Bijlage 2 Scenariostudie Beleidsplan Groen Maasdriel 2026-2030

Bijlage 2 Scenariostudie Beleidsplan Groen Maasdriel 2026-2030 Naar een kwalitatief goede basis voor groen

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 1

1

INLEIDING

De openbare ruimte is een belangrijke factor voor fijn en veilig wonen en leven. Een prettige woon- en leefomgeving is mooi, schoon, veilig en groen. Groen wordt gezien als essentieel voor gezondheid, biodiversiteit, klimaatadaptatie en het welzijn van inwoners. De gemeente bouwt voort op bestaand beleid. Het groenbeleid 2026-2030 richt zich op het behouden en versterken van de leefomgeving door zorgvuldig beheer en uitbreiding van het gemeentelijk groen.

2

BELEIDSPLAN GROEN MAASDRIEL 2026-2030

In het Beleidsplan Groen Maasdriel 2026-2030 geven we aan wat de strategie en het beleid is voor de periode 2026-2030. De daaruit voorkomende opgave is de basis van de beheer en onderhoud activiteiten en/of maatregelen die nodig zijn om invulling te geven aan dit beleid. Nog voor het opstellen van het Groenbeleidsplan is er met de Kadernota al richting gegeven voor het beheer van het groen. Er is voor de begroting van 2026 €500.000 aanvullend budget beschikbaar gesteld. De belangrijkste redenen van deze toename zijn de hogere prijzen voor onderhoud, een hoger beoogd kwaliteitsniveau voor hotspots en de vraag naar een gebiedscoördinator. Hoewel dit extra budget moet zorgen voor impuls van het kwaliteitsniveau groen, zijn er additionele ontwikkelingen die mogelijk zorgen voor een verdere kostenstijging. Voor de begroting 2026 en verder zijn er een viertal scenario’s uitgewerkt met bijpassende budgetten. 3

SCENARIO’S

BEHEER Het doelmatig beheer bevat verschillende taken zoals het onderhouden, onderzoeken, inspecteren, bijhouden en rehabiliteren van groen. ONDERHOUD De “groene” taken in de bebouwde kom worden uitgevoerd in één contract met een aannemer. Naast dit contract, hebben we contracten met aannemers over boominspecties en onderhoud, bermen maaien in het buitengebied, raamcontracten voor calamiteiten, geven we opdrachten voor overlastbestrijding zoals ratten, roeken, eikenprocessierupsen en luizen in lindes. Het onderhoud onderscheidt zich in verzorgend onderhoud, technisch onderhoud en rehabilitatie. Met verzorgend onderhoud hebben we het voornamelijk over het schoonhouden van de groenvakken (bijvoorbeeld verwijderen van afval). Budgettair is dit grotendeels belegd bij Afval. Technisch onderhoud doelt op alle reguliere onderhoudswerkzaamheden voor de groenvakken, bermen en bomen. Denk hierbij aan snoeien en onkruid verwijderen. Ten slotte kennen we rehabilitatie van groenvakken en aanplant / herplant van bomen. Daar waar het groen niet langer levensvatbaar is rehabiliteren we de groenvakken of planten we een nieuwe boom. KWALITEIT GROEN Voor het bepalen van de kwaliteit van de groenvakken en bermen wordt gebruik gemaakt van de CROW-systematiek. Deze systematiek bevat verschillende kwaliteitsniveaus. In figuur 1 zijn deze kwaliteitsniveaus in beeld gebracht.

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 1

Figuur 1

Kwaliteitsschaal groenvakken o.b.v. CROW-systematiek

De afgelopen jaren was kwaliteitsniveau Basis (B) het uitgangspunt. Met de Kadernota 2026 is voor sommige locaties ook kwaliteitsniveau Hoog (A) als wens opgenomen. Voor bomen kijken we voornamelijk naar de veiligheid en dus technische staat van een boom. Dit doen we aan de hand van BoomVeiligheidsControles (BVCs). Op een frequente en structurele wijze brengen we de mogelijke risico’s en beheersmaatregelen met deze controles in beeld. In de navolgende paragrafen worden de kosten en financiële gevolgen per scenario aangegeven.

Scenario's Onderhoud BIBEKO op B Onderhoud BIBEKO op A Voortzetten bestaande activiteiten Zichthoeken maaien Bestaande plannen actualiseren Ambities en plannen A kwaliteit centra Natuurvriendelijk maaien gefaseerd Ecologisch bermbeheer Onderhoud centrum op niveau A Burger participatie Groenbeheerder Communicatieplan Kadernota Rehabilitatie Motie raad Hotspots op A (speciale locaties niet zijnde centrum gebieden) Gebiedsconcierge

Figuur 1

A X

B X

C X

D X

X

X X X

X X X X X

X

X

X

X X X X X X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

X

Overzicht scenario’s.

