Brief aan de raad bij Raadsvoorstel Vaststelling Kernvisies Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel

Aan: de gemeenteraad

Onderwerp

: Vaststelling Kernvisies Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel

Datum

: 2 juli 2024

Zaaknummer

: 967029

Geachte raadsleden, In 2020 reserveerde uw raad via de programmabegroting budget om drie toekomstvisies te maken voor de kernen Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel. Het college biedt u nu de drie kernvisies aan (Bijlagen 1, 2 en 3 bij het raadsvoorstel). Via deze informatienota brengen wij u (weer) op vlieghoogte over doel, proces van totstandkoming, status, vorm, inhoud en verdere uitvoering van de drie kernvisies. Het college wijst uw raad in deze brief ook nog op een aantal beleidskeuzes uit de kernvisies die sterk aangescherpte of zelfs bijgestelde/aangepaste beleidsrichtingen zijn uit eerder beleid. Doel Doel van de kernvisies was een toekomstbeeld te schetsen voor deze drie (groei- en verzorgings)kernen richting 2035/2040 én de ruimtelijke kwaliteit te verbeteren in de kernen. De kernvisies moesten enerzijds een ruimtelijk kader bieden voor lopende en toekomstige ontwikkelingen en anderzijds richting geven aan de aanpak van opgaven/ambities voor deze kernen. De gedachte daarbij was ook het verbreden (integraliteit) en verder uitwerken (specifieker maken) van de omgevingsvisie voor de deelgebieden Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel. Zowel uw raad als het college vonden concreetheid en enig realisme belangrijk bij de uitwerking van visies (geen beleidsutopie).

Proces van totstandkoming Projectopdracht Medio 2021 stelde het college de projectopdracht voor de kernvisies Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel vast. Besloten werd om drie kernvisies tegelijk te maken in plaats van één kernvisie per jaar op te stellen. En om de opstelling van de visies op te knippen in twee fasen: een inventarisatiefase (fase 1) en een fase van visievorming (fase 2). De bedoeling hiervan was om tijdens de inventarisatiefase (fase 1) genoeg informatie op een rij te zetten (vooronderzoek) om goed onderbouwde beleidskeuzes te kunnen maken in visievormingsfase (fase 2). Fase 1: kernatlassen (integrale gebiedsomschrijving) In fase 1 voerden wij een grondige analyse uit van de drie kernen en al het beleid van onze gemeente dat de dorpen raakt. Resultaat van deze fase was drie kernatlassen met de belangrijkste trends, opgaven, kansen, sterkten, zwakten per kern. Ook bevatten de kernatlassen de belangrijkste wensen/uitspraken van inwoners en stakeholders (ook opgehaald in andere participatietrajecten) en beleidsuitspraken van de gemeente. Om de inhoud van de kernatlassen te toetsen, hielden wij een digitale bijeenkomst met stakeholders (o.a. met dorpsraden). Tijdens een raadsinformatieavond in 2022 presenteerden wij de kernatlassen aan u.

Fase 2: kernvisies (visievorming en beleidskeuzes) In 2023 startten we met fase 2. Begin 2023 haalden we eerst met een enquête op wat de wensen waren vanuit de inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden voor de toekomst van de drie grootste kernen van Maasdriel. In maart 2023 gingen we uitgebreid met die groepen in gesprek over de belangrijkste uitkomsten van de enquête. Zie Bijlagen 7, 8 en 9 bij het raadsvoorstel voor een samenvatting hiervan. Uw raad werd tijdens een informatieavond in maart 2023 hierover uitgebreid bijgepraat. Vervolgens presenteerden we de uitgewerkte “gebiedspaspoorten” met belangrijke opgaven, kansen en ideeën per deelgebied van de drie kernen aan uw raad op A0-formaat. Aanwezige raads- en commissieleden konden hier op informele wijze kennis van nemen en erop reageren. De Gebiedspaspoorten zijn opgenomen als bijlagen in de kernvisies. Met alle opgehaalde input gingen we vervolgens aan de slag met beleidsafwegingen maken en een vroeg concept opstellen voor de kernvisies. Tijdens bewonersavonden (één per kern) konden inwoners en ondernemers uit Maasdriel reageren op mogelijke toekomstplannen en beleidskeuzes voor hun dorp. De samenvattingen van deze avonden zijn opgenomen als bijlagen in de kernvisies. Tijdens het opstellen van de concept kernvisies bleek op een aantal onderdelen nog behoefte te bestaan aan richting van uw raad.

