CConstaterende datLoon op Zand
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1.Bestuursrapportage 2026

Oordeelsvormende commissie 17 september 2026, gemeente Loon op ZandBij agendapunt: Raadsvoorstel over Bestuursrapportage 202616.807 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

I | Pilot Onderzoek Cultuur Klavier | Nadeel | -25 22 23 Deze pilot (2026–2028) heeft als doel om te komen tot een toekomstbestendig exploitatiemodel voor het theater in het Klavier. Het budget voor 2026 is benodigd voor het aantrekken van een programmeur, en wordt binnen ven- ster 2 omgebogen vanuit thema 2.3 voorliggende voorzieningen. Het benodigde budget voor 2027-2028 zal in de begroting 2027 worden aangevraagd. S Actualisatie Personeelskosten Voordeel 101 De personeelskosten zijn geactualiseerd a.d.h.v. de huidige formatie. De voordelige- en nadelige wijzigingen op meerdere thema’s binnen venster 2 hebben per saldo een nadelig effect van - € 356.000. S Overige afwijkingen Voordeel 3 Binnen dit thema hoeven de overige afwijkingen niet toegelicht te worden. 2.3 Voorliggende voorzieningen Nadeel -3.201 S Subsidies Sterke gemeenschappen Nadeel -61 Dit effect heeft betrekking op meerdere partijen binnen dit segment. De afwijking is het gevolg van indexeringen die eerder niet zijn meegenomen. Daarnaast zijn er extra kosten gemaakt om jongeren vrij te huisvesten. S Wijkgericht werken Voordeel 49 Vervallen bijdrage voor de inhuur van een externe wijkcoördinator. Die rol wordt inmiddels door een vaste collega formatief ingevuld, waardoor de kosten nu vanuit het personeelsbudget worden betaald.

I Community Care Nadeel -170 Community care is een vorm van domein overstijgend samenwerken om met inzet van leef coaches ouderen lan- ger zelfstandig thuis te kunnen laten wonen. Het zorgkantoor financiert 80% de zorgaanbieder en LoZ beiden 10%. Per saldo draagt LoZ € 17.000 bij. De € 153.000 is zichtbaar bij het overzicht van de baten. S Beheersmaatregelen Voordeel 395 In de begroting 2025 zijn diverse beheersmaatregelen opgenomen, waarbij per maatregel een financieel rende- ment was ingeboekt. De afzonderlijke bekostiging van deze maatregelen sluit echter niet langer aan bij de huidige financiºle koers binnen het sociaal domein. Binnen deze koers wordt gewerkt met ØØn besparingslijn voor het ge- hele sociaal domein. Daarom zijn de beheersmaatregelen waar mogelijk ondergebracht binnen bestaande struc- turele budgetten of beºindigd wanneer zij niet langer passend waren binnen de gewenste ontwikkeling. Omdat de niet gemaakte kosten van de maatregelen net wat hoger uitvallen dan het eerder ingeboekte beoogde ren- dement, resulteert dit in 2026 in een voordelig financieel effect. Vanaf 2027 slaat dit voordelig effect om naar een nadelig effect van € 137.000. S Verschuiving Beheersmaatregelen Thema’s 2.3 & 2.4 Nadeel -361 De kosten en het rendement van de beheersmaatregelen waren op verschillende thema’s geboekt binnen de begroting.

Het gaat hier dus enkel om een verschuiving van de kosten tussen de taakvelden. Per saldo is er geen effect op het resultaat. I Pand Pres. Kennedyplein Nadeel -29 Na het vertrek van de kinderopvangorganisatie is het pand tijdelijk bewoond (anti-kraak). Hierdoor is het energie- verbruik tijdelijk gestegen t.o.v. het gebruik als kinderopvang. Inmiddels hebben de tijdelijke bewoners het pand verlaten. Het pand wordt verkocht en gesloopt t.b.v. woningbouwontwikkeling Westkant. I Pilot Onderzoek Cultuur Klavier Voordeel 25 Deze pilot (2026–2028) heeft als doel om te komen tot een toekomstbestendig exploitatiemodel voor het theater in het Klavier. Het budget voor 2026 is benodigd voor het aantrekken van een programmeur, en wordt binnen ven- ster 2 omgebogen vanuit thema 2.3 voorliggende voorzieningen. Het benodigde budget voor 2027-2028 zal in de begroting 2027 worden aangevraagd. I Verschuiving budgetten Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding (OAD) Voordeel 54 Voor indicatievrije dagbesteding en een algemene voorziening voor Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) zijn van- uit een eerdere ombuiging middelen beschikbaar gesteld. Dit jaar betreft een overgangsfase, waardoor de reste- rende middelen in 2026 op deze budgetten vanuit het budget OAD Maatwerkvoorzieningen (Thema 2.4 Maat- werk) worden ingezet.

