raadsvoorstel onderzoeksopdracht integriteitssignaal-def
Tekst van het document
Samenvatting raadsvoorstel
Onderwerp
: Opdracht voor het uitvoeren van een integriteitsonderzoek
Kern van het raadsvoorstel De gemeenteraad wordt voorgesteld opdracht te verlenen voor het uitvoeren van een integriteitsonderzoek naar een aantal gebeurtenissen tussen oktober 2012 en juli 2021 rondom Ammerzoden-Noord en een perceel aan de Hoge Heiligenweg in Ammerzoden als beschreven in een door PvdA-GroenLinks en de VVD ingediend en nadien aangevuld integriteitssignaal. In het voorstel worden enkele aanwijzingen geformuleerd voor de uitvoering van dat onderzoek. Het verlenen van opdracht voor onderzoek is geenszins een conclusie dat sprake is van onoorbaar gedrag. Het onderzoek is bedoeld om eventueel onoorbaar gedrag objectief vast te stellen of eenduidig aan te kunnen tonen dat hiervan geen sprake is. Gerelateerde raadsstukken N.v.t.
Raadsvoorstel
Onderwerp Zaaknummer Datum raadsbesluit Datum raadsvergadering Portefeuillehouder Inlichtingen bij
: : : : :
Opdracht voor het uitvoeren van een integriteitsonderzoek 254556 9 december 2021 9 december 2021 N.v.t. (betreft een voorstel van het Presidium, voorbereid door het Seniorenconvent) : Griffier (drs. H.P. van Ommeren) / integriteitscoördinator (B. van Schijndel)
Voorstel 1. Opdracht te verlenen voor het uitvoeren van een integriteitsonderzoek naar een aantal gebeurtenissen tussen oktober 2012 en juli 2021 rondom Ammerzoden-Noord en een perceel aan de Hoge Heiligenweg in Ammerzoden als beschreven in het door PvdAGroenLinks en de VVD ingediende en nadien aangevulde integriteitssignaal; 2. De aansturing van de uitvoering van het onderzoek op te dragen aan de griffier onder verantwoordelijkheid van het Seniorenconvent; 3. De opdracht als volgt te formuleren: Stel vast of in dit hele traject sprake is geweest van opzet van politieke ambtsdragers in samenwerking met de projectontwikkelaar, om agrarische grond een woningbouwbestemming te geven. Stel vast, als dat gedaan is, of dat is gedaan met het doel realisatie van extra woningen en tuinen in het plangebied Ammerzoden-Noord. Een en ander bezien tegen de achtergrond van de kaders voor integer handelen van politieke ambtsdragers van de gemeente Maasdriel. 4. De opdracht uit te voeren in maximaal twee fasen: 4.1 Fase 1: Een verkennend onderzoek naar de feiten in relatie tot de voor politieke ambtsdragers geldende integriteitsregels, waarbij vooraf geïnventariseerd wordt of betrokkenen bereid zijn over deze feiten te worden gehoord, met afrondend een feitenrelaas gerelateerd aan de geldende integriteitskaders en een advies over de te nemen vervolgstappen.
Indien het feitenrelaas aanleiding geeft voor vervolgonderzoek, adviseert het bureau over de vorm daarvan. 4.2 Fase 2: Vervolgonderzoek afhankelijk van het advies in fase 1 en besluitvorming daarover in de raad. Een opdracht voor het doen van vervolgonderzoek of de begeleiding van een raadsonderzoek wordt niet verleend aan het bureau dat onderzoek heeft verricht in fase 1. 5. De resultaten van het onderzoek fase 1 met een raadsvoorstel van het Seniorenconvent te agenderen in een – zo nodig ingelaste – raadsvergadering uiterlijk in februari 2022 of zoveel eerder als mogelijk.
