Gemeenterekening 2025

Gemeenterekening

2025

Inhoudsopgave Inhoudsopgave.....................................................................................................................2 Aanbiedingsbrief ....................................................................................................................3 Leeswijzer ..............................................................................................................................6 Financiële toelichting ..............................................................................................................8 Jaarverslag ......................................................................................................................... 10 1. Programmaverantwoording ........................................................................................... 10 1.1. Programma Onmeunig mooi Losser .............................................................................. 10 1.2. Programma Wendbare organisatie en transparant bestuur ........................................... 40 2. Paragrafen ...................................................................................................................... 47 2.1. Lokale heffingen ............................................................................................................ 48 2.2.

Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................... 52 2.3. Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................ 58 2.4. Financiering................................................................................................................... 65 2.5. Bedrijfsvoering .............................................................................................................. 70 2.6. Verbonden partijen ........................................................................................................ 76 2.7. Grondbeleid................................................................................................................... 84 2.8. Openbaarheidsparagraaf Woo ...................................................................................... 90 Jaarrekening ....................................................................................................................... 91 3. Financiële positie ........................................................................................................... 92 3.1. Overzicht van baten en lasten ....................................................................................... 92 3.2.

Toelichting op het overzicht van baten en lasten ........................................................... 93 Toelichting taakvelden programma Onmeunig mooi Losser ................................................. 95 Toelichting taakvelden programma Wendbare organisatie en transparant bestuur ............. 104 3.3. Overzicht kredieten ..................................................................................................... 108 3.4. Overzicht taakvelden ................................................................................................... 115 3.5. Begrotingsrechtmatigheid ............................................................................................ 117 3.6. Incidentele baten en lasten .......................................................................................... 121 3.7. Informatie in het kader van de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke- en semipublieke sector (WNT) ............................................................................ 126 3.8. Verantwoordingsinformatie over specifieke Single Information, Single Audit ............... 129 4. Balans ........................................................................................................................... 133 4.1. Balans per 31-12-2025 ................................................................................................

133 4.2. Algemene grondslagen voor waardering en resultaatbepaling..................................... 135 Toelichting: ......................................................................................................................... 138 Toelichting .......................................................................................................................... 149 4.3. Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen.............................................. 161 5. Rechtmatigheidsverantwoording ................................................................................ 163 6. Bijlagen ......................................................................................................................... 165 6.1. Beleidsindicatoren ....................................................................................................... 165 6.2. Monitor Sociaal Domein .............................................................................................. 169 7. Overige gegevens ........................................................................................................ 171 8. Controleverklaring accountant .................................................................................... 172

2

Aanbiedingsbrief Aan de leden van de gemeenteraad

Losser, 27 mei 2026 Onderwerp: jaarstukken 2025 Inleiding Op grond van artikel 197 van de Gemeentewet bieden wij de jaarrekening en het jaarverslag over 2025 aan. Met deze stukken leggen wij verantwoording af over het gevoerde bestuur. Verantwoording afleggen De vastgestelde gemeentebegroting 2025 inclusief zes begrotingswijzigingen nadien, is het uitgangspunt voor de beleidsmatige en financiële verantwoording. Financieel resultaat over het jaar 2025 We sluiten de gemeenterekening 2025 af met een tekort van € 3,3 mln. De ratio van het weerstandsvermogen komt uit op 6,6. Bij de vaststelling van de begroting door de Raad is voor 2025 een nadelig saldo voorzien van € 3,1 mln. Het uiteindelijke resultaat hierdoor wijkt hier € 200.000 nadelig af. Kosten van de jeugdzorg Bij de berekening van het beschikbare budget voor Jeugdzorg in de Financiële Rapportage (FR25) is een aframing doorgevoerd waarbij uitsluitend rekening is gehouden met de realisatie tot dat moment. De reeds afgegeven, maar nog niet gerealiseerde indicaties zijn daarbij abusievelijk buiten beschouwing gelaten. Als gevolg hiervan is het toegekende budget in de Financiële rapportage van 2025 circa 1,5 miljoen lager vastgesteld dan noodzakelijk. Het geconstateerde verschil zegt niets over het al dan niet succesvol zijn van het beleid.

Vanuit het beleid bezien zijn we, zoals de accountant vorig jaar ook al geconstateerd heeft, in control. Tegen de landelijke trend in zien we nu al een voorzichtige daling van de kosten op met name de jeugdzorg ten opzichte van 2024. Verplichte bijstelling voorziening pensioenen wethouders De gemeente is genoodzaakt een aanzienlijk bedrag toe te voegen aan de voorziening pensioenen wethouders. Op grond van wet- en regelgeving dient deze voorziening per 1 januari 2028 te worden overgedragen aan het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP). Bij de bepaling van de hoogte van het over te dragen bedrag is de dekkingsgraad van het ABP bepalend. Deze bedraagt momenteel 123,5%. De bestaande voorziening was gebaseerd op een dekkingsgraad van 100% van de pensioenverplichting. Als gevolg van het verschil tussen beide dekkingsgraden is een aanvullende dotatie noodzakelijk. Dit betekent dat bovenop de huidige voorziening een bedrag van € 870.000 extra is gestort om aan de wettelijke verplichtingen te kunnen voldoen. Hogere kosten bedrijfsvoering In 2025 is sprake geweest van een aantal incidentele tegenvallers op het onderdeel bedrijfsvoering die hebben geleid tot budgetoverschrijdingen. De gemeente is geconfronteerd met een naheffing op energiekosten, met een nadeel van circa € 350.000.

Daarnaast heeft een correctie op de verzekeringskosten over 2024 geresulteerd in een extra last van € 200.000. De personeelskosten vallen eveneens hoger uit dan verwacht, wel staat hier (deels) een onttrekking aan de reserves tegenover. En er zijn vanuit de gemeente Enschede alsnog facturen ontvangen voor IT faciliteiten, wat heeft geleid tot een nadeel van € 200.000. Dit

3

komt door een herberekening door een hoger aantal IT-accounts en het overbrengen van applicaties naar de cloud. Gerealiseerde resultaten en uitgevoerde projecten De gemeente Losser heeft het afgelopen jaar aantoonbare resultaten gerealiseerd. Zowel binnen het sociaal domein als in het fysieke domein zijn diverse projecten uitgevoerd en belangrijke stappen gezet. Dit heeft bijgedragen aan de kwaliteit van leven, de leefomgeving en de ondersteuning van inwoners en ondernemers. Hieronder volgt een selectie uit de vele onderwerpen en activiteiten die in 2025 zijn opgepakt: Opgave sociaal domein • Doorontwikkeling jeugdhulp en Wmo (inkoop en toegang): In 2025 is verder gewerkt aan de implementatie van de nieuwe regionale inkoopmodellen voor jeugdhulp en Wmo. Deze modellen dragen bij aan het principe dat ondersteuning zo licht en dichtbij mogelijk en zo zwaar als nodig worden ingezet; in lijn met de |hervormingsagenda Jeugd en de lokale visie. Tegelijkertijd is gestart met de versterking van de gemeentelijke toegang tot jeugdhulp, onder meer door de inzet van verklarende analyses. Dit draagt bij aan betere en meer consistente besluitvorming, het beperken van onnodige instroom in zwaardere zorgvormen en het effectiever inzetten van ondersteuning. De verdere borging van deze werkwijze vindt plaats in 2026.

