Monitor compleet.pdf

JEUGD & WMO

Lokale monitor Sociaal Domein Kwartaal 1 & 2 van 2022

Halfjaarlijks ontwikkelen we de lokale monitor sociaal domein waarin we u meenemen in de cijfers en opvallendheden van in dit geval de eerste twee kwartalen van 2022. Individuele voorziening vanuit de Jeugdwet is ook maatwerk en komt inhoudelijk overeen met een maatwerkvoorziening vanuit de Wmo. In dit document wordt de term maatwerkvoorziening gebruikt voor zowel een maatwerkvoorziening vanuit de Wmo als een individuele voorziening vanuit de Jeugdwet. Deze sociale monitor is een bijlage bij de programmabegroting waarin we uitsluitend terugblikken op de eerste helft van dit jaar.

Alle soorten maatwerkvoorzieningen in één overzicht Jeugdwet Over het algemeen is het beeld vrij stabiel. Wel is er een lichte verschuiving zichtbaar van ondersteuningsbehoefte 4 (behandeling) naar ondersteuningsbehoefte 3 (therapie). Mogelijk komt dit voort uit het nadrukkelijker sturen op de inzet: ‘zo licht als mogelijk, zo zwaar als nodig’ evenals het sturen op afschalen waar dat mogelijk is.

Inwoners met maatwerkvoorziening (per dorpskern)

Aantal jeugdigen met jeugdhulp in de gemeente

Jeugdwet De afgelopen jaren zien we in alle kernen de ernst en aard van de problematiek onder de jeugd toenemen. In de dorpskernen Overdinkel en Losser wordt al een aantal jaar de meeste jeugdhulp ingezet. In de eerste twee kwartalen van 2022 is er echter een opvallende stijging zichtbaar in de dorpskern Overdinkel. Deze stijging lijkt iets groter te zijn dan voorgaande jaren en zit met name in de inzet van ambulante jeugdzorg tijdens crisissituaties en ondersteuningsbehoefte 3 (therapie). De maatschappelijke ontwikkelingen, zoals toename van aard en ernst en de energiecrisis en het na-ijlefect van de coronacrisis doen hier nog een schepje bovenop.

In de eerste twee kwartalen van 2022 is het aantal jeugdigen dat jeugdhulp (N= 443) ontving nagenoeg gelijk aan het aantal jeugdigen met jeugdhulp in de eerste twee kwartalen van 2021 (N= 446). Er is een lichte stijging zichtbaar in het aantal jeugdigen met jeugdhulp tussen de 4 en 11 jaar. De jeugdigen tot 3 jaar ontvingen minder jeugdhulp dan in de eerste twee kwartalen van 2021. Bij de jeugdigen met jeugdhulp tussen de 12 en 17 jaar is een schommeling te zien. Deze schommeling is elk jaar zichtbaar.

Jeugd

2021 - Q1 & Q2

200

300

238 258 243

150

250

100

200

16%

8%

8%

7%

9%

17%

Dyslexie

Beschikbaarheidsvoorziening

Ondersteuningsbehoefte 2

Maatregelhulp

Diagnostiek

Curatieve zorg

Ondersteuningsbehoefte 3

Wonen en verblijf

Maatwerk jeugd

Wmo De meeste maatwerkvoorziening, 60%, wordt vanuit de Wmo geboden uit de hulpmiddelen en diensten (zoals onder ander rolstoelen en scootmobielen). De maatwerkvoorziening huishoudelijke ondersteuning bedraagt 28%. Het beeld is dat de eerste twee kwartalen van 2022 nagenoeg gelijk zijn gebleven ten opzichte van de eerst twee kwartalen 2021.

7%

48

51

2020 kwartaal 1

16

Losser

Glane / Beuningen

Overdinkel 2021 - Q1 & Q2

De Lutte

28%

Wmo In de dorpskern Losser wordt zowel procentueel als absoluut het meest gebruik gemaakt van maatwerkvoorzieningen. Dit komt met name doordat het aantal ouderen in Losser groter is in vergelijking met de andere dorpskernen. In de eerste twee kwartalen van 2022 is er een stijging in het aantal Wmo cliënten met een maatwerkvoorziening (van 1106 in de eerste twee kwartalen van 2020 naar 1151 in de eerste twee kwartalen in 2022). De stijging in Losser wordt onder andere veroorzaakt door de stijging van de inzet van huishoudelijke ondersteuning en ondersteuningsbehoefte 1 en 2. De andere dorpskernen blijven daarentegen stabiel. Opvallend is dat de ondersteuning in de Lutte een dalende trend laat zien. Vanuit de nieuwe aanbesteding huishoudelijke ondersteuning onderzoeken we of er mogelijkheden zijn om hier meer grip op te krijgen. Daarnaast starten we met een nieuwe pilot dagvoorziening voor ouderen om de inzet van de ondersteuningsbehoeften (dagbesteding) te verminderen.

