Bijlage 9. Verslag verdiepend gesprek stakeholders zorg en welzijn (20230418)
Tekst van het document
verslag
projectnaam Kernenvisies Maasdriel
Verslag sessie samenwerkingspartners kernenvisies Maasdriel
datum 18 april 2023
17 april 2023
teit en groen in de openbare ruimte. Maar nu ook vooral vanuit het
Verdiepend gesprek zorg en welzijn
oogpunt: we hebben veel woningen gebouwd die je moeilijk gesta-
projectnummer P05797 opdrachtgever Gemeente Maasdriel
denken na op de lange termijn o.a. hoe om te gaan met biodiversi-
Kernenvisies algemeen •
moeten dan niet dezelfde straten stempelen, maar op een groter schaalniveau kijken wat er op welke plek het beste is.
De gemeente gaat in gesprek met de jeugdraad om op te halen hoe jongeren denken over de toekomst van de dorpen.
•
RvO DB
De woningstichting is ook bezig met het onderwerp vergroenen. ze
peld kan bouwen. Dan moet je kijken naar wat je waar doet. We
BRO projectleider projectteam
•
Aandachtspunt: je haalt nu veel op, maar dat gaat vooral over het
Rollen
hier en nu, maar hoe vertaal je dat naar de toekomst? Willen men-
•
Wat hebben samenwerkingspartners nodig van de gemeente? Het
sen niet gewoon vooral hetzelfde als nu, maar dan 10% extra? Maar
is belangrijk om gezamenlijk ambities vast te stellen. In de komende
dat gaat gewoon niet.
jaren moeten we ook gezamenlijk een aantal dingen gaan leren. Als we de kernen levensloopbestendig willen krijgen, dan zullen we op
Ontmoeten •
een aantal plekken moeten gaan experimenteren hoe we dat ook ruimtelijk doen. Bijvoorbeeld nadenken over parkeernormen etc.
Ontmoeten is een aandachtspunt. Je kan niet alleen maar vrijstaande woningen met schuttingen bouwen en daarna verwachten
•
dat mensen elkaar gaan ontmoeten.
Senioren
Inwoners zeggen vaak: we willen ontmoeten in de uiterwaarden.
•
oplossing is voor alles. •
De indruk van de senioren in Maasdriel is dat ze vooral willen blijven wonen in de dorpen en een hoge zelfredzaamheid hebben.
Maar het is misschien te kort door de bocht om te zeggen dat dit de •
Er wordt vaak gezegd dat er te weinig ouderenwoningen zijn, maar
Vroeger vonden we dat iedereen een eigen woning met een eigen
als je naar de wachtlijsten kijkt, dan zie je dat hier de kortste door-
tuintje moest hebben. Maar misschien moet je van dat denken af.
looptijd is. Soms zie je wel dat mensen thuis zo lang mogelijk in hun
Door dit denken ben je ook meer individueel gaan denken.
eigen huis willen blijven wonen. Als het dan op een gegeven moment echt niet meer gaat, dan willen ze direct een seniorenwoning
Vergroenen •
Bosscheweg 107 5282 WV Boxtel +31 (0)411 850 400 info@bro.nl www.bro.nl
Opvallend dat veel mensen de wens hebben om de dorpen te ver-
in de eigen kern en dat is dan vaak niet direct mogelijk. •
We moeten ook niet toe naar clusters van seniorenwoningen. We
groenen. Ik vind deze dorpen juist heel groen. Je bent best lang in
moeten ‘gespikkeld’ gaan wonen. Je moet geen idee krijgen van ‘dat
het groen aan het rijden voordat je in het dorp komt, waarom dan
is de plek waar je naartoe moet als je oud wordt’.
ook nog in het dorp vergroenen? Er staan wel veel aanvoerwegen
•
Hoe beweeg je ouderen om te verhuizen naar bijvoorbeeld een se-
vol met bedrijfspanden. Daardoor lijkt het een ‘grijze’ omgeving. Mis-
niorenwoning? Dat is lastig. Het moet vooral een plek zijn waar je
schien moet je ook vanuit die invalshoek naar het onderwerp ver-
graag naartoe wil en een financiële prikkel doet ook wat. Vaak als je
groenen kijken.
zegt dat je de huur gelijk houdt dan willen ouderen wel doorstromen, maar dan wentel je deze extra kosten weer af op de jongere generatie. Dus het is de vraag of dat eerlijk is.