Tijdens de commissievergadering van 29 november 2023 werd uw raad via een opiniërende nota gevraagd om u uit te spreken over een aantal concrete keuzes. Voorafgaand aan de commissiebehandeling van deze memo werd uw raad bijgepraat over de kernvisies tijdens een raadsinformatieavond en konden aanwezige raads- en commissieleden beeldvormende vragen stellen (11 oktober 2023). De richtinggevende uitspraken die geuit zijn tijdens de commissiebehandeling zijn verwerkt in de kernvisies die we nu aan u voorleggen. Na de commissiebehandeling van de opiniërende nota gingen wij aan de slag met de uitwerking van de drie kernvisies (hoofdlijnen en hoofdzaken) en van drie bijbehorende concept-beleidsplannen (uitwerking hoofdlijnen/hoofdzaken en uitvoeringsprogramma). Deze vindt u terug als Bijlagen 1 t/m 6 bij het raadsvoorstel. Status, vorm en inhoud Status Met de kernvisie bouwen we voort op het strategisch beleid uit de Omgevingsvisie Bommelerwaard, de Integrale Nota Samenleven en het Integraal Veiligheidsplan. De gemeenteraad stelt de beleidslijnen uit deze kernvisie vast met de bedoeling om dit beleid op te nemen in de Omgevingsvisie Maasdriel. Dat vindt plaats wanneer de omgevingsvisie 1.0 geactualiseerd wordt (rond 2025). Wanneer een kernvisie is opgenomen in de Omgevingsvisie Maasdriel verliest dit beleidsdocument haar formele status als beleid.

De kernvisie zien we dan ook als bouwsteen voor de Omgevingsvisie Maasdriel. Vorm en inhoud Bij het opbouwen van deze kernvisie is aansluiting gezocht bij de wettelijk bepaalde inhoudelijke onderdelen van een omgevingsvisie (art. 3.2 Omgevingswet). Een omgevingsvisie van de gemeenteraad bevat volgens de wet namelijk: a. Een beschrijving van de hoofdlijnen van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving; b. De hoofdlijnen van de voorgenomen ontwikkeling, het gebruik, het beheer, de bescherming en het behoud van het grondgebied; c. De hoofdzaken van het voor de fysieke leefomgeving te voeren integrale beleid.

2

Paragraaf 1.3 van de kernvisies bevat een schematische weergave van de opbouw van de visies (in lijn met bovenstaande). De hoofdlijnen en hoofdzaken uit de kernvisies (vaststelling raad) werkt het college verder uit in drie beleidsplannen (vaststelling college). Het college stelt de beleidsplannen in de geest van de Omgevingswet vast. Dat betekent dat de inhoud van de beleidsplannen overeenkomt met een omgevingsprogramma zoals bedoeld in die wet (art. 3.5 Omgevingswet). Alleen qua verschijningsvorm én wijze van totstandkoming (procedure) wijkt het beleidsplan af van een omgevingsprogramma onder de Omgevingswet. Een omgevingsprogramma van het college van B&W bevat volgens de wet: a. Een uitwerking van het te voeren beleid voor de ontwikkeling, het gebruik, het beheer, de bescherming of het behoud daarvan; b. Maatregelen om een of meer andere doelstellingen voor de fysieke leefomgeving te bereiken. Om uw raad te informeren over de voorgenomen uitwerking van de kernvisies, ontvangt u ook de drie concept-beleidsplannen van Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel. Paragraaf 1.1 van de beleidsplannen bevat een schematische weergave van de opbouw van de beleidsplannen (in lijn met het bovenstaande). En laat de relatie met de Omgevingsvisie Maasdriel/bijbehorende kernvisie zien.

Inhoud: enkele bijzonderheden als het gaat om voorgestelde beleidskeuzes De kernvisies en concept-beleidsplannen bevatten veel beleidskeuzes die gezien kunnen worden als voortzetting of concretisering van al ingezette beleidsrichtingen. Denk bijvoorbeeld aan beleidskeuzes op het gebied van welzijn, landschap, toerisme en klimaat uit de Omgevingsvisie Bommelerwaard, de Integrale nota samenleven, het Masterplan Maas en het Landschapsplan Bommelerwaard. Beleidskeuzes die gelden voor de gehele gemeente zijn in de kernvisie zoveel als mogelijk kerngericht/kernspecifiek gemaakt. Met andere woorden: “wat betekent het beleid nu specifiek voor het dorp?”. Daarmee zetten we een stap in het duidelijker maken van ons thematisch beleid voor inwoners, ondernemers en voor onszelf als gemeentelijke organisatie. Ook verkleinen we hiermee het gat tussen hoog over beleidsuitspraken en de concrete uitvoering daarvan in de kernen Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel. We maken namelijk duidelijker hoe we het beleid kunnen waarmaken in het dorp. Het college wijst uw raad in deze brief echter graag nog op een aantal beleidskeuzes uit de kernvisies. Hierbij gaat om sterk aangescherpte of zelfs bijgestelde/aangepaste beleidsrichtingen uit eerder beleid. Daarbij gaat het onder andere om het volgende.

