Bijlage 1 Raadsinformatiebrief duurzaam verwerken incontinentie en luiermateriaal

Aan: de gemeenteraad

Uw brief van

Team Realisatie & Beheer

Uw kenmerk

Telefoonnummer 14 0418

Ons kenmerk

Kerkdriel 18 januari 2021 Verzenddatum

Onderwerp:

Duurzaam verwerken van incontinentie en luiermateriaal.

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze raadsinformatiebrief willen wij u informeren over de mogelijkheden van het gescheiden inzamelen en verwerken van incontinentie- en luiermateriaal op basis van de geactualiseerde businesscase van het project Feniks van de Avri. Inleiding In 2019 heeft de gemeente Maasdriel het omgekeerd inzamelen ingevoerd. Incontinentiemateriaal is toen niet als aparte afvalstroom meegenomen omdat het nog niet mogelijk was deze afvalstroom te verwerken naar grondstoffen. Het incontinentiemateriaal wordt momenteel met het restafval verwerkt. Het uiteindelijke doel is om incontinentiemateriaal apart te gaan inzamelen van het restafval en duurzaam te laten verwerken. ARN (afvalrecycling bedrijf) heeft een methode om incontinentieafval te recyclen naar kunststof, biogas (groene energie), schoon water en kunstmest, biomassa of compost. Avri heeft in 2019 een businesscase opgesteld voor het verwerken van incontinentiemateriaal. Vanaf 1-1-2022 is de capaciteit van afvalverwerker ARN uitgebreid. Hierdoor is het mogelijk om het incontinentie- en luiermateriaal van de Avrigemeenten te verwerken. Op basis van de nieuwe mogelijkheden en de resultaten van de pilots is de businesscase uit 2019 in 2021 door Avri geactualiseerd . Kernboodschap Uw raad heeft op 10 december 2020 de intentie uitgesproken incontinentiemateriaal duurzaam te willen gaan verwerken.

Op dat moment was het nog niet mogelijk om aan te geven welke wijze het meest geschikt is voor onze gemeente, omdat de juiste informatie nog niet voorhanden was. Businesscase 2019 project Feniks In 2019 is door Avri een businesscase voor het project Feniks opgesteld, zie bijlage 1. Dit was de basis voor het uitvoeren van 2 pilotprojecten. Het betreft een pilotproject in de gemeente Neder-Betuwe, waar incontinentiemateriaal huis aan huis is ingezameld. Het Pagina 1 van 4

andere project is in de gemeente West Maas en Waal, waar incontinentiemateriaal en luiers gescheiden ingezameld zijn in verzamelcontainers in de openbare ruimte. De overige Avrigemeenten hebben gekozen voor een financiële vergoeding als compensatie voor de kosten. Conclusies en aanbevelingen pilotprojecten gescheiden inzamelen incontinentie- en luiermateriaal. De navolgende conclusies kunnen getrokken uit de pilotprojecten. De volledige evaluatie is opgenomen in bijlage 2. Financiële regeling draagt niet bij aan doelstellingen De financiële regeling voor inwoners met incontinentiemateriaal is een doelmatige oplossing om deze inwoners tegemoet te komen. Doordat het materiaal niet gescheiden ingezameld wordt draagt deze regeling niet bij aan het verminderen van de hoeveelheid restafval. Huis-aan-huis is relatief erg duur Het aantal inwoners dat zich heeft aangemeld in de gemeente Neder-Betuwe is beperkt. Hierdoor kon de inzameling nu nog op een relatief eenvoudige manier worden geregeld door aan te sluiten bij de route voor bedrijfsafval. Wanneer het incontinentiemateriaal in de toekomst duurzaam verwerkt kan worden bij de ARN, is het echter noodzakelijk om een aparte route te gaan rijden. Dit maakt de huis-aan-huis inzameling relatief erg kostbaar.

Door de spreiding van de containers en het feit dat de containers meestal niet vol zitten, is de inzameling ook nog eens inefficiënt. Containers in de openbare ruimte bieden mogelijkheden voor afvaltoerisme Uit de evaluatie van de pilot van de gemeente West Maas en Waal blijkt dat zij in een jaar tijd 155 ton incontinentiemateriaal en babyluiers hebben ingezameld. Dat is circa 8 kg per inwoner per jaar. In vergelijking met de ervaringen van andere gemeenten, is dit erg hoog. De kans dat inwoners uit omliggende gemeenten gebruik maken van de inzamelvoorzieningen is dan ook aanzienlijk. Dit kan voorkomen worden door gebruik te maken van een pasjessysteem. Alleen inwoners uit de betreffende gemeente kunnen dan gebruik maken van de containers met behulp van hun afvalpas. Businesscase 2021 project Feniks Op basis van de resultaten van de pilot heeft Avri begin 2021 de businesscase geactualiseerd. De twee verschillende inzamelsystemen voor incontinentie- en luiermateriaal hebben geresulteerd in 3 scenario’s die in de businesscase verder zijn uitgewerkt. Dit betreft de drie navolgende scenario’s: 1. Brengsysteem 2. Huis-aan-huis inzameling 3. Combinatie brengsysteem en huis-aan-huis inzameling De systemen verschillen niet alleen in kosten en milieurendement, maar ook in de doelgroep die je bereikt.