• Structurele versterking sociale infrastructuur (Uniqo): Samen met de gemeente Oldenzaal is een publiek-publieke samenwerking gerealiseerd met DCW en SWB voor de uitvoering van beschut werk. Deze samenwerking, Uniqo Twente, is in 2025 succesvol afgerond en heeft geleid tot een duurzame borging van beschut werk, versterking van de sociale infrastructuur en toekomstbestendige uitvoeringsafspraken. Opgave wonen en leven • Samen met woningcorporatie Domijn, Stichting Huurdersbelangen Losser (SHBL) en de gemeente Losser zijn nieuwe prestatieafspraken gemaakt voor de periode tot 2030. Jaarlijks worden deze nader uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma. Een belangrijke afspraak is dat het aandeel sociale huurwoningen de komende jaren groeit richting 30%. Tot en met 2034 voegt Domijn 227 woningen toe aan de woningvoorraad. • De pleinontwikkeling in het centrum van De Lutte is gerealiseerd. Daarnaast is het flankerende participatieproject ‘Gastvrij De Lutte’, een samenwerkingsproject met de dorpsraad De Lutte, succesvol afgerond. Opgave toekomstbestendig buitengebied • Klimaatadaptatie en wateropgaven: In 2025 is verder uitvoering gegeven aan klimaatadaptieve maatregelen die in 2024 zijn voorbereid. De verworven gronden voor de waterbergingsopgave in Overdinkel zijn betrokken bij het ontwerp- en uitvoeringsproces.

Daarnaast zijn vervolgstappen gezet in de uitwerking van de Strategie Klimaatadaptatie Losser naar concrete maatregelen, zowel in de bebouwde omgeving als in het landelijk gebied.

4

Opgave bijdragen aan een beter klimaat • In 2025 zijn 207 huishoudens ondersteund met isolatiesubsidies. Hiermee konden woningen worden verduurzaamd en het energiegebruik structureel worden verminderd. Opgave wendbare organisatie en transparant openbaar bestuur • Dienstverlening is nadrukkelijk gekoppeld aan participatie. Dit gebeurt door het werken met duidelijke kaders, professionele inzet van participatievormen en intensieve samenwerking met inwoners en maatschappelijke partners. Een volledig overzicht van bereikte resultaten vindt u in de programmaverantwoording in hoofdstuk 1. Vooruitblik en financiële opgave Gezien de huidige financiële situatie en de ontwikkelingen die de komende jaren op de gemeente afkomen, is het noodzakelijk om vooruit te kijken en tijdig maatregelen te verkennen. De combinatie van een verslechterend financieel perspectief, stijgende kosten en onzekerheden rondom toekomstige inkomsten maakt dat de gemeente zich moet voorbereiden op lastige keuzes. Dit betekent dat ook het onderzoeken van ombuigingsmaatregelen onvermijdelijk is. Daarbij wordt ingezet op een zorgvuldige afweging, met oog voor maatschappelijke effecten, uitvoerbaarheid en het behoud van een duurzaam financieel evenwicht. Accountantscontrole De controleverklaring van de accountant maakt onderdeel uit van de jaarstukken 2025.

De controle is gebaseerd op het door de raad vastgestelde Controleprotocol en het normenkader 2025, dat in de raad van 11 november 2025 is vastgesteld.

Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Losser Secretaris,

Burgemeester,

A. Oortgiesen

J.B. Diepemaat

5

Leeswijzer Voor u ligt de gemeenterekening 2025. Hierin kijken we terug op het jaar 2025 en leggen verantwoording af over de behaalde resultaten en besteding van middelen. Voor de controlerende rol van de Raad is een goede vergelijkbaarheid tussen de rekening en de begroting van groot belang. De gemeenterekening 2025 is gebaseerd op de gemeentebegroting 2025. Opbouw gemeenterekening 2025 van de gemeente Losser Net als de gemeentebegroting bestaat de gemeenterekening uit een beleidsdeel (jaarverslag) en een financieel deel (jaarrekening). Programmaverantwoording De belangrijkste beleidsmatige en financiële ontwikkelingen van het afgelopen jaar zijn in de programmaverantwoording weergegeven. Deze programmaverantwoording vormt hiermee een samenvatting en een startpunt voor de lezer/gebruiker. Voor het beter inzichtelijk maken van beleidsrealisatie; in hoeverre is uitvoering gegeven aan het voorafgestelde resultaat, is bepaald om in de P&C documenten te werken met kleurindicatoren. Op deze wijze wordt inzichtelijk gemaakt in hoeverre het resultaat is behaald. Hiermee komen we ook tegemoet aan de wens van de raad om de gemeenterekening wat compacter te krijgen. Er is gekozen om elk voorgesteld resultaat te kleuren in onderstaande kleuren. Alle resultaten met de kleur groen zijn gehaald. Voor alle resultaten met de kleur oranje geldt dat het resultaat bijna is gehaald.

Dit betekent voor meer dan 80%. Voorbeelden hiervan zijn beleid is opgesteld maar besluit door de raad is in februari 2026. Omdat we merken dat soms factoren buiten de invloedssfeer van de gemeente liggen, door o.a. wetgeving is besloten deze resultaten ook zichtbaar te maken. Voor de resultaten waar externe ontwikkelingen de oorzaak is wordt de kleurcodering blauw gebruikt. Voor resultaten die niet in bovenstaande categorieën valt is de kleurcodering rood. Deze resultaten zijn niet gehaald in 2025.

Jaarverslag De programmaverantwoording (hoofdstuk 2) is opgebouwd uit 2 programma’s; programma 'Onmeunig mooi Losser' en 'Wendbare organisatie en transparant bestuur'. Binnen deze inhoudelijke programma’s wordt gewerkt aan vijf strategische opgaven. 1. Toekomstbestendig sociaal domein 2. Toekomstbestendig wonen en leven 3. Toekomstbestendig buitengebied 4. Bijdragen aan een beter klimaat 5. Wendbare organisatie, transparant openbaar bestuur

6

Dit is dezelfde indeling als de gemeentebegroting, waarmee een goede vergelijking tussen beide documenten mogelijk is. In de gemeentebegroting is elk programma opgebouwd volgens de drie w-vragen: • • •

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daardoor doen? Wat zijn de belangrijkste resultaten in 2025?

In de gemeenterekening geven we ook de verwachte kleurcodering voorjaarsnota 2025 (peildatum 1 april) weer. Op deze wijze wordt een mooie verbinding gemaakt met het vorige P&C document in de P&C cyclus. Hiermee komt inzicht in hoeverre we in staat zijn het verwachte resultaat in te schatten. De paragrafen (hoofdstuk 2), bevatten de beleidslijnen met betrekking tot een aantal programma-overstijgende onderwerpen, zoals de lokale heffingen en het onderhoud kapitaalgoederen. Ze vormen een dwarsdoorsnede van de programma’s. Met de onderwerpen die in de verschillende paragrafen aan bod komen, zijn vaak aanzienlijke bedragen gemoeid. Hiermee geven ze extra inzicht in de financiële positie van de gemeente Losser.

Jaarrekening De jaarrekening (hoofdstuk 3 t/m 8) bevat de financiële verantwoording over 2025. Deze bestaat uit het overzicht van baten en lasten, de balans en de toelichtingen. In de toelichting op het overzicht van baten en lasten hebben we de in het jaarverslag opgenomen cijfers verder in detail uitgewerkt en toegelicht. Per product geven we inzicht in de gerealiseerde baten en lasten. Afwijkingen ten opzichte van de begroting groter dan 50.000 euro zijn voorzien van een toelichting. De balans geeft inzicht in de bezittingen en vermogenspositie van de gemeente Losser en mutaties die zich hierin hebben voorgedaan. Met ingang van het verslagjaar 2023 is de rechtmatigheidsverantwoording opgenomen. Daarin legt het college verantwoording af over de rechtmatige totstandkoming van in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten en de balansmutaties. De accountantscontrole richt zich vooral op de jaarrekening. De controle-verklaring van de accountant is opgenomen onder de overige gegevens. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn opgesteld in duizendtallen. Als gevolg van afrondingen is het mogelijk dat er kleine verschillen voorkomen in de tellingen van baten, lasten en balansposten. Deze posten worden allemaal gepresenteerd als positieve bedragen.

Bij de vergelijking van de realisatie van baten en lasten met de begroting (na wijziging) krijgt een nadeel een negatieve notatie met een min (minus) en een voordeel krijgt een positieve notatie. Een positief verschil (voordeel) betekent dat er minder lasten of meer baten zijn gerealiseerd dan verwacht. Bij een negatief verschil (nadeel) is het omgekeerde het geval (meer lasten of minder baten).

