Algemene beschouwingen CDA Maasdriel

Algemene Beschouwingen Programmabegroting 2026–2029 Geachte voorzitter, college, leden van de raad en ambtelijke organisatie, Met enige spanning maakten we ons op voor de begroting van het zogenoemde “ravijnjaar” 2026, dat lange tijd dreigde uit te lopen op een financieel debacle, aangestuurd vanuit Den Haag. Gelukkig ligt er nu een sluitende begroting voor ons. Den Haag heeft de herziening van de financieringssystematiek voorlopig doorgeschoven naar 2028. Is het ravijnjaar daarmee slechts vooruitgeschoven? Wij denken dat het meevalt. Ook binnen Maasdriel hebben we de systematiek aangepast. In de Kadernota hebben we als raad onze koers kunnen bepalen. De verwachting is dan ook dat we vanavond op tijd aan de stamppot kunnen, het meeste is immers al gezegd in de voor ons nieuwe oordeelsvormende Commissie. Een sluitende begroting is mogelijk geworden dankzij bijgestelde ambities en een realistische planning, passend bij onze beschikbare capaciteit. Deze begroting ademt optimisme: een positieve ‘staat van Maasdriel’ waar het CDA zich gelukkig mee prijst. De “Het nieuwe verhaal van Maasdriel” moet daar een logisch gevolg van zijn. We hebben samen als raad, college en ambtelijke organisatie gewerkt aan een visie waarmee we jaren vooruit kunnen. We zien bovendien steeds meer vaste krachten op plekken waar vroeger nog wel eens sprake was van een stoelendans.

Rust, reinheid en regelmaat doen ook op de ambtelijke afdelingen hun intrede en dat is een goede ontwikkeling. Die rust en professionaliteit in de uitvoering van beleid zullen ongetwijfeld leiden tot meer waardering van onze inwoners. Dat zien we nu al voorzichtig terug in het terugdringen van de wachtlijsten in het sociaal domein. Mogelijk heeft de preventieve werking van de adviespleinen hieraan bijgedragen. De nieuwe welzijnsorganisatie is ook meer zichtbaar in de kernen. Wij waarderen de participatiecoach die zorgt voor structureel contact met onze inwoners die een grotere afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Ook zijn wij blij met de eenvoudigere aanvraagprocedure voor de minimaregelingen waarbij de consulenten meteen kijken naar landelijke regelingen waarvan inwoners wellicht gebruik kunnen maken. De rust zien we echter nog niet op de afdeling Realisatie en Beheer. Het groenonderhoud en de staat van onze wegen verdienen geen schoonheidsprijs en vragen om aandacht. Niet alles is een kwestie van meer geld; goed management en strak aan de wind zeilen helpen ook. Op het gebied van woningbouw gebeurt veel maar helaas nog te vaak achter de tekentafel. De planmakers doen hun uiterste best, maar lopen tegen vertragingen aan: netcongestie, bezwaren uit de buurt en een woud aan regels op gemeentelijk, provinciaal en landelijk niveau. Snelheid is geboden, voor alle doelgroepen.

Het CDA roept het college dan ook op: als het niet gaat zoals het moet, dan moet het maar zoals het gaat maar we moeten aan de slag. Er zijn mooie projecten opgeleverd, maar het blijft te weinig. Het is ook niet onbelangrijk voor onze burgers dat de nieuwbouwwoningen vooral betaalbaar blijven. Hiermee bedoel ik niet op sociale woningbouw, dat is voldoende afgehecht maar ook het segment wat daarna komt. De inwoners moeten in de regio waar zij werken kunnen wonen. Dat dat met twee salarissen moet in onontkoombaar maar het moet dan wel kunnen. Wij pleiten daarnaast voor eenvoudige regelgeving rond woningsplitsing, mantelwonen, herbestemming van bedrijfslocaties en andere kleinschalige woonvormen die de woningnood helpen verlichten.

Voorzitter, de wereld om ons heen blijft onrustig. Velen hebben hulp nodig, in hun eigen omgeving of omdat zij verjaagd worden en elders moeten schuilen. Op die hulpvraag wil het CDA graag een passend antwoord bieden. Dat roept soms onbegrip op, zeker bij jongeren die zelf al jaren op zolder bij hun ouders wonen. Hun gevoel dat anderen voorrang krijgen is begrijpelijk, maar helpt niet om de samenleving te versterken. Wij moeten de schouders er samen onder zetten voor onze inwoners, maar ook voor mensen die noodgedwongen huis en haard hebben verlaten. Tegelijkertijd moeten we onze eigen veiligheid op orde houden in samenwerking met lokale én internationale partners. De arbeidsmigranten maken structureel deel uit van onze economie. De recente verkiezingsuitslag in onze gemeente laat zien dat er soms een verschil is tussen wat we roepen en wat we doen. Roepen dat alle migranten het land uit moeten, maar vervolgens samen koffiedrinken tijdens de schaft met buitenlandse collega’s of werknemers, dat strookt niet. Laten we eerlijk blijven over onze onderlinge afhankelijkheid. Laten we dus werken aan duurzame oplossingen op de lange termijn en innovatieve oplossingen bedenken voor de huisvesting van deze groepen. We kijken ernaar uit dat onze camping weer echt een vakantiepark aan de maas wordt. Toerisme naar Maasdriel en de Bommelerwaard kan bijdragen aan trots op onze streek.