2022 - Q1 & Q2

1400

2021 kwartaal 3

Jeugdigen 4 t/m 11 jaar

2021 kwartaal 4

2022 kwartaal 1

2022 kwartaal 2

Jeugdigen 12 t/m 17 jaar

Behandeling (ondersteuningsbehoefte 4) wordt al jaren het meest ingezet, waarna therapie (ondersteuningsbehoefte 3) volgt. Wat opvalt is de toename in diagnostiek bij dyslexie (N= 5 in Q1 en Q2 2021; N=26 in Q1 en Q2 2022), terwijl de dyslexie behandeling daalt (N= 46 Q1 en Q2 2021; N= 36 Q1 en Q2 2022). Dit betekent dat er meer diagnostiek wordt toegepast, maar de uitkomsten uiteindelijk niet resulteren in een behandeling voor dyslexie. De invoering van het nieuwe dyslexieprotocol 3.0 per 1 januari 2022 is hiervan de belangrijkste oorzaak. In het nieuwe protocol is de doelgroep verbreed, waardoor meer jeugdigen aangemeld kunnen worden. In het nieuwe dyslexieprotocol komen jeugdigen met ernstige dyslexie in aanmerking voor vergoede dyslexiezorg, ook wanneer ze bijkomende problematiek (zoals ADHD of autisme) hebben. Deze groep was in het vorige dyslexieprotocol uitgesloten. Om op dit proces meer grip te krijgen is pilot 15 “Een duurzaam alternatief voor jeugdigen met dyslexie” opgenomen in het Innovatieplan sociaal domein 2021-2024.

Aantal jeugdigen met ambulante ondersteuning

1200

5%

140 1106 1118 1151

120 100 80

60%

60

600

40 20

289 283 284

0

164 168 157 21

22

35

26

34

0 Ondersteuningsbehoefte 1

2021 kwartaal 2

180

Aantal Wmo-cliënten met ondersteuning per dorpskern

200

Huishoudelijke ondersteuning

2021 kwartaal 1

200

400

Hulpmiddelen en diensten

2020 kwartaal 4

Inzet van de ambulante jeugdhulp (ondersteuningsbehoefte 1 t/m 4)

2022 - Q1 & Q2

800

63%

2020 kwartaal 3

Jeugdigen 0 t/m 3 jaar

1000

26%

2020 kwartaal 2

160

Wmo

5%

19

2020 - Q1 & Q2

Ondersteuningsbehoefte 4

6%

18

8%

31%

2021 - Q1 & Q2

0 57

0

Ondersteuningsbehoefte 1

Wmo

100

20%

34%

50

113 104 122

50

5%

17%

6%

2022 - Q1 & Q2

250

Aantal jeugdigen met ondersteuning per dorpskern

150

Jeugd

Aantal jeugdigen met ondersteuning per leeftijdscategorie

Ondersteuningsbehoefte 2

Losser

Glane

Overdinkel

2020 - Q1 & Q2

2021 - Q1 & Q2

De Lutte 2022 - Q1 & Q2

Beuningen

32

2020 kwartaal 1

2020 kwartaal 2

2020 kwartaal 3

2020 kwartaal 4

2021 kwartaal 1

2021 kwartaal 2

2021 kwartaal 3

2021 kwartaal 4

2022 kwartaal 1

Behandeling

Dagbesteding

Individuele begeleiding

Crisis ambulant

Dyslexie behandeling

Dyslexie diagnostiek

Medicatiecontrole

Therapie

2022 kwartaal 2

losser.nl

PARTICIPATIE & WSW

Lokale monitor Sociaal Domein Kwartaal 1 & 2 van 2022

In- en uitstroom Over de eerste helft van 2022 is de instroom 8 hoger dan de uitstroom. De belangrijkste reden van instroom (totaal 25) is het hebben van onvoldoende inkomsten (10), gevolgd door vestiging vanuit andere gemeente (6). Slechts 1 cliënt gaf aan als gevolg van corona een uitkering aan te moeten vragen.

