Ingesproken tekst bij de raad inzake de begroting
Tekst van het document
Geachte raad, Mede namens onze zustervereniging Heemkundekring Loon op ’t Sandt richt ik me tot u. Het college van burgemeester en wethouders heeft in de voorliggende begroting op pagina 95 aangegeven een extra budget van € 15.000 om het Erfgoedbeleid sneller uit te werken te schrappen voor de komende vier jaar. Wij begrijpen dat belangrijke keuzes gemaakt moeten worden. Bij het maken van keuzes horen echter ook afwegingen. De voorliggende begroting geeft het bestuur van onze verenigingen aanleiding u de volgende overwegingen mee te geven. Ondersteuning Erfgoedbeleid Op 11 december 2025 heeft u als raad de nota Erfgoedbeleid 2026-2036 met de titel “De waarde van erfgoed” vastgesteld. Daarop zijn een groot aantal partijen die betrokken zijn binnen het erfgoedveld, zoals Stichting Het Witte Kasteel, Stichting STERK, de gildes, de Efteling en ook de lokale heemkundekringen in 2026 aan de slag gegaan met het uitvoeringsprogramma. Daarbij hebben we telkens een gedegen afweging gemaakt welke zaken prioriteit moeten krijgen en welke op de langere termijn ter hand kunnen worden genomen. Daarbij is ook afgewogen wie wat kan uitvoeren en binnen welke tijdspanne. Het extra budget van € 15.000 is echter wel noodzakelijk om de eerste jaren de impuls aan het Erfgoedbeleid te geven die het nodig heeft.
Binnen de gemeente Loon op Zand zien we dat er verschraling van het aanwezige erfgoed optreedt. Er zijn steeds minder beeldbepalende panden en straatgezichten en monumenten in de gemeente aanwezig. Er zal dus een gedegen erfgoedverordening moeten komen om die panden te beschermen en daar waar nodig ook reeds voorbescherming te geven. Ook zal er meer aandacht moeten komen voor ons immaterieel erfgoed, zoals bepaalde gebruiken. Tegen deze achtergrond zou het bestuur van de gemeente Loon op Zand alles op alles moeten zetten om het weinige dat er nog is te koesteren en wel op een dusdanige manier dat jong en oud de cultuurwaarden die daaruit naar voren komen meer en meer omarmen. Trots zijn op je dorp ben je vooral ook in de situatie dat je ziet dat je dorp ook zorgvuldig omgaat met alles dat ons herinnert aan voorbije tijden. Er van uitgaande dat de gemeente onder de “toeristisch recreatieve gemeente” meer wenst te verstaan dan de Efteling en het duinengebied, dient de gemeente verantwoordelijk om te gaan met immaterieel erfgoed, monumenten, beeldbepalende panden en straatgezichten en ook anderszins zuinig te zijn op het verleden. Op het moment dat die twee waarden uit elkaar getrokken worden, zijn verbanden niet meer waar te nemen en wordt afbreuk aan het geheel gedaan, waardoor onze dorpen weinig baat zullen hebben bij de toeristen.
Juist omdat het aantal monumenten en beeldbepalende panden zo gering is, zou uw inspanning om te behouden wat er is, proportioneel groot moeten zijn. De effort die in het kader van de burgerparticipatie in 2026 in dit traject door vele vrijwilligers is gestoken dient dan ook vervolg te krijgen met een op de totale begroting gering budget van € 15.000. Omdat zowel roerend als onroerend erfgoed zichzelf niet kan verdedigen doen wij vanuit onze statutaire verantwoordelijkheden van onze beide verenigingen een zwaar appèl op uw raad om
de bezuinigingen op het extra budget voor de uitvoeringsagenda van het Erfgoedbeleid te ontzien in uw begroting en daarin alsnog een plaats te geven. Met heemkundige groeten, Harry Balvers Kees Hesselmans Voorzitter heemkundekring de Ketsheuvel Voorzitter heemkundekring Loon op ‘t Sandt