Bijlage 4 Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard, accountantsverslag 2021

Accountantsverslag Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard Boekjaar 2021

Aan de leden van het bestuur van Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard Hogeweg 11 5301 LB ZALTBOMMEL ONDERWERP: Accountantsverslag 2021 DATUM: Breda, maart 2021

Geachte leden van het bestuur, Voor u ligt het accountantsverslag dat wij hebben opgesteld op basis van de door ons uitgevoerde werkzaamheden in het kader van de controle van de jaarrekening 2021 van de gemeenschappelijke regeling Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard.

Indien en voor zover de jaarrekening niet wordt goedgekeurd en vastgesteld en leidt tot een aangepaste jaarrekening, dient ook bij deze aangepaste jaarrekening door ons toestemming te worden verleend tot het opnemen van onze controleverklaring.

De belangrijkste bevindingen naar aanleiding van de eindejaarscontrole hebben wij in dit accountantsverslag opgenomen. Wij zijn voornemens een goedkeurende controleverklaring te verstrekken inzake getrouwheid en rechtmatigheid bij de jaarrekening 2021 van de Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard.

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en zijn graag bereid de inhoud van deze rapportage nader toe te lichten.

Wij bedanken de directie en de betrokken medewerkers van de gemeenschappelijke regeling Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard voor de open en constructieve samenwerking bij het verrichten van onze controlewerkzaamheden en de totstandkoming van onze rapportage.

Met vriendelijke groet, Baker Tilly (Netherlands) N.V.

drs. B. Smeenk RA Externe accountant

2

Inhoudsopgave

Bestuurlijke samenvatting

Opdracht, scope en uitkomsten

Financiële positie

Bevindingen interne beheersing

Overige onderwerpen

Bijlagen

Belangrijkste bevindingen

3

Bestuurlijke samenvatting

1. Bestuurlijke samenvatting Wij zijn voornemens een goedkeurende verklaring te verstrekken voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid.

Het jaarverslag is cf. NV COS 720 verenigbaar met de jaarrekening en voldoet aan de laatste actuele voorschriften.

Het Besluit Begroting en Verantwoording is in alle opzichten nageleefd in 2021.

We hebben geen begrotingsoverschrijdingen geconstateerd.

Uit onze controle blijken geen ongecorrigeerde fouten groter dan de rapporteringstolerantie.

Wij hebben ten aanzien van de financiële rechtmatigheidscontrole geen andere bevindingen.

Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2021 in overeenstemming is met de Wet normering Topinkomens (WNT) en dat de jaarrekening 2021 van de Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT.

5

1. Bestuurlijke samenvatting Als accountant van gemeenschappelijke regeling Bedrijfsvoeringseenheid Bommelerwaard (hierna: BVEB) hebben wij de controle van de jaarrekening uitgevoerd op basis van de kaders en normen die door de wetgever, als ook door u als bestuur aan ons zijn meegegeven. In dit accountantsverslag doen wij verslag van de uitkomsten van ons onderzoek naar de getrouwheid en de rechtmatige totstandkoming van de lasten en baten en de activa en passiva in de jaarrekening 2021.

In hoofdstuk 6 gaan wij in op de kwaliteit van het jaarverslag. Als accountant hebben wij op basis van wet- en regelgeving de taak om de jaarrekening te controleren en het jaarverslag te toetsen. In het jaarverslag legt het bestuur verantwoording af over de uitvoering van het beleid aan de raden van de deelnemende gemeenten. Wij hebben geen strijdigheden geconstateerd in het jaarverslag. Daarnaast hebben wij vastgesteld dat in de jaarrekening van de BVEB over boekjaar 2021 op de juiste wijze rekening heeft gehouden met de bepalingen uit de WNT.

In hoofdstuk 2 geven wij inzicht in de aard en reikwijdte van de werkzaamheden. Hierin worden onder andere de toleranties benoemd en de gekozen controleaanpak. De bij onze controle van de jaarrekening 2021 toegepaste goedkeuringstolerantie bedraagt voor fouten 1% (€ 86.000) en voor onzekerheden 3% (€ 258.000) van de totale lasten.