I Rijkssubsidie Opvang Ontheemden Oekraïne Nadeel -2.248 24 De kosten voor de bekostiging van opvang ontheemden Oekraïne wordt volledig gefinancierd door middel van de gelijknamige Rijkssubsidie. Deze activiteiten worden volledig bekostigd a.d.h.v. de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. I Rijkssubsidie Gezond & Actief Leven Akkoord Nadeel -85 De budgetten voor de rijkssubsidie Gezond & Actief Leven Akkoord zijn geactualiseerd. Deze activiteiten worden volledig bekostigd door middel van de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. S Actualisatie Personeelskosten Nadeel -730 De personeelskosten zijn geactualiseerd a.d.h.v. de huidige formatie. De voordelige- en nadelige wijzigingen op meerdere thema’s binnen venster 2 hebben per saldo een nadelig effect van -€356.000. S Overige afwijkingen Nadeel -39 Binnen dit thema dienen de overige afwijkingen niet nader toegelicht te worden. 2.4 Maatwerk Voordeel 29 I Jeugdzorg Afrekening 2025 Nadeel -136 Op basis van de jaarrekening 2025 vanuit regio Hart van Brabant (HvB) verwachten wij een nabetaling van € 229.000 over 2025. In de jaarstukken 2025 van Loon-op-Zand hadden wij m.b.t. jeugdzorg een nog te ontvangen afrekening van € 94.000 opgenomen.

Dit was gebaseerd op de 3e prognose vanuit regio HvB, waarover op 27 maart 2026 een raadsinformatiebrief is gedeeld. Het verschil, € 135.500, komt tot uitdrukking in boekjaar 2026. De meerkosten t.o.v. de 3e prognose zien grotendeels toe op kostenstijging van jeugdzorg segment 4. S WMO Begeleiding & Dagopvang PGB Nadeel -40 Dit betreft een actualisatie op basis van actuele cliºntaantallen, ondersteunt door een prognose vanuit de Sociale verzekeringsbank. S WMO Begeleiding & Dagopvang Siem Nadeel -282 De aanleiding tot deze bijstelling is tweeledig. Enerzijds brengen we hiermee de lokale begroting in lijn met de regi- onale begroting (ontvangen in maart 2026). Anderzijds anticiperen wij op een toename in cliºntaantal, gebaseerd op een prognose op basis van de cliºntaantallen in het eerste kwartaal. S Vervoer Jeugd Nadeel -26 Stijging van de kosten wordt veroorzaakt door de verlenging van een indicatie. Betreft uitzonderlijke situatie waar- door aanspraak gemaakt moet worden op bovenregionaal individueel vervoer. S WMO vervoer immaterieel Nadeel -105 Toename van het aantal reiseenheden (frequentie, gebruikers, kilometers en indicatie). Het indexeringspercen- tage was hoger dan begroot. Daarnaast is naar verhouding de eigen bijdrage lager geworden. Verder is de be- groting in lijn gebracht met de begroting van de regio.