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 2

4

FINANCIËN

Om te kunnen voldoen aan de zorgplicht moet de gemeente het groen doelmatig beheren en onderhouden. De kosten hiervoor zijn te splitsen in 2 soorten, exploitatiekosten en investeringen. De exploitatiekosten worden met name ingezet om het reguliere onderhoud uit te voeren. De investeringen zijn de uitgaven voor het rehabiliteren en verbeteren van de bestaande groenvakken en bomen. 4.1

UITGANGPUNTEN FINANCIËN

Bij het bepalen van de benodigde financiën voor het doelmatig onderhoud en beheer worden de volgende uitgangspunten gehanteerd:  Conform richtlijnen BBV (Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies);  Rentepercentage ten behoeve van de te kapitaliseren kosten is 1,5%;  Er vindt geen indexering plaats van de kosten;  Prijspeil augustus 2025;  De meerjarenplanning houdt geen rekening met toekomstige areaaluitbreidingen omdat hier de eerste jaren geen onderhoud wordt verwacht;  Er is geen rekening gehouden met externe invloeden als werkzaamheden aan kabels en leiding en klimatologische omstandigheden;  De eenheidsprijzen voor de onderhoudswerkzaamheden zijn gebaseerd op de eenheidsprijzen die vermeld staan in het beheersysteem;  In de eenheidsprijzen zijn ook de tijdelijke verkeersmaatregelen en de aannemerskosten, te weten: uitvoeringskosten, algemene bedrijfskosten en winst en risico verwerkt;  De eenheidsprijzen zijn exclusief BTW maar inclusief VAT-kosten (voorbereiding, administratie en toezicht); De overige uitgangspunten zijn opgenomen in bijlage 1. 4.2

KOSTEN

4.2.1

EXPLOITATIEKOSTEN

De exploitatiekosten zijn te splitsen in 2 onderdelen. Een gedeelte van de kosten gelden voor alle scenario’s en een gedeelte van de kosten zijn afhankelijk van het gekozen scenario. Algemene exploitatiekosten Deze kosten zijn gegroepeerd en weergegeven per type maatregel: planvorming & onderzoek, beheer en onderhoud, facilitair. De gemiddelde kosten per jaar voor de planperiode staan in figuur 2 aangegeven. De financiële planning van de scenario’s is opgenomen in bijlage 2. Deze exploitatielasten zijn benodigd voor het goede basisbeheer van Groen. Gemiddelde algemene exploitatiekosten per jaar in € Planvorming & onderzoek 138.000 Beheer en Onderhoud 343.000 Facilitair 174.000 Totaal 655.000 Figuur 2 Gemiddelde algemene exploitatiekosten per jaar voor planperiode. Scenario afhankelijke exploitatiekosten Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 3

De kosten die scenario afhankelijk zijn, zijn de kosten voor het planmatig onderhoud van groenvakken, het bermbeheer en facilitair. Planmatig onderhoud van groenvakken gaat om het onderhoudsniveau (B of A). Bermbeheer gaat over het wel of niet ecologisch beheren van bermen in de bebouwde kommen en buitengebied. Facilitair gaat over het betrekken van inwoners bij groenonderhoud, het beoordelen van de aannemer en de kwaliteit die geleverd wordt. In figuur 3 zijn de gemiddelde kosten voor deze onderdelen per jaar per scenario weergegeven.

Scenario A B C D Figuur 3 planperiode. 4.2.2

Opgenomen middelen programmabegroting 2026 in € Beheer Bermbehee Facilitair Totaal groenvakk r en 793.000 130.000 200.000 1.123.000 793.000 240.000 200.000 1.233.000 1.023.000 285.000 335.000 1.643.000 793.000 130.000 100.000 1.023.000 Gemiddelde scenarioafhankelijke exploitatiekosten per jaar voor

INVESTERINGEN

De voorgestelde investeringen zijn voor alle scenario’s gelijk. We zien deze als benodigd voor goed basisbeheer. De financiële planning van scenario 1 (en dus voor de investeringen gelijkwaardig voor 2 en 3) is opgenomen in bijlage 1. Investeringen De gemiddelde investeringen per jaar voor de planperiode staan in figuur 4 aangegeven. Dit betreft het planmatig rehabiliteren van groenvakken en het planmatig aanplanten en herplanten van bomen. De kredieten voor de Rehabilitatie groenvakken waren met de Kadernota 2026 al beschikbaar gesteld, het krediet voor aanplant en herplant van bomen is nieuw. Dit laatste investeringskrediet zien we als benodigd om een gedegen bomenareaal te behouden en verder op te bouwen. Met dit krediet hebben we ook oog voor de biodiversiteit (bijvoorbeeld door te kiezen voor inheemse bomen) en de uitstraling van de omgeving. De financiële uitgangspunten zijn opgenomen in bijlage 2 Gemiddelde algemene investeringen per jaar Investeringen Kapitaallasten Rehabilitatie 231.000 32.000 groenvakken Aanplant en herplant 64.000 6.000 bomen Totaal 295.000 38.000