1/4
•
•
•
•
Misschien bedoel je met collectief en individueel meer grootschalig
leveren overal dezelfde zorg aan ouderen. Het is niet zo dat we al-
paciteit zijn. Maasdriel heeft 11 dorpen. Daar is nu te weinig capaci-
leen zorg leveren in een seniorenwoning. Dus ook vanuit de zorg is
teit voor. Het probleem is ook dat de dorpen relatief klein van schaal
er geen prikkel om te verhuizen. Dit zou je misschien anders willen,
zijn. Sommige vormen van zorg werken wel in de stad, maar in
en kleinschalig. Ook service level is een lastige term. Misschien is
maar dat is vanuit wetgeving niet toegestaan.
Maasdriel is het toch lastig. Misschien dat er een kentering komt zo-
het meer kleine en grote ondersteuningsvraag.
dra mensen echt gaan voelen dat voorzieningen gaan verdwijnen.
Vroeger had je bejaardenhuizen, daar willen mensen niet meer naar
stelling is collectief gefinancierd, maar gericht op individuele zorg.
•
Zorgbehoevenden hebben behoefte aan eigen keuze. Ze willen zelf
soort functie als een bejaardenhuis willen juist wel veel mensen.
gen etc. om daar goed om in te spelen. Maar dat is nu vaak nog on-
weten waar ze zorg inkopen en waar ze willen wonen.
Focussen op ouderen is een lastige. Het wordt vaak bekeken vanuit:
bekend.
•
•
Schaalgrootte is vaak een probleem voor zorgaanbieders. Bijvoor-
kan helpen. Met alleen maar professionals gaan we het niet redden.
beeld om in Maasdriel nachtdiensten of nachtbereikbaarheid te ver-
Je moet denken aan vormen van mantelzorg. Je ziet dit bijvoorbeeld
op een wat jongere doelgroep ouderen en hoe je die kan verleiden.
zorgen is moeilijk in Maasdriel. Daar heb je contact met partners
bij experimenten waarbij jongeren nabij ouderen mogen wonen en
De verzorgingshuizen zijn afgeschaft en nu hebben we in de ver-
voor nodig. Maar dat is lastig. Zeker omdat het dan om een heel
korting krijgen op de huur als ze diensten voor ouderen verzorgen,
pleeghuizen alleen nog maar de hele zware zorg. Daar kun je geen
kwetsbare groep gaat die specifieke zorg nodig heeft. Maasdriel zou
leuke community meer van maken. Om de vragen rond ‘ontmoeten’
gebaat zijn bij 8 begeleid wonen plekken, maar pas vanaf 24 is ren-
op te lossen moet de rest van de samenleving anders in elkaar gaan
dabel. Maasdriel wil vanwege negatieve bijeffecten niet meer dan 8
vatief na, maar er speelt op dit moment niet echt iets concreets. In
zitten. We denken bij ‘ontmoeting’ vaak aan dure gesubsidieerde
plekken bij elkaar. Maar er zijn misschien wel interessante combina-
Nederland is nog weinig kennis in bij wat voor type kern welk type
dingen. Maar het kan ook op andere manieren.
ties te maken: 8 plekken van de ene zorg en x plekken van de an-
Veel vrijwilligers in verpleeghuizen zijn vaak net zo oud als de bewo-
dere, om zo tot rendabele combinaties te komen.
•
•
soort sociaal anker.
zoals boodschappen doen. •
In andere dorpen wordt ook vaak gekeken naar of er al bepaalde
Ik denk dat je elke zorggroep kan knippen in een relatief grote groep
clusters van bijvoorbeeld ouderen zijn. Hier kun je dan met gerichte
die je best kleinschalig op kan vangen en dat zelf ook het liefste wil
strategieën naar kijken wat er toegevoegd kan worden om die doel-
moet worden.
groep daar langer te kunnen laten wonen. •
Het zou interessant zijn om te weten waar alle ouderen wonen om zo gericht zorg in te kunnen richten, bijvoorbeeld met zorgroutes.
In de nacht zie je steeds meer dat verschillende zorgpartijen samenwerken, bijvoorbeeld voor nachtbereikbaarheid. Dat zal naar ver-
Andere trajecten gemeente
wachting wel doorzetten.