I WMO vervoer immaterieel - Decharge Bezuiniging Nadeel -17 De gevraagde bezuiniging blijkt in de praktijk onuitvoerbaar, hierdoor een verzoek tot decharge. S Verschuiving Beheersmaatregelen Thema’s 2.3 & 2.4 Voordeel 361 De kosten en het rendement van de beheersmaatregelen waren op verschillende thema’s geboekt binnen de begroting. Het gaat hier dus enkel om een verschuiving van de kosten tussen de taakvelden. Per saldo is er geen effect op het resultaat. I Verschuiving budgetten Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding (OAD) Nadeel -54 Voor indicatievrije dagbesteding en een algemene voorziening voor Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) zijn van- uit een eerdere ombuiging middelen beschikbaar gesteld (Thema 2.3 Voorliggende voorzieningen). Dit jaar betreft een overgangsfase, waardoor de resterende middelen in 2026 op deze budgetten vanuit het budget OAD Maat- werkvoorzieningen worden ingezet. S Actualisatie Personeelskosten Voordeel 347 25 De personeelskosten zijn geactualiseerd a.d.h.v. de huidige formatie. De voordelige- en nadelige wijzigingen op meerdere thema’s hebben per saldo een nadelig effect van -€356.000. S Overige afwijkingen Nadeel -20 Binnen dit thema dienen de overige afwijkingen niet nader toegelicht te worden.

2.5 Participatie Nadeel -245 S Baanbrekers - Gemeentelijke Bijdrage Nadeel -154 Verhoging van de gemeentelijke bijdrage voor GR Baanbrekers op basis van de (Concept)cijfers 1e Bestuursrap- portage 2026 Baanbrekers. S Baanbrekers - Participatiebudget Nadeel -68 De gemeente ontvangt vanuit het Rijk, als onderdeel van het gemeentefonds, middelen t.b.v. WSW-gerechtigden, beschut werk en sociale infrastructuur. Deze middelen betalen wij een-op-een uit aan Baanbrekers. De aanpassing van het gemeentefonds wordt in onze P&C producten opgenomen onder ’algemene uitkering’ in venster 0, terwijl de uitbetalingen aan Baanbrekers onder venster 2 vallen. Per saldo zijn de lasten in venster 2 gelijk aan de baten in venster 0. De bijstelling is gebaseerd op de meicirculaire van het gemeentefonds. S Bijzondere bijstand Nadeel -26 De stijging van de kosten voor bijzondere bijstand is een landelijke ontwikkeling en wordt voornamelijk veroorzaakt door de wettelijk verplichte vergoeding van bewindvoeringskosten S Rijkssubsidie Inburgering Nieuwkomers Voordeel 71 De verwachte baten en lasten in het kader van de Rijkssubsidie inburgering nieuwkomers zijn geactualiseerd. Hier- mee zijn de uitgaven gelijk getrokken met de ontvangen rijkssubsidie. De wijziging van de lasten (V € 71.000) en baten (N € 25.000) heeft per saldo een voordelig effect van € 46.000.

S Actualisatie Personeelskosten Nadeel -67 De personeelskosten zijn geactualiseerd aan de hand van de huidige formatie. De voordelige- en nadelige wijzi- gingen op meerdere thema’s binnen venster 2 hebben per saldo een nadelig effect van -€ 356.000. 2.99 Mutaties reserves Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. Baten Venster 2 (bedragen x € 1.000) Voordeel 2.805 2.1 Onderwijs Voordeel 149 S Rijkssubsidie Onderwijsachterstandenbeleid Voordeel 119 Het budget voor het gemeentelijk onderwijsachterstandsbeleid is aangepast op basis van de beschikking voor de rijkssubsidie 2026. Deze activiteiten worden volledig bekostigd door middel van de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. S Rijkssubsidie Toeslagenproblematiek Voordeel 30 Wij verwachten voor 2026 c.a. 30K aan kosten in verband met lopende trajecten t.a.v. gedupeerden van de toe- slagenproblematiek. Deze activiteiten worden volledig bekostigd door middel van de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. 2.2 Sport, cultuur en welzijn, erfgoed Voordeel 25 I Overige afwijkingen Voordeel 25 Binnen dit thema dienen de overige afwijkingen niet nader toegelicht te worden.