Aantal huishoudens met een Participatiewetuitkering gedaald De cijfers geven het gemiddeld aantal huishoudens met een Participatiewetuitkering weer over de eerste 6 maanden van 2022. Dit gemiddelde aantal van 254 ligt lager dan het gemiddeld aantal over heel 2021 van 256 en ook over het gemiddeld aantal in het eerste halfjaar van 2021 (257). In Losser kiezen we voor een actieve aanpak en zetten we in op persoonlijke begeleiding, waardoor ook mensen met een lange afstand tot de arbeidsmarkt relatief vaak doorstomen naar betaald werk. In sommige situaties kan een parttimebaan het hoogst haalbare zijn, waardoor er sprake kan zijn van een aanvullende uitkering.

In Losser begeleiden we mensen voortijdig naar werk. Dat doen we onder andere door bij de aanvraag van een uitkering de nadruk te leggen op het vinden van werk. Dat bereiken we door een goede samenwerking met het UWV en het onderwijs. Via deze poortwachtersfunctie zijn er 10 mensen direct doorgeleid naar betaald werk, voordat er een aanvraag voor een uitkering werd ingediend. De belangrijkste reden van uitstroom (in totaal 17) zijn het verkrijgen van arbeid (10) en verhuizing naar een andere gemeente (6).

Instroom 46

44

38 25

1e helft 2020

t/m juni

2022

256 254

Leeftijdscategorie

2020

2021

jun-22

18-26

1,4

1,1

1,6

27-44

3,2

3,3

3,1

45-AOW leeftijd

7,6

8,3

8,4

Wet sociale werkvoorziening

2%

17 8

-4

2021

Gemiddelde tijd in bijstand [jaar]

6%

3%

1e helft 2021

1e helft 2022

Lichte stijging loonkostensubsidie

266

De verdeling van het aantal huishoudens met een Participatiewetuitkering over de verschillende dorpskernen is niet evenredig. Er zitten verschillen tussen de vijf dorpskernen. In verhouding heeft Overdinkel de meeste uitkeringsgerechtigden. Over de afgelopen jaren is echter een dalende lijn te zien in het percentage huishoudens met een Participatiewetuitkering in Overdinkel. Om de cliënten uit Overdinkel intensiever en dichtbij huis te kunnen begeleiden, worden er ook op locatie in Overdinkel gesprekken met cliënten gevoerd. Glane/Beuningen laat een lichte stijging zien. Het laatste half jaar zijn in een woonzorgcomplex van het Leger des Heils in Beuningen een aantal mensen komen wonen, aan wie een uitkering is toegekend. Voor Losser en De Lutte zijn de aantallen nagenoeg gelijk gebleven.

De gemiddelde tijd in de bijstand is licht gestegen, van 5,7 naar 6,1 jaar. Dit betreft zowel mensen met een volledige bijstandsuitkering als mensen die parttime werken en een aanvullend bijstandsuitkering ontvangen.

4%

50

6

2020

Gemiddelde tijd in de bijstand

5%

Saldo

Uitstroom

Percentage huishoudens met Participatiewetuitkering

Per 1 januari 2015 is er alleen nog sprake van uitstroom, vooral door pensionering. De populatie vergrijst sterk en de beperkingen nemen toe. Hierdoor wordt het steeds moeilijker om vrijvallende betaalde plaatsen weer met een goed detacheringstarief in te vullen: het aantal plaatsingen met een geringer (of zelfs nul-) tarief neemt dan ook toe.

1% 0%

De Lutte

Losser

1e helft 2020

Overdinkel

1e helft 2021

Glane / Beuningen

1e helft 2022

Totaal Niettemin is ruim 76% (incl. begeleid werken) werkzaam in een reguliere werkomgeving. Het totale personeelsbestand is van 101 eind 2021 gedaald naar 99 werknemers begin juli 2022 (excl. begeleid werken).

