basis van artikel 18 lid 4 van het sociaal plan garandeert VRLN dat het voorwaardelijk pensioen na overdracht van pensioenrechten naar het ABP bij dat pensioenfonds ten minste gelijk is aan dat bij het PfZW. Om dit te bewerkstelligen is met het ABP in 2011 ‘Behoud Voorwaardelijke Inkoop’ overeengekomen. Dat is de financiële techniek waarmee overdracht van rechten plaats kan vinden. In 2020 heeft het ABP de voorwaardelijke pensioenrechten opgenomen. Over de hoogte van de rechten van individuele medewerkers staan nog vragen open. Als gevolg daarvan is dit dossier nog niet definitief afgesloten. Mocht compensatie nodig zijn dan gaat dat om een bedrag van maximaal € 135.000. In Nederland bestaat een hybride stelsel van beroeps- en vrijwillige brandweermensen.

De Europese Deeltijdrichtlijn dreigt de vrijwilligheid onder druk te zetten. De Minister van Justitie en Veiligheid heeft aangegeven dat vrijwilligheid echt vrijwillig moet zijn en dat sluit niet aan bij kazernering van vrijwilligers. Daarnaast moet een onderscheid worden gemaakt in het takenpakket tussen vrijwilligers en beroepsbrandweermensen. Een extern bureau heeft uitgerekend dat deze wijziging in onze regio € 1,2 mln. kosten met zich meebrengt. De bestuurlijke lijn is dat wijzigingen als gevolg Europese wetgeving door het Rijk moeten worden vergoed. De krappere arbeidsmarkt maakt het moeilijk medewerkers te vinden. Het risico bestaat dat de bezetting niet op orde is en afgesproken prestaties om die reden niet kunnen worden gerealiseerd. Daarnaast nemen kosten om leemtes in de planning te ondervangen met tijdelijke inhuur van medewerkers toe en is de inspanning die geleverd wordt om verloop van medewerkers op te vangen groot. Het personeelsplan 2022-2030 wordt in juli 2022 aan het bestuur voorgelegd. Het Algemeen Bestuur heeft opdracht gegeven tot een strategische huisvestingsverkenning, gericht op het reduceren van de huisvestingskosten. De verkenning heeft opgeleverd dat er, rekening

Pagina 4 van 6

1.11

houdend met relevante uitgangspunten op het gebied van onder andere kosten, gebruiksmogelijkheden, duurzaamheid, besparingen mogelijk zijn door een aantal locaties af te stoten en/of te verplaatsen. De voorstellen worden verder uitgewerkt en getoetst op consequenties voor de inwoners. Definitieve voorstellen worden medio 2022 aan het Algemeen Bestuur voorgelegd. De VRLN heeft de afgelopen tijd geïnvesteerd in hard- en software om informatiesystemen veiliger te maken. De komende jaren worden er aanvullend diverse maatregelen ondernomen, zoals het implementeren van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). De gevolgschade van een cyberincident is echter niet te kwantificeren.

Alles afwegende wordt op basis van de nu voorliggende begroting voorgesteld om geen zienswijze kenbaar te maken. Samenhang met andere Beleidsdocumenten:

Het Beleidsplan VRLN 2020-2023 is de basis voor de begroting VRLN 2023. Communicatie: De VRLN wordt geïnformeerd over de zienswijze van de gemeenteraad. De VRLN geeft overigens aan dat wanneer de raad(scommissie) behoefte heeft aan een toelichting, men bereid hiertoe bereid is. Financiën: Begroting 2022-2026 De meerjarenbegroting van Maasgouw is voor de VRLN gebaseerd op basis van de meerjarenbegroting 20222026 van de VRLN. Onze begroting is hierop meerjarig aangepast. Met dien verstande dat onze begroting is gebaseerd op een constant prijspeil (geen meerjarige indexering) en de begroting van de VRLN is op basis van lopend prijspeil ( wel meerjarige indexeringen met cao afrekeningen achteraf). Hierdoor zal er dus jaarlijks een bijstelling nodig zijn. Er is sprake van een toename in de bijdrage aan de VRLN. Met name de indexering van de materiële- en loonkosten is hier in belangrijke mate debet aan. Het budgettair structureel tekort oplopend van €34.000 naar €64.000 in 2026 zal in de ontwerpbegroting 2023 van de gemeente Maasgouw worden opgenomen. De opbouw van de gemeentelijke bijdrage 2023 is weergegeven in onderstaande tabel. Het verloop over de jaren 2022 - 2026 kan als volgt worden weergegeven. Inwoners per 1 jan. 2021