2.3 Voorliggende voorzieningen Voordeel 2.486 I Community Care Voordeel 153 Community care is een vorm van domein overstijgend samenwerken om met inzet van leef coaches ouderen lan- ger zelfstandig thuis te kunnen laten wonen. Het zorgkantoor financiert 80% de zorgaanbieder en LoZ beiden 10%. Per saldo draagt LoZ €17.000 bij. I Rijkssubsidie Opvang Ontheemden Oekraïne Voordeel 2.248 26 De kosten voor de bekostiging van opvang ontheemden Oekraïne wordt volledig gefinancierd d.m.v. de gelijkna- mige Rijkssubsidie. Deze activiteiten worden volledig bekostigd door middel van de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. I Rijkssubsidie Gezond & Actief Leven Akkoord Voordeel 85 De budgetten voor de rijkssubsidie Gezond & Actief Leven Akkoord zijn geactualiseerd. Deze activiteiten worden volledig bekostigd door middel van de specifieke subsidie vanuit het Rijk, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het resultaat. 2.4 Maatwerk Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 2.5 Participatie Nadeel -25 S Rijkssubsidie Inburgering Nieuwkomers Nadeel -25 De verwachte baten en lasten in het kader van de Rijkssubsidie inburgering nieuwkomers zijn geactualiseerd. Hier- mee zijn de uitgaven gelijk getrokken met de ontvangen rijkssubsidie.

De wijziging van de lasten (V € 71.000) en baten (N € 25.000) heeft per saldo een voordelig effect van € 46.000. 2.99 Mutaties reserves Voordeel 169 I Onderzoeken Integraal Huisvestingplan Kindvoorzieningen (IHP-K) Voordeel 150 Op 13 november 2025 heeft de raad 150K aan budget vanuit de reserve onderwijshuisvesting beschikbaar gesteld t.b.v. drie haalbaarheidsonderzoeken en het opstellen van een uitvoerinsagenda in het kader van het vastge- stelde Integraal Huisvestingsplan Kindvoorzieningenen (IHP-K). Hierdoor zijn de baten en lasten in de exploitatie aan elkaar gelijk, en is er dus geen sprake van een resultaateffect. S Overige afwijkingen Voordeel 19 Binnen dit thema hoeven de overige afwijkingen niet toegelicht te worden. 27 Venster 3 Omgeving en economische ontwikkeling Hieronder lees je per thema de voortgang van de speerpunten die opgesteld zijn in de Begroting 2026. 3.1 Omgeving Verkeersveiligheid Doel Verlagen van de snelheid en verminderen doorgaand auto- en vrachtverkeer in de Erasstraat. Inhoud We willen dit bereiken met de aanleg van plateaus in de rijbaan. Verspreid over de ge- hele Erasstraat leggen we een aantal plateaus aan. Status Het plan om verkeersplateaus aan te leggen voor het verlagen van de s nelheid, veiligheid in de straat en het verminderen van het doorgaand verkeer is in voorbereiding om in het vierde kwar- taal van 2026 uit te voeren.

Dit in samenspraak met de bewoners van de Erasstraat. 3.2 Duurzaamheid Warmteprogramma Doel Vastleggen welke wijk wanneer van het aardgas gaat (en wat het warmte alternatief is). Inhoud Onder de Omgevingswet is het noodzakelijk om voor 1-1-2027 een Warmtepro- gramma opgesteld te hebben. Hierin werken we uit op welke wijze de diverse wijken op termijn van het aardgas afgekoppeld gaan worden. Status De deadline is door het Rijk doorgeschoven naar 1 -1-2028. Dat geeft ons de tijd en ruimte om de participatie conform het nog vast te stellen participatiebeleid uit te voe- ren. Medio 2027 wordt het warmteprogramma vastgesteld. Duurzaamheidscampagne Doel Voorbereiding inwoners op alternatieve warmtebronnen. Inhoud We gaan inwoners middels een campagne informeren en enthousiasmeren om aan de slag te gaan met duurzaamheid, zoals energie besparen en klimaatadaptatie. Status In september start de campagne, in eerste instantie gericht op het verduurzamen van woningen. Dan wordt ook een platform gelanceerd waar informatie wordt aangebo- den en waar inwoners zich kunnen aanmelden voor isolatiesubsidie. Dit platform is het centrale punt in de campagne waar alle andere uitingen (social media, flyers, bijeen- komsten, posters, etc.) naar verwijzen. Soortenmanagementplan (SMP) Doel Beschermen bedreigde diersoorten in gebouwen ten behoeve van de isolatieop- gave.