In hoofdstuk 7 gaan wij in op een aantal overige onderwerpen waarover wij dienen te rapporteren. Dit betreffen de onafhankelijkheid van ons als accountant, de wijze waarop wij in onze controle omgaan met fraude en onze conclusie ten aanzien van de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Wij hebben geen signalen van fraude geconstateerd. Daarnaast zijn wij onafhankelijk van de BVEB.

In hoofdstuk 3 geven wij u inzicht in de financiële positie en het resultaat. Hierbij merken we op dat bij de gewijzigde begroting was uitgegaan van een resultaat van € 23.300 (positief). Dit resultaat is uiteindelijk € 487.000 (voordelig) geworden. In hoofdstuk 4 van dit accountantsverslag gaan wij met name in op die zaken die van belang zijn voor u als bestuur. Wij ondersteunen u daarbij in uw controlerende rol en uw besluitvorming rondom de jaarrekening. Bij de jaarrekening zijn wij voornemens een goedkeurende controleverklaring te verstrekken met betrekking tot getrouwheid en rechtmatigheid. In hoofdstuk 5 geven wij inzicht in de interne beheersing. We constateren dat middels gegevensgerichte werkzaamheden de risico’s vanuit interim-controle zijn ondervangen. Wel adviseren we blijvend aandacht te besteden aan de onderbouwing en documentatie van de prijzen. Met name bij contracten die voor een langere periode worden afgesloten en waar indexatie van toepassing kan zijn dient duidelijk te worden gedocumenteerd hoe de prijs is gecontroleerd op de ontvangen facturen. Op het gebied van prestatieleveringen zijn in 2021 belangrijke stappen gezet met betrekking tot de controle en documentatie. Uit de controle van het tweede deel van 2021 blijkt dat de registratie van de prestatieleveringen is verbeterd, waardoor controle efficiënter kon worden uitgevoerd.

6

Opdracht Scope en uitkomsten

2. Aard en reikwijdte 2.1 Reikwijdte van de controle Met de opdrachtbevestiging van d.d. 22 september 2021 heeft u ons opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2021. De reikwijdte van onze controle staat omschreven in deze opdrachtbevestiging. Er is gedurende het verloop van de controle geen sprake geweest van een beperking in de reikwijdte van onze controle. Naast de opdrachtbevestiging zijn bepalend voor onze controle:  Het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado).  Financiële verordening BVEB 2020 zoals vastgesteld door het bestuur d.d. 7 juli 2020.  Normenkader 2021 zoals vastgesteld door het bestuur d.d. 12 januari 2022. Tijdens de uitvoering van de controleplanning hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de reikwijdte voorgedaan. Wij achten de reikwijdte van onze controle voor 2021 voldoende voor de doelstelling van onze controle. 2.2 Overzicht toleranties De materialiteit bij de uitvoering van onze controle is € 86.000. Deze materialiteit sluit aan

2.3 Kernpunten en significante risico’s in de controle Wij hebben voldoende en geschikte controle-informatie verkregen, onder andere met betrekking tot de volgende kernpunten van de controle:  schattingen en toelichtingen in de jaarrekening;  nauwkeurigheid van de voorzieningen;  rechtmatigheid van de Europese aanbestedingen;  Covid-19 aspecten;  WNT-verantwoording;  onrechtmatige en/of onnauwkeurige betalingen inkopen. 2.4 Grondslagen De accountantscontrole omvat onder meer een onderzoek door middel van deelwaarnemingen, beoordeling van de grondslagen van de financiële verslaggeving en van belangrijke schattingen die bij het opmaken van de jaarrekening zijn gehanteerd. Wij hebben de aanvaardbaarheid van de gehanteerde waarderingsgrondslagen en de consistente toepassing daarvan vastgesteld. In dit kader komen tevens zaken aan de orde die een significante invloed hebben op de kwaliteit van de jaarverslaggeving, zoals nieuwe of gewijzigde waarderingsgrondslagen, schattingen, beoordeling onzekerheden en bijzondere transacties.