24.028

Bijdrage 2022

Loon kosten stijging 2023 (2,3%)

Materiele kosten stijging 2023 1,4%

BRWplan 20202023 jaarschijf 2023

2.549

37

17

9

Verdeel sleutel JGZ ingroei effect 25%

9

Gemeentelijke begroting Maasgouw

Bijdrage 2023

Bijdrage 2024

Bijdrage 2025

Bijdrage 2026

2.621

2.631

2.640

2.640

2.587

2.567

2.576

2.576

34

64

64

64

Extra bijdrage vanaf 2023 aan de VRLN

De extra bijdrage vanaf het jaar 2023 bestaat uit de indexering loon- en prijsstijging, het brandweerplan 2020-2023 en de cumulatieve ingroei van de verdeelsleutel JGZ. Voor het jaar 2023 is rekening gehouden met een verhoging van € 9.000 voor het brandweerplan. Dit is al financieel vertaald in de Maasgouwse begroting. De nieuwe verdeelsleutel van de JGZ was voor 25% structureel begroot. Deze cumuleert echter naar 100% in 4 jaar. Daarom vindt er een jaarlijkse verhoging met € 9.000 plaats. Inwoners per 1 jan. 2021

24.028

Bijdrage 2022

Loon kosten stijging 2023 (2,3%)

Materiele kosten stijging 2023 1,4%

BRWplan 20202023 jaarschijf 2023

2.549

37

17

9

Gemeentelijke begroting Maasgouw Extra bijdrage vanaf 2023

Verdeel sleutel JGZ ingroei effect 25%

9

Bijdrage 2023

Bijdrage 2024

Bijdrage 2025

Bijdrage 2026

2.621

2.631

2.640

2.640

2.587

2.567

2.576

2.576

34

64

64

64

Pagina 5 van 6

Specificatie

Bijdrage 2023

Bijdrage 2024

Bijdrage 2025

Bijdrage 2026

Loon indexering voor 2023

37

37

37

37

Materiële indexering voor 2023

17

17

17

17

Brandweerplan (reeds structureel begroot voor 2023)

-9

0

0

0

Verdeelsleutel JGZ ingroei ( 25% reeds begroot voor 2023)

-9

9

9

9

Verschil door afronding bedragen

-2

1

1

1

Mutatie meerjarenbegroting

34

64

64

64

Gemeentelijke bijdrage per programma in euro’s (tabel 15 maart 2022) Programma

VRLN

Maasgouw

Publieke gezondheid

20.873.475

828.037

Brandweerzorg

33.957.697

1.521.210

Crisisbeheersing

5.668.828

272.215

Totaal

60.500.000

2.621.462

De extra bijdrage aan de VRLN wordt genomen in de nog op te stellen meerjarenbegroting 2023 van Maasgouw. Risico’s De voorliggende begroting 2023 is door de VRLN nog gebaseerd op de huidige verdeling van het gemeentefonds. Het gemeentefonds zal per 2023 anders worden verdeeld. Onze huidige bijdrage aan de VRLN is gebaseerd op onze inkomsten voor het cluster veiligheid. Indien de inkomsten voor het cluster veiligheid gaan veranderen zal dit ook tot een andere bijdrage aan de VRLN kunnen leiden. De bijdrage aan de VRLN is voor alle deelnemende gemeente een afgeleide van hun inkomsten op basis van het cluster veiligheid (verdeelsleutel). Dit kan dus nog leiden tot mogelijke aanpassing per 2023 voor onze bijdrage aan de VRLN. Planning en uitvoering: Een eventuele zienswijze dient voor 24 juni 2022 aan de VRLN kenbaar gemaakt te worden. Het Algemeen Bestuur van de VRLN verzamelt de zienswijze(n) van de gemeenten en stelt de jaarrekening 2021 en de begroting 2023 definitief vast in haar vergadering van 8 juli 2022. Bijlagen die bijgevoegd zijn:

Bijlage 1: Raadsbesluit Bijlage 2: Aanbiedingsbrief begroting VRLN 2023 Bijlage 3: Ontwerpbegroting VRLN 2023 Bijlage 4: Ontwerpbegroting VRLN 2023 in een oog opslag Bijlage 5: Aanbiedingsbrief Jaarverantwoording VRLN 2021 Bijlage 6: Jaarverantwoording VRLN 2021

Team: Bestuurszaken, Strategie & Control

Pagina 6 van 6