Bijlage 3 Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021 v2.0
Tekst van het document
jaarrekening 2021
1 Inhoud 1 2 3 4 5 6
7
8
9 10
2
Inhoud Voorwoord Managementsamenvatting In één oogopslag Leeswijzer Programma verantwoording 6.1 Programma 1: Participatie 6.2 Programma 2: Inkomensvoorziening 6.3 Overhead 6.4 Algemene dekkingsmiddelen Paragrafen 7.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 7.2 Financiering 7.3 Onderhoud kapitaalgoederen 7.4 Bedrijfsvoering 7.5 Verbonden partijen Jaarrekening 2021 8.1 Balans per 31 december 8.2 Toelichting op de balans 8.3 Waarderingsgrondslagen 8.4 Overzicht van baten en lasten 8.5 Toelichting op de baten en lasten 8.6 Investeringskredieten 8.7 Projecten 2021 8.8 Begrotingsrechtmatigheid 8.9 Incidentele baten en lasten 8.10 Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserve Wet normering topinkomens Bijlagen 10.1 Sisa Verantwoording 10.2 Gemeentelijke bijdrage bedrijfsvoering 10.3 Aantallen per 31 december 2021 10.4 Effect balans inkomensdebiteuren 10.5 Overzicht naar taakveld 10.6 Verdeling bedrijfsvoeringskosten
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
2 4 7 14 16 17 17 21 23 26 27 27 35 37 38 41 46 46 48 56 60 61 72 73 74 76 76 78 82 82 85 86 87 88 89
11
12
13
Jaarrekening 2021 Stichting Werkzaak Plus 11.1 Bestuursverslag 11.2 Waarderingsgrondslagen En Bepaling Van Het Resultaat 11.3 Balans per 31 december 2021 11.4 Resultatenrekening 2021 11.5 Toelichting op de balans per 31 december 2021 11.6 Toelichting op resultatenrekening 2021 Jaarrekening 2021 stichting Flex & Zeker 12.1 Bestuursverslag 12.2 Waarderingsgrondslagen en bepaling van het resultaat 12.3 Balans per 31 december 2021 12.4 Resultatenrekening 2021 12.5 Toelichting op de balans per 31 december 2021 12.6 Toelichting op resultatenrekening 2021 Lijst met afkortingen
91 91 92 93 94 94 95 98 98 99 101 102 102 104 105
Succes verhalen Mark en opleiding Roel en Chris, Chris van Uitert Tweewielers Ben en gemeente West Maas en Waal Marion en Zorgschool Jolanda en Itho Daaldrop Rinse & Grown bio Kidane en CNC Exotic Mushrooms Selam verbindt voor Rivierenland Cambier en Werkzaak helpen samen jongeren 2x Rutger en Puur Betuws
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
6 9 12 34 44 49 57 77 80 90
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
3
2 Voorwoord Uw raden schreven geschiedenis door het lef te hebben om Werkzaak Rivierenland te vormen. U koos voor de belangrijke voordelen van krachtenbundeling. Daarmee is kennis, kunde en slagkracht georganiseerd om mensen met afstand tot de arbeidsmarkt aan werk te helpen. Om waarde toe te voegen aan werkzoekenden, werkgevers en gemeenten. De krachtenbundeling is nog steeds de basis van alles wat Werkzaak doet. Dit bleek in de afgelopen 5 jaar een voorbeeld voor andere regio’s. Wij ontvingen meerdere delegaties uit het land op de Poppenbouwing om onze ervaringen en lessen met veel enthousiasme te delen.
“Ik dacht dat ik dit nooit zou halen, maar mijn werkcoach had vertrouwen in mij en sprak dat uit, waardoor ik het ben gaan doen. Met veel succes!”
4
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Een mens die meedoet en verbonden is, ontwikkelt de maatschappij Werkzaak hielp afgelopen 5 jaar jaarlijks honderden mensen aan een baan met een eigen inkomen. Financieel scheelt dit de maatschappij per jaar per huishouden tenminste 15.000 euro aan uitkeringskosten. Werkgevers vervullen met onze mensen hun vacatures. In deze tijd van arbeidskrapte zien zij steeds beter de mogelijkheden van onze talenten als onderdeel van de oplossing voor hun bedrijfsvoering en groei in de toekomst. Naast groei heeft een baan hebben maatschappelijke impact. De bonus van een baan is groei van zelfvertrouwen, waardering en hoop voor de toekomst van het talent, zijn kinderen én de mensen in zijn omgeving. Dit levert de maatschappij betrokken burgers op die zelf in hun onderhoud voorzien. Mensen die weer meedoen naar hun vermogen zijn meer in verbinding en in staat zijn om zich verder te ontwikkelen. Zij komen tot bloei en dat zien we ook terug in de Rivierenlandse maatschappij. Geld besparen en brede welvaart stimuleren met werk Bij de start van Werkzaak had Rivierenland een tekort van 4 miljoen euro op de rijksbijdrage voor uitkeringen. In 2021 is dit omgebogen naar een voordeel van 3 miljoen euro. Daarnaast bieden we 400 mensen een veilige werkplek (beschut) met begeleiding en ontwikkelmogelijkheden. En 700 mensen zijn gedetacheerd bij werkgevers en krijgen begeleiding van Werkzaak.
Arbeid stimuleert de brede Welvaart. Wat we doen staat in de wet, hoe we het doen staat in het Meerjarenbeleidplan De inclusieve arbeidsmarkt heeft in Rivierenland een hele goede fundering. Het mede door u vormgegeven Meerjarenbeleidsplan 2020-2023 staat als een huis op deze fundering. Het gaf en geeft ons de richting aan om verder te werken aan de inclusieve arbeidsmarkt van de toekomst. De Participatiewet is duidelijk over wat ons te doen staat; mensen begeleiden naar de arbeidsmarkt. Het meerjarenbeleidsplan vertelt ons hoe we dat doen. Ook in de lastige omstandigheden van de pandemie konden we er onze weloverwogen beslissingen op baseren. Uw Meerjarenbeleidsplan is en blijft onze leidraad Het meerjarenbeleidsplan bevat ook een opdracht voor de komende jaren. Ik noem enkele aandachtspunten. Om de kwetsbare mensen te versterken ontwikkelden we een aanpak voor mensen met een hele grote afstand tot de arbeidsmarkt. In West Maas en Waal zijn daarmee de eerste positieve ervaringen opgedaan. U kunt het allemaal lezen in ons online magazine Ben. Veel van onze cliënten hebben te maken met schulden en of psychische problematiek. Beiden krijgen veel aandacht. We gaan aan de slag met de mogelijkheden die technologie, de circulaire economie en sociaal ondernemerschap bieden voor de inclusieve arbeidsmarkt. U gaat er dit jaar meer van horen. Elfriede Boer, directeur Werkzaak Rivierenland
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
5
Mark en opleiding
Als jongere in de bijstand voel je je niet altijd fijn. Mark kent deze situatie en wist er uit te komen. Mét de hulp van zijn werkcoach Antoinette. Hij drukt alle jongeren op het hart om te blijven geloven in zichzelf en de moed niet te laten zakken. “Het was lastig om mijn draai weer te vinden. Ik vond het moeilijk om aan werk te komen. En schaamde me daar ook wel voor. Ik bedoel, ik ben jong en kan wel wat en dan lukt het niet om een baan te vinden. Ik zat in de bijstand en dat voelde eerlijk gezegd helemaal niet goed. Het voelde alsof ik gefaald had. Dat rotgevoel veranderde toen ik in aanraking kwam met Werkzaak. ‘Hij doorliep een aantal stappen, solliciteerde en werd aangenomen.
6
‘Ik ga ook weer naar school. Een opleiding in Utrecht om het DIV systeem nog beter te leren kennen. Daar heb ik straks bij een volgende baan ook wat aan.” “Tegen jongeren die in de bijstand komen zou ik willen zeggen: geef niet op. Het is geen schande om in de bijstand te zitten. Juist als je in de bijstand zit krijg je hulp. Mijn werkcoach Antoinette is er voor me. Ik kan haar altijd bellen en als het nodig is zit ze me ook achter de vodden. En dat is goed. Je bent wie je bent en soms heb je hulp nodig. En die hulp is er. Laat de moed niet zakken en blijf geloven in jezelf. Ook al voel je je niet goed ga dan tóch naar dat sollicitatiegesprek. Vraag dan tóch die uitkering aan. Daar zijn mensen die je verder helpen. Het heeft mij heel erg goed gedaan.”