•
De gemeente is bezig met een woonbehoefteonderzoek. In okto-
Maar dat mag nu niet vanuit privacy. •
Mensen vinden een woon-zorginstelling vaak ook eng voor bijvoor-
Waarom zijn er in de zorg zoveel grijze gebieden? De ene organisa-
ber/november zijn hiervan de resultaten bekend. Hier zit ook het as-
beeld een inloopfunctie. De perceptie is: een verpleeghuis daar ga
tie doet iets tot een bepaald punt, een andere organisatie doet iets
pect woonzorg in. Dus het is een breed onderzoek.
je naartoe als het niet anders meer kan, daar ga je niet voor je ple-
Het opstellen van de woonzorgvisie bouwt voort op het woonbehoef-
zier heen. Je zou er een andere inrichting aan moeten geven. Denk
doet. Daar wil je eigenlijk van af.
teonderzoek. Dit gaat in de zomer van start met als doel de visie in
bijvoorbeeld ook eens aan een theater, of een restaurant. Dat wordt
Ik geloof ook in een wijkverpleegkundige op de fiets die iedereen
2024 vast te stellen. Hierin werkt de gemeente ook samen met wo-
nu vooral bedacht vanuit de binnenkant, dus voor de zorg. Maar die
kent en waar je bij aan kan kloppen en die je verder kan wijzen naar
ningbouwcorporaties.
functies zou je ook breder in kunnen zetten.
anders, maar er blijft vaak een grijze ruimte over waar niemand iets •
In Maasdriel denken we als samenwerkingspartners ook graag inno-
zorg past. •
en een kleine groep die echt regionaal en grootschalig opgevangen Trends in zorg
•
Nu is nationaal beleid om ‘gespikkeld’ te wonen zodat men elkaar
ouderen niet geframed worden. Misschien moet je meer focussen
ners, maar toevallig net wat vitaler, maar daarvoor ben je dan een
•
Zorg in alle kernen en individuele keuze, daar is veel vraag naar.
We moeten meer expertise hebben over hoe ouderen wonen, bewe-
jij bent zielig en eenzaam en dat gaan we aanpakken. Zo willen de
•
Wat houdt collectieve zorg versus individuele zorg in? Een zorgin-
stelt, dan kun je daar vaak beter op inspelen. Hiervoor moet ook ca-
terug, maar misschien is dat beeldvorming. Een woonvorm met een •
•
Waar je ook woont, in een appartement, of vrijstaande woning, we
•
waar welke zorg waar te vinden is. Dit helpt ook richting de andere professionals. Als de ene professional een zorgvraag aan de andere
Kernenvisies Maasdriel
Werkvorm met kwadranten
Samen
2/4
•
Je moet het als samenleving ook samen doen. Is er een Maas-
Samenwerking
drielse variant van Noaberschap? Maar ik vraag me af of je hierop
•
mag bouwen, want zo hebben de ruimte nu niet ingericht. Moet je dit nastreven of niet? We moeten er in ieder geval vanaf het begin van
•
•
•
•
Kijk als gemeente waar je iets als een woonzorgzone wil en ga dit
Er zijn heel veel organisaties actief in Maasdriel, maar ze hebben
dan vanaf dag 1 samen inrichten. Als samenwerkingspartners willen
weinig onderling contact. Dat is eigenlijk jammer.
we graag in elke gemeente of dorp een plek om te innoveren.
Hoe vind je elkaar? Juist nu pas door allerlei sessies leer je als sa-
de planvorming over na te denken. Er gaan de komende tijd veel
menwerkingspartners elkaar een beetje kennen. Wat kan hier nog
•
Hoe ziet de gemeente haar eigen rol? We willen breder kijken dan enkel vanuit wettelijke verantwoordelijkheid. Ook bij bijvoorbeeld ontwikkelopgaven wil de gemeente vroegtijdig zorg betrekken.
woningen gebouwd worden, dan moet je daar goed naar kijken.
meer in gebeuren? De gemeente kan een soort makelaarsfunctie
Hoe beter je de inclusie probeert te organiseren, hoe scherper je
vervullen om te kijken of je recht hebt op bepaalde vormen van zorg.
sommige mensen ook uitsluit. Juist omdat je dat goed organiseert
Die beweging probeert Maasdriel wel te maken met de adviesplei-
meer inzicht, maar we hebben kennis van zorgaanbieders nodig om
heb je ook scherper mensen die niet bij die inclusie horen.
nen. Maar dat is nog wel passief. Die gaat niet actief naar de bewo-
te verkennen welke oplossing past bij die vraag past.
ners toe.
De kleine ondersteuningsvraag komt vaak ook nog van mantelzor-
•
•
We krijgen als gemeente met bijv. het woonzorgonderzoek steeds
Voor de Woerd heeft de gemeente de ontwikkelingen van zorg en
Ik mis vanavond wel de jeugdzorg, psychiatrie etc. Die zitten ook in
welzijn bewust losgekoppeld. Juist om voor de leegkomende plek-
individuele zorgvraag. Doen wij als samenleving nog hetzelfde voor
Bommelerwaard. Hier zijn ook wel visies op hoe de gemeente hier-
ken te kijken wat hier echt het beste past en om te voorkomen dat er
onze ouders als gedaan is voor onze opa’s en oma’s? De gezinnen
mee om wil gaan.
communicerende vaten ontstaan.
gers. Die wil je eigenlijk in elk kwadrant, maar zit nu vooral bij kleine
•
worden steeds kleiner. Je moet ook uitkijken dat je geen te groot be-
•
•
roep doet op mantelzorgers. Want dan krijg je weer andere proble-
Kansen in de kernen
men.