 Meer ruimte voor ontmoeting: Het college stelt uw raad in de kernvisies voor om per kern in te zetten op één jongerenontmoetingsplek (JOP). En per kern te zorgen voor één geschikte (kleinschalige) evenementlocatie. Dit leest u terug in paragraaf 2.1.4 van de kernvisie. In het concept-beleidsplan leest u wat het college concreet wil doen om dit te realiseren (maatregelen). 

Ontwikkelrichtingen voor woningbouw: Het college stelt uw raad in de kernvisies per kern nieuwe flexibele ontwikkelrichtingen voor (paragraaf 2.2). Hierbij gaat het om nieuwe ruimtelijke koersen voor inbreiding/uitbreiding per dorp. De flexibiliteit volgt uit dat we ons in de kernvisies niet vastpinnen op één specifieke ontwikkelrichting, maar meerdere voorstelbare richtingen openhouden. Dit biedt voldoende ruimte voor versnelling van de woningbouw op basis van de haalbaarheid en kansrijkheid van

3

nieuwe ontwikkellocaties/ontwikkelrichtingen. Desondanks bieden we met de beleidsuitspraken toch voldoende duidelijkheid/richting aan ontwikkelende partijen om in onze gemeente met initiatieven te komen waarbij gemeentelijk medewerking beleidsmatig voorstelbaar is. 

Kwaliteitsslag bedrijventerreinen: Het bestuursakkoord 2022-2026 spreekt de ambitie uit om één bestaand bedrijventerrein voor hoogwaardige bedrijvigheid toekomstbestendig te maken en te houden in deze raadsperiode. In de kernvisies namen we op dat De Uilecoten (Ammerzoden), De Kampen (Hedel) en De Nijverheidsstraat (Kerkdriel) een kwaliteitsslag verdienen. In de concept-beleidsplannen stelt het college een prioritering voor – niet alle ambities kunnen tegelijk gerealiseerd worden. In het concept-Beleidsplan Hedel staat dat het college in de Kadernota 2025 budget aan uw raad vraagt om een integraal toekomstbeeld te ontwikkelen voor De Kampen in Hedel. Indien gewenst volgen de overige bedrijventerreinen daarna (Kadernota 2026 en 2027).

Besluitvorming en verdere uitvoering Het college biedt uw raad de kernvisies ter besluitvorming aan via dit raadsvoorstel. In afstemming met de griffie is afgesproken dat behandeling plaatsvindt aan de hand van het BOB-model. Beeldvorming vindt plaats tijdens een raadsinformatieavond (8 augustus 2024). Het college stuurt u nu ook de concept-beleidsplannen op. Hiermee krijgt u een doorkijk naar de uitvoering van de ambities op hoofdlijnen/hoofdzaken uit de drie kernvisies die u vaststelt. In de Kadernota 2025 vraagt het college uw raad om de middelen te regelen voor uitvoering van de concept-beleidsplannen. Na vaststelling van de kernvisies en de Begroting 20252028 gaat het college over tot het samenvoegen van de beleidsplannen voor Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel tot één Omgevingsprogramma Grote kernen. Na vaststelling van dat omgevingsprogramma kan worden overgaan tot uitvoering (zie ook H4 van de beleidsplannen). Om te monitoren wat er van het beleid terechtkomt, neemt het college in de beleidsplannen (H4) ook op hoe de financiële verantwoording (programmaevaluatie) en de beleidsevaluatie wordt ingeregeld. Afsluiting Het college beschouwt deze brief als de aftrap van de BOB-cyclus om te komen tot besluitvorming over de kernvisies Ammerzoden, Hedel en Kerkdriel.

Wij vertrouwen erop dat deze brief uw raad weer op vlieghoogte en in positie brengt om te komen tot positieve besluitvorming.

Het college van Maasdriel,

de secretaris,

de burgemeester

P.U.L.M. Coesmans

A.A.M.J. Walraven

4