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
3 Managementsamenvatting Iedereen doet mee in de samenleving. Werkzaak begeleidt mensen bij het vinden en behouden van werk. Dit gaat van instroom via ontwikkeling, groepsplaatsingen en detacheringen met loonkostensubsidie naar uiteindelijke duurzame uitstroom bij werkgevers in de regio. We bieden inkomensondersteuning waar nodig. Rivierenland doet het beter dan het landelijk gemiddelde In 2021 ontwikkelde de arbeidsmarkt zich positiever dan verwacht en begroot. Deze ontwikkeling draagt bij aan de inclusieve arbeidsmarkt omdat werkgevers steeds meer de mogelijkheden van het onbenutte arbeidspotentieel ontdekken. Werkzaak ondersteunt werkgevers hierin en hielp mede daardoor veel mensen aan werk. Het aantal uitkeringsgerechtigden daalde. Rivierenland scoort hier beter dan het landelijk gemiddelde. We signaleren dat bepaalde sectoren en banen last hebben van corona. Dit zien we niet of nauwelijks terug in de instroom de bijstand. Onze doelgroep zijn mensen met complexe problematiek De groep die we bedienen wordt complexer. Complexer in de zin van afstand tot de arbeidsmarkt, schulden, taalachterstand, psychische kwetsbaarheid en combinaties van problemen. Voor deze kwetsbare groep van mensen is de stap naar werk heel groot. Zij stromen niet of moeilijk uit naar duurzaam aan het werk.
Die ontwikkeling is een logisch gevolg van de invoering van de Participatiewet met de toegevoegde nieuwe doelgroepen zoals beschut en zien we nu echt terug in de praktijk. Wij zien wel mogelijkheden voor deze groep om hen samen met werkgevers en de juiste inzet van instrumenten ook een plek te geven op de arbeidsmarkt. Onze investeringen op ontwikkeling (in kleine stappen) en ondersteuning zijn de sleutel waardoor mensen wel werk vinden. Investeren in onze werkzoekenden loont. Onze aanpak, in combinatie met factoren buiten onze invloedsfeer, vertalen zich financieel in een voordelig resultaat. Uitvoering Pluspakket voor tevreden gemeente West Maas en Waal Sinds 1 april 2021 voert Werkzaak drie plustaken uit voor de gemeente West Maas en Waal en haar inwoners: uitvoering van de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening en de begeleiding van werkzoekenden met een klantprofiel 4. We voeren deze taken uit volgens de afspraken in de dienstverleningsovereenkomst. Gemeente West Maas en Waal toont zich tevreden. Een aantal andere gemeenten vroeg ons om ook de dienstverlening van klantprofiel 4 voor hen uit te voeren. We doorlopen samen met deze gemeenten een zorgvuldig proces waarin de zorg voor de inwoner voorop staat. De uitvoering van het pluspakket past in onze filosofie om onze gemeenten maximaal te ondersteunen in integraal werken met de wijkteams en met hun inwoners.
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
7
Innovatie Innovatie is een middel om uitvoering te geven aan ons beleidsplan. Het afgelopen jaar hebben we diverse projecten opgestart. Werkzaak zet in op persoonsgebonden technologieën en productie gebonden technologieën. We streven naar schaalbaarheid en deelbaarheid in Rivierenland. Voorbeelden zijn: Travis een compact vertaalapparaat voor mensen die de Nederlandse taal niet vaardig zijn. Maar ook de voorleesbril voor mensen die laaggeletterd zijn en onvoldoende leesvaardigheid hebben. Allerlei vormen van technische ondersteuning die de werkzoekende kan helpen in ontwikkeling richting werk. Doelen Een aantal doelen wijkt af van de prognose. Het instroompercentage naar een inkomensondersteuning is lager dan de prognose. Dat is natuurlijk fantastisch. Zodra iemand een uitkering aan wil vragen kijken we eerst naar wat deze inwoner kan en of er een werkgever is die behoefte heeft aan dit talent. Als dat zo is stroomt iemand niet in maar krijgt direct een andere baan. De vraag naar arbeidskrachten is erg groot en dat biedt mogelijkheden voor hun talenten. Verder onderzoeken we of mensen recht hebben op onbenutte voorzieningen. Met mensen die wel gebruik maken van inkomensondersteuning bekijkt Werkzaak wat zijn talenten en ontwikkelmogelijkheden zijn. We laten mensen in onze eigen veilige productieomgeving meewerken om inzicht in iemands mogelijkheden te krijgen.
Dan kunnen we mensen detacheren en eventueel plaatsen bij een werkgever met een arbeidsovereenkomst en een loonkostensubsidie. De doelstellingen detachering en loonkostenplaatsing niet zijn gehaald. Daar tegenover staat dat ons ultieme doel van duurzame uitstroom naar reguliere werkgevers (het ultieme doel) ruimschoots is gehaald. Het resultaat is dan ook een steeds kleiner uitkeringsbestand.
Werkzaak gerealiseerde doelen op een rij
42,1%
8
23
364
377
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
280
scan of klik op de QR-code en bekijk meer informatie
Roel en Chris, Chris van Uitert Tweewielers
Je bent blind en wil fietsenmaker worden. Kan dat wel? Roel Scheij is blind én fietsenmaker. Hij is er duidelijk over: “Als je ergens in gelooft, moet je ervoor gaan. Thuis zitten is niks voor mij. Ik werk liever en ben blij met mijn werk. Gelukkig zijn mijn collega’s dat met me eens. Ze helpen me en zijn ook blij met mij.” Werkgever Chris is tevreden: “Ik was best wat huiverig toen Roel bij mij binnenkwam en vertelde dat hij bij mij als fietsenmaker wilde werken. Ik bedoel: (bijna) blind en werken aan onze fietsen?... Kan dat wel? Uiteindelijk blijkt het prima te kunnen! We zijn blij met Roel in ons team.”
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
9
Strategisch partnerschap Samenwerking met werkgevers in de regio blijven we versterken. Deze is gericht op duurzame uitstroom én op de verbetering van de inclusieve arbeidsmarkt in de regio. Werkgevers zien in deze tijd van arbeidskrapte steeds beter de mogelijkheden van onze talenten als onderdeel van de oplossing voor hun bedrijfsvoering en groei in de toekomst. Werkgevers zoeken steeds meer vanuit intrinsieke motivatie de samenwerking met ons op voor het vinden van strategische personeelsoplossingen. Wij zoeken samen met de werkgever naar manieren om personeel te binden, boeien en ontwikkelen. Verder adviseren wij over het inrichten van een meer inclusieve werkomgeving. We zoeken meer strategische partners waarbij werk op locatie van de werkgevers en op onze eigen locatie uitgevoerd kan worden. Bij werkgevers waarmee we al samenwerken zetten we in op uitbreiding van de dienstverlening. Met enkele van hen willen we onderzoeken welke meerwaarde technologische ontwikkelingen in hun werkprocessen kunnen hebben waardoor meer werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt bij hen aan het werk kunnen. Ontwikkeling aantal werkenden Het aantal begeleide werkzoekenden blijft in 2021 redelijk stabiel. De verschuiving van de begeleiding van werkzoekenden uit de Wet sociale werkvoorziening naar de Participatiewet zet zich door.
We zien vier ontwikkelingen: 1 Daling van de Wet sociale werkvoorziening zet door: in 2021 was de daling 7,3%. Deze uitstroom is vrijwel volledig te verklaren door het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Met de invoering van de Participatiewet, stopte de instroom via de Wet sociale werkvoorziening. 2 De rijksdoelstelling was om eind 2021 106 mensen te begeleiden. In werkelijkheid begeleidden we 91 mensen (2020 67 mensen), dit is 78% van onze doelstelling. Van deze 91 mensen op een betaalde werkplek hebben 52% een interne werkplek en 48% een plek bij een externe werkgever. Ook zijn er 23 personen met een indicatie beschut die we begeleidden naar een betaalde werkplek. 3 Het aantal mensen met een loonkostensubsidie vanuit de Participatiewet blijft stijgen: in 2021 met 9,9% 4 De groep jongeren onder de 27 groeit. Dat is zorgwekkend want vaak zijn deze jongeren thuiswonend zonder recht op een uitkering. In het verleden was deze groep bij het UWV bekend als Wajongers (Wet arbeidsongeschiktheid jonggehandicapten). Een regeling voor Jongeren tussen de 18 en 30 jaar die nog niet gewerkt hadden en door een ziekte of handicap niet zomaar in het reguliere arbeidsproces konden functioneren. Zij kregen een uitkering ter hoogte van 75% van het minimumloon. Sinds de invoering van de Participatiewet bestaat deze regeling niet meer.