Er is sprake van een lichte stijging in de eerste helft van 2022 in het aantal mensen dat met een loonkostensubsidie aan het werk is. Ieder jaar vindt er nieuwe instroom plaats, o.a. vanuit het Praktijkonderwijs en schoolverlaters van het Voortgezet Speciaal Onderwijs. In Losser werken we intensief samen met het onderwijs, er is bijvoorbeeld sprake van een warme overdracht. Door de goede samenwerking wordt een groot deel van deze groep geplaatst bij een werkgever, waardoor deelname aan het arbeidsproces wordt gestimuleerd en instroom in de uitkering wordt voorkomen. Wij begeleiden deze werknemers ook na plaatsing in samenwerking met de werkgevers.

6% 24%

Beschut Servicebedrijf 40%

Detachering

Gemiddeld aantal cliënten met loonkostensubsidie

Begeleid werken

70

30%

67 50 30%

2020

2021

t/m juni 2022

losser.nl

INNOVATIEPLAN Jongerenparticipatie bij lokale vraagstukken (pilot 7) We hebben een concept projectplan over jongerenparticipatie geschreven ten behoeve van de uitvoering. Dit proces liep parallel aan een aantal andere ontwikkelingen, zoals de opdracht richting Fundament om een jeugdpanel op te richten en de motie Kinderburgemeester. Het jeugdpanel is op dit moment ingericht. Het proces van de motie kinderburgemeester is inmiddels opgestart. Ook dienden zich tijdens dit proces enkele vraagstukken aan vanuit inwoners, waarbij we jongerenparticipatie als middel hebben ingezet. Een concreet voorbeeld hiervan is het inzetten van jongerenparticipatie na een melding van overlast. Door de onderlinge behoefte in kaart te brengen, konden we met een passende oplossing komen.

Faciliteren vindbare informatie jeugdhulp (pilot 9) In augustus 2021 is de website en app Kwikstart gelanceerd, die jeugdigen ondersteunt bij het vinden van bruikbare informatie om zelfstandig zaken te regelen. Deze app voorziet zowel in landelijke als lokale informatie (die we vanuit gemeente Losser zelf beheren). Middels social media, posters en een ansichtkaart aan alle jeugdigen die in 2022 18 jaar worden, is informatie over het gebruik van Kwikstart gedeeld. De QR code die vermeld stond op posters en kaarten is 92 keer gescand in de periode van 16-01-2022 t/m 23-05-2022. De verwachting is dat meer jeugdigen de app of website geraadpleegd hebben, omdat deze ook rechtstreeks te downloaden zijn. Kwikstart is ondertussen zelf begonnen met het verzamelen van data over lokaal gebruik per gemeente. Per 01-01-2023 zullen we voor gemeente Losser de eerste rapportages ontvangen.

Pilots 2022 Jeugd

Voorliggende voorziening jeugd als dagopvang (pilot 12) In april 2022 is dit project van start gegaan met een voorliggende voorziening dagopvang voor jeugd in Losser, onder de naam #Huiskamer. Het doel is een laagdrempelige, lokale voorziening te bieden voor jeugdigen uit de gemeente Losser, met minder stabiele thuissituaties en/of die anders in een duurdere maatwerkvoorziening elders geplaatst werden.

Weerbaarheidstrainingen (pilot 18) Eind 2021 is het plan ‘Preventieve voorziening: weerbaarheidstrainingen voor jeugdigen’ afgerond. In het eerste kwartaal van 2022 is er met de betrokken partijen, waaronder de Sport Fabrik, Het Nederlands Instituut voor Vechtsport en Maatschappij (NIVM) en Stichting Leergeld, overeenstemming bereikt. Als vervolg daarop heeft er een presentatie plaatsgevonden onder de consulenten en zijn scholen, jongerenwerkers en huisartsen op dit project geattendeerd. Begin februari is er in samenwerking met de Sport Fabrik en het NIVM een persbericht uitgegaan, welke in onder andere Hallo Losser en de Tubantia heeft gestaan. Momenteel loopt deze pilot en nemen de eerste jeugdigen deel. Eind van dit jaar (kwartaal 4) worden de eerste resultaten verwacht. Deze zullen terug te lezen zijn in de jaarlijkse lokale monitor sociaal domein van 2022.