7

Financiële toelichting De gemeenterekening 2025 sluit met een nadelig saldo van € 3.345.186. In de financiële rapportage 2025 gingen we nog uit van een klein voordeel op de saldo van € 259.000. Hieronder lichten we het nadelig saldo van € 3.345.186 op hoofdlijnen toe. Zoals gebruikelijk zijn de risico’s geactualiseerd. De ratio van het weerstandsvermogen is in 2025 6,6. Deze ratio ligt ruim boven de door de raad geformuleerde bandbreedte. Een nadere toelichting hierop is terug te vinden in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Verklaring op hoofdlijnen van het rekeningresultaat 2025: Tabel 1, Analyse op hoofdlijnen van het rekeningresultaat Taakveld Uitgangspunt: begrotingssaldo 2025

Netto effect VJN 2025 (onderdeel bestuursrapportage) Netto effect Financiële rapportage 2025 Saldo na 'Tussentijdse rapportage'

Saldo (bedragen x €1.000) -3.191

537 2.933 279

Ontwikkelingen na Tussentijds rapportage Reserves

964

Voorzieningen pensioenen wethouders

-870

Bedrijfsvoering

-1.050

Wmo

50

Jeugd

-1.565

Inkomensregelingen

286

Riolering

-275

Grondexploitatie

-550

Treasury

-268

Milieu/duurzaamheid

-431

Overige mutaties

85

Totaal ontwikkelingen na tussentijdse rapportage

-3.624

Saldo Gemeenterekening 2025

-3.345

8

Bij het vaststellen van de begroting door de gemeenteraad (november 2024), was een nadelig saldo voorzien van € 3.191.000. Na de vaststelling van de Voorjaarsnota 2025/Bestuursrapportage (juli 2025) en de Tussentijdse rapportage (november 2025) was het verwachte saldo verbeterd tot een voordelig saldo van € 279.000. Het uiteindelijke rekeningresultaat 2025 komt uit op € 3.345.186 negatief. In bovenstaande tabel hebben wij de grootste afwijkingen ten opzichte van de tussentijdse rapportage geschetst. Een groot effect zien we terug op de Jeugdzorg. Op basis van de beschikbare informatie gedurende het jaar was de verwachting dat de kosten voor jeugdzorg lager zouden uitvallen dan begroot. Deze verwachting is ook verwerkt in de Financiële rapportage 2025. Dat heeft ertoe geleid dat in het najaar de ramingen voor de lasten neerwaarts zijn bijgesteld. Omdat hierbij onvoldoende rekening is gehouden met de afgegeven indicaties hebben we de kosten over 2025 te laag ingeschat. Ook bij de Voorziening pensioenen wethouders zien we een groot effect, hier is sprake van een verplichte bijstelling. Op grond van wet- en regelgeving dient deze voorziening per 1 januari 2028 te worden overgedragen aan het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP). Bij de bepaling van de hoogte van het over te dragen bedrag is de dekkingsgraad van het ABP bepalend. Deze bedraagt momenteel 123,5%.

De bestaande voorziening was gebaseerd op een dekkingsgraad van 100% van de pensioenverplichting. Als gevolg van het verschil tussen beide dekkingsgraden is een aanvullende dotatie noodzakelijk. Dit betekent dat bovenop de huidige voorziening een bedrag van € 870.000 extra moet worden gestort om aan de wettelijke verplichtingen te kunnen voldoen. Een ander groot nadeel is terug te vinden in de kosten van de bedrijfsvoering. Dit komt onder meer door hogere energiekosten door een afrekening over voorgaande jaren. Ook de kosten van de dvo vallen hoger uit door een hoger aantal ITaccounts en het overbrengen van applicaties naar de cloud. Ook zijn er hogere personeelskosten die deels uit de aanwending van reserves worden gedekt. Voor een meer gedetailleerde toelichting op dit overzicht verwijzen wij naar de programmaverantwoording in hoofdstuk 1 en de toelichting in hoofdstuk 3 van de jaarrekening 2025: ‘Financiële positie’. In het bij deze jaarstukken horende raadsvoorstel doen wij voorstellen voor bestemming van het rekeningresultaat 2025. Structureel rekeningresultaat Het is verplicht dat de jaarrekening inzicht geeft in de incidentele baten en lasten per programma. Dit overzicht is opgenomen in paragraaf 3.6. Het saldo van incidentele baten en lasten is van belang. Aan de hand hiervan is het structureel rekeningresultaat te bepalen.

Uit het overzicht van paragraaf 3.6 blijkt dat het saldo van de incidentele baten in 2025 uitkomt op -/- € 3.238.358. Het structureel rekeningresultaat bedraagt -/- € 106.828. Zie de tabel hieronder. Tabel 2, Berekening structureel rekeningresultaat 2025 A

Rekeningsaldo 2025

€ - 3.345.186

B

Totaal incidenteel deel rekeningsaldo

€ - 3.238.358

C=A-B

9

Structureel rekeningsaldo

€ - 106.828

Jaarverslag 1. Programmaverantwoording De gemeente Losser kende in 2025 volgens de gemeentebegroting de volgende programma's: 1.1 Onmeunig mooi Losser 1.2 Wendbare organisatie en transparant bestuur In de volgende paragrafen treft u per begrotingsprogramma de programmaverantwoording aan.

1.1. Programma Onmeunig mooi Losser

Inleiding jaarrekening 2025 – Opgave Sociaal Domein Het sociaal domein is en blijft een omvangrijke en complexe opgave. De beleidsterreinen binnen deze opgave raken direct aan het dagelijks leven van onze inwoners: van bestaanszekerheid tot jeugdhulp, van participatie tot gezondheid, van inburgering tot inclusie en veiligheid. Juist vanwege die breedte en onderlinge samenhang brengen wij deze taakvelden samen binnen één opgave. In deze jaarrekening schetsen we het integrale beeld van 2025 en leggen we verantwoording af over de bereikte resultaten. 2025 stond in het teken van voortbouwen op de ingezette koers: versterken van de sociale basis, het bevorderen van gelijke kansen, het ondersteunen van een inclusieve en veilige samenleving en het vergroten van de vitaliteit van onze inwoners. Tegelijkertijd opereerden we in een context van toenemende maatschappelijke druk, stijgende zorgcomplexiteit en beperkte financiële ruimte. Dit vroeg om scherpe keuzes, prioritering en een voortdurende afweging tussen ambities en uitvoerbaarheid. Het merendeel van de voorgenomen resultaten is (gedeeltelijk) gerealiseerd. Op meerdere onderdelen zijn concrete stappen gezet, zoals de verdere implementatie van nieuwe inkoopmodellen binnen jeugdhulp en Wmo, de inzet op beschut werk en de ondersteuning

10

richting (betaald) werk, het versterken van de schuldhulpketen en het realiseren van opvang voor Oekraïense ontheemden. Ook is geïnvesteerd in preventie, samenwerking met onderwijs en partners in het veld, en in projecten die bijdragen aan gezondheid en inclusie. Tegelijkertijd zien we dat niet alle ambities volledig binnen de geplande termijn zijn behaald. Zo is de integrale visie op onderwijs en educatie nog niet ter vaststelling aangeboden aan de raad en worden enkele uitvoeringsplannen in 2026 afgerond. Ook vragen ontwikkelingen rondom de opvang en huisvesting van statushouders en asielzoekers, de toenemende zorgzwaarte binnen de jeugdhulp, financiële druk binnen de Wmo en jeugdhulp (zoals stijgende kosten voor vervoer en hulpmiddelen), de jongeren met meer problematiek die een beroep doen op ondersteuning richting werk en/of uitkering en landelijke wetswijzigingen om blijvende aandacht, scherpe sturing en tijdige bijstelling. Deze jaarrekening laat zien dat wij, binnen de gegeven financiële en maatschappelijke kaders, doelgericht hebben gewerkt aan een sociaal domein dat mensgericht, samenhangend en toekomstbestendig is ingericht. We blijven inzetten op preventie waar het kan, ondersteuning waar het nodig is, en op het versterken van het sociaal-economisch fundament van onze gemeente.