De vraag naar een oplossing was met name bedoeld voor inwoners met incontinentiemateriaal, omdat zij tegen hoge kosten aanlopen voor het afvoeren van hun restafval en hier niet voor kiezen. Ook inwoners met babyluiers lopen tegen hoge kosten Pagina 2 van 4

aan. De keuze voor de doelgroep en de keuze voor het inzamelsysteem hangen nauw samen. Onderstaand zijn de benoemde scenario’s beschreven, waarbij extra aandacht wordt besteed aan de relatie tussen de doelgroep en het inzamelsysteem. 1. Brengsysteem Bij het brengsysteem worden semi-ondergrondse containers op centrale plekken geplaatst voor het inzamelen van incontinentie- en luiermateriaal. Deze zullen indien mogelijk geplaatst worden bij andere brengvoorzieningen, zoals glasbakken of textielcontainers. De semi-ondergrondse containers worden voorzien van toegangscontrole. Om het materiaal in te leveren gebruiken inwoners speciale luierzakken. Deze worden verstrekt via diverse distributiepunten, zoals apotheken, drogisterijen en huisartsenpraktijken. 2. Huis-aan-huis inzameling Inwoners met incontinentiemateriaal die daarvoor in aanmerking komen, ontvangen van Avri een speciale container. Avri haalt deze container 1 keer in de 2 weken aan huis op. 3. Combinatie brengsysteem en huis-aan-huis inzameling Inwoners kunnen incontinentie- en luiermateriaal wegbrengen naar de semi-ondergrondse containers in de wijken. Kwetsbare inwoners met incontinentiemateriaal die dit materiaal niet weg kunnen brengen, maken dan gebruik van een huis-aan-huis inzameling. De twee inzamelsystemen bestaan dan naast elkaar.

Dit betekent dat voor beide systemen inzamelmiddelen moeten worden aangeschaft en inzamelroutes moeten worden opgezet. Doelgroep Bij het opzetten van een gescheiden inzameling door middel van een brengsysteem, is het doelmatig om ook de babyluiers mee te nemen. Hierdoor is het aanbod groter, waardoor efficiënter kan worden ingezameld en meer milieuwinst kan worden geboekt. De huis-aan-huis inzameling biedt een hoge service voor (kwetsbare) inwoners met incontinentiemateriaal. Het is ook mogelijk om inwoners met babyluiers gebruik te laten maken van de huis-aan-huis inzameling. Dit brengt wel meer administratie met zich mee. De financiële uitwerking van de diverse scenario’s zijn opgenomen in bijlage 3. In onderstaande tabel zijn de kosten in euro per huishouden in de gemeente Maasdriel opgenomen. Deze kosten zullen als pluspakket via de afvalstoffenheffing bij alle huishoudens in rekening worden gebracht.

Verzamelcontainers Huis-aan-huis inzameling* Combinatie *zonder eenmalige kosten Tabel 1

Maasdriel € 6,78 € 3,95 € 10,72

Gemiddelde AVRI-gemeenten € 5,85 € 3,25 € 9,10

Kosten in euro per huishouden per scenario voor gescheiden inzameling incontinentie en luier materiaal

Pagina 3 van 4

Planning Op 11 februari behandelt het algemeen bestuur van Avri een voorstel over het gescheiden inzamelen van incontinentie- en luiermateriaal. Er wordt het algemeen bestuur van Avri gevraagd om in te stemmen om iedere Avri-gemeente voor 31 maart 2021 aan te laten geven of zij per 1-1-2022 incontinentie- en luiermateriaal gescheiden gaan inzamelen en dit duurzaam te laten verwerken door Avri voor een periode van 5 jaar. Voorafgaand aan de besluitvorming in het Algemeen bestuur gaan wij nog met U in gesprek betreffende de diverse mogelijkheden en het standpunt daarin.

Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van B&W de secretaris,

de burgemeester,

G.T. Wildeman

H. van Kooten

Bijlagen: - Bijlage 1 - Bijlage 2 - Bijlage 3

Businesscase 2019 project Feniks Evaluatie pilots gescheiden inzamelen luier en incontinentiemateriaal Businesscase 2021, financiële uitwerking project Feniks Pagina 4 van 4