•
Kerkdriel: zorgadviesplein is een positieve start
We hebben als samenleving ook een rol. Deze zomer gaan we weer
•
Ammerzoden: Zonnelied gaat uitbreiden, en er liggen ook kansen
•
Noodzaak om ook regionaal te kijken om dingen rendabel te krijgen. Maar wel echt alleen regionaal kijken wat echt regionaal moet. Zet niet teveel in op woonzorgzones rond verpleeghuizen. In ver-
berichten krijgen in het nieuws dat we het niet meer waar kunnen
als de kerk zijn functie verliest. De kerk ligt centraal. Er is al een
maken in de verpleeghuizen. Dat besef moet komen.
sessie met bewoners geweest om op te halen hoe over de kerk ge-
pleeghuizen zit vooral hele zware zorg. Die hoeven niet midden in
Er is vertrouwen tussen mensen nodig. Als je een ander helpt, wie
dacht wordt.
de samenleving te staan. Haak met woonzorgvormen meer aan bij
Ammerzoden: Lindeboom gaat nu open. Daar zitten mooie ontmoe-
individuele aanbod van voorzieningen. Wat eventueel wel zou kun-
je anderen kan helpen.
tingsruimten in. Echt een voorbeeld. Hier vind je ook echt een mix
nen is zorg vanuit de verpleeghuizen eenvoudiger naar buiten facili-
Regels staan soms initiatieven om elkaar te helpen ook in de weg.
aan woningen in één gebouw met een mooie tuin.
teren.
haal je dan binnen? En je moet mensen ook op ideeën brengen hoe •
Aanvullingen op uitgangspunten gemeente
•
•
In een andere gemeente is een verpleeghuis gecombineerd met
In een instelling zijn ze vaak heel bang voor mensen die eigen eten
•
Hedel: adviesplein is al een goede ontwikkeling
meebrengen, vanuit veiligheid en hygiëne. Terwijl er best veel initia-
•
Hedel: de Woerd is een kansrijke ontwikkeling, maar daar krijgen we
crèche en huisarts, dan loop je er als buitenstaander wat makkelij-
als samenwerkingspartners nog weinig van mee. Maar aan die ont-
ker binnen.
tieven zijn van mensen die voor anderen willen koken.
•
wikkeling kunnen we nog echt samen tekenen. Vervolgafspraken:
Zonnelied •
Wordt er in het Zonnelied nagedacht over de verbinding met de om-
Rollen
geving? De inrichting wordt nu vooral op de huidige bewoners ge-
•
•
Tussenafspraak: de resultaten van deze verdiepende avond legt de
Gemeente zou meer vanuit de inwoners moeten denken. Zie het ad-
gemeente ook terug bij andere partners, om de denkrichting te toet-
richt en hoe zij het fijnste daar kunnen wonen met hun zware zorg
viesplein, dat is een wens van de gemeente, maar is dat ook echt
sen bij partners die niet bij de avond aanwezig zijn.
en wegloopgedrag. Dat is jammer, want er is een hele mooie ruimte
wat de inwoner nodig heeft? Het is vaak wel lastig om bij inwoners
met een soort van kroeg.
op te halen op welke termijn ze denken. •
Kernenvisies Maasdriel
•
Voor de kernenvisies hebben samenwerkingspartners niet direct behoefte aan meer gesprek.
Blijf continu ophalen wat leeft bij bewoners.
3/4
•
Op initiatiefniveau is samenwerking heel belangrijk. We zoeken el-
•
Wat voor commitment wil je als gemeente op het uitvoeringspro-
kaar al op en moeten elkaar op blijven zoeken. gramma in de kernenvisies? Het liefste commitment van de samenwerkingspartners, maar dat hoeft niet persé op het hele programma, dat kan ook op onderdelen. Er is wel behoefte aan ‘uitvoering’, maar de vraag is of dat moet landen in een uitvoeringsprogramma van de kernenvisie. •
De samenwerkingspartners voelen een zware ruimtelijke component in de kernenvisies, maar geven aan daar minder kennis van te hebben.
Kernenvisies Maasdriel
4/4