In de volgende paragrafen lichten wij per doelstelling de behaalde resultaten en de bijbehorende ontwikkelingen nader toe. Highlights 2025 1. Verdere implementatie nieuwe inkoop jeugdhulp en Wmo De nieuwe regionale inkoopmodellen zijn verder geïmplementeerd. Hiermee borgen we dat ondersteuning zo licht en dichtbij mogelijk en zo zwaar als nodig wordt ingezet, in lijn met de Hervormingsagenda Jeugd en onze lokale visie. 2.

Doorontwikkeling gemeentelijke toegang jeugdhulp

Er is gestart met het versterken van de gemeentelijke toegang , onder andere door de inzet van verklarende analyses. Hiermee verbeteren we de kwaliteit van besluitvorming, beperken we onnodige instroom in zware zorg en geven we invulling aan de Hervormingsagenda Jeugd. De borging hiervan vindt plaats in 2026. 3.

Structurele versterking van de sociale infrastructuur (Uniqo)

Samen met de gemeente Oldenzaal is een publiek-publieke samenwerking gerealiseerd met DCW en SWB voor de uitvoering van beschut werk. Deze samenwerking, Uniqo Twente, is in 2025 succesvol afgerond en heeft geleid tot een duurzame borging van beschut werk, versterking van de sociale infrastructuur en toekomstbestendige uitvoeringsafspraken. 4. Versterking bestaanszekerheid en schuldhulp We hebben ingezet op budgetcoaching (curatief én preventief), het Jongeren Perspectief Fonds en actieve communicatie over minimaregelingen. Daarmee versterken we de financiële zelfredzaamheid van inwoners en vergroten we het bereik van regelingen. 5. Investeringen in preventie en gezondheid Met projecten als Kinderen naar Gezond Gewicht, Volwassenen naar Gezond Gewicht, valpreventie en Mentaal Gezond Twente is de ketenaanpak gezondheidsproblematiek verder vormgegeven. De focus ligt op preventie en duurzame gedragsverandering.

11

6.

Versterking doorgaande lijn 0–12 jaar

Hoewel de integrale visie onderwijs en educatie nog niet is vastgesteld, zijn belangrijke bouwstenen gelegd: taalklassen, Bibliotheek op School, lerend netwerk en digitale overdracht. Hiermee is inhoudelijk vooruitgang geboekt in kansengelijkheid. In de volgende paragrafen lichten wij per doelstelling de behaalde resultaten en de bijbehorende ontwikkelingen nader toe. 4.1.1 Bestuursrapportage Inhoudelijke begrotingsuitvoering 2025

12

Doel A: De bestaanszekerheid voor alle inwoners is gewaarborgd. Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. Er is een goede samenwerkingspartner gevonden voor de uitvoering van beschut werk waarmee langdurige afspraken zijn gemaakt. De financiële impact wordt meegenomen in de voorjaarsnota van 2025. b. We dienen bij het Rijk een plan in (2025) voor de versterking van de sociale infrastructuur sociale ontwikkelbedrijven om zo in aanmerking te komen voor extra middelen c. In 2025 starten we het project Simpel Switchen. In deze pilot is het makkelijker om vanuit de uitkering te gaan werken en weer terug te gaan als werken toch (even) niet lukt.

Op individueel niveau zijn we voortvarend gestart met de uitvoering. Dankzij de maatregelen uit de Participatiewet in balans ontstaat in 2026 extra ruimte om de pilot verder te ontwikkelen en te versterken.

d. De inzet van loonkostensubsidie (LKS) is ten opzichte van 2024 met 10% gegroeid.

De complexiteit van de doelgroep neemt toe. Het wordt steeds lastiger om inwoners met LKS bij reguliere werkgevers te plaatsen. We zien een daling in gebruikers van LKS in 2025 tov. 2024.

e. Een Regionaal Werkcentrum (RWC) is ingericht. De huidige uitvoeringsorganisaties Werkplein Twente, Leerwerkloket, RMT en Twents Fonds voor Vakmanschap gaan hier in op.

In de arbeidsmarktregio Twente is de startdatum van het RWC uitgesteld tot 1 juli 2026.

f. We bieden budgetcoaching aan, zowel curatief als preventief. We leren inwoners vaardigheden aan om schuldenvrij te worden en te blijven. We voeren de regie in de schuldhulpketen. g. We helpen 5-10 jongeren met behulp van het Jongeren Perspectief Fonds op weg naar een schuldenvrije toekomst. h. We communiceren actief over het aanbod van de minimaregelingen. Inwoners kennen de weg naar de regelingen. De aanvraag voor een regeling is zo eenvoudig mogelijk ingericht. Het gebruik van de regelingen is toegenomen. i. We behalen de taakstelling voor het huisvesten van statushouders (ca. 50), van Oekraïners (178) en de Spreidingswet (130).

13

De taakstelling voor de opvang van Oekraïense ontheemden hebben we gehaald. Door de verlenging van Dinkeloord geldt nagenoeg hetzelfde voor de taakstelling voor de Spreidingswet

(asiel). De taakstelling statushouders loopt achter, door een tekort aan woningen en/of andere opvangmogelijkheden.

Doel B: (Jonge) inwoners ervaren gelijke kansen in opgroeien en ontwikkelen Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. 31 december 2025 werken we volledig middels de nieuwe inkoopmodellen jeugdhulp en Wmo welke regionaal zijn ingekocht. Hierdoor blijft de ondersteuning vanuit onze visie zo licht en dichtbij als mogelijk en zo zwaar als nodig toegankelijk voor onze inwoners. b. We hebben het gebruik van algemene voorzieningen meetbaar in beeld gebracht. Zo maken we de verschuiving van geïndiceerde zorg naar een algemene voorziening zichtbaar. c. We bieden ter vaststelling, de gemeenteraad, een integrale visie op onderwijs en educatie aan. Het daarvan afgeleide uitvoeringsprogramma wordt voortvarend opgepakt.

In 2025 is de integrale visie op onderwijs en educatie, als bewuste keuze en mede ingegeven door beschikbare formatie, nog niet ter vaststelling aangeboden. Wel is gericht geïnvesteerd in de versterking van de doorgaande lijn 0–12 jaar (nieuw digitaal overdrachtformulier, lerend netwerk en proeftuin), de borging van taalklassen en ondersteuning via het Jeugd Educatiefonds. Daarnaast is ingezet op de doorontwikkeling van het zorgintensief onderwijs via een pilot en is de verbinding tussen onderwijs en zorg verder versterkt. De invoering van de Bibliotheek op School is vrijwel afgerond en de overlegstructuur van de Lokale Samenwerkingsagenda is vernieuwd. Hiermee zijn belangrijke bouwstenen gelegd voor de verdere uitwerking van de visie en het bijbehorende

14

uitvoeringsprogramma. Daarnaast is de invoering van de Bibliotheek op School vrijwel afgerond en is de overlegstructuur van de Lokale Samenwerkingsagenda vernieuwd. Hiermee zijn belangrijke bouwstenen gelegd voor de verdere uitwerking van de visie en het uitvoeringsprogramma. d. We breiden het naschoolse aanbod verder uit en bieden zonodig ieder kind een taalklas aan.

Momenteel werken 6 scholen mee aan de taalklasvoorziening. Scholen die niet aangesloten zijn bij de taalklas hebben aangegeven niet deel te willen nemen aan de taalklas zoals die nu is vormgegeven.

e. We experimenteren en ontwikkelen nieuwe effectieve pilots, methoden en/of werkwijzen, zodat er een efficiëntere inzet van middelen en budgetten is en de kwaliteit van zorg verbetert (door ondersteuning zo dichtbij en licht als mogelijk). We zetten direct in op integraal afgewogen landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen. f. We zorgen er voor dat binnen 2 jaar een structurele en effectieve vorm van ondersteuning en/of jeugdhulp is georganiseerd op de twee zorgintensieve scholen (NOT-verband) die is ingebed in de bestaande werkwijze.