Veel van deze jongeren krijgen de indicatie beschut. De jongeren krijgen nu vaak geen uitkering. Ze zijn daardoor niet zichtbaar in de cijfers. Werkzaak heeft wel de wettelijke taak om hen te begeleiden. Deze taak pakken we samen met het onderwijs heel gedegen op met een preventieve aanpak door jongeren zonder indicatie direct vanuit van het voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs) te begeleiden. Uitstroom is hoger dan landelijk gemiddelde De uitstroom naar werk als percentage van de totale uitstroom was dit jaar voor Werkzaak 45% en het landelijk gemiddelde was 39%. Werkzaak zet bewust in op intensieve begeleiding van de mensen met een grote(re) afstand tot de arbeidsmarkt vanuit het motto dat iedereen talent heeft. Ons accountteam dat naar de werkgevers gaat en de teams die werkzoekenden helpen bij hun ontwikkeling werken nauw samen. Nadat iemand aan het werk is gegaan houdt de ontwikkeling van de inwoner niet op. Doordat de krapte van de arbeidsmarkt zo groot is bieden werkgevers ook voor ontwikkelmogelijkheden bij hen in huis waardoor ze nog beter zien wat iemand kan en wil leren.
10
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Aantal uitkeringsgerechtigden neemt meer af dan landelijk gemiddelde Het aantal uitkeringsgerechtigden daalde in 2021 met ruim 100 (4,75%) en komt uit op 2.461 uitkeringsgerechtigden. Deze daling is gerealiseerd ondanks de moeilijkere bemiddelbare doelgroep van ons uitkeringsbestand. De landelijke trend was in 2021 een daling van 3%; Werkzaak scoort weer beter dan de landelijke ontwikkeling. We zien zelfs werkzoekenden die na 5 jaar investeren in hun ontwikkeling alsnog uitstromen naar werk. Investeren loont en dat blijft dus belangrijk. Onze maatwerkaanpak voor de werkzoekenden en de werkgevers draagt hier in belangrijke mate aan bij. De realisatie is onder het begrote aantal van 2.732 uitgekomen. We voerden ook de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) uit. Deze ondernemers met inkomstenderving door corona hebben we allemaal individueel gesproken en gevraagd wat men nodig had om de corona periode te overbruggen. Voor een aantal ondernemers betekende dit een heroriëntatie op hun werkzaamheden. Financieel: Werkzaak doet meer voor minder geld Subsidieresultaat Het subsidieresultaat is uitgekomen op een voordeel van 4.842.500 euro. Hierbij is rekening gehouden met de uitvoeringskosten Wsw en de investering in leerwerkroutes.
Het subsidievoordeel is het resultaat van onze investeringen in de ontwikkeling van werkzoekenden met belangrijke voordelen voor de werkgever en de gemeenten. De werkgever neemt een medewerker aan waar hij mee vooruit kan. De gemeente bespaart op uitkeringen. Het investeren levert win-win-win situaties op voor de inwoner, voor de werkgever en de gemeente. Subsidieresultaat Omschrijving
Begroting
BURAP
Jaarrekening
Resultaat BUIG
2.873.000
3.225.500
4.358.900
Resultaat Bbz
18.300
79.800
114.200
Bijzondere Bijstand Subsidieresultaat inkomen
-275.800
-226.100
-195.900
2.615.500
3.079.200
4.277.200
Debiteurenpositie Totaal inkomen Wsw
-842.900 2.615.500
3.079.200
3.434.300
-300.700
518.300
869.100
Wsw - omzetcompensatie
539.100
Totaal werk
-300.700
518.300
1.408.200
Totaal
2.314.800
3.597.500
4.842.500
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
11
Ben en gemeente West Maas en Waal
Kleinschaligheid en persoonlijke aandacht zijn de rode draad in de pilot die Werkzaak voor gemeente West Maas en Waal uitvoert. Het gaat om mensen met een bijstandsuitkering waarvan niet verwacht kan worden dat zij binnen 2 jaar in een reguliere baan aan de slag kunnen. Werkzaak verzorgde al de bijstandsuitkering.
Daar vinden gesprekken plaats en praktijkbegeleider Ben van de Heuvel regelt minimaal drie dagen in de week werk en arbeidsmatige dagbesteding voor wie dat kan en wil. In het online magazine BEN is te lezen wat aandacht kan doen voor mensen die moeite hebben om mee te komen in deze maatschappij. De voorbeelden zijn aansprekend en uit het leven gegrepen.
Werkzaak richtte de al bestaande locatie in Boven-Leeuwen opnieuw in en van daaruit kreeg de begeleiding vorm.
12
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Bedrijfsvoeringsresultaat Het bedrijfsvoeringsresultaat is ten opzichte van de bestuursrapportage uitgekomen op een voordeel van 456.000 euro. Hiervan is het aandeel Wsw al afgerekend met de gemeenten zodat er een positief resultaat resteert van 371.100 euro. Bedrijfsvoeringsresultaat Omschrijving
Begroting
BURAP
Jaarrekening
Verschil
Bedrijfsvoering
21.805.400
21.675.500
21.387.700
287.800
726.200
726.200
530.900
195.300
Uitvoeringskosten Inkomen Inleenvergoeding
3.192.400
2.424.700
2.508.600
-83.900
Participatiebudget
-3.422.700
-3.560.700
-3.463.200
-97.500
-152.400
152.400
Participatiebudget – extra Omzet
-8.534.800
-7.186.700
-7.188.600
1.900
Bedrijfsvoeringsresultaat
13.766.500
14.079.000
13.623.000
456.000
309.700
224.800
84.900
13.769.300
13.398.200
371.100
Waarvan Wsw Totaal
13.766.500
Totaal financieel resultaat Ten opzichte van de bestuursrapportage is er over 2021 een positief resultaat geboekt van 1.701.000 euro (opgebouwd) uit een hoger subsidieresultaat van 1.245.000 euro en een bedrijfsvoeringsresultaat van 456.000 euro. Ten opzichte van de rijksvergoeding is er ook een positief resultaat, namelijk 3.803.500 euro, die als volgt is opgebouwd. Totaal financieel resultaat Omschrijving
Inkomen
Werk
Totaal
Subsidieresultaat
3.434.300
1.408.200
4.842.500
Bedrijfsvoeringskosten
-939.200
-224.800
-1.164.000
1.183.400
3.803.500
Toeslag
125.000
Resultaat
2.620.100
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
125.000
13
4 In één oogopslag
Resul t
aat
2021
5,152 miljoen
meetbaar maken
40% 42,1%
1,700 1,789
14
4,256 miljoen
364
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
BUIG 3.852.700
Rekening t.o.v. Rijk 4.972.200
4,75% (280)
Resultaat 1.684.400
3%
Begroting 3.287.800
377
Resultaat 371.100
380
Begroting 13.644.300
1,200 1,512
7,455 8,028
400
23
Rijk 12.459.000
23
15
5 Leeswijzer In de begroting 2021 legde u de voornemens voor 2021 vast. In deze jaarstukken leggen wij hierover verantwoording af. Conform artikel 24 van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten bestaan de jaarstukken uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit: • Programmaverantwoording • Paragrafen De jaarrekening bestaat uit: • Balans en toelichting • Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting • Sisa verantwoording (bijlage 10.1) • Overzicht van de bijdragen van de deelnemende gemeenten (bijlage 10.2)) • Taakvelden (bijlage 10.5) Het jaarverslag De programmaverantwoording geeft u inzicht in het gerealiseerde programmabeleid en welke acties daaraan bijdroegen. We hebben drie programma’s: 1 Participatie 2 Inkomensvoorziening 3 Overhead Elk programma kent de volgende opbouw: • Wat wilden we bereiken? • Wat hebben we daarvoor gedaan? • Wat heeft het gekost? U leest hier een weergave op hoofdlijnen. In de jaarrekening vindt u de verdieping. Iedere paragraaf een ander perspectief De paragrafen geven u een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting en de jaarstukken. Iedere paragraaf beschrijft het vanuit een ander perspectief. U leest welke beleidslijnen voor beheersmatige aspecten grote financiële gevolgen kunnen hebben of van belang zijn voor het realiseren van de programma’s.