op het door het bestuur vastgestelde percentage. Grondslag

Bedrag

1% lasten inclusief toevoegingen reserves

€ 86.000

Goedkeuringstolerantie onzekerheden 3% lasten inclusief toevoegingen reserves

€ 258.000

Rapporteringstolerantie

€ 25.000

Goedkeuringstolerantie fouten

Conform financiële verordening

Naar onze mening zijn de door het bestuur gekozen waarderingsgrondslagen aanvaardbaar en consistent toegepast met betrekking tot de significante jaarrekeningposten en bijzondere transacties. In het verslagjaar 2021 zijn geen wijzigingen doorgevoerd in de keuze of de toepassing van belangrijke verslaggevingsgrondslagen.

8

2. Opdracht, scope en uitkomsten 2.5 Jaarverslag en overige gegevens In het jaarverslag worden de beleidsuitgangspunten en beleidsevaluaties zichtbaar. De paragrafen maken deel uit van het jaarverslag en vallen dus niet onder de controle van de jaarrekening. Primair object van de accountantscontrole (op grond van Artikel 213 van de Gemeentewet) is de jaarrekening, waaronder het overzicht van baten en lasten met toelichting en de balans met toelichting, zoals in de jaarstukken 2021 is opgenomen. Voor de accountantscontrole onderzoeken wij het jaarverslag om vast te stellen of het jaarverslag verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat en of het jaarverslag alle informatie bevat die op grond van de Gemeentewet en de Nederlandse Standaard 720 is vereist. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Wij hebben geen strijdigheden geconstateerd tussen de in het jaarverslag opgenomen informatie en het beeld van de jaarrekening en geen materiele afwijkingen gesignaleerd.

2.6 Managementinzicht en schattingen Schattingen op basis waarvan sommige jaarrekeningposten worden bepaald, zijn gebaseerd op inzichten van het bestuur. Wij hebben de belangrijkste gehanteerde factoren en veronderstellingen beoordeeld op basis waarvan de afzonderlijke oordelen en schattingen zijn gevormd. Wij hebben vastgesteld dat dit aanvaardbaar is in het kader van de jaarrekening als geheel, maar wel voorzichtig. De maximale voorziening is opgenomen terwijl de mogelijk bestaat dat de volledig voorziening niet noodzakelijk is. Voor volgend jaar dient hier een verdiepende analyse plaats te vinden.

Schattingen Belangrijkste schattingsposten

Voorziening voormalig personeel

Inschatting 2020

Inschatting 2021

Toelichting

Wij zijn van mening dat de schattingen met betrekking tot de voorziening een voorzichtig beeld geeft van de verplichting die per einde boekjaar aanwezig is. Voorgaande omdat gekozen is voor het opnemen van de maximale risico in de voorziening.

9

Financiële positie

3. Ontwikkelingen in de jaarcijfers 3.1 Verloop van het eigen vermogen van uw gemeenschappelijke regeling Het eigen vermogen, inclusief het gerealiseerde resultaat, bedraagt per 31 december 2021 volgens de jaarrekening € 1,3 miljoen en heeft zich de afgelopen jaren als volgt ontwikkeld: Grafiek ontwikkeling eigen vermogen (x € 1.000) 1.400.000 1.200.000 1.000.000 800.000 600.000 400.000

3.2 Analyse van het resultaat Het resultaat voor mutaties in de reserves laat een positief saldo zien. Het gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten bedraagt afgerond € 0,4 miljoen positief. In de begroting was rekening gehouden met een resultaat van nihil. In de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening wordt vanaf pagina 28 in hoofdlijnen een verklaring gegeven voor de afwijkingen ten opzichte van de begroting na wijziging. Als onderdeel van de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2021 wordt overzichtelijk aangegeven welke baten en lasten als incidenteel zijn aan te merken. Voor een nader gedetailleerd inzicht van de afwijkingen en de verklarende toelichting hierop verwijzen wij u naar de toelichtingen per programma, zoals opgenomen in de toelichting op het overzicht van baten en lasten in uw jaarrekening.