Doel C: Inwoners ervaren een inclusieve, betrokken en veilige samenleving. Resultaat 2025 a. In het uitvoeringsprogramma "Samen voor een Sterker Overdinkel" gaan we samen met inwoners en organisaties uit Overdinkel aan de slag op het gebied van bestaanszekerheid, ondernemen, veiligheid en gezondheid. b. Voor de MKB toegankelijke route worden bedrijven bezocht door een lokale verkenner om ze te certificeren. In het dorp Losser bezoekt de verkenner minimaal 10 ondernemers/winkeliers en in de Lutte minimaal 8. c. De ervaringsdeskundigengroep is minimaal vier keer bij elkaar geweest en faciliteren we in haar adviserende en ondersteunde rol. d. Wij organiseren doorlopend en gedurende de inclusie-week vraaggerichte activiteiten, gericht op het versterken van de inclusieve

15

VJN JR Toelichting

samenleving.

e. Samen met de ervaringsdeskundigengroep maken we het Jaarplan Inclusie 2025. f. Inclusie vormt een integraal onderdeel van onze beleids- en besluitvorming. g. Drank- en middelengebruik onder jongeren (18-23 jaar) is afgenomen in vergelijking met voorgaande jaren.

Eind 2025 is het Uitvoeringsprogramma preventie middelengebruik vastgesteld. De cijfers over middelengebruik zijn nog niet gepubliceerd. In 2026 starten we met de uitvoering van het programma en richten we ons op het systematisch monitoren van de resultaten, zodat inzicht ontstaat in de ontwikkeling van het middelengebruik en de effectiviteit van de ingezette maatregelen.

h. Inwoners van Losser zijn weerbaarder tegen ondermijnende criminaliteit en cybercrime. i. Dorpsondersteuners zijn actief in minimaal 2 dorpskernen.

In 2025 is het onderzoek naar de pilot dorpsondersteuning afgerond. Op 1 februari 2026 start de pilot dorpsondersteuning in twee dorpen.

Doel D: Een samenleving waarin inwoners vitaal kunnen opgroeien en ouder worden. Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. We gaan het label dementievriendelijke gemeente behalen. b. De ketenaanpak (gewichts- en) gezondheidsproblematiek is neergezet. Met de projecten Kinderen naar Gezond Gewicht (KnGG) en Volwassenen naar Gezond Gewicht (VnGG) worden oorzaken en gevolgen van (gewichts- en) gezondheidsproblematiek aangepakt voor een duurzaam resultaat. c. Met het project "Samen indiceren" helpen we de oudere inwoner van Losser eerder door intensievere samenwerking tussen zorgprofessional en integraal consulent, waarbij we efficiënt gebruik maken van de expertise van de zorgprofessional. d. We bieden de raad een beleidsdocument aan waarin specifieke doelen en actieplannen zijn opgenomen om de gezondheid van de inwoners in Losser te verbeteren. Dit document bevat maatregelen zoals het bevorderen van gezonde voeding, het stimuleren van

16

In 2025 zijn diverse beleidsprojecten op het gebied van gezondheid gestart en voortgezet, zoals Mentaal Gezond Twente, VnGG, KnGG en valpreventie. Deze projecten zijn niet integraal aan de raad aangeboden. Vanwege beperkte capaciteit was het

lichaamsbeweging, en het verbeteren van de mentale gezondheid door middel van lokale initiatieven en samenwerking met onze partners.

niet mogelijk om deze initiatieven volledig uit te werken in één samenhangend beleidsdocument. Er is daarom bewust gekozen voor een ‘doe-aanpak’, zodat de beschikbare middelen zo effectief en doelmatig mogelijk konden worden ingezet. De raad is hierover wel via andere kanalen geïnformeerd.

e. Er is een uitvoeringsplan woonzorgvisie.

Wordt in kwartaal 1 van 2026 vastgesteld.

f. We voeren pilots uit om cultuur toegankelijker te maken

In 2025 is gewerkt aan de uitvoering van de motie Cultuurpas voor minima. Uw raad is hierover in maart 2026 geïnformeerd. Er wordt gestart met een pilot waarbij vrijkaarten worden uitgedeeld aan minima via het gemeentelijk toegangsteam. Daarnaast is begonnen met het in kaart brengen van de culturele basisinfrastructuur van Losser, met als doel cultuur beter toegankelijk te maken voor alle inwoners.

17

De kwaliteit van de woon- en leefomgeving is cruciaal voor leefbaarheid en gezondheid. Naast thema’s als wonen, voorzieningen, economie en bereikbaarheid spelen ook opgaven als energietransitie, klimaatadaptatie, biodiversiteit, circulariteit en sociale vitaliteit. Deze uitdagingen komen samen in een beperkte ruimte en beïnvloeden elkaar, wat de aanpak complex maakt. In 2025 zijn verschillende acties uitgevoerd om de vier gestelde doelen te realiseren. Highlights 2025 Binnen de doelstelling “Passende en betaalbare huisvesting voor iedereen, in elke levensfase’ hebben we in 2025 onder meer het volgende uitgevoerd: • In 2025 hebben we samen met woningcorporatie Domijn, Stichting Huurdersbelangen Losser (SHBL) en Gemeente Losser nieuwe prestatieafspraken gemaakt voor de periode tot 2030. Jaarlijks maken wij aanvullende concretere afspraken door middel van een uitvoeringsprogramma. Belangrijkste afspraak is dat het aandeel sociale huurwoningen in de komende jaren richting de 30% groeit. Tot 2034 voegt Domijn 227 woningen toe. In relatie tot de doelstelling ‘Kwalitatief hoogwaardige, aantrekkelijke, gezonde, veilige en klimaatrobuuste woon- en leefomgeving met voldoende bereikbare voorzieningen’ zijn onder meer de volgende activiteiten ondernomen. • De historische Bleek in Losser is gerestaureerd. De Bleek heeft een opvangfunctie gekregen voor het hemelwater uit het dorp.

Om te voorkomen dat de Bleek in de zomer droog valt wordt de bleek gevoed met gezuiverd afvalwater dat wordt gebruikt om het zwembad Brilmansdennen te verwarmen. Hiermee houden we de waterstand op peil. Daarnaast is in 2025 een variantenstudie uitgevoerd voor de multifunctionele accommodatie (MFA) in Beuningen. De variant nieuwbouw MFA en verduurzaming en verbouwing gymzaal is vastgesteld.

18

Voor wat betreft het doel ‘Bijdragen aan zelfredzaamheid door lokale en regionale werkgelegenheid en economie te bevorderen’ is aan het volgende gewerkt. • De pleinontwikkeling in het centrum van De Lutte is gerealiseerd en het flankerende participatieproject 'Gastvrij De Lutte' (samenwerkingsproject met de dorpsraad De Lutte) is afgerond.

Toekomstbestendig wonen en leven (integrale aanpak) Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. De Omgevingswet is geïmplementeerd in de gemeentelijke organisatie. Als onderdeel hiervan is de Omgevingstafel ook voor initiatieven van derden ingericht.

In de tweede helft van 2025 zijn de nodige stappen gezet. Het werken met het Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO) is in onze processen geborgd. De invulling van een Initiatieven- en Omgevingstafel krijgt vorm en wordt in 2026 geïmplementeerd.

b. Als uitwerking van de Omgevingsvisie is een richtinggevend integraal plan op tactisch niveau opgesteld voor ingrepen en investeringen die de komende jaren in de fysieke ruimte worden gedaan om te borgen dat iedere gepleegde ingreep bijdraagt aan toekomstbestendig wonen en leven.

Inzet vindt plaats op twee onderdelen:

19

1. Actualiseren omgevingsvisie zodat deze toekomstbestendiger wordt en vertaald kan worden naar het omgevingsplan. De visie inclusief visiekaart wordt Q4 2027 ter besluitvorming voorgelegd. 2. T.b.v toekomstige ingrepen en investeringen in de fysiek ruimte wordt het meerjaren investeringsplan (MIP) doorontwikkeld naar MIP

2.0. Het doel van de MIP 2.0 is het vergroten van het inzicht en overzicht in investeringen en ingrepen in de fysieke ruimte.