De jaarrekening De jaarrekening geeft per programma inzicht in de opbouw van het jaarresultaat dat via een gezuiverd exploitatieresultaat vóór bestemming leidt tot een jaarresultaat na bestemming. Gezuiverd exploitatieresultaat is een resultaat zonder de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves. Andere onderdelen van de jaarrekening zijn: • Balans met een toelichting op de balansposten • Overzicht van incidentele baten en lasten • Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (bijlage 10.1)
16
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
6 Programma verantwoording 6.1 Programma 1: Participatie Wat wilden we bereiken? • Eraan bijdragen dat iedereen met arbeidspotentieel duurzaam en zo regulier mogelijk aan het werk kan zijn en blijven. Hierdoor krijgt iedereen de kans naar zijn maximale vermogen mee te doen in de maatschappij. • Bevorderen dat werkgevers maatschappelijk en sociaal verantwoord ondernemen. De uitvoering binnen het programma richt zich op de ontwikkeling van werkzoekenden en mensen die werkzaam zijn met een arbeidsbeperking en daar waar mogelijk, het bevorderen van uitstroom naar duurzaam werk zodat zij zoveel mogelijk zelfstandig in het levensonderhoud kunnen voorzien. We zetten in op ontwikkeling en versterking door begeleiding, opleiding en (tijdelijke) dienstverbanden om werkzoekenden via matching te plaatsen in de arbeidsmarkt. We zetten activiteiten in die direct of indirect bijdragen aan onze (hoofd)doelstellingen. We boeken resultaten op parttime werk, vaak een eerste stap om eigen inkomen te kunnen genereren. We bevorderen uitstroom ook met plaatsingen bij werkgevers via detachering (individueel of in een groep) en met loonkostenplaatsingen. Zijn mensen eenmaal aan het werk, dan zorgen we voor begeleiding op en naast de werkvloer. We zorgen dat mensen op een goede manier aan het werk kunnen blijven door coaching, training en opleiding.
Werkgevers ondersteunen we bij het werken met mensen met een arbeidsbeperking. Verder ondersteunen we werkgevers in de regio bij verschillende strategische personeelsvraagstukken en het realiseren van hun Social Return on Investment (SROI). Wat hebben we daarvoor gedaan? In de kadernota 2022 zijn de doelstellingen voor 2021 geactualiseerd. In de tabel staan deze doelstellingen en de realisatie over 2021. Indicatoren Concrete doelstelling
Activiteit
Doelstelling
Realisatie 2021
Inzet instrumenten
Realiseren van het aantal detacheringen
400
364
Groei van het aantal groepsplaatsingen met 5
23
23
380
377
Landelijk gemiddelde
280
Het aantal plaatsingen met (externe) loonkostensubsidie Uitstroom 1
Het realiseren van duurzame uitstroom
Mensen die eerst gedetacheerd waren, werken nu regulier met of zonder een loonkostensubsidie. Dit draagt bij aan onze hoofddoelstelling van duurzame uitstroom. Dit verklaart een deel van de daling van het aantal detacheringen; steeds meer werkgevers nemen mensen na hun detacheringsperiode vast in dienst. Ook nemen werkgevers meer medewerkers vanuit de Participatiewet meteen in dienst, in plaats van via detachering. In veel gevallen heeft de medewerker een verminderde loonwaarde. Werkgevers worden gecompenseerd met een loonkostensubsidie en Werkzaak levert een werkcoach voor de begeleiding van de werkende en werkgever. Werkzaak heeft het instrument groepsplaatsingen. Dit zijn werkgevers waar ten minste 5 medewerkers werken van Werkzaak. Omdat de begeleiding dan wat intensiever en groepsgericht kan plaatsvinden, is dat een zeer effectief instrument voor mensen met een arbeidsbeperking. Het aantal groepsplaatsingen is ook indicatief voor het aantal extra beschutte plekken bij reguliere werkgevers. 1
De gerealiseerde aantallen bij duurzame uitstroom loopt verder op omdat er met terugwerkende kracht wordt geregistreerd.
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
17
In 2021 hadden we 23 groepsplaatsingen, dit was ook de doelstelling voor 2021. Verder zien we dat werkgevers arbeidskrachten overnemen, vaak zonder financiële ondersteuning. Dat is een positieve ontwikkeling voor het normaliseren/realiseren van de inclusieve arbeidsmarkt. Ontwikkelingen in 2021 • Implementatie voorbereiden van de Keuzehulp Instrumenten Eva voor werkzoekenden én werkcoaches. Dit instrument is samen met TNO ontwikkeld en geeft meer inzicht in de mogelijkheden en effectiviteit van ons instrumentarium. De daadwerkelijke implementatie is in het eerste kwartaal van 2022 en leidt tot een verhoogde effectiviteit door de meer wetenschappelijk onderbouwde inzet van instrumenten. • Door het project Klant in beeld activeren we werkzoekenden nog beter op het pad naar werk. Werkzoekenden hebben continu een actueel plan van aanpak. Dit ondersteunt ook de juiste inzet en gebruik van de Keuzehulp Instrumenten Eva. • De loonkostensubsidie is een belangrijk hulpmiddel voor de inclusieve arbeidsmarkt. Werkzaak zet loonkostensubsidie al vanaf de start volop in terwijl er toen nog geen volledige compensatie van het Rijk was. En met succes. We behalen er in vergelijking met de rest van Nederland een bovengemiddeld resultaat mee (bron: Divosa benchmark). Gemiddeld zijn er via Werkzaak rond de 380 mensen met een loonkostensubsidie aan het werk.
We hebben in 2021 de implementatie voorbereid van één duidelijk en eenvoudig proces voor het inzetten en uitbetalen van loonkostensubsidies. Met ingang van 1 juli 2022 is dit proces operationeel. Vanaf 2022 vergoedt het Rijk ook de werkelijke kosten van loonkostensubsidies op declaratiebasis. Deze aanpassingen maken het voor werkgevers aantrekkelijker om loonkostensubsidie in te zetten. • Onze aanvraag voor een tweede subsidie van ruim 880.000 euro uit het Europees Sociaal Fonds is in 2021 gehonoreerd. De toekenning vloeit voort uit het Europees fonds coronamaatregelen en richt zich op de ondersteuning van de werkzoekenden. • We benutten de kansen voor werkgelegenheid vanuit onze strategische thema’s sociaal en circulair ondernemen in samenwerking met onze partners. Voorbeelden zijn Cirtex en Puur Betuws. Cirtex richt zich op het circulair maken van textiel naar grondstof voor nieuwe producten samen met de Avri. Puur Betuws richt zich op de ontwikkeling, verkoop en distributie van lokale producten. • Samen met de gemeenten is besloten om in Rivierenland te komen tot een Werkgeversservicepunt (WSP) als samenwerkingsverband voor werkgeversdienstverlening van UWV, gemeente Buren, gemeente NederBetuwe en Werkzaak Rivierenland. Hiermee is uitvoering gegeven aan wetgeving en proberen we nog beter vindbaar te zijn. • Het nog beter aanbieden van onze digitale dienstverlening.
Corona heeft als een versneller gewerkt voor het ontwikkelen van meer digitale dienstverlening, met aandacht voor de kwaliteit. www.werkzaakrivierenland.nl is vernieuwd met ook verbeterde online formulieren. • Continueren van verbeteren van dienstverlening en efficiency in onze processen. • Het doorontwikkelen van technische ondersteuning op de werkvloer met het project Techniek en Inclusie. Met persoonsgebonden technologieën zoals een handzaam formaat vertaalcomputer, Virtual Reality bril voor beroepenoriëntatie en proces gebonden technologieën zoals augmented reality. • Samen met het ROC en Cambium de leerwerkroutes doorontwikkelen. Strategisch partnerschap Samenwerking met werkgevers in de regio blijven we versterken. Deze is gericht op duurzame uitstroom én op de verbetering van de inclusieve arbeidsmarkt in de regio. Werkgevers zien in deze tijd van arbeidskrapte steeds beter de mogelijkheden van onze talenten als onderdeel van de oplossing voor hun bedrijfsvoering en groei in de toekomst. Werkgevers zoeken steeds meer vanuit intrinsieke motivatie de samenwerking met Werkzaak op voor het vinden van strategische personeelsoplossingen.