200.000 0 2018

2019

2020

2021

Algemene reserve Bestemmingsreserve Gerealiseerd resultaat

De totale reserves ter hoogte van € 0,7 miljoen bestaat volledig uit bestemmingsreserves. BVEB beschikt niet over een algemene reserve. Het saldo van de bestemmingsreserve is in lijn met voorgaand jaar € 0,7 miljoen. Per saldo is gedurende 2021 geen mutaties doordat dotatie en onttrekking in lijn zijn met elkaar.

11

Belangrijkste bevindingen

4. Accountantscontrole 4.1 Niet-gecorrigeerde afwijkingen Naar aanleiding van de door ons verrichte werkzaamheden resteren geen nietgecorrigeerde afwijkingen en/of onzekerheden die de rapporteringsgrens overschrijden. Vanuit de controle zijn wel beperkte correcties naar voor gekomen met betrekking tot de presentatie van de mutaties in de voorzieningen en de afgrenzing van de vooruitbetaalde bedragen. Deze posten zijn gecorrigeerd in de aangepaste jaarrekening. 4.2 Oordeel in de controleverklaring Bij de jaarrekening 2021 van de BVEB zijn wij voornemens een goedkeurende controleverklaring voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid te verstrekken. 4.3 Geen (materiële) afwijkingen die in het oordeel moeten worden betrokken in het kader van begrotingsrechtmatigheid Begrotingsrechtmatigheid Naast de controle op de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening 2021, hebben wij de begrotingsrechtmatigheid gecontroleerd.

4.4 Investeringskredieten. We constateren dat de organisatie diverse kredieten heeft gespecificeerd in de jaarrekening, waaronder kredieten kleiner dan het activeringsgrensbedrag van € 30.000. De investeringen < € 30.000 worden geactiveerd onder de materiële vaste activa en direct volledig afgeschreven. Hierdoor worden deze lasten als kapitaallasten verantwoord in de staat van baten en lasten in plaats van onder een kostencategorie waar deze lasten betrekking op hebben. We adviseren om kredieten op een hoger niveau op te nemen en de investeringen < € 30.000 niet via de balans te laten lopen. Bij de controle over 2021 hebben we geen materiële kredietoverschrijdingen vastgesteld. 4.5 Europese aanbestedingsrichtlijnen In het kader van de rechtmatigheid van de jaarrekening 2021 is een controle uitgevoerd op de naleving van de (Europese) aanbestedingsrichtlijnen. Uit onze controle op de rechtmatigheid van de inkopen blijken geen onrechtmatige aanbestedingen.

Het systeem van budgetbeheer en -bewaking moet waarborgen dat de baten en lasten binnen de begroting blijven en dat belangrijke wijzigingen of dreigende overschrijdingen tijdig worden gemeld aan het bestuur, zodat deze tijdig (binnen het begrotingsjaar) een besluit kan nemen. Een systeem met onvoldoende waarborgen voor tijdige melding aan het bestuur van budgetoverschrijdingen heeft het risico in zich dat inbreuk wordt gemaakt op het budgetrecht van het bestuur. Het begrotingscriterium is verder verfijnd en uitgewerkt in de Kadernota 2018 van de Commissie BBV. In de toelichting op de staat van baten en lasten is door de directie een analyse opgenomen. Er heeft geen overschrijding plaatsgevonden op het programma bedrijfsvoering.

