Raadsvoorstel over de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 Uitvoeringsorganisatie Baanbrekers

Raadsvoorstel Portefeuillehouder

: drs. S.A.C. Mandemakers

Zaakdossiernummer : Z260000380 Documentnummer : 2026.05960

*2026.05960*

Onderwerp

:

Beleidsprogramma

:

Raadsvoorstel over Raadsvoorstel over de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030. Gemeenschappelijke Regeling Uitvoeringsorganisatie Baanbrekers (GR Baanbrekers). 2.5 Participatie

Aan de raad van de gemeente Loon op Zand, Inleiding Op 13 april 2026 heeft het Dagelijks Bestuur van de GR Baanbrekers de jaarrekening 2025 en de ontwerpbegroting 2027, inclusief de meerjarenraming 2028-2030, aangeboden aan de gemeenteraden van de gemeenten Heusden, Loon op Zand en Waalwijk. Uit de jaarstukken blijkt een voordelig resultaat 2025 van €1.196.000. De grootste financiële afwijkingen t.o.v. de begroting zijn uiteenlopend qua aard. Dit betreft o.a. incidentele baten vanuit de deelneming Ruelong B.V., het aantal uitkeringsgerechtigden valt iets lager uit dan begroot en de voorziening voor oninbare debiteuren is in positieve zin bijgesteld. Het Algemeen Bestuur zal op 6 juli een besluit nemen over de bestemming van dit resultaat. Hierbij kan gekozen worden om de middelen binnen Baanbrekers te houden, of om deze direct terug te laten vloeien naar de deelnemende gemeenten. Het dagelijks bestuur heeft voorgesteld om dit besluit mede te laten afhangen van het resultaat in de 2e begrotingswijziging 2026 van Baanbrekers. Als hieruit een tekort blijkt, dan is het voorstel dit aan te vullen vanuit het resultaat 2025. Voor het jaar 2027, en de periode t/m 2030, heeft Baanbrekers als uitgangspunt de begroting 2026 genomen, en deze vermeerderd met verwachte stijgingen lonen en prijzen in 2026 en 2027.

Op basis hiervan verwacht men dat het totaal van de gemeentelijke bijdragen van alle deelnemende gemeenten met c.a. €2 mln,- stijgt t.o.v. de begroting 2026. De gemeenteraden worden tot en met 3 juli aanstaande in de gelegenheid gesteld een zienswijze in te dienen. Het Algemeen Bestuur zal op 6 juli aanstaande de ontwerpbegroting vaststellen met een eventuele verwerking van de ingediende zienswijzen. Voorgesteld wordt om vanuit de gemeente Loon op Zand een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 GR Baanbrekers. Met deze zienswijze wordt Baanbrekers verzocht om bij het opstellen van de begrotingen voor de komende járen enkel de gebruikelijke indexering toe te passen, nieuw beleid middels ombuigingen binnen de bestaande financiële middelen te introduceren, en een nadere toelichting te geven ter verklaring op de verschillen in de gemeentelijke bijdragen ten opzichte van het vorige begrotingsjaar. Daarnaast ziet de zienswijze op het instemmen met de voorliggende ontwerpbegroting van Baanbrekers.

1

Beslispunten Wij stellen u voor: 1. Een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 van de Gemeenschappelijke Regeling Uitvoeringsorganisatie Baanbrekers zoals opgenomen in bijlage 4 Beoogd effect Wij willen bereiken dat onze inwoners zoveel mogelijk participeren in de maatschappij, bij voorkeur via betaald werk. Baanbrekers speelt hierin een belangrijke rol als uitvoeringsorganisatie. Waar deze rol nog niet (volledig) wordt ingevuld, ligt er ook een verantwoordelijkheid bij de gemeenten zelf. Met deze zienswijze willen wij inzicht houden in het maatschappelijke resultaat van de dienstverlening en borgen dat Baanbrekers efficiënt en effectief opereert binnen de beleids- en financiële kaders. Daarnaast beogen wij financiële beheersbaarheid voor de gemeenten door kritisch te blijven op indexaties en een doelmatige inzet van middelen en reserves. Argumenten 1. Voorlopige jaarrekening 2025 De raad wordt expliciet gewezen op de voorlopige jaarrekening 2025 van Baanbrekers, die een batig saldo van €1.196.000 laat zien. Dit betekent voor Loon op Zand een voordeel van €237.000 ten opzichte van het najaarsbericht 2025. Wanneer de Algemene Reserve maximaal is gevuld, wordt een positief saldo volgens de verdeelsleutel terugbetaald aan de deelnemende gemeenten. 2.

Zienswijze op ontwerpbegroting 2027 De ontwerpbegroting 2027 is conservatief opgesteld, waarbij rekening is gehouden met de fluctuaties binnen de BUIG. Dit leidt tot een stijging van de gemeentelijke bijdragen van €2.039.000 ten opzichte van de gewijzigde begroting 2026. De totale bijdrage voor 2027 bedraagt €17.663.000, waarvan het aandeel van Loon op Zand €3.478.837 bedraagt. Door de uitgaven ruim te ramen en de inkomsten voorzichtig in te schatten, ontstaat financiële ruimte. Dit sluit aan bij de structurele overschotten van ruim €1 miljoen in de afgelopen drie jaarrekeningen. Een zienswijze wordt daarom passend geacht.