18
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Werkzaak zoekt samen met de werkgever naar manieren om personeel te binden te boeien en te ontwikkelen. Werkzaak adviseert ook over het inrichten van een meer inclusieve werkomgeving. Voorbeeld daarvan is de gerealiseerde trainingslijn bij Kuehne en Nagel. Dit is een productielijn van Werkzaak op locatie. We zoeken meer strategische partners waarbij het werk intern en extern uitgevoerd kan worden en daarnaast zetten we in op uitbreiding van de dienstverlening bij bestaande werkgevers. Beschut Werken De rijksdoelstelling was om eind 2021 106 mensen te begeleiden. In werkelijkheid begeleiden we 91 mensen, dit is 78% van onze doelstelling. Van deze 91 mensen op een betaalde werkplek hebben 52% een interne werkplek en 48% een plek bij een externe werkgever. De begeleiding gebeurt door 80 dienstverbanden (2020: 58) en is het afgelopen jaar toegenomen met 38%. Naast de dienstverbanden zijn er 11 mensen (2020: 9) die werken met een externe loonkostensubsidie. Ook zijn er 23 personen met een indicatie beschut die we begeleiden naar een betaalde werkplek. Onze aanpak is een voorbeeld in het land. Bijna de helft van de mensen met een betaalde werkplek beschut werken die wij begeleiden heeft een externe werkplek (44 van de 91 inclusief Speciaal Facilitair). Daar zijn we trots op. Ontwikkeling aantal werkenden Het aantal begeleide werkzoekenden blijft in 2021 redelijk stabiel.
De verschuiving van de begeleiding van werkzoekenden uit de Wet sociale werkvoorziening naar de Participatiewet zet door. We zien drie ontwikkelingen: • Daling van de Wet sociale werkvoorziening zet door: in 2021 was de daling 7,3%. Deze uitstroom is vrijwel volledig te verklaren door het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Sinds de invoering van de Participatiewet, is er namelijk geen nieuwe instroom via de Wet sociale werkvoorziening. • Het aantal mensen met een beschut-indicatie dat begeleid wordt stijgt. In 2021 steeg het aantal dienstverbanden bij Werkzaak met 37,9%. • Het aantal mensen met een loonkostensubsidie vanuit de Participatiewet blijft stijgen: in 2021 met 9,9% De ontwikkeling van de plaatsingen naar dienstverbanden en loonkostensubsidies is als volgt:
Begroot
december 2020
december 2021
259
120
121
58
80
Participatiewet Dienstverbanden Participatiewet Dienstverbanden beschut
4
4
Loonkostensubsidie
Dienstverbanden WIW 235
256
278
Subtotaal
494
438
483
Dienstverbanden Wsw
767
756
696
Loonkostensubsidie
84
97
94
Subtotaal
855
853
790
1.349
1.291
1.273
Wet sociale werkvoorziening
Totaal
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
19
Wat heeft het gekost? (bedragen afgerond op € 100)
Rekening 2020
Begroting
Begrotings-
Begroting na
primitief 2021
wijziging 2021
wijziging 2021
Rekening 2021
Verschil
Totaal lasten
34.999.700
35.863.300
-2.284.800
33.578.500
32.824.100
754.400
Totaal baten
37.022.600
38.860.500
-4.421.500
34.439.000
35.084.300
645.300
Saldo van baten en lasten
2.022.900
2.997.200
-2.136.700
860.500
2.260.200
1.399.700
-1.000
50.000
31.300
81.300
23.200
-58.100
2.023.900
3.047.200
-2.105.400
941.800
2.283.400
1.341.600
Saldo reservemutaties Resultaat programma
Voor de analyse verwijzen we naar hoofdstuk 8.5.
20
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
6.2 Programma 2: Inkomensvoorziening Wat wilden we bereiken? • Wij verstrekken rechtmatig en doelmatig uitkeringen aan mensen die hier recht op hebben. Er blijven mensen aangewezen op een uitkering: tijdelijk ter overbrugging van een situatie waarin er geen werk is en soms permanent bij een vrijstelling van de arbeidsplicht. Bijvoorbeeld als leeftijd of blijvende lichamelijke, verstandelijke of psychische beperkingen werken onmogelijk maakt. Voor sommige mensen is vrijwilligerswerk het maximaal haalbare. Als overbrugging naar werk of naar de AOW is een uitkering een vangnet. Het doel is om deze uitkering alleen te verstrekken aan mensen die daar recht op hebben. Mensen die kunnen werken zijn naar werk begeleid en onrechtmatig gebruik is teruggevorderd. Wat hebben we daarvoor gedaan? Bij de kadernota 2022 zijn de doelstellingen voor 2021 geactualiseerd. Hieronder zijn deze opgenomen met de prognose bij de bestuursrapportage en de realisatie aan het einde van het jaar. Kengetallen Concrete doestelling
Activiteit
Doelstelling
Prognose BURAP
Jaarrekening
Onterecht verstrekte bijstand, al
- Actief invorderingsbeleid
€ 1,200 mln
€ 1,200 mln
€ 1,512 mln
dan niet door gepleegde fraude,
- Aanpassing van beslagvrije voet voorverlich-
wordt teruggevorderd
ting in een problematische schuldsituatie.
Besparing realiseren op
- Zoveel mogelijk werkzoekenden met een
€ 1,700 mln
€ 1,700 mln
€ 1,789 mln
inkomensdeel uit opgegeven
Participatiewet/IOAW- uitkering (gedeeltelijk)
inkomsten
aan werk helpen. 2.583
2.474
2.415
45%
40%
42,1%
- Het resultaat is besparing op BUIG-gelden. Gemiddeld aantal uitkeringen Participatiewet Instroompercentage
Het percentage werkzoekenden dat zich meldt voor een bijstandsuitkering en er daadwerkelijk een beroep op doet.
Conjunctuur Jongeren, flexwerkers en zzp’ers worden zwaar getroffen door de gevolgen van corona. Dit wordt ook in 2021 gevoeld. De Rijksoverheid stopt op dit moment veel geld in de economie om de economische schade op lange termijn te beperken. Ontwikkelingen in 2021 • Werkzaak voert sinds april 2021 de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening uit voor inwoners van de gemeente West Maas en Waal. • Werkzaak continueerde de uitvoering van de Tozo-regeling tot 1 oktober 2021. • Werkzaak voert vanaf oktober 2021 de nieuwe Bbz-light (Besluit bijstandverlening zelfstandigen) uit. • Werkzaak voert heroriëntatiegesprekken met ondernemers die een Tozo-uitkering ontvingen of die extra ondersteuning nodig hebben door financiële problemen. Dit doen we in samenwerking met de arbeidsmarktregio, de gemeentes en het ROC. Het Rijk stelde hiervoor 86.000 euro beschikbaar. • We zetten in op digitalisering en waar nodig op extra capaciteit om de dienstverlening op peil te houden. • Werkzaak startte een pilot om het proces makkelijker te maken voor uitkeringsgerechtigden, die parttime werken. Zo verbetert de dienstverlening en daalt de administratieve last voor deze groep. • Werkzaak voert procesverbeteringen uit op de waardering van de inkomensdebiteuren zodat de gehanteerde inbaarheidspercentages in overeenstemming zijn met het beleid. Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
21
Ontwikkeling aantallen
Begroot
Januari
December
2.474
2.356
154
130
15
17
Inkomensondersteuning Regulier IOAW
2700
IOAZ Bbz
32
Bbz light Tozo
0
Geblokkeerde uitkeringen Subtotaal
2.732
13
10
0
17
804
0
-72
-69
3.388
2.461
Het aantal uitkeringsgerechtigden daalde in 2021 met ruim 100 (4,75%) en komt uit op 2.461 uitkeringsgerechtigden. Deze daling is gerealiseerd ondanks de moeilijkere bemiddelbare doelgroep van ons uitkeringsbestand. Deze daling komt overeen met de landelijke trend. De realisatie is onder het begrote aantal van 2.732 uitgekomen. Beleidsindicatoren In het kader van het Besluit begroting en verantwoording zijn we verplicht de beleidsindicatoren per gemeente op te nemen. De conclusie is dat ondanks de beschikbaarheid van minder banen in onze regio er minder mensen aangewezen zijn op een uitkering ten opzichte van het landelijk gemiddelde. Gemeente
Netto
Aantal
arbeidsparticipatie
bijstandsuitkeringen
Werkloze jongeren
Kinderen in
Lopende reintegratie-
Banen
uitkeringsgezin
voorzieningen
(afgezet tegen
op de 1000 inw.
beroepsbevolking)
op de 1000 inw.