4.2.1 Bestuursrapportage Inhoudelijke begrotingsuitvoering 2025

Toekomstbestendig wonen en leven (integrale aanpak) Resultaat 2025 a. De 'Groeiambitie' is concreet gemaakt. We zetten in op een onderbouwing en evenwichtige afweging van de geambieerde groei. Het Volkshuisvestingsprogramma 2025 dient om te komen tot een kwantitatief en kwalitatief goed woningaanbod. Daarnaast hebben we nog andere opgaven en ambities die vaak ook een ruimtelijke claim leggen. Daarom gaan we, aanvullend op de woningbouwprogrammering, de samenhang

20

VJN JR Toelichting

De groeiambitie is concreet gemaakt door toevoeging van extra woningen in de woonvisie en is onderbouwd door het woningmarktonderzoek. Verdere uitwerking vindt plaats in het Volkshuisvestingsprogramma.

met de andere opgaven en ambities uitwerken: op welke wijze kan het woningbouwprogramma deze ambities versterken en waar kiezen we voor wonen en waar voor andere functies. Om deze effecten zichtbaar te maken, maken we gebruik van een 'dashboard' in samenhang met een 'lokatieverkenner'. Hiermee hebben we de handvatten om samen het gesprek aan te gaan. b. Het Volkshuisvestingsprogramma is vastgesteld. Hierbij is onder andere de 'Groeiambitie', de geactualiseerde woningbouwopgave en de woonzorgvraag betrokken.

In 2025 hebben er bijeenkomsten plaatsgevonden met o.a. de raad en stakeholders. De verwachting is dat het volkshuisvestingsprogramma in Q4 2026 voor vaststelling door de gemeenteraad kan worden aangeboden

c. In 2025 zijn er circa 100 woningen toegevoegd aan de woningvoorraad (opgeleverd) en de juridische plancapaciteit is vergroot met 150 tot 200 woningen.

Hiervoor zijn we afhankelijk van de snelheid van (start) realisatie en oplevering van woningen. In 2025 zijn er 54 woningen opgeleverd

d. In 2024 is het instrumentarium ter bevordering van de doorstroming en toegankelijkheid van de bestaande woningvoorraad verkend. Hieruit zijn in 2025 het beleidskader voor woningsplitsing en kavelsplitsing uitgewerkt en is in regionaal verband een urgentieverordening opgesteld.

Beleidskader woning- en kavelsplitsing is opgeleverd. De gesprekken rondom de regionaal afgestemde urgentieverordening vinden momenteel plaats. Vaststelling door de raad vindt naar verwachting in Q4 2026 plaats.

e. De meerjarige prestatieafspraken met Domijn, SHBL en Woonzorg Nederland zijn geactualiseerd voor 2026. f. De herijking van de Woondeal is in 2025 afgerond. g. In het kader van de gebiedsgerichte aanpak van de Vogelbuurt, is een pilotonderzoek gestart naar mogelijkheden om de bestaande woningvoorraad te verduurzamen. Dit wordt uitgevoerd onder regie van de opgave 'Bijdragen aan een beter klimaat', doch draagt bij aan de doelstelling 'passende en betaalbare huisvesting' omdat energielasten een steeds groter deel uitmaken van de totale woonlasten.

21

Naar verwachting worden de eerste resultaten eind Q2 2026 opgeleverd. De uitkomsten bieden inzicht in de functionele delen (dak, gevel, etc.) en vormen de basis voor een verduurzamingsstrategie in de Vogelbuurt.

Prestatie-indicatoren De ontwikkeling van het aantal geregistreerde woningen in Losser geeft een algemene indicatie over de voortgang van de woningbouwopgave.

Prestatie 2025 Omschrijving

B2025

Gerealiseerd

Aantal woningen toegevoegd aan de woningvoorraad (opgeleverd)

100

54

Doel B1: Omgevingskwaliteit; een kwalitatief hoogwaardige, aantrekkelijke, gezonde, veilige en klimaat- robuuste woon- en leefomgeving met voldoende en bereikbare voorzieningen. Resultaat 2025 a. In 2025 is het gebied "kern Losser" uitgewerkt als onderdeel van de gefaseerde gebiedsgerichte uitwerking van het Omgevingsplan Losser.

22

VJN JR Toelichting

Om te borgen dat de uit te werken omgevingsplannen toekomst bestendig zijn en aansluiten op de

omgevingsvisie is dit uitgesteld. Verwachting is er in 2026 gestart gaat worden met de uitwerking van het Omgevingsplan ”Kern Losser” en dat in 2027 een eerste herziening vastgesteld gaat worden. b. Ten aanzien van het integraal veiligheidsprogramma worden in 2025 de volgende resultaten beoogd: - Er is een nieuw integraal veiligheidsbeleid met bijbehorende uitvoeringsplannen opgesteld. - Binnen de beleidskader vindt 100% Bibob toetsing plaats. - Ondermijning is bestreden door middel van integrale en gerichte interventies naar aanleiding van signalen en het twee keer per jaar uitvoeren van integrale controles gericht op de aanpak van ondermijning. - De bewustwording en weerbaarheid van zowel de organisatie als de inwoners van de gemeente Losser tegen ondermijning is vergroot. Dit door middel van het geven van presentaties aan medewerkers over het herkennen van signalen en het thema ondermijning ieder kwartaal bij inwoners onder de aandacht brengen via weekblad De Week van Losser en sociale media.

• Het Integraal Veiligheidsbeleid is in 2025 verlengd t/m december 2026 en de daarbij behorende uitvoeringsplannen zijn uitgevoerd, er is gestart met de ontwikkeling van nieuw Integraal Veiligheidsprogramma 2027 – 2030 in nauwe samenwerking met de Noordoost Twente gemeenten. Dit wordt in Q4 2026 ter besluitvorming voorgelegd. • Bibob toetsing vindt plaats binnen het beleidskader • Twee keer per jaar worden gerichte controles en interventies gepleegd gericht op ondermijning, dit is multidisciplinair en informatie en risico gestuurd, ook wordt intensief gereageerd op MMA (meld misdaad anoniem) • Intern en extern is ruime aandacht voor weerbaarheid.

c. Het Kulturhus Glane is gerealiseerd en wordt geëxploiteerd door en voor inwoners van Glane. d. Het bouwproces voor het ‘Dorpshuis/Mariaschool Beuningen’ is gestart (onder voorbehoud van voortgang van het proces van vergunningverlening). e. In 2025 heeft de raad een besluit genomen over de realisatiefase met betrekking tot de herinvulling van de Aloysiuslocatie.

Om verschillende redenen heeft het college de besluitvorming hierover uitgesteld tot de tweede helft van 2026.

f. Het onderzoek naar de haalbaarheid en betaalbaarheid van het voorkeursscenario voor de nieuwe sporthal in De Lutte is afgerond en besluitvorming daarover heeft plaatsgevonden.

Het onderzoek is afgerond. Let op: een beslissing over de ontsluiting heeft invloed op de haalbaarheid en betaalbaarheid van het plan.

g. Vanuit het integraal Huisvestingsplan Onderwijs zijn, in nauwe samenwerking met het schoolbestuur, de businesscases voor de

Het opstellen van een businesscase voor Pax Christi is uitgesteld in verband met de verhuizing van de Brede School

23

basisscholen Pax Christi en Veldzijde afgerond.

Overdinkel naar Pax Christi. SKOLO heeft in 2025 een plan opgesteld voor de renovatie en vernieuwbouw van De Veldzijde in Losser. In afwachting van het vernieuwde IHP is dit plan uitgesteld.

h. Er heeft besluitvorming plaatsgevonden over de toekomst van het huidige afvalbrengpunt. Dit betrekken wij, rekening houdend met de circulaire ambities van de gemeente, bij het nog op te stellen 'Grondstoffenplan'.

In februari 2026 heeft er besluitvorming plaatsgevonden over de toekomst van het huidige afvalbrengpunt. Dit wordt in 2026 verder uitgewerkt in een definitief ontwerp waarna uitvoering kan starten. De verwachting is dat wij in Q2 2026 de gemeenteraad het grondstoffenplan kunnen voorleggen.