3. Verwerking in gemeentelijke begroting Een eventuele terugbetaling van het batig saldo 2025 wordt verwerkt in de Berap 2026. Omdat nog onzeker is of uitbetaling plaatsvindt, is het verwachte voordeel niet opgenomen in de conceptjaarrekening 2025 en wordt dit via het najaarsbericht 2026 verwerkt. Kanttekeningen 1. De financieringssystematiek via de BUIG zorgt voor onzekerheid, het financieel risico ligt echter bij de deelnemende gemeenten. De BUIG is de gebundelde uitkering van het Rijk voor het bekostigen van de uitkeringen van de Participatiewet en aanverwante regelingen. De begroting van Baanbrekers wordt deels gebaseerd op de verwachte BUIG inkomsten. De begroting van Baanbrekers herbergt door deze financieringssystematiek en de fluctuaties in het verloop van het aantal bijstandsgerechtigden de nodige onzekerheden. Dit brengt daarom een verhoogd risico met zich mee op afwijkingen ten opzichte van de ramingen in de gemeentebegroting. Op basis van de bepalingen in de GR heeft Baanbrekers in eerste instantie een buffer van maximaal €1.200.000 in de algemene reserve om tegenvallers op te vangen. Bovendien staan de deelnemende gemeenten altijd garant (artikel 36, derde lid GR Baanbrekers) om de AR aan te vullen als dat vanuit bedrijfsmatig oogpunt nodig is.

2

Financieel 1. De ontwerpbegroting 2027 is opgesteld op basis van de bijgestelde begroting 2026 en de Kaderbrief 2027. Deze begroting sluit financieel en geeft uitvoering aan de in december 2024 geactualiseerde koers “Blijf in beweging, de volgende etappe”. Vanuit deze uitgangspunten is de begroting 2027 beleidsarm van karakter en gaat zij in financiële zin uit van voortzetting van de bestaande bedrijfsvoering. De budgetten zijn geactualiseerd op basis van ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en berichtgeving over de rijksbudgetten. In de ontwerpbegroting 2027 zijn de gemeentelijke bijdragen berekend op €17.663.000. Dit is een verhoging van €2.039.000 ten opzichte van de gewijzigde begroting 2026 waarbij een bedrag van €15.624.000 aan gemeentelijke bedragen gemoeid was. Ten opzichte van de in de gemeentelijke meerjarenraming opgenomen gemeentelijke bijdrage voor 2027 is dit voor Loon op Zand een stijging van €430.000 Deze stijging wordt met name veroorzaakt door loon- en prijsstijgingen. Op basis van de afgesproken verdeelsleutel in de huidige gemeenschappelijke regeling, en gelet op het vorenstaande, ziet het meerjarenverloop 2027-2030 voor de deelnemende gemeenten er als volgt uit. Bedragen x €1

Realisatie

Begroting

2025

Gewijzigde begroting 2026

Meerjarenraming

2027

2028

2029

2030

Heusden

5.984.230

5.947.838

6.735.556

6.735.556

6.735.556

6.735.556

Loon op Zand

3.100.720

3.099.514

3.478.837

3.478.857

3.478.357

3.478.357

Waalwijk

6.539.666

6.576.648

7.449.087

7.449.087

7.449.087

7.449.087

Totaal

15.624.616

15.624.000

17.663.000

17.663.000

17.663.000

17.663.000

De realisatie 2025 is conform de voorlopige jaarrekening 2025 en de begroting 2026 is conform de bijgestelde begroting 2026. We verwerken de financiële consequenties in onze gemeentelijke begroting voor 2027 en de gemeentelijke meerjarenbegroting 2028-2030, nadat het formele besluitvormingsproces bij Baanbrekers is afgerond. De financiële consequenties zijn in de kadernota benoemd. Voortgang De gemeenteraden worden tot en met 3 juli aanstaande in de gelegenheid gesteld een zienswijze in te dienen. Het Algemeen Bestuur zal op 6 juli aanstaande de ontwerpbegroting vaststellen met een eventuele verwerking van de ingediende zienswijzen. Communicatie Op 6 juli aanstaande vindt de Algemeen Bestuursvergadering plaats waarin de ontwerpbegroting wordt vastgesteld met een eventuele verwerking van de ingediende zienswijzen. De communicatie over de verwerking van deze zienswijzen ligt bij Baanbrekers. Bijlagen 1. Ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 GR Baanbrekers (2026.05022) 2. Brief aan de gemeenteraad Loon op Zand ter zienswijze ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 (2026.05021) 3. Voorlopige jaarrekening 2025 (2026.05023) 4. Reactie op de conceptbegroting 2027 (2026.06625)

3

Het college van burgemeester en wethouders; de secretaris,

de burgemeester,

drs. C.A. de Haas, MBA

mr. D.S.C. Jansen

4

Ontwerpbesluit De raad van de gemeente Loon op Zand; Gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 12 mei 2026, nummer. 2026.06257 besluit: 1. Een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 van de Gemeenschappelijke Regeling Uitvoeringsorganisatie Baanbrekers zoals opgenomen in bijlage 4

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Loon op Zand van Raadsbesluit d.d. (wordt ingevuld door Griffie).

De raad voornoemd,

voorzitter,

griffier,

5