Culemborg
70,1
27,5
1%
5%
5,5
685,6
Maasdriel
70,8
12,8
1%
3%
4,1
646,6
Tiel
67,5
37,2
2%
7%
9,5
844,3
West Betuwe
71,8
14,0
1%
3%
4,9
824,0
West Maas en Waal
69,8
16,3
1%
4%
4,0
556,3
Zaltbommel
71,9
16,6
1%
3%
4,7
819,1
Werkzaak Rivierenland
70,3
21,4
1%
4%
5,7
757,8
Nederland
68,4
34,9
2%
6%
13,5
795,0
Rekening 2020
Begroting
Begrotings-
Begroting na
Rekening 2021
Verschil
Wat heeft het gekost? (bedragen afgerond op € 100)
primitief 2021
wijziging 2021
wijziging 2021
Totaal lasten
62.912.400
48.319.900
4.925.900
53.245.800
52.654.600
591.200
Totaal baten
61.215.200
44.813.700
4.371.900
49.185.600
48.953.600
-232.000
Saldo van baten en lasten
1.697.200
3.506.200
554.000
4.060.200
3.701.000
359.200
0
0
-105.400
-105.400
-15.100
-90.300
1.697.200
3.506.200
448.600
3.954.800
3.685.900
268.900
Saldo reservemutaties Resultaat programma
Voor de analyse verwijzen we naar hoofdstuk 8.5.
22
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
6.3
Overhead
Wat wilden we bereiken? Klantwaarde voor werkzoekenden, werkgevers en gemeenten vergroten met goede informatievoorziening, beleid, ontwikkeling en implementatie van werkwijzen en instrumenten en met innovatie. Wat hebben we daarvoor gedaan? Wijzigen gemeenschappelijke regeling Bestuurders van Werkzaak maakten afspraken over onder meer de verdeelsystematiek, financiering, zeggenschap en overdracht van klantprofiel. Deze afspraken hebben geleid tot een gewijzigde, toekomstbestendige gemeenschappelijke regeling die door het algemeen bestuur is vastgesteld. Gemeenten kunnen extra taken in een pluspakket door Werkzaak laten uitvoeren. Denk aan bijzondere bijstand, schuldhulpverlening en overdracht van de begeleiding van inwoners met een zeer beperkte belastbaarheid en daardoor geen uitzicht hebben op werk met een loonwaarde van minimaal 20% van het wettelijk minimumloon. Op verzoek van gemeenten onderzoeken we de mogelijkheden van overdracht van de klantprofiel 4 taken aan Werkzaak. Pluspakket gemeente West Maas en Waal Sinds 1 april 2021 voeren we voor de gemeente West Maas en Waal de begeleiding van inwoners met klantprofiel 4 uit. Werkzaak verzorgt ook de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening. We voeren deze dienstverlening succesvol uit en de afspraken zijn vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst.
De kosten worden met deze gemeente afgerekend en maakt onderdeel van de begrotings- en verantwoordingscyclus. Meerjarenbeleidsplan In 2019 stelden we het meerjarenbeleidsplan 2020-2023 op. In 2021 is dit plan de leidraad voor ons handelen geweest. • De waarden meedoen, verbinden en ontwikkelen ondersteunen ons dagelijks in het maken van keuzes en in het leveren van klantwaarde. • We organiseerden 6 InspiratieZaken over de verschillende thema’s in het meerjarenbeleidsplan. Bedoeld om medewerkers te inspireren en verbonden te houden met de lijn van het meerjarenbeleidsplan. • In 2022 en 2023 gaan we verder met de opdracht in ons meerjarenbeleidsplan. Enkele aandachtspunten zijn cliënten die te maken hebben met schulden en of psychische problematiek. Beiden krijgen veel aandacht. We gaan aan de slag met de mogelijkheden die technologie, de circulaire economie en sociaal ondernemerschap bieden voor de inclusieve arbeidsmarkt. Cao aan de slag Per 1 juli 2021 geldt de cao Aan de Slag voor mensen met een arbeidsbeperking die onder de Participatiewet vallen. Deze cao hebben we geïmplementeerd. Op 31 december 2021 boden we 94 mensen een tijdelijk dienstverband onder deze cao. Dit dienstverband stelt hen in staat zich te ontwikkelen naar een dienstverband bij een regulier werkgever.
Project Sterk door werk In het project Sterk door werk willen we mensen die psychisch kwetsbaar zijn duurzaam naar werk bemiddelen en begeleiden op het werk met de methodiek Individuele Plaatsing en Steun (IPS). De trajectbegeleider IPS neemt plaats in het behandelteam in de GGZ. Behandeling en (het traject naar) werk versterken elkaar. In dit project werken Werkzaak, GGZ, UWV en gemeenten nauw met elkaar samen. Werkzaak is de eerste 6 trajecten gestart.
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
23
Innovatielab Om innovatie te faciliteren is er een innovatielab ingericht. Het innovatielab ondersteunt en monitort het innovatieproces en motiveert medewerkers en klanten om met nieuwe ideeën te komen. In 2021 hebben we onder andere de volgende innovatieprojecten opgepakt: • Technologie voor inclusie We benutten de positieve kansen van technologie voor het inclusiever maken van de Rivierenlandse arbeidsmarkt. Zo realiseren we ook een oplossing voor de structurele krapte op de arbeidsmarkt van nu en de toekomst. Voorbeelden van persoonsgebonden technologieën zijn; Voorleesbrillen, Stress monitoring app, Virtual Reality bril voor beroepenoriëntatie, Microlearnings om werknemersvaardigheden te oefenen. Een voorbeeld van procesgebonden technologie is augmented reality. • Doorontwikkeling leerwerkroutes Betere aansluiting van de leerwerkroutes op de werkzoekenden en op de arbeidsmarkt. • Groepsgerichte werkintake Met een groepsgerichte intake willen we empowerment en eigenaarschap van werkzoekenden versterken waardoor zij sneller en duurzaam uitstromen naar werk. • Puur Betuws We hebben samen met onze samenwerkingspartners coöperatie De Fruitmotor en Coöperatie Food Value bijgedragen aan het inrichten van een korte voedselvoorzieningsketen: Puur Betuws. Talenten van Werkzaak verzorgen de opslag en distributie.
De circulaire economie en sociaal ondernemerschap bieden werkgelegenheidskansen die bijdragen aan de inclusieve arbeidsmarkt. • Vrouwelijke nareizigers Specifiek voor de toenemende groep vrouwelijke nareizigers ontwikkelden we een programma dat hen ondersteunt bij het ontdekken, ontplooien en ontwikkelen van hun talenten op weg naar werk. • Circulair textielsorteercentrum Rivierenland De ontwikkeling van een circulair textiel sorteercentrum in Rivierenland biedt werkgelegenheid voor de werkzoekenden van Werkzaak. Bij de proef die is gestart onderzoeken we of de werkzoekenden in staat zijn de sorteeractiviteiten in het toekomstig textielsorteercentrum in Rivierenland uit te voeren. De resultaten van deze proef worden betrokken bij de verdere bestuurlijke besluitvorming van de voorgenomen oprichting van een coöperatie Cirtex. • Keuzehulp Instrumenten Eva De Keuzehulp Instrumenten Eva is voor werkzoekenden én werkcoaches. Dit instrument is samen met TNO en VNG ontwikkeld en geeft meer inzicht in de mogelijkheden en effectiviteit van ons instrumentarium. De implementatie is in het eerste kwartaal van 2022. Deze implementatie gaat leiden tot een meer wetenschappelijk onderbouwde inzet van instrumentarium en verhoogt daarmee de effectiviteit. Wij lopen hierbij landelijk voorop en zijn voor de VNG de partij om mee samen te werken.