Inleiding Met een verzoek van 12 oktober 2021 stelden de fracties PvdA-GroenLinks en VVD een aantal vragen ten behoeve van een interpellatiedebat. Ook werd een feitenrelaas overlegd van een aantal gebeurtenissen tussen augustus 2014 en juli 2021 rondom een perceel aan de Hoge Heiligenweg in Ammerzoden. De burgemeester heeft, conform de afspraken, het signaal laten toetsen aan het Procotol voor (mogelijke) integriteitsschendingen door politieke
2/6
ambtsdragers Maasdriel 2021. De burgemeester heeft het resultaat van het vooronderzoek, de concept beantwoording van de vragen van PvdA/GroenLinks en VVD en een voorstel voor het vervolgproces per memo van 4 november 2021 voorgelegd aan het Seniorenconvent op 9 november 2021. Naar aanleiding van dat voorstel heeft PvdA/GroenLinks het integriteitssignaal aangevuld en verbreed naar de periode oktober 2012 tot juli 2021. Het Seniorenconvent heeft vervolgens advies ingewonnen van het Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers van het CAOP. Vervolgens heeft het Seniorenconvent opdracht verleend om dit raadsvoorstel op te doen stellen. Het formele opdrachtgeverschap voor het onderzoek komt met dit voorstel bij de raad te liggen. Het voorstel dat u aantreft, is gebaseerd op de memo van de burgemeester van 4 november 2021, aangevuld naar aanleiding van de verbreding van het signaal door PvdA/GroenLinks in het Seniorenconvent van 9 november 2021, de beantwoording van technische vragen door het team Ruimtelijke Ordening en de adviezen van een jurist van het Steunpunt Integriteitsonderzoek Politieke Ambtsdragers van het CAOP. Voor zover in het Protocol voor (mogelijke) integriteitsschendingen taken t.a.v. het vervolgonderzoek zijn belegd bij de burgemeester, wordt hiervan in dit voorstel met wederzijds goedvinden afgeweken.
Benadrukt wordt dat uit de bevindingen van het vooronderzoek en de beantwoording van de technische vragen niet goed kan worden opgemaakt of sprake is van niet integer gedrag. Het vooronderzoek levert wel enkele onderwerpen op die relevant zijn voor het beantwoorden van die vraag. Het verlenen van opdracht voor onderzoek is dus geenszins een conclusie dat sprake is van onoorbaar gedrag. Het onderzoek is bedoeld om eventueel onoorbaar gedrag objectief vast te stellen of eenduidig aan te kunnen tonen dat hiervan geen sprake is. Participatie N.v.t. Argumenten 1.1. Onderzoek door een extern bureau. Uit het voorbereidend onderzoek is gebleken dat aanvullend onderzoek nodig is. Dergelijk onderzoek wordt conform het Protocol voor (mogelijke) integriteitsschendingen opgedragen aan een externe onderzoeker of onderzoeksbureau. Voor het onderzoek fase 1 zal offerte worden opgevraagd bij een bureau of onderzoeker die beschikken over de benodigde expertise op diverse aspecten van het signaal (waaronder bijvoorbeeld expertise op het gebied van ruimtelijke ordening). 2.1. Aansturing proces uitvoering onderzoek door de griffier onder verantwoordelijkheid van het Seniorenconvent. Uw raad is opdrachtgever voor het onderzoek. De griffier treedt op als aanspreekpunt voor het onderzoeksbureau en bewaakt de procesgang.
Vragen of onduidelijkheden over de uitvoering van het onderzoek worden besproken in het Seniorenconvent.
3/6
3.1.
Opdrachtformulering zo concreet mogelijk
De opdracht is zo concreet mogelijk geformuleerd op basis van het integriteitssignaal (inclusief aanvullingen) en voorbereid door het Seniorenconvent.
4.1.
Opdracht in twee fasen, door twee verschillende bureaus.
In eerste aanleg is het onderzoek erop gericht de relevante feiten boven water te krijgen en te toetsen aan de geldende integriteitskaders voor politieke ambtsdragers. Van belang daarbij is dat betrokkenen daarover gehoord worden. Vooraan in het onderzoek moet daarom worden getoetst of betrokkenen bereid zijn aan een onderzoek mee te werken. Op basis van de bevindingen van het onderzoek in de eerste fase wordt aan de raad besluitvorming voorgelegd over vervolg van het proces. Dat kan een eindconclusie zijn of het instellen van een vervolgonderzoek als de uitkomsten daartoe aanleiding geven. Om een volstrekt objectief advies over een eventueel vervolgonderzoek te verkrijgen zal een mogelijke vervolgopdracht aan een ander bureau worden gegund. In geval van een vervolgonderzoek komen een raadsonderzoek door een onderzoekscommissie als bedoeld in artikel 84 Gemeentewet of een raadsenquête als bedoeld artikel 155a Gemeentewet mogelijk in beeld.