13

Opvolging bevindingen interne beheersing

5. Interne beheersing 5.1 Algemeen Naar aanleiding van ons onderzoek naar de interne beheersing van de bedrijfsprocessen zijn wij van mening dat deze voldoet aan de daaraan te stellen minimale eisen voor een goedkeurende controleverklaring. In deze paragraaf geven wij een korte uiteenzetting van onze belangrijkste bevindingen vanuit de managementletter en opvolging daarvan. Belangrijk is dat in het kader van de rechtmatigheidsmededeling er stappen te zetten zijn in de zichtbaarheid en uniforme begrippen hoe controles dienen te worden uitgevoerd. 5.2 Controle rechtmatigheid van de inkopen In de managementletter hebben wij gerapporteerd over de mogelijke rechtmatigheidsrisico’s binnen het proces inkopen en daarbij verzocht om een analyse uit te voeren op de verstrekte inkoopopdrachten in 2021 om vast te stellen dat die in overeenstemming met de Europese richtlijnen, ten aanzien van aanbestedingen en het inkoop- en aanbestedingsbeleid van de organisatie, hebben plaatsgevonden. Deze analyse is voorbereid door de BVEB. Hieruit blijken geen nieuwe onrechtmatigheden. Eind 2020 heeft de organisatie het nieuwe zaaksysteem geïmplementeerd en zijn meer teams binnen de organisatie gaan werken met een checklist voor werken. De eerste positieve effecten van deze implementatie. Hoewel we in 2021 niet konden steunen op de beheersing is de beschikbaarheid van documentatie wel sterk verbeterd.

5.3 Controle prestatieleveringen In de managementletter is aandacht besteed vastlegging en archivering van prestatieverklaringen. Door middel van een steekproef op de bedrijfskosten tijdens de eindejaarscontrole is vastgesteld dat de kosten rechtmatig zijn. Hierbij hebben we tevens aandacht besteed aan de juistheid van de prijzen. We constateren dat prijzen in sommige gevallen mondeling overeengekomen worden en de afspraken niet gedocumenteerd worden. De aansluiting naar de prijzen is zichtbaar verbeterd in 2021. Alleen bij oudere contracten is de aansluiting nog niet duidelijk. Ons is niet gebleken dat deze prijsafspraken niet marktconform zouden zijn.

5.4 Controle personeel Tijdens de interimcontrole hebben we geconstateerd dat de controle op de personeelsmutaties niet zichtbaar wordt gedocumenteerd. Tijdens de eindejaarscontrole hebben we een gegevensgerichte cijferanalyse uitgevoerd. Deze is effectief gebleken, waardoor we voldoende zekerheid hebben verkregen over de personeelslasten. 5.5 Controle crediteurenstamgegevens Bij de interimcontrole hebben we vastgesteld dat de controle op de wijzigen van crediteurenstamgegeven niet binnen het financiële pakket wordt afgedwongen. Gezien de controle buiten het systeem op de wijzigingen en de controle op de betalingen waren geen aanvullende werkzaamheden benodigd tijdens de eindejaarscontrole. 5.6 Controle memoriaalboekingen In de managementletter is aandacht besteed aan de controle op de memoriaalboekingen. We hebben geconstateerd dat functiescheiding is ingericht, maar de inhoud van de controle, van de verschillende functionarissen die betrokken zijn, onvoldoende duidelijk is. Wij hebben een controle uitgevoerd op de memoriaalboekingen. Hieruit zijn geen bijzonderheden gebleken. 5.7 Automatisering Tot slot is er in de managementletter aandacht besteed aan de automatisering. Hieruit blijkt dat de automatisering onvoldoende waarborgen biedt om hierop te kunnen steunen. In de controle hebben we specifiek aandacht besteed aan betrouwbaarheid lijstwerk.

Hieruit blijken geen bijzonderheden.

15

Belangrijkste bevindingen

6. Accountantscontrole 6.1 WNT verantwoording Sinds enkele jaren geldt de Wet normering topinkomens (WNT). Op basis van deze wet zijn de bezoldiging van topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector en de uitkeringen wegens beëindiging dienstverband aan topfunctionarissen wettelijk gemaximeerd. Voor gemeenschappelijke regelingen geldt dat de directeur en het bestuur moeten worden opgenomen.

6.2 Wet schatkistbankieren Tijdens onze controlewerkzaamheden hebben wij vastgesteld dat de toelichtingsvereisten zoals deze zijn opgenomen in de Wet schatkistbankieren juist zijn nageleefd. Hierbij hebben we geen overschrijding geconstateerd.