Voor de financiering van deze innovatieprojecten benutten we zoveel mogelijk externe financieringsbronnen (subsidies) en benutten we bestaande middelen zoals het Participatiebudget. Waar dit niet mogelijk is, benutten we het hiertoe gevormde innovatiebudget. In 2021 hebben we hieruit een bedrag van 23.200 euro onttrokken.
24
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Wat heeft het gekost? De financiële effecten van overhead zijn onderdeel van het bedrijfsvoeringsresultaat en worden verantwoord in de paragraaf bedrijfsvoering. (bedragen afgerond op € 100)
Rekening 2020
Begroting
Begrotings-
Begroting na
primitief 2021
wijziging 2021
wijziging 2021
Rekening 2021
Verschil
Totaal lasten
9.701.800
10.002.300
1.983.800
11.986.100
12.898.500
-912.400
Totaal baten
12.765.600
10.411.300
4.231.100
14.642.400
14.409.200
-233.200
Saldo van baten en lasten
3.063.800
409.000
2.247.300
2.656.300
1.510.700
-1.145.600
60.900
100.000
300.700
400.700
278.900
-121.800
3.124.700
509.000
2.493.000
3.002.000
1.734.600
1.267.400
Saldo reservemutaties Resultaat programma
“Je bent wie je bent en soms heb je hulp nodig”
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
25
6.4
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen bestaan uit de onderdelen treasury, vennootschapsbelasting en de post onvoorzien. Treasury richt zich op het renteresultaat en dividend. (bedragen afgerond op € 100)
Totaal lasten
Rekening 2020
54.400
Begroting
Begrotings-
Begroting na
Rekening 2021
Verschil
primitief 2021
wijziging 2021
wijziging 2021
102.900
-25.000
77.900
83.400
-5.500
Totaal baten
79.300
52.900
36.000
88.900
122.300
33.400
Saldo van baten en lasten
24.900
-50.000
61.000
11.000
38.900
27.900
0
0
0
0
0
0
24.900
-50.000
61.000
11.000
38.900
27.900
Mutatie reserves Resultaat
Het resultaat heeft betrekking op ontvangen dividend en bankkosten.
26
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
7 Paragrafen Het Besluit begroting en verantwoording (BBV) noemt een aantal verplichte paragrafen. Voor Werkzaak zijn niet alle paragrafen van toepassing. We benoemen de paragrafen die van toepassing zijn voor onze organisatie. Dit leidt tot de onderstaande tabel. Paragraaf
Actie
1.
Lokale heffingen
2.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Opgenomen
3.
Financiering
Opgenomen
4.
Onderhoud kapitaalgoederen
Opgenomen
5.
Bedrijfsvoering
Opgenomen
6.
Verbonden Partijen
Opgenomen
7.
Grondbeleid
7.1
n.v.t.
n.v.t.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing geeft een duiding van het risicoprofiel, de risico’s en het gewenste weerstandsvermogen. Dit is overeenkomstig het BBV. In de tabel ziet u de uitkomsten van de kengetallen. Deze cijfers geven globaal inzicht in de gerealiseerde financiële ontwikkelingen. Kengetallen realisatie 2021
Begroting 2021
realisatie 2020
Netto schuldquote
2,65%
5,88%
1,56%
Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
1,96%
3,16%
0,83%
Solvabiliteitsratio
21,02%
8,72%
13,66%
Structurele exploitatieruimte
-0,49%
0,11%
-0,15%
Conclusie Onze netto schuldquote, als kengetal voor de leningen, ligt fors onder de norm van 90% zoals de provincie ons adviseert. Voor solvabiliteit is het percentage laag (gezond is minimaal 50%) vanwege een lage reservepositie in verhouding tot het balanstotaal. De structurele exploitatieruimte schommelt rond de 0%, wat logisch is voor een gemeenschappelijke regeling.
Weerstandsvermogen Op grond van wettelijke voorschriften kan Werkzaak verplicht worden voorzieningen te vormen voor kwantificeerbare risico’s, verplichtingen en verliezen. Het beleid voor de vorming van het weerstandsvermogen is opgenomen in de gemeenschappelijke regeling Werkzaak Rivierenland. Hierin is bepaald dat, als het resultaat op het Programma bedrijfsvoering het toelaat, tot een plafond van 3% van de jaarlijkse exploitatielasten mag worden toegevoegd aan het weerstandsvermogen. Op basis van de begrote lasten over 2021 is het plafond bepaald op circa 2,828 miljoen euro.
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
27
Het weerstandvermogen wordt gebruikt om onverwachte kostenstijgingen en/of inkomstendalingen (de risico’s) op te vangen, zodat de begrote bijdragen bij de gemeenten stabiel kunnen blijven. Het weerstandsvermogen dat nodig is om de geschatte netto risico’s af te dekken bedraagt 2,1 miljoen euro. Op de balansdatum bedraagt het weerstandsvermogen (Algemene reserve) 2,1 miljoen euro. Dit betekent een ratio van 1,0 ten opzichte van het benodigde weerstandsvermogen als afdekking van de risico’s. Ten opzichte van de in gemeenschappelijke regeling bepaalde maximum van 3% is het huidige weerstandsvermogen lager. Risicoprofiel De hoogte van het weerstandsvermogen is gebaseerd op de relatie tussen de risico’s waar geen specifieke maatregelen voor zijn getroffen en de capaciteit van mogelijkheden die er zijn om de geraamde kosten op te vangen. De risico’s van Werkzaak worden zoveel mogelijk afgedekt met maatregelen zoals het afsluiten van verzekeringen, het vormen van reserves en voorzieningen en het inrichten van de administratieve organisatie en interne controle. Wij vinden het noodzakelijk om de risico’s die van invloed zijn op de bedrijfsvoering inzichtelijk te maken en daar waar mogelijk beheersmaatregelen te treffen.
Door inzicht in de actuele risico’s zijn wij in staat om op verantwoorde wijze besluiten te nemen, zodat de risico’s nu en de risico’s gerelateerd aan toekomstige investeringen in verhouding staan tot de vermogenspositie. Bij de jaarrekening en begroting presenteren we de geactualiseerde risico’s. Terugkijkend naar de bij de jaarrekening 2020 opgenomen risico’s stellen we vast dat een aantal risico’s zich daadwerkelijk hebben voorgedaan. Denk aan nieuwe wetgeving (Tozo) en de kwetsbaarheid op ICT gebied die zeker bij de abrupte omschakeling naar digitaal werken tot heel wat loze uren heeft geleid. Door snel te schakelen en soms moeilijke keuzes te maken hebben we de gevolgen van deze optredende risico’s echter weten te beperken. De verschillende Tozo regelingen zijn we zelf met goede digitale ondersteuning gaan uitvoeren waarbij we vooraf steeds probeerden de risico’s te ondervangen. De omzetdaling is op peil gebleven door onze bewuste keuze om open te blijven en mensen door te detacheren. De economische ontwikkeling in 2021 heeft een positief effect gehad op de prijsstelling. Ook is het Rijk met extra bijdragen gekomen in verband met corona (denk aan compensatie omzet Wet Sociale werkvoorziening). Het risico op vertraging in ons verbeterproces was begin 2020 nog erg groot. In 2021 maakten we mooie (inhaal) stappen waardoor dit risico nu niet meer opgenomen is.
Dit alles heeft er mede toe geleid dat we in 2021 geen beroep hebben hoeven doen op het weerstandvermogen. Risico’s waren ook niet eerder zo complex en met elkaar verweven. Een datalek heeft bijvoorbeeld gevolgen voor de financiën, de bedrijfsvoering én de reputatie. Het is cruciaal dat organisaties risico’s multidisciplinair te lijf gaan en nieuwe tactieken verkennen voor de aanpak. De ambitie van Werkzaak is om kansen- en risicomanagement te integreren in de dagelijkse gang van zaken. In de in 2021 geoptimaliseerde processen zijn kansen en risico’s dan ook expliciet meegenomen.
