TOE Bijlage 6 Beeldkwaliteitsplan
Tekst van het document
OKTOBER 2023
BEELDKWALITEITSPLAN MARTINUSKERK LOSSER Architectuur, Interieur, Engineering, Stedenbouw & Landschap www.iaa-architecten.nl | +31(0)53 4804444 | info@iaa-architecten.nl Enschede | De Coöperatie 15-10, 7514 JK Enschede Amsterdam | Sem Presserhof 108, 1087 JG Amsterdam
Wonen in het Martinuspark Voor u ligt het beeldkwaliteitsplan voor de herontwikkeling van de Martinuskerk locatie. Het gebied staat voor een grootschalige vernieuwing waarbij de voormalige kerk op de locatie reeds is gesloopt. De toren is als beeldbepalend element bewaard gebleven om de verbinding te vormen tussen het verleden en de toekomstige herontwikkeling naar een woningbouwlocatie. Dit beeldkwaliteitsplan is opgesteld door IAA Architecten in samenwerking met Ska-pa, de Gemeente Losser en Odin Landschapsarchitecten.
Inhoud 1. Ontwerpprincipes 2. Parkachtig wonen 3. Architectuur 4. Openbare ruimte 5. Voorbeelduitwerking
De Coöperatie 15 7514 JK Enschede 053 480 44 44 info@iaa-architecten.nl uitgevoerd door: Marko Matic Chiel Lansink Oktober 2023 2021119L Martinuskerk Losser |
2
1
Ontwerpprincipes Centraal in het ontwerp staat de Martinus toren als verbindend element tussen verleden, heden en toekomst. Om ruimte en lucht rondom de toren te creëren wordt de bebouwing zover mogelijk naar de randen van de kavel gepositioneerd. Dit effect wordt versterkt door de hoeken van de gebouwen af te schuinen en getrapte balkons te introduceren. Hierdoor wordt de vormentaal van de toren geaccentueerd in het volume van de bebouwing en ontstaat er lucht en ruimte rondom de toren. Door het versterken van de groenstructuur ontstaat een parkachtig karakter waarin de toren het middelpunt vormt. De padenstructuur volgt de nieuwe ontstane zichtassen richting de toren. Door te kiezen voor afgeschuinde gebouwvormen aan het binnenterrein wordt op subtiele wijze gerefereerd aan de hexagonale vormentaal van de Martinuskerk zonder scherpe negentig graden hoeken. De bebouwing voegt zich in het park en dient een alzijdig karakter te hebben waarbij het park tot aan de gevel komt.
4. De toren centraal
1. Toren als verbindend element
3. Afschuinen hoeken
* De Martinustoren neemt een centrale rol in in de planvorming. In volgende fases moet
blijken of er naast draagvlak ook een solide financieringsmodel kan worden gerealiseerd
tussen ontwikkelaar en gemeente voor de transformatie en het behoud van de toren. De
2. Parkachtig wonen
toekomstige functie van de toren zal onderdeel worden van het participatietraject met belanghebbenden.
1. TOREN ALS VERBINDEND ELEMENT
De zichtassen richting de toren dienen als uitgangspunt voor de nieuwe planvorming. De toren is zowel voor de plek zelf als voor de verdere omgeving een herkenningspunt en identiteitsdrager.
2. PARKACHTIG WONEN
De gebouwen dienen vrij in de groene ruimte te worden gepositioneerd en alzijdig te worden ontworpen. Maat en schaal van de gebouwen dienen aan te sluiten op de directe omgeving en zich te verhouden tot de toren. Gebouwen dienen te landen in het park waarbij het park tot aan de gevel loopt.
3. AFSCHUINEN HOEKEN
Kenmerkend voor deze kerk is de vorm afgeleid van de hexagon. Hierbij zijn er geen scherpe negentig graden hoeken maar afgeschuinde hoeken waardoor het gebouw een alzijdige uitstraling heeft. Deze afgeschuinde hoeken komen terug in het nieuwe ontwerp.
4. DE TOREN CENTRAAL
Door de massa getrapt af te laten nemen richting het binnengebied wordt de toren geaccentueerd in hoogte. Hierdoor onstaat een relatie tussen de bebouwing en de toren en komt de toren centraal te staan. Martinuskerk Losser |
3
2
park eerp
laats 2,5 x 5
NIEUWE BOOM
laats 2,5 x 5
Parkachtig wonen
laats 2,5 x 5
park eerp
Parkeren 44 openbare parkeerplaatsen 19 parkeerplaatsen eigen terrein
park eerp
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
tsen
laats 2,5 x 5
park eerp
laats 2,5 x 5
park eerp
worden ingepast in overleg met de gemeente Losser. Op deze manier wordt het parkachti-
NIEUWE BOOM
park eerp
laats 2,5 x 5
ge karakter van de locatie behouden.