5.1 Bespreking onderzoek in het Seniorenconvent en in de raad. Conform het protocol bieden de onderzoekers het eindrapport aan, waarna het wordt besproken in het Seniorenconvent. Op basis daarvan wordt door de griffier, met ambtelijke ondersteuning van de integriteitscoördinator, een raadsvoorstel gemaakt. Kanttekeningen/risico’s 1.1. Naamschade en politieke escalatie. Een vermeende integriteitsschending is al snel onderwerp van politiek debat hetgeen soms leidt tot politieke escalatie. Daardoor kunnen (voormalig) politieke ambtsdrager soms ten onrechte in problemen geraken. Het is zaak alert te zijn op dit risico en op tijd in te grijpen. Ook in de omgang met de media kan bij vermeende integriteitsschendingen grote schade ontstaan voor politieke ambtsdragers. Het is belangrijk transparant te zijn, zonder de zorgvuldigheid uit het oog te verliezen. Belangrijke aandachtspunten tijdens het onderzoek zijn dan ook: zorgvuldigheid in de omgang met media en met de betrokken (voormalig) politieke ambtsdrager; zo veel als mogelijk wegnemen van politieke escalatie. Programma duurzaamheid N.v.t. Inclusie N.v.t.
4/6
Financiën (incl. BTW-effect) Op dit moment is nog niet bekend wat de kosten van een dergelijk onderzoek (in twee fasen) zijn. De opdracht voor fase 1 wordt verleend in december 2021 en de resultaten zullen uiterlijk begin februari 2022 moeten worden opgeleverd. Daarmee kunnen de kosten van fase 1 ten laste worden gebracht van de post “Raad - Overig uitbesteed werk 601000 / 438311”. In de begroting heeft de raad geen post begroot voor zulke uitgaven. Hierdoor zal bij de jaarrekening eventueel de overschrijding verantwoord worden. De kosten voor een eventuele vervolgfase zullen worden meegenomen in het daarover te nemen raadsbesluit. Bedrijfsvoering De uitvoering van het onderzoek wordt qua proces aangestuurd door de griffier. De integriteitscoördinator zal daarbij ambtelijke ondersteuning verlenen. Uitvoering Planning Zo spoedig mogelijk na dit raadsbesluit wordt opdracht verleend voor het uitvoeren van het onderzoek. De resultaten van het onderzoek fase 1 worden met een raadsvoorstel geagendeerd in een – zo nodig ingelaste – raadsvergadering uiterlijk in februari 2022 of zoveel eerder als mogelijk. Handhaving In het kader van dit integriteitssignaal is de vraag gesteld in hoeverre het gebruik van (voormalig) agrarische gronden als tuin bij de woningen aan de Meander past binnen de geldende bestemming en zo neen, of daar dan handhavend tegen wordt opgetreden.
Met goedvinden van de indieners van het integriteitssignaal is afgesproken dit aspect nader te onderzoeken lós van de behandeling van het integriteitssignaal. De vraag of sprake is van strijdigheid met het bestemmingsplan (en eventueel de mogelijkheden van legalisering) wordt immers uitsluitend beantwoord op basis van de bestemmingsplanregels en die liggen objectief vast. De betreffende bewoners worden door het college geïnformeerd over de voorlopige bevindingen en het vervolgproces. Communicatie Om te voorkomen dat het integriteitssignaal en de bijbehorende stukken zonder de toets van een onafhankelijk onderzoeker in de openbaarheid worden gebracht, wordt voorgesteld het signaal (inclusief aanvullingen) en de memo van de burgemeester over het signaal nog niet naar buiten te brengen. Deze stukken worden later aan de bevindingen van het onderzoeksbureau gehecht en alsnog openbaar gemaakt. Grondslag daarvoor is artikel 10 lid 2 sub e van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Op grond daarvan blijft het verstrekken van informatie achterwege voor zover dit niet opweegt tegen het belang van eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer. In deze fase, zonder duiding van de informatie uit het integriteitssignaal, achten wij openbaarmaking daarvan niet opwegen tegen dit persoonlijke belang van betrokkenen.
Wel hebben wij – gelijktijdig met de verzending van dit raadsvoorstel – de betrokken voormalig politieke ambtsdragers en andere met naam genoemde betrokkenen geïnformeerd over het signaal en over het proces. Een afschrift van dit voorstel (exclusief de nog vertrouwelijke bijlagen) hebben wij aan hen meegestuurd.
5/6
Woordvoering over het onderzoek beperkt zich tot procesmatige mededelingen wanneer die noodzakelijk zijn. Gedurende het onderzoek worden geen inhoudelijke mededelingen gedaan. Evaluatie/controle Bij oplevering van de onderzoeksresultaten. Nota van wijzigingen N.v.t. Bijlagen
Concept raadsbesluit Beantwoording technische vragen NOG NIET OPENBAAR: Integriteitssignaal (interpellatievragen met onderliggende stukken en latere aanvullingen) NOG NIET OPENBAAR: Memo burgemeester d.d. 4 november 2022
6/6