28
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
Bedrijfsrisico’s Een risico is de kans op een onzekere gebeurtenis met een effect op het behalen van je doelstellingen. Vanuit bedrijfsvoeringsperspectief zijn risico’s gesignaleerd die gevolgen kunnen hebben voor de bedrijfsvoering en voor beleid. De belangrijkste risico’s staan in de tabel risicomatrix. Het netto risico wordt bepaald door de bruto risico’s te verminderen met de ingeschatte effecten van de beheersmaatregelen. Alle bedragen zijn een zo goed mogelijke inschatting. Risicomatrix bedragen * € 1.000 Omschrijving
Bruto-risico
Netto-risico
Beleid
1 Verandering rijkswetgeving en beleid
900
600
600
2 Conjunctuurgevoeligheid (BUIG-budget)
1.500
0
800
300
300
1.200
700
700
700
300
300
6 Omzetdoelstelling
800
400
7 Eigen risico WW
550
50
50
8 Krapte op de arbeidsmarkt
700
400
400
9 Pandemie
500
250
250
7.650
2.800
3 Robotisering en digitalisering 4 Kwetsbaarheid rondom ICT infrastructuur
Bedrijfsvoering
5 Toename problematiek doelgroep vraagt meer begeleiding
Totaal risico’s
300
900
100
2.100
Bestuurlijke afspraak afrekening Wsw uit positief resultaat
-300
Voordelig resultaat BUIG
-600
Totaal risico’s (na dekking)
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
7.650
2.800
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
0
2.100
29
1. Verandering van (Rijks)wetgeving en/of verandering beleid van gemeenten. Toelichting Er is nieuwe wetgeving zoals de nieuwe Wet inburgering, wijzigingen in de Participatiewet, wet SUWI en de Wet banenafspraak. Soms is niet of pas heel laat duidelijk wie nu welke maatregelen gaat uitvoeren en dat brengt uitvoeringsrisico’s met zich mee. Ook komen er mogelijk wijzigingen in de financieringssystematiek. Bruto risico 900.000 euro Maatregelen De ontwikkelingen nauwlettend volgen en daar flexibel op proberen te anticiperen. De eigen bedrijfsvoering op orde hebben voor een goed imago. Goede resultaten op strategische doelstellingen laten zien. Netto risico 600.000 euro
2. Conjunctuurgevoeligheid Toelichting Gevoeligheid voor onzeker economische ontwikkelingen mede door corona. Werkgevers haken af bij laagconjunctuur. Het vertrek van grotere werkgevers in combinatie met conjunctuur maakt plaatsen moelijker. Historisch gezien kampen wij in onze regio met een na-ijl effect. Daarbij dreigt de toenemende inflatie zowel werk, bedrijfskosten (energie) als investeringen fors duurder te maken. Bruto risico 1.500.000 euro Maatregelen Tijdens hoogconjunctuur ook maatregelen treffen voor laagconjunctuur. Bij laagconjunctuur net wel durven investeren en vangnet- en de springplankfunctie in stand houden. Zorg voor voldoende spreiding over meerdere werkgevers. Limiteer het aantal werknemers per bedrijf. Hou contractvoorwaarden tegen het licht. Zet in op mobiliteitscentrum. Werk met scenario’s. Anticipeer op compensatie via BUIG gelden en loon- en prijs indexatie en zet in op extra financiering door bijvoorbeeld subsidies. Netto risico 0 euro (door voor verwacht resultaat een stelpost in te zetten)
3. Robotisering en digitalisering (disruptieve technologie) Toelichting Veranderen van werkprocessen en meer behoefte aan hoger opgeleid personeel waardoor onze doelgroep minder plaatsbaar is. Dit kan, mede door het werken op afstand in verband met corona, versneld gaan optreden. Bruto risico 800.000 euro Maatregelen Strategische keuze maken bij accountmanagement (categorisering klanten en inzetten op sociaal ondernemerschap) en het (intern) opleiden en ontwikkelen. Onder meer door over te stappen naar meer duurzame werkgevers zoals beschreven bij arbeidsmarktbeleid (strategische partnerschappen). Programma techniek en inclusie (zoals virtual reality en augmented reality) inzetten en verbinden aan leerwerkroutes en praktijkinnovaties om ervoor te zorgen dat onze werkzoekende wordt opgeleid voor de toekomst. Onderzoek naar inzet expertise van inclusieve engineering. Proactief inspelen op de krapper wordende arbeidsmarkt. Netto risico 300.000 euro
30
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
4. Kwetsbaarheid rondom ICT-infrastructuur Toelichting Bij falende ICT-systemen en/of hacks kan de hele automatisering uitvallen waardoor niemand (zowel ambtenaren als medewerkers in de productiehallen) kan werken. Door het meer op afstand werken wordt dit risico steeds omvangrijker. Denk hierbij ook aan risico’s op het gebied van cybercriminaliteit. Door de abrupte omslag naar digitaal werken blijkt dat onze huidige hardware niet meer voldoet Bruto risico 1.200.000 euro Maatregelen Goed projectmanagement en anticiperen op mogelijke problemen. Huidige situatie en gewenste situatie in kaart brengen. Het informatiebeveiligingsbeleid is in 2020 vastgesteld. Nu gaan we verder met borging via een multidisciplinair aanpak met veel aandacht voor bewustwording. Onderzoek het afdekken van cyberrisico’s bijvoorbeeld in Servicelevel agreements met leveranciers of door verzekeren. Verder uitrollen van de in 2021 gedane investeringen in mobiele telefoons en laptops die vanaf 2022 ook centraal beheerd worden. Netto risico 700.000 euro
5. Toename problematiek en meer multiproblematiek bij de doelgroep Toelichting De eisen van de werkgevers nemen toe en de huidige doelgroep heeft vaak meervoudige problemen. Dit vraagt een forse tijdsinvestering van onze interne organisatie mede door afstemming met andere organisaties. Het aantal mensen met psychische klachten en de ernst van de psychische klachten zijn toegenomen door corona. De effecten van de wetswijziging in 2015 leiden tot een grotere groep in de reguliere Participatiewet. Dit risico wordt versterkt door mogelijke dienstverleningsovereenkomsten voor de begeleiding van inwoners met een zeer beperkte belastbaarheid (klantprofiel 4). De overname van deze groep mensen met klantprofiel 4 biedt hen ook weer kansen en een synergievoordeel voor de regio. Door het dalende bestand Wsw raken we de opgebouwde infrastructuur voor Wsw kwijt. Daarnaast zien we een toename van niet uitkeringsgerechtigden (nuggers) en vso pro jongeren waarvoor geen toereikende financiering mee komt. Ook is er in toenemende mate een groep mensen (zoals voormalig Wajongers) die met hogere loonwaarde kan werken maar wel duurzaam begeleiding nodig heeft om aan het werk te blijven Bruto risico 700.000 euro Maatregelen Goede opleidingsmogelijkheden en inzet van effectieve instrumenten waarmee de kansen van deze groep vergroot worden.
Instrumentarium aanpassen (Keuzehulp instrumenten Eva) en de regie zoveel mogelijk in eigen hand organiseren (onder andere monitoring ontwikkeling caseload). Om in de toekomst als sociaal ontwikkelbedrijf even effectief te blijven, moet de infrastructuur vanuit de Wsw blijven. Monitoren en bijsturen inzet participatiebudget. In kaart brengen groei nuggers en vso pro jongeren en (financiële) businesscase met gemeenten gaan bespreken. Netto risico 300.000 euro
Werkzaak Rivierenland jaarrekening 2021
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 11-04-2022
31
6. Omzetdoelstelling wordt niet gehaald. Toelichting De mogelijkheden om omzet te genereren staan onder druk doordat de afstand tot de arbeidsmarkt van de huidige doelgroep toeneemt. Ook het aantal dienstverbanden daalt. Dit zet de kwaliteit van de dienstverlening (groepsdetacheringen en schoonmaak) onder druk. De gecontracteerde diensten kunnen niet geleverd worden waardoor de omzet daalt. Bruto risico 800.000 euro Maatregelen De concurrentiepositie verbeteren, het prijsbeleid stringenter toepassen en effectievere begeleiding met als doel efficiëntere productie. Inzetten van innovaties uit het programma Technologie en Inclusie. Investeren in achterstallig onderhoud en verdere vervanging van oude machines met de al extra toegekende gelden. Aandacht voor het landelijke project Simpel switchen in de Participatieketen. Strategisch partnerschappen aangaan met werkgevers om samen risico’s te spreiden. Netto risico 400.000 euro waarvan 75% ten laste komt van de rijksvergoeding Wet sociale werkvoorziening