Het project wordt gedraaid door één beroepskracht en twee vrijwilligers. Op dit moment nemen er 11 jeugdigen deel aan deze voorziening. De ervaringen van de deelnemende jeugdigen en hun ouders zijn enkel positief. De voorziening laat een maatschappelijke waarde blijken, doordat jeugdigen en hun ouders ook met elkaar in contact komen buiten de dagopvang om. Vanwege het succes van de dagopvang in Losser, zal in het najaar ook gestart worden met deze voorliggende voorziening in Overdinkel. De pilot is vanwege corona later (april 2022) van start gegaan dan aanvankelijk gepland, vanwege de relatief korte looptijd (september 2022) en de uitbreidingswens, zullen we de pilot met een jaar verlengen en in het derde kwartaal 2022 en in het tweede kwartaal van 2023 zullen er evaluaties plaatsvinden.

Innovatiegarage (pilot 17) In het eerste half jaar van 2022 hebben ketenpartners gezamenlijk cliëntreizen opgesteld voor de zorgketenprocessen rondom een kwetsbare oudere die valt en een heup breekt, een oudere in de beginfase van dementie, een oudere die een beroerte krijgt en een oudere met gerontopsychiatrie. Aan de hand van deze cliëntreizen hebben verbetersessies plaatsgevonden. De uitkomst van de sessies is per thema verwerkt in een whitepaper waarin verbeteracties zijn opgenomen. De Innovatiegarage in Noordoost Twente - Zorgfederatie Oldenzaal Er is een start gemaakt met het in kaart brengen van het preventieve educatieaanbod in Noordoost Twente aan de hand van de sociale kaarten van de vier Noordoost Twentse gemeenten. Om ook het aanvullende aanbod in kaart te brengen wordt binnenkort een enquête verspreid onder alle zorg- en welzijnspartijen (inclusief huisartsen en paramedici) in Noordoost Twente.

losser.nl

JEUGD & WMO

Lokale monitor Sociaal Domein Kwartaal 1 & 2 van 2022 Huishoudelijke ondersteuning

Inzet van ondersteuningsbehoefte Wmo

Verdeling Jeugdhulp, Wmo en Participatie

Vanaf het eerste kwartaal 2022 is er een stijging van de huishoudelijke ondersteuning. Ten gevolge van onder andere de vergrijzing zien we, in lijn der verwachting, dat de leeftijdscategorie 75+ meer aanspraak maakt op de huishoudelijke ondersteuning. Het abonnementstarief heeft in mindere mate invloed op de stijging. Dit in vergelijking met de stijging van de afgelopen jaren.

Voor de ondersteuningsbehoeften 1 en 2 zien we voor de individuele begeleiding een lichte stijging. We verwachten dat deze stijging mogelijk te maken heeft met corona. Deze stijging zien we bij alle leeftijdscategorieën. Voor de ondersteuningsbehoefte 1 en 2 dagbesteding is het beeld zo goed als stabiel.

Ondersteuningsbehoefte 1 en 2 dagbesteding 200

Het aandeel inwoners met maatwerkvoorziening vanuit de Wmo isindegemeenteLosserhethoogst ten opzichte van de Jeugdwet en Participatiewet. Dit komt doordat we een gemeente zijn met een groot aandeel ouderen (dubbele vergrijzing).

0,9 %

% 0,5

150

Huishoudelijke ondersteuning Aantal cliënten per kwartaal

50 0 2020 kwartaal 1

2020 kwartaal 2

2020 kwartaal 3

2020 kwartaal 4

2021 kwartaal 1

2021 kwartaal 2

2021 kwartaal 3

2021 kwartaal 4

2022 kwartaal 1

2022 kwartaal 2

2,1%

65,8%

100

600 500 400

Ondersteuningsbehoefte 1 en 2 individuele begeleiding

200

150

100

4,9 %

,7% 5 1

300 200

100

0 2020 kwartaal 1

0 2020 kwartaal 1

2020 kwartaal 2

2020 kwartaal 3

2020 kwartaal 4

2021 kwartaal 1

2021 kwartaal 2

2021 kwartaal 3

2021 kwartaal 4

2022 kwartaal 1

2020 kwartaal 2

2022 kwartaal 2

INNOVATIEPLAN Naar aanleiding van (landelijke) inzichten en inzichten die voortkomen uit de monitor sociaal domein ontwikkelen we pilots die waardevol kunnen zijn voor onze inwoners. Deze pilots zijn opgenomen In het innovatieplan 2021-2024. In deze halfjaarlijkse monitor belichten we een aantal pilots over de eerste twee kwartalen van 2022.