Voor topfunctionarissen geldt naast de maximering van de bezoldiging en eventuele uitkering wegens beëindiging van het dienstverband een publicatieverplichting in de jaarrekening. Deze publicatieverplichtingen geldt eveneens voor bezoldiging van niettopfunctionarissen met een dienstbetrekking, indien hun bezoldiging het algemene bezoldigingsmaximum (naar rato van de omvang van het dienstverband) overschrijdt. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2021 niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. Wij willen benadrukken dat de naleving van de anticumulatiebepaling (het nagaan of topfunctionarissen van uw gemeenschappelijke betrokken zijn bij andere organisatie c.q. nevenactiviteiten hebben welke onder de WNT vallen) overigens geen onderdeel uitmaakt van de controle van de accountant. De WNT-toezichthouders kunnen hier wel zelfstandig onderzoek naar doen en zo nodig handhavend optreden.

17

Overige onderwerpen

7. Overige onderwerpen Fraude en continuïteit in de controleverklaring Als reactie op de rapporten van de Commissie Toezicht Accountancysector en Monitoring Commissie Accountancy heeft de NBA in de 2e helft van 2020 aangekondigd dat zij het beleid op de gebieden Fraude en Continuïteit meer concreet en meer zichtbaar tot uitdrukking wil brengen. In het voorjaar van 2021 is een pilot uitgevoerd waarbij aan accountantsorganisaties is gevraagd aandacht aan deze onderwerpen te besteden in de controleverklaring. Het gaat niet om een uitbreiding van uit te voeren werkzaamheden maar over het rapporteren over onze werkzaamheden. Inmiddels is de volgende stap gezet en zijn in december 2021 de beroepsregels (vastgelegd in de Nadere Voorschriften Controle en Overige Standaarden) aangepast. De aanvulling in Standaard 700 komt er in hoofdlijnen op neer dat afzonderlijke secties voor de onderwerpen continuïteit en fraude in de controleverklaring worden opgenomen. Hierin wordt uiteengezet hoe de accountant bij de controle-aanpak inspeelt op risico’s ten aanzien van fraude en continuïteit en worden de uitgevoerde werkzaamheden toegelicht. Als aanvulling kan de accountant ook de uitkomsten van deze werkzaamheden of belangrijke waarnemingen met betrekking tot het onderwerp toelichten.

De beide secties worden in alle controleverklaringen (verplicht) opgenomen; ook in situaties waar geen sprake is van ernstige continuïteitsonzekerheid of spraakmakende fraudecasuïstiek. Deze verplichting geldt voor de verklaring bij de jaarrekening 2022. Omdat binnen de publieke sector het begrip continuïteit minder relevant is, zijn de stakeholders nog in overleg hoe de accountant hier voor de publieke sector invulling aan gaat geven. Ten aanzien van de fraudecasuïstiek zou idealiter de nieuwe sectie in de controleverklaring moeten aansluiten op de frauderisico-analyse opgesteld door het directie, dan wel de toelichting van het directie op eventuele frauderisico’s in de paragraaf bedrijfsvoering in het jaarverslag.

Rechtmatigheidsverantwoording In de loop van 2022 wordt de Wet versterking decentrale rekenkamers van kracht. In de tweede nota van wijziging is hierin ook de rechtmatigheidsverantwoording meegenomen die de directie met ingang van 2022 moet afleggen. Deze verantwoording wordt onderdeel van de jaarrekening en daarmee ook object van onderzoek van de accountant ten aanzien van getrouwheid van de jaarrekening. In de Kadernota rechtmatigheid 2022 is door de commissie BBV invulling gegeven aan de rechtmatigheidsverantwoording met betrekking tot het voorwaarden-, begrotings- en misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Voor u als gemeenschappelijke regeling is het van belang om: De rapporteringsgrens vast te stellen (0-3% van de begrote lasten na dotatie aan de reserves); het normenkader 2022 op te stellen (en dit door het bestuur te laten vaststellen); het normenkader te vertalen in een toetsingskader (toetspunten financiële rechtmatigheid); Beheersdoelstellingen, risico’s en beheersmaatregelen te formuleren; Een controleplan opstellen; en De controlewerkzaamheden uitvoeren. Daarbij vragen wij specifieke aandacht voor deugdelijke dossiervorming. Bij de gemeenten die hiertoe in 2021 al een pilot hebben gedraaid is gebleken dat het geen sinecure is om de onderbouwing van de rechtmatigheidsverantwoording goed in te richten.