Bezoekers laten genieten van wat wij zelf soms als vanzelfsprekend zien. Onze verenigingen en inwoners spelen daarin een grote rol. Evenementen als de Kermis in Kerkdriel, de Paardenmarkt in Hedel, het Soepenfestival in Alem en de vele tentfeesten trekken jaarlijks veel publiek. Vrijwilligers staan hiervoor op de bres, maar lopen steeds vaker aan tegen ingewikkelde vergunningstrajecten. Het CDA pleit daarom voor de aanstelling van een eventcoach die vrijwilligers ondersteunt bij vergunningen en het vinden van financiering of subsidies. Hiervoor hebben wij een motie ingediend. In 2026 is er wederom een kunstverkiezing onder de kunstenaars in onze creatieve gemeente. Zelfs met een uitbreiding van een eigen categorie voor kunstenaars onder de 18 jaar. Ik kijk er naar uit wat er in de jeugdige artistieke breinen zal ontspruiten en de hal van het gemeentehuis zal gaan sieren. In onze vorige beschouwingen spraken we nog over “majeure projecten”. Die term bleek niet geheel passend. Projectmatig werken is inmiddels wel ingezet, maar nog niet overal doorgevoerd. De ZOR is van de lijst geschrapt, maar de discussie over nut en noodzaak van de ontsluiting blijft. Het plan zal waarschijnlijk worden opgenomen in het reguliere wegenbeheerplan, en we verwachten dit terug te zien in de komende verkeers- en vervoersvisie. Het CDA kijkt hier met belangstelling naar uit.

Ook het project De Kreek wordt met belangstelling gevolgd. De wens van de meeste partijen is om vóór de verkiezingen duidelijkheid te geven over de toekomst van dit project. Dat zou ook het CDA graag zien, maar we geven de voorkeur aan een goed uitgewerkt, toekomstgericht plan boven een haastig raadsvoorstel vol amendementen en moties. Kwaliteit gaat boven snelheid. Een project waar we ook met belangstelling naar uitkijken is de realisatie van het gezamenlijke scholenproject de Woerd in Hedel. Na een uitvoerig participatietraject staan de neuzen allemaal

dezelfde kant op. Concentratie van de scholen en een maatschappelijk cluster op één en dezelfde locatie biedt mooie kansen voor de kern Hedel. Voor de Maasdrielse ondernemer willen we aantrekkelijke voorwaarden creëren om te kunnen blijven ondernemen. Goed bereikbare bedrijventerreinen met voorzieningen voor duurzame energie en slimme logistiek zijn daarbij essentieel. De Poort van Maasdriel is een voorbeeld van een project dat snel tot ontwikkeling komt. Met de drie windturbines in Hoenzadriel lijken de energievoorzieningen voorlopig op orde. Ook de glastuinbouw en paddenstoelenteelt profiteren van nieuwe mogelijkheden aan de Veilingweg, waar inmiddels de eerste paddenstoelenkweker van start is gegaan. Het CDA wil daarnaast kijken naar nieuwe bestemmingen voor vrijkomende agrarische bedrijven. We willen geen maagdelijke weilanden opofferen aan industrie, maar bestaande locaties, zoals verlaten champignonkwekerijen, herbestemmen voor passende bedrijvigheid in het buitengebied. De VAB-regeling is niet in alle gevallen toereikend, het VAB-beleid aanvullen met een soort plussenbeleid zoals nu al geldt voor de intensieve veehouderij, zou een mooie optie kunnen zijn om meer maatwerk te bieden. CDA Maasdriel zet zich de komende periode in voor ambities die we daadwerkelijk kunnen realiseren.

Ambities waarin onze kernwaarden steeds terugkomen: gespreide verantwoordelijkheid, solidariteit, publieke gerechtigheid en rentmeesterschap. Tot slot wensen we iedereen veel wijsheid bij de komende gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026. Ook de democratie in Maasdriel viert hoogtij met waarschijnlijk een groter stembiljet als ooit tevoren. We hebben in het Haagse gezien wat versnippering op kan leveren. Laten we hier lering uit trekken als lokale politiek en vooral samen optrekken voor een mooi Maasdriel. Bij de verkiezingen zal het CDA met een frisse, jonge ploeg terugkeren, met een open vizier en met volle overtuiging als volksvertegenwoordiger blijven werken aan het nieuwe verhaal van Maasdriel voor een fatsoenlijk Maasdriel.

Fractie CDA Maasdriel Robert van Dijk, Adriaan van den Bogert, Antwan van Doorn, Sjors Pardoel Maasdriel, 6 november 2025