JIM aanpak (pilot 2) De JIM-aanpak is een methodiek die helpt professionele en niet-professionele hulp te combineren, waarbij een informele mentor (uit het netwerk van de jeugdige) wordt ingezet om complexe situaties binnen gezinnen te doorbreken. De drie integrale consulenten die geschoold zijn in deze methodiek, hebben de afgelopen periode onderzocht wat de werkende principes zijn van de JIM-aanpak binnen de gemeente Losser. Ze hebben de andere consulenten zoveel mogelijk meegenomen in deze manier van werken en het ingebed in onze reguliere werkwijze. Hierdoor zijn ook de andere consulenten in staat de werkende principes van de JIM-aanpak in te zetten in gezinnen waar dit passend is. In oktober kunnen alle consulenten deelnemen aan een theaterlezing, zodat de JIM-aanpak nog meer gaat leven. Deze pilot is succesvol afgerond en ingebed in de reguliere werkwijze.

2020 kwartaal 3

2020 kwartaal 4

2021 kwartaal 1

75 jaar en ouder

2021 kwartaal 2

2021 kwartaal 3

2021 kwartaal 4

2022 kwartaal 1

2022 kwartaal 2

10 %

50

< 75 jaar

De overlap van de verschillende wetgevingen is ondanks het integraal werken relatief gering. Echter heeft het integraal werken wel zijn vruchten afgeworpen. De ondersteuningsvragen van inwoners op diverse leefgebieden kunnen door de onderlinge samenwerking sneller en meer op maat worden opgelost. Vanuit de gedachte één gezin, één plan, één regisseur voert de integraal consulent een breed keukentafel- of intakegesprek. Inwoners hebben hierdoor in principe te maken met één contactpersoon.

Pilots 2022

Consulent 18-/18 + (pilot 3)

Zorgkrant (pilot 6)

Het afgelopen jaar is gebleken dat de pilot 18-/18+ zijn vruchten afwerpt. Consulenten stellen in bijna alle gevallen (uitzonderingen door o.a. crisissituaties e.d. daargelaten) met jeugdigen vanaf 16,5 jaar een toekomstvisie op en laten zich hierbij op casus niveau adviseren door de 18-/18+ consulent. Dit zorgt ervoor dat er tijdig geanticipeerd kan worden op de overgang naar de volwassen zorg en wetgeving na het bereiken van de 18-jarige leeftijd en hiermee wordt de zorg continuïteit gewaarborgd en escalatie en onnodige zorgkosten voorkomen. Verschillende processen rondom deze overgang verlopen soepeler, met name omdat er nauwe contacten zijn gelegd met externe instanties die een grote rol spelen tijdens deze overgang (te denken aan bijvoorbeeld het CIZ, CIMOT, ZVW). Er is echter blijvende aandacht nodig op dit thema, een structurele inzet van een 18-/18+ consulent is dan ook noodzakelijk. Het is van belang consulenten op dit thema van informatie en handvatten te blijven voorzien. Er blijven altijd uitdagingen op dit gebied waar zowel regionaal als landelijk veel aandacht voor is.

Met de zorgkrant 2022 hebben we alle huishoudens (met uitzondering van nee-nee stickeradressen) in de gemeente Losser bereikt. De zorgkrant is daarnaast nog extra onder de aandacht gebracht met behulp van een campagne via sociale media en in de Week van Losser. Door het lezen van de krant weten inwoners van de gemeente Losser hoe de zorg en ondersteuning in Losser is georganiseerd en waar zij terecht kunnen met vragen. In de krant zijn ook ervaringsverhalen van inwoners opgenomen die gebruik maken van het zorgaanbod in de gemeente om andere inwoners te inspireren en motiveren om de hulp te zoeken die zij nodig hebben. De Zorgkrant - Gemeente Losser Online was er veel belangstelling voor de zorgkrant. Dit blijkt uit de vele positieve likes en reacties op de berichten. Ook werd er veel doorgeklikt naar de pagina van de zorgkrant. In totaal is de zorgkrant digitaal 3.986 keer bekeken.

losser.nl