Inhoud We starten met het opstellen van een SMP ter bescherming van bedreigde diersoor- ten in gebouwen. Met dit soortenmanagementplan zorgen we ervoor dat onze inwo- ners niet zelf onderzoeken moeten doen naar flora en fauna als zij willen gaan isoleren en als er flora en fauna aangetroffen is een vergunning moeten aanvragen bij de pro- vincie. 28 Status Het bureauonderzoek is uitgevoerd en daar zijn geen bijzondere soorten uit naar vo- ren gekomen. Het veldonderzoek volgt hierop. Na dat deze onderzoeken zijn uitge- voerd wordt een soortenmanagementplan (SMP) opgesteld. Met het SMP kunnen we een gebiedsgerichte omgevingsvergunning (ontheffing)voor de flora- en fauna-activi- teiten aanvragen bij de provincie. Energiesysteemvisie Doel Route voor de energietransitie (netcongestie, energieopwek en -opslag). Inhoud We stellen een route op met daarin de speerpunten om in 2050 energie- en CO2-neu- traal te zijn. Status Op 2 juli 2026 wordt de energiesysteemvisie door de raad behandeld. Gezamenlijke aanpak voor een Circulair Ambachtscentrum Doel Het realiseren van een Circulair Ambachtscentrum om de hoeveelheid restafval te ver- minderen en het gebruik van primaire grondstoffen verder te reduceren, al dan niet via een gedeelde gemeentelijke infrastructuur met omliggende gemeenten.

Inhoud In het haalbaarheidsonderzoek naar een Circulair Ambachtscentrum brengen we de kansen voor en de aanpak van de (door)ontwikkeling van ons Grondstoffencentrum naar een vorm van een Circulair Ambachtscentrum in beeld. Status Het onderzoek is afgerond. Het college en de raad worden in juli hierover geïnformeerd met een raadsinformatiebrief. 3.3 Wonen Centrum Kaatsheuvel Doel Doorontwikkeling revitalisering centrum Kaatsheuvel. Inhoud In 2025 hebben we de stedenbouwkundige kaders vastgesteld voor het centrum van Kaatsheuvel. Deze kader werken we verder uit in ontwerpfase van het project en we werken het rapport placemaking uit. Status Het rapport positionering en placemaking centrum Kaatsheuvel is opgesteld en zal bin- nenkort aan het college worden aangeboden. Tegelijkertijd wordt een plan van aan- pak voor het centrum gericht op met name de begrenzing van het kernwinkelgebied en de transformatie van het gebied ten noorden van de Hoofdstraat aangeboden. Als het college hiermee instemt wordt de gemeenteraad via een raadsinformatiebrief geïn- formeerd. Het onderzoek naar de haalbaarheid van de verplaatsing van de supermarkt loopt nog, toch vraagt vanuit de verscheidenheid van belangen om zorgvuldigheid. Verduurzaming het Klavier Doel Verduurzaming en groot onderhoud werktuigbouwkundige (W-) installatie het Klavier.

Inhoud In 2026 willen we het Klavier verder verduurzamen, zodat het gebouw van het gas af kan. Hiervoor vervangen we o.a. de resterende CV-ketels door warmtepompen en plaatsen we zonnepanelen. Dit is een goed natuurlijk moment om ook groot onderhoud aan de 29 werktuigbouwkundige installaties van het gebouw uit te voeren, dat noodzakelijk is na 10 jaar. Status We zijn in samenwerking met een adviesbureau gestart met het uitwerken van de beno- digde werkzaamheden tot een concrete technische omschrijving en verwachten de werkzaamheden na de zomer te kunnen aanbesteden, zodat deze in het vierde kwar- taal van 2026 kunnen worden uitgevoerd. DMJOP’s gemeentelijk vastgoed Doel Opstellen Duurzame Meerjaren OnderhoudsPlanningen (DMJOP’s) gemeentelijk vast- goed (incl. Dorpshuis Loon op Zand). Inhoud Om uitvoering te kunnen geven aan het noodzakelijke onderhoud aan ons gemeentelijk vastgoed is door de raad budget gereserveerd in een voorziening groot onderhoud ge- bouwen. Om de raad een realistisch, onderbouwd bedrag te vragen actualiseren we de DMJOP’s van onze gebouwen, aan de hand van de methodiek conditie meten. Tevens laten we een eerste DMJOP opstellen voor het nieuwe Dorpshuis in Loon op Zand, op ba- sis van de actuele tekeningen. Status Het opstellen van de nieuwe DMJOP’s voor de periode 2027-2036 is aanbesteed en ge- gund. Binnenkort wordt gestart met de inventarisatie.