laats 2,5 x 5
park eerp
park eerp
laats 2,5 x 5
laats 2,5 x 5
park eerp
park eerp
laats 2,5 x 5
park eerp
park eerp
laats 2,5 x 5
laats 2,5 x 5
park eerp
park eerp
laats 2,5 x 5
Door de positionering van de gebouwen aan de rand van de huidige kavel en de hexagonale vormentaal onstaan er dynamische zichtrelaties van en naar de toren en wordt de ruimte rondom de gebouwen onderdeel van het publieke groen in de omgeving waardoor het gebied een meer openbaar karakter krijgt.
exploitatieovereenkomst. De ontbrekende parkeerplaatsen zullen in het openbare gebied NIEUWE BOOM
park eerp
laats 2,5 x 5
park eerp
NIEUWE BOOM
* Er worden minder parkeerplaatsen op eigen terrein gerealiseerd dan aangegeven in de
laats 2,5 x 5
laats 2,5 x 5
park eerp
19 park
laats 2,5 x 5
park eerp
laats 2,5 x 5
eerplaa
park eerp
laats 2,5 x 5
De Martinuskerk vormt een belangrijk herkenningspunt in Losser. Met name de toren is vanuit veel locaties in Losser zichtbaar en wordt gezien als een identiteitsdrager voor Losser. In het plan behouden we deze toren en krijgt deze een centrale plek in het nieuwe Martinuspark. Rondom de toren zijn drie appartementencomplexen vrij in de groene ruimte gepositioneerd met afgeschuinde hoeken refererend aan de vorm van de huidige Martinuskerk. Door het gebied in zijn geheel te vergroenen ontstaat een aangename woon- en verblijfskwaliteit.
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
la ee rp pa rk 2 x 6
2p
la ee rp pa rk 2 x 6 ats
NIEUWE BOOM
s
n
tse
laa
rp kee
NIEUWE BOOM
ar 4p
1
NIEUWE BOOM NIEUWE BOOM
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s
Gebouw B - 14 app
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
t wc ach sch
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
. t ven ach sch
NIEUWE BOOM
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
nit W-u WT
sen
2 m² WM
aat
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
er er invo wat
8.6
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
rpl
or rofo Hyd
NIEUWE BOOM
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
kee
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
NIEUWE BOOM
par
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
NIEUWE BOOM
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
NIEUWE BOOM
14
37 Appartementen Het structuurontwerp gaat uit van 37 appartementen verdeeld over 3 gebouwen. Als doelgroep wordt er aansluitend op de woonvisie zowel op starters als ouderen ingezet. Door variatie aan te brengen in appartementgroottes binnen het plan kan voor deze doelgroepen in de wensen worden voorzien binnen het plan en ontstaat er een mix die levendigheid aan het gebied kan toevoegen.
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
ats
ar
In het plan worden 19 parkeerplaatsen gerealiseerd achter de gebouwen B en C en 7 parkeerplaatsen naast gebouw B aan de Sperwerstraat.
mk
er er invo wat
74 .14
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
n
tse
laa
rp kee
NIEUWE BOOM
0 kg 100 650 us mp Oly NE KO
m²
s la at ee rp pa rk 5 x 5 2,
nit W-u WT
WM
t Z kas CV
t wc ach sch
flat
NIEUWE BOOM
. t ven ach sch
mk
kpn
NIEUWE BOOM
t kas
10 3.7
3 m²
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
25 .01
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
m²
NIEUWE BOOM
BESTAANDE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
3.796 m2
m²
s
84.14
laat park eerp 2,5 x 5
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
s
eerpla 5 park
NIEUWE BOOM
laat park eerp 2,5 x 5
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
mk
17.33
m²
kpn
laat park eerp 2,5 x 5
Gebouw A - 14 app
m²
water invoer
s
KONE s 650 Olympu 1000 kg
5.59 m²
mk
mk
WM
WM
t wc schach
NIEUWE BOOM
nit WTW-u
t ven. schach
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
t wc schach
WM
t ven. schach
mk
nit WTW-u
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
nit WTW-u
t ven. schach
77.95
NIEUWE BOOM
m²
NIEUWE BOOM 72.42
m²
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
en
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
eerp
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
en
erplaats
4 parke
Martinuskerk Losser |
parkee rplaats 2,5 x 5
en erplaats
parkee rplaats 2,5 x 5
4 parke
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
parkee rplaats 2,5 x 5
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
en
erplaats
5 parke
erplaats
3 parke
laatsen
eerp
12 park
laats park eerp 2,5 x 5
laatsen
13 park
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
NIEUWE BOOM
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
NIEUWE BOOM
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
EUWE OM
laats park eerp 2,5 x 5
2 parke
laats park eerp 2x6
NIEUWE BOOM laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2,5 x 5
laats park eerp 2x6
laats park eerp 2x6
NIEUWE BOOM NIEUWE BOOM
en
erplaats
m²
NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
laats park eerp 2x6
laats park eerp 2x6
NIEUWE BOOM
10.06
s
64.49
laat park eerp 2,5 x 5
CVZ kast
4.87 m²
laats
KONE s 650 Olympu 1000 kg
flat kast
NIEUWE BOOM
atsen
nit WTW-u
park eerp 2,5 x 5
Gebouw C - 9 app NIEUWE BOOM
NIEUWE BOOM
1:300
parkee rplaats 2,5 x 5
4
p
3
Architectuur De basis voor de architectonische expressie is de inmiddels gesloopte Martinuskerk. De zandige kleurstelling vormt het vertrekpunt voor het materialenpalet waarin gemeleerd metselwerk (eventueel in strips) in natuurlijke zandtinten met een rijke kleurschakering de basis vormen. Dit palet wordt verrijkt met accenten in natuurlijke materialen of tinten (zoals hout of beige ralkleuren). Om het individuele karakter binnen het geheel te duiden wordt gekozen voor een kleurschakering in ton sur ton kleuren. Daarbij dient in de architectuur de horizontale belijning te worden versterkt en dienen de buitenruimtes in het volume te worden opgenomen. Hiermee worden de doorlopende gevels onderbroken en wordt de menselijke maat in de architectuur versterkt. Door accenten in hout of beige ral-kleuren aan te brengen ontstaat een warmere uitstraling passend bij een meer dorpse architectuur.