De intentie van de wetswijziging is om de gemeentelijke organisatie beter in control te laten komen. Dat betekent dus ook dat de organisatie, denk aan budgethouders en management, moeten worden meegenomen. Ook gaat de wetswijziging uit van collectieve verantwoordelijkheid van de directie. Dat vraagt het creëren van breed draagvlak en betrokkenheid. Wij adviseren u tijdig de werkzaamheden op te starten, niet alleen de controle, maar juist ook de versterking van de interne beheersing. Hoewel alleen financiële rechtmatigheid nu een wettelijke borging kent, is bovenstaand framework ook goed toe te passen bij o.a. doelmatigheid, doeltreffendheid, niet-financiële rechtmatigheid, fiscaliteit en IT. 19

7. Overige onderwerpen Environmental Social and Governance rapportage In april 2021 heeft de Europese Commissie de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) gepubliceerd. Als gevolg van deze richtlijn worden grote bedrijven verplicht om met ingang van het boekjaar 2023 te rapporteren over hun impact op milieu- en sociale zaken. De richtlijn heeft tot doel de kwaliteit van de gerapporteerde informatie met betrekking tot ESG-aangelegenheden te verbeteren, met als uiteindelijk doel de transformatie naar een duurzamere economie te ondersteunen in lijn met de klimaatverbintenis van Parijs.

Automatisering Onze controle was niet primair gericht op het doen van een uitspraak omtrent de continuïteit en betrouwbaarheid van (delen van) de geautomatiseerde gegevensverwerking en wij hebben daartoe ook geen opdracht van het management ontvangen. De jaarrekeningcontrole heeft geen tekortkomingen in de continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking aan het licht gebracht.

De volgende informatie is o.a. vereist om in de ESG-rapportage op te nemen: −

− − −

Welke duurzaamheidstrends en -ontwikkelingen een materiële impact kunnen hebben op de onderneming (bijv. tekort aan middelen, bedrijfsonderbrekingen door slechte weersomstandigheden enz.); Welke materiële impact de onderneming heeft op haar omgeving (mens en milieu); Informatie over langetermijndoelstellingen van de onderneming met betrekking tot ESG en de geboekte vooruitgang daarin; Informatie over immateriële activa (bijv. sociaal kapitaal).

Momenteel is de rapportage over duurzaamheid alleen van toepassing voor grote bedrijven. Maatschappelijk staat duurzaamheid echter hoog op de agenda en dat betekent dat in de toekomst mogelijk ook een rapportageverplichting voor u als gemeente gaat gelden. Wij gaan graag met u in gesprek over hoe ESG binnen de gemeente is vormgegeven en hoe ontwikkelingen hierover worden gemonitord. Wij kunnen u ondersteunen bij de uitwerking van uw duurzaamheidsstrategie, het adviseren omtrent te nemen acties omtrent uw duurzaamheidsstrategie en u te ondersteunen bij de bewaking van de realisatie van de strategie door middel van KPI’s en dashboarding.

20

Bijlagen

Bijlage – Gecorrigeerde controleverschillen De hieronder opgenomen tabel bevat alle afzonderlijk geïdentificeerde en gecorrigeerde controleverschillen boven de door ons gehanteerde rapporteringstolerantie. Fouten Aard van de controleverschillen

€

Herpresentatie schulden aan overheidslichamen (presentatie)

202.372

Herpresentatie aanwending voorziening (presentatie)

121.115

Totaal gecorrigeerde controleverschillen

347.404

Er resteren geen ongecorrigeerde verschillen > de rapporteringstolerantie.

22

Contactgegevens drs. B. Smeenk RA Director Audit +31 6 15 59 17 58 b.smeenk@bakertilly.nl S. Schilders MSc RA Manager Audit +31 6 13 29 83 64 s.schilders@bakertilly.nl

Kantoorgegevens: Baker Tilly (Netherlands) N.V. Bijster 39 4817 HZ BREDA Postbus 3814 4800 DV BREDA T: 076 525 00 00

23