Figuur 4 4.2.3

Gemiddelde algemene investeringen per jaar voor planperiode. TOTALE GEMIDDELDE KOSTEN PER JAAR

Onderstaand zijn de gemiddelde kosten per jaar per scenario weergegeven. Scenari o

Exploitatieko sten algemeen

A B

655.000 655.000

Exploitatieko sten scenario afhankelijk 1.123.000 1.233.000

Investeringe n (kapitaallast en) 38.000 38.000

Totaal

1.816.000 1.926.000

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 4

C D

655.000 655.000

Figuur 5

4.3

1.643.000 1.023.000

38.000 38.000

2.336.000 1.716.000

Gemiddelde kosten per jaar per scenario voor de planperiode.

KOSTENDEKKING

De bekostiging van deze gemeentelijke taken gebeurt uit de algemene dienst. In de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeente) is aangegeven welke spelregels gelden voor het financieel verwerken van kosten ten aanzien van het onderhoud van groen. 4.3.1

HUIDIGE KOSTENDEKKING

In de begroting 2026 zijn diverse exploitatiebudgetten opgenomen en zijn er nog een aantal investeringskredieten. Voor de komende jaren zijn in de meerjarenbegroting de in figuur 6 weergegeven middelen opgenomen. Opgenomen middelen programmabegroting 2026 in € Jaar Exploitatie 2026 2027 2028 2029 2030 Gemidde ld Figuur 6 4.3.3

1.786.000 1.805.000 1.821.000 1.837.000 1.843.000 1.818.000 Opgenomen middelen in programmabegroting 2026.

KOSTENDEKKING PLANPERIODE 2026-2030 PER SCENARIO.

In figuur 7 is een overzicht gemiddelde kosten en benodigde middelen per jaar per scenario voor planperiode 2026-2030 weergegeven.

Overzicht saldo (beschikbaar-kosten) per scenario per jaar voor periode 20262030 Investeringen gekapitaliseerd Bedragen in € Scenari o

A

Exploitat ie kosten algemee n

Exploitat ie kosten scenario

Investering en (krediet)

655.000

1.123.00 0 1.233.00 0 1.643.00 0 1.023.00

B

655.000

C

655.000

D

655.000

Investering en

Kosten

Beschikba ar begroting

Totaal

295.000

38.000

1.818.000

+2.000

295.000

38.000

1.818.000

295.000

38.000

295.000

38.000

1.816.0 00 1.926.0 00 2.336.0 00 1.716.0

-108.00 0 -518.00 0 +102.00

(kapitaallasten )

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 5

1.818.000 1.818.000

0 00 0 Figuur 7 Overzicht gemiddelde kosten en middelen in € per jaar voor planperiode 2026-2030. Investeringen zijn gekapitaliseerd. Het beheer en onderhoud van het groen op basis van de scenario’s heeft financiële consequenties. In de begroting zijn financiële middelen opgenomen ter dekking van de exploitatielasten en kapitaallasten. Niet elk scenario is kostendekkend.

Scenariostudie Naar een kwalitatief goede basis voor groen 6

BIJLAGEN

1

BIJLAGE 1

FINANCIËLE UITGANGSPUNTEN

Ten behoeve van de financiële doorrekening zijn de volgende uitgangspunten en randvoorwaarden gehanteerd. Algemeen Aspect Startjaar Beschouwde periode Prijspeil

Uitgangspunt 2026 5 Augustus 2025

Rente, inflatie en BTW Aspect Rente op schulden Rentetoerekening Rente op tegoeden Indexering BTW

Uitgangspunt 1,5 % 1 jaar na oplevering werken 0% Nee 21%

Vervangingen Aandachtspunt Prijspeil eenheidsprijzen Eenheidsprijzen planperiode Afschrijven Afschrijvingsmethode bij activatie

Uitgangspunt Augustus 2025 Eenheidsprijzen gemeente Maasdriel Ja Lineair

Afschrijftermijnen Object

Financiële afschrijvingster mijn [Jaar] 25 40

Openbaar groen Bomen

2

BIJLAGE 2

UITVOERINGSPROGRAMMA SCENARIO A

3

UITVOERINGSPROGRAMMA SCENARIO B

4

UITVOERINGSPROGRAMMA SCENARIO C

5

UITVOERINGSPROGRAMMA SCENARIO D

6

7