Gemeleerd metselewerk met kleurschakering, diversiteit in metselverbanden en natuurlijke accenten.
Rvs klimsysteem met groen voor blinde geveldelen
Sculpturale getrapte volumes met balkons als onderdeel van volume
Kleurschakering met gemeleerd metselwerk Benadrukken horizontaliteit in gevel
Diversiteit in metselverbanden
Buitenruimte onderdeel van het volume
Kleurschakering in ton sur ton
Horizontaliteit benadrukken
Buitenruimte onderdeel van volume
Accentueren entree met hout
Martinuskerk Losser |
5
Installaties dienen (waar mogelijk) geïntegreerd te worden in de architectuur en dienen niet direct zichtbaar te zijn ofwel in het architectonische ensemble te worden opgenomen als integraal en kwalitatief onderdeel van het ensemble.
Horizontale geleding benadrukt vormentaal architectuur en daarmee identiteit
Groene afbakening terrassen zorgt voor geborgenheid.
Vaste elementen voor zonwering op het balkon dienen in vormentaal en kleurpalet terughoudend en ondersteunend aan het volume te worden uitgevoerd.
Overgangszone Openbaar-prive 1.50 m terras zone rondom gebouw 0.50 m haag zone * Alleen groene erfafscheiding met max 1.20 m hoogte.
Parkachtig tot aan de gevel max 0.70 m grindstrook
Openen gevel voor wooncomfort en ogen op straat door balustrade of glas
Martinuskerk Losser |
6
4
Openbare ruimte Voor de inrichting van de openbare ruimte wordt nadrukkelijk ingezet op een parkachtig karakter. Gebouwen zijn te gast in het park en de bijbehorende verharding voegt zich naar het karakter van dit park. Daarbij wordt de verbinding gezocht met het reeds aanwezige materialenpalet in Losser.
Intensieve en extensieve grasvelden Afwisseling in beheer grasvelden tussen intensief (gebruik) en extensief (kruidenrijk)
Beplanting Weelderige beplantingsvakken met solitaire parkbomen, boomgroepen en kleurrijke heesters. Beplantingsvakken met grote opsluitbanden versterken parkachtig karakter.
Meubilair Aansluiten bij de uitstraling in centrum Losser in straatmeubilair en straatverlichting.
Parkbanden in talud Zitelement nabij Martinustoren opnemen in talud
Voor de beplanting is het uitgangspunt om een weelderige parkachtige uitstraling te realiseren waarbij boomgroepen, solitaire bomen en heesters worden afgewisseld met weelderige beplanting, extensief beheerde grasvelden en intensief beheerde grasvelden. Hierdoor onstaat een grote diversiteit in de parkbeplanting maar ook ruimte voor gebruik. Uitgangspunt voor parkeren is dat het ondergeschikt is aan het parkachtige karakter en zich conformeert aan de inrichting van de straat (subtiele detaillering) of het park (halfverharding).
Boombank Centrale plek in parkachtige setting geintegreerd in het ontwerp van het park.
Gebakken klinker genuanceerd Eenduidige materialisering zonder hoogteverschillen in park voor zowel straat als paden. Parkeren subtiel en ondergeschikt opnemen in straatwerk.
Parkeren - grasbetontegels / halfverharding Versterken parkachtig karakter met grasbetontegels Martinuskerk Losser |
7
5
Voorbeelduitwerking Op de schets wordt zichtbaar hoe de ontwerpprincipes zijn vertaald naar een schetsmatige uitwerking van de architectuur.
Vergroenen Martinustoren
Horizontale geleding Natuurlijke accenten
Buitenruimte onderdeel volume
Vergroenen blinde gevel
Gebouwen worden onderdeel van het Martinuspark Martinuskerk Losser |
8
5
Voorbeelduitwerking Op de schets wordt zichtbaar hoe de ontwerpprincipes zijn vertaald naar een schetsmatige uitwerking van de architectuur.
Ensemble van gebouwen rondom de Martinustoren Martinuskerk Losser |
9