Doel B2: Een kwalitatief hoogwaardig ingerichte, aantrekkelijke, gezonde en groene klimaat adaptieve woon- en leefomgeving Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. De ‘Strategie Klimaatadaptatie Losser’ en het Water- en Rioleringsprogramma zijn in samenhang opgesteld en vastgesteld. Hierin zijn zowel de opgaven en ontwikkelingen in bebouwd gebied, als in het landelijk gebied opgenomen. Hierbij is aangehaakt bij de landelijke maatlat, zodat o.a. ook 'biodiversiteit' hieronder valt (mede verwoord in een uitgangspuntennota 'Groen').

Strategie Klimaatadaptatie Losser is in Q1 2026 vastgesteld.

b. De nota 'Kwaliteit openbare ruimte' is opgesteld.

De nota 'Kwaliteit Openbare Ruimte' wordt naar verwachting in Q3 2026 aangeboden aan de gemeenteraad.

c. Binnen het programma ‘Kwaliteitsimpuls De Lutte’ is het deelproject 'Beatrixstraat en omgeving' gerealiseerd en is gestart met de uitvoering van deelprojecten uit de dorpsranden die samenlopen met externe ruimtelijke ontwikkelingen (waaronder het voormalige centrumgebied Luttermolenveld). d. Als onderdeel van de gebiedsgerichte aanpak Beuningen is de uitvoering van de nieuwe ontworpen openbare ruimte gestart (ontmoetingsgebied/schoolplein, inclusief omliggende ruimte). Deze openbare ruimte is in samenhang met het Dorpshuis/Mariaschool ontworpen. e. Het ontwerp voor de Gronausestraat in Glane, als onderdeel van de bestaande visie Kwaliteitsimpuls Glane, is vastgesteld, investeringsbeslissingen hebben plaatsgevonden en het technische voorbereidingsproces is gestart.

Het definitief ontwerp wordt in Q1/Q2 door het college vastgesteld. Het verdere voorbereidingsproces volgt hierna.

f. Het ontwerp voor de ‘blauwe ader structuur’ in Overdinkel (tussen randbebouwing en

Gelet op het ontbreken van personele capaciteit is dit ontwerp niet

24

Ruhenbergerbeek) is gereed en de technische werkvoorbereidingen zijn gestart. Dit betreft klimaatadaptieve maatregelen in zowel de kern Overdinkel als in het nabije buitengebied, in nauwe samenhang met de provinciale bossenstrategie en de opgave ‘toekomstbestendig buitengebied’.

opgesteld. De benodigde grond is wel in eigendom overgenomen door de gemeente. We verwachten het ontwerp in Q4 2026 vast te stellen.

g. De herijking van het masterplan ‘Parapluplan centrum Losser’ is afgerond (gebaseerd op de ‘vier-pijler’ aanpak: vastgoedontwikkeling, integrale ontwikkeling openbare ruimte, concept voor breed centrummanagement en het stimuleren van investeringen door centrumondernemers).

Het Addendum parapluplan is voor 80% gereed met hierin actualisatie n.a.v. nieuw vastgesteld beleid. Besluitvorming in 2026.

h. Er wordt verder gewerkt aan het programma ‘Beken & Bleken van Losser’ / Erfgoeddeal: - de uitvoering van de klimaatadaptieve restauratie van het rijksmonument 'De Bleek’ is afgerond; - het ontwerp voor de 'klimaatadaptieve dorpsbeek’ is geheel geïntegreerd in fase II van de centrumontwikkelingen Losser (‘Parapluplan centrum Losser’); - de uitvoering van het onderdeel aquathermie (verduurzaming van het zwembad met effluentstroom uit de RWZI) is afgerond; - vanuit het onderdeel 'leeromgeving' is het project gestart om Beken & Bleken te vermarkten en te verankeren in het regionale textielthema. i. Het bouwproces van de gebiedsgerichte aanpak van het project ‘De Muchte’ is in uitvoering (woningbouw als onderdeel van de integrale (her)inrichting van de omliggende woonomgeving).

Het plan De Muchte is qua realisatie van de woningen gerealiseerd. Aan de openbare ruimte inrichting wordt de laatste hand gelegd. Eerste helft 2026 is dit ook gereed.

j. Het wijkplan 'Vogelbuurt Losser' is opgesteld. Vanuit de verbinding van het fysieke domein aan het sociaal domein wordt hiermee onder andere invulling gegeven aan de thema's gezondheid/gezonde leefomgeving en leefbaarheid.

De integrale benadering, waarbij het fysieke en sociale domein worden verbonden kost meer tijd dan vooraf voorzien. De verwachting is dat het wijkplan in Q4 2026 wordt aangeboden aan de gemeenteraad. In de tussentijd worden concrete maatregelen (laaghangend fruit) voorbereid en partners betrokken.

k. Het ontwerp-, participatie- en aanbestedingsproces voor de herinrichting Enschedesestraat - fase II is doorlopen en de uitvoering is gestart. l. Vervangingsinvesteringen taakveld: de brug 't Zwart is vervangen.

25

Realisatie is afhankelijk van de omleidingsroute over de brug tengevolge van de grenscontroles op de A1.

Prestatie-indicatoren Omschrijving

Toelichting

Een klimaatadaptieve woon-, werk- en leefomgeving van essentieel belang voor de gezondheid van onze inwoners en de leefbaarheid in onze gemeente. In 2025 is de klimaatadaptatiestrategie Losser vastgesteld. Daarin is vastgelegd wat onze ambities zijn en op welke klimaatthema's we willen monitoren.

De klimaatadaptatiestrategie is in februari 2026 vastgesteld.

Doel C: Economie en werkgelegenheid; bijdragen aan zelfredzaamheid, door lokale en regionale werkgelegenheid en economie te bevorderen. Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. De pleinontwikkeling in het centrum van De Lutte is gerealiseerd en het flankerende participatieproject 'Gastvrij De Lutte' (samenwerkingsproject met de dorpsraad De Lutte) is afgerond. b. Binnen het programma Centrumontwikkelingen Losser-fase II is het concept voor “structureel en breed centrummanagement” ontwikkeld, om daarmee te borgen dat ook op langere termijn het centrum van losser aantrekkelijk is, levendig en economisch goed functioneert en daarmee bijdraagt aan de leefbaarheid van de kern. c. Het ambitiedocument ‘Recreatie & Toerisme', bestaande uit een strategisch ontwikkelkader met programmalijnen en een uitvoeringsprogramma, is vastgesteld. Er zijn minimaal drie projecten uit het uitvoeringsprogramma gestart. d. De cultuurhistorische waardenkaarten zijn opgesteld en het proces om te komen tot een landschapsbiografie van de Dinkel is gestart.

Vanuit de Omgevingsdienst Twente wordt gewerkt aan een uniforme erfgoedregistratie volgens de landelijke standaard, hierdoor is het niet doelmatig om op dit moment lokaal een eigen cultuurhistorische waardenkaart op te stellen die mogelijk niet aansluit op deze gezamenlijke aanpak.

e. Oplossingsrichtingen ten behoeve van realiseren van ontbrekende schakels in het recreatieve wandelroutenetwerk rondom Stuwwal/ Dinkeldal cq de Lutte/ Lutterzand zijn verkend. Waar mogelijk zijn afspraken gemaakt met grondeigenaren over toegankelijkheid, inrichtingsmaatregelen en vergoedingen.

De verkenning is in 2025 afgerond. Hieruit blijkt dat een verbinding Stuwwal/ Dinkeldal cq De Lutte/ Lutterzand via struinpaden momenteel niet gerealiseerd kan worden.

f. Er is, gezamenlijk met andere gemeenten in de regio, geïnvesteerd in achterstallig

26

onderhoud van regionale recreatieparken. g. Het project om de resultaten van het project Erfgoeddeal/'Beken & Bleken van Losser' structureel te vermarkten door deze te verankeren in regionale thema's als 'Textiel' en ''Zandsteen, is gestart. h. De visie voor het toekomstbestendig maken van bedrijventerreinen (inclusief investeringsagenda) is vastgesteld. i. Het Ondernemersloket heeft verder vorm gekregen en is het goed bekend bij de ondernemers. j. Er is actief ingezet op het versterken van de winkelstructuur van de kernen Losser, Overdinkel en De Lutte door samen met de winkeliers invulling te geven aan leegstaande panden. We zetten in op acquisitie en pop up activiteiten.

De brancherings- en vastgoedanalyse voor Losser is gereed. Overdinkel en De Lutte nog niet. Daarna gaan we in gesprek met de winkeliers(verenigingen).

k. We besteden aandacht aan de dag/week van de ondernemer. l. We organiseren minimaal één activiteit om ZZP'ers elkaar te laten ontmoeten.

Doel D: Bereikbaarheid; voorzieningen en bestemmingen zijn op een duurzame wijze, structureel vlot en verkeersveilig, bereikbaar voor iedereen. Resultaat 2025

VJN JR Toelichting

a. Het gezamenlijk met de provincie uitgevoerde onderzoek naar de gewenste inrichting van de N731, ter hoogte van de kern Losser, is afgerond. Dit onderzoek heeft raakvlakken met het uitgevoerde onderzoek naar verkeersveiligheid op de N374 buiten de bebouwde kom. b. Het beleidsplan Mobiliteit is vastgesteld. Aansluitend neemt ons college een besluit omtrent het uitvoeringsprogramma. c. Op urgente locaties in het buitengebied is een aanvang gemaakt met het aanbrengen van bermverharding. Voor toepassing op andere locaties wordt gewerkt vanuit het beleid zoals dat in 2025 is vastgesteld middels het beleidsplan Mobiliteit. Hierin heeft kaderstelling plaatsgevonden over 'functie, inrichting en gebruik' van o.a. wegen in het buitengebied. Op basis van deze uitwerking wordt bepaald welke maatregelen op welke locaties in het buitengebied het beste kunnen worden toegepast. Het aanbrengen van bermverharding is daarbij één van de mogelijke maatregelen.

27

In 2025 is al op verschillende plekken in het buitengebied begonnen met de uitvoering. Bijvoorbeeld langs de Zoekerweg en de Hanhofweg zijn de bermen verhard met grasbetontegels. Beleidsplan Mobiliteit wordt naar verwachting in Q2 2026 door de raad vastgesteld.

In 2025 is verder gebouwd op de koers die in 2024 is ingezet: een integrale benadering van de opgaven in het landelijk gebied, waarbij landbouw, natuur, klimaat en ruimtelijke kwaliteit in samenhang worden beschouwd. Tegen de achtergrond van schaarse ruimte en veranderende rijks- en provinciale kaders is opnieuw gezocht naar slimme koppelingen van functies en naar sturingsmogelijkheden op lokaal niveau. De focus lag op het vertalen van eerder vastgesteld beleid en afgeronde planologische procedures naar concrete uitvoering. Tegelijkertijd is ingezet op regionale samenwerking binnen Noordoost Twente om te komen tot een gezamenlijke visie en een helder afwegingskader voor initiatieven in het buitengebied. Ook op het gebied van klimaatadaptatie zijn vervolgstappen gezet, waarbij strategische keuzes uit 2024 verder zijn uitgewerkt richting uitvoering. Daarnaast is ingespeeld op veranderingen in landelijke regelingen voor agrarische ondersteuning.

Door deelname aan de pilot BoerenPerspectief Overijssel is gewerkt aan een toekomstbestendige, integrale aanpak voor begeleiding van erven in het buitengebied, passend bij de brede opgaven waar ondernemers en eigenaren voor staan Met deze activiteiten is in 2025 voortgegaan op de ingezette lijn: zorgvuldig omgaan met de beschikbare ruimte, inzetten op functiemenging en samenwerking, en als lokale overheid – waar mogelijk – regie nemen binnen de kaders en middelen die beschikbaar zijn. Highlights 2025 • Vervolg Bossenstrategie en planologische procedures In 2025 zijn diverse initiatieven in het kader van de Bossenstrategie verder uitgewerkt. Voor meerdere locaties is in 2024 al een planologische procedure afgerond; de gemeenteraad stelde hiervoor op 15 oktober 2024 het bestemmingsplan vast. Deze besluiten zijn in 2025 verwerkt in de uitvoering en communicatie richting initiatiefnemers. De initiatieven dragen bij aan de doelen voor natuurontwikkeling en klimaatadaptatie.

28

• Samenwerking Noordoost Twente (NOT) – Gezamenlijke visie buitengebied Vanwege beperkte capaciteit en prioritering is in 2025 geen voortgang geboekt op de actualisatie van het KGO-beleid. Wel is samen met de andere NOT-gemeenten gestart met een verkenning voor een gezamenlijke visie voor het landelijk gebied, inclusief een uitvoeringsprogramma met een afwegingskader voor initiatieven in het buitengebied. De verwachting is dat KGO hierin een logische plek krijgt. • Klimaatadaptatie en wateropgaven In 2025 is verder gewerkt aan de uitvoering van klimaatadaptieve maatregelen die in 2024 in voorbereiding zijn gebracht. De verworven gronden voor de waterbergingsopgave in Overdinkel zijn betrokken bij het ontwerp- en uitvoeringsproces. Daarnaast zijn vervolgstappen gezet in de uitwerking van de ‘Strategie Klimaatadaptatie Losser’ richting concrete maatregelen in zowel de bebouwde omgeving als het landelijk gebied. • Vervolg erfcoaching en start pilot BoerenPerspectief/SEB In 2025 veranderde het landelijke stelsel voor ondersteuning van agrarische bedrijven door de introductie van de nieuwe SEB-regeling van het Rijk. Deze regeling nam de taken van de erfcoaches over, maar liet naar verwachting lacunes ontstaan in de ondersteuning van niet-agrarische erven en agrarische erven met vraagstukken die niet binnen SEB passen.

Daarom is samen met de provincie en de NOT-gemeenten besloten om deel te nemen aan een pilot binnen BoerenPerspectief Overijssel. Deze pilot richt zich op het ontwikkelen van een integrale werkwijze voor begeleiding van álle typen erven, met behoud van de sociaal-emotionele kracht van erfcoaching. Gemeenten leveren een financiële bijdrage en werken mee aan gezamenlijke evaluatiemomenten om te bepalen of de nieuwe aanpak de brede begeleiding in het buitengebied voldoende borgt.

4.3.1 Bestuursrapportage Inhoudelijke begrotingsuitvoering 2025

29

Doel A: Toekomstbestendige landbouw en bedrijfsstrategieën worden gefaciliteerd. Resultaat 2025 a. Fase 2 van de landbouwinventarisatie van de gemeente Losser is afgerond. Dit geeft mede sturing aan de beleidsontwikkeling en besluitvorming van Waterschap en provincie. De resultaten leveren wij aan als input voor onze samenwerkingspartners Waterschap en provincie om te verwerken c.q. te vertalen in het beleid ten aanzien van de Kaderrichtlijn water (KRW), de Landbouwvisie Overijssel en het Provinciaal Programma Landelijk Gebied (PPLG). Daarmee borgen wij zoveel mogelijk de gemeentelijke belangenbehartiging richting de bevoegde gezagen en beïnvloeden zo mede de ontwikkelingsrichting. b. Met de eigenaren van bedrijven die gebruik maken van de landelijke stoppersregelingen (LBV en LBV+) overleggen wij over de ontwikkelingsrichting van hun bedrijfslocatie. Zo nodig worden ruimtelijke procedures in gang gezet om te komen tot de gewenste planologische invulling van die locaties. c. Gemeentelijk budget voor Groenblauwe diensten zetten we mede in voor alternatieve/aanvullende verdienmodellen voor de agrarische ondernemers. Daarvoor sluiten we langjarige contracten af. d. Ervencoaches voeren gesprekken met agrarische ondernemers om ze te adviseren omtrent de ontwikkelingen in het landelijk gebied en de gevolgen voor hun bedrijfsvoering. e.