We verwachten dat de nieuwe DMJOP’s na de zomer gereed zijn, deze worden in het vierde kwartaal van 2026 aan de raad voorgelegd. Exploitatievorm Theater in het Klavier Doel Onderzoek nieuwe exploitatievorm Theater in het Klavier. Inhoud In 2026 willen we een nieuwe exploitatie- en beheervorm onderzoeken, in afstemming met de exploitatie van sporthal De Werft en het nieuwe Dorpshuis in Loon op Zand. Hier- bij zal gestuurd worden op kostenefficiºntie, benutting en rentabiliteit. Status Naar aanleiding van het eerder opgeleverde advies is er een pilot uitgewerkt, waarbij er al doende gekeken en geleerd wordt welke vorm het beste werkt. De kosten van de pi- lot bedragen € 75.000 per jaar. Voor de laatste 4 maanden van de pilot is binnen de hui- dige begroting € 25.000 financiºle dekking beschikbaar. Daarnaast is de insteek dat bin- nen de pilot ook inkomsten worden gegenereerd, maar de verwachting is dat deze niet volledig kostendekkend zullen zijn, zeker niet in het eerste jaar van de pilot. In de pilot on- derzoeken we welke potentie het theater heeft, en welke inkomsten een geïntensi- veerde programmering kan generen. Uitvoering Erfgoedbeleid Doel In 2026 starten we met de eerste acties die voortvloeien vanuit het Erfgoedbeleid. Inhoud Met ons nieuwe Erfgoedbeleid zetten we in op de toekomst van ons verleden.

We ma- ken bewuste keuzes om zorgvuldig om te gaan met wat Loon op Zand uniek maakt. Ons erfgoed verbindt mensen en verhalen, en speelt een belangrijke rol in actuele thema’s als energietransitie en woningbouw. In onze recreatieve gemeente maken we erfgoed zichtbaar en beleefbaar – nu en in de toekomst. Status Samen met de verschillende erfgoedpartners zijn we in gesprek over een uitvoerings- agenda. Door speerpunten te benoemen en te prioriteren bepalen we gezamenlijk 30 waar we op korte en langere termijn aan werken en versterken we samen het Loonse erfgoed. De uitvoeringsagenda zal begin derde kwartaal gereed zijn. Bescherming MASt gebied Doel Bescherming Munitions Ausgabe Stelle (MASt) gebied als waardevol erfgoed. Inhoud We ontvingen een aanvraag om het MASt gebied aan te wijzen als gemeentelijk monu- ment. Het munitiedepot in Kaatsheuvel speelde een centrale rol in de Fliegerhorst struc- tuur tijdens de Tweede Wereldoorlog en was ØØn van de grootste depots in Europa. Het depot werd tijdens Dolle Dinsdag tot ontploffing gebracht om te voorkomen dat de ge- allieerden de munitie in handen kregen. Restanten van onder andere bomkraters, loop- graven, mitrailleursnesten, parkeerhavens en latrines zijn nog steeds zichtbaar in het ter- rein. We onderzoeken de mogelijkheden tot bescherming van dit historisch waardevolle gebied.

Status Inmiddels is er door een onafhankelijk cultuurhistorisch onderzoeksb ureau een redenge- vende omschrijving opgesteld van het gebied waaruit blijkt dat het gebied historisch bij- zonder waardevol is. De formele aanwijsprocedure zal naar verwachting in het najaa r van 2026 gereed zijn. Daarna bereiden we een advies aan het college voor om het gebied aan te wijzen als gemeentelijk archeologisch monument. Starterslening Doel Ondersteuning van onze inwoners bij het kopen van een eerste woning. Inhoud We vinden het belangrijk dat er beweging is en blijft in de woningmarkt. Voor starters is het lastig om op de woningmarkt te komen. Door middel van een starterslening kunnen we met een steuntje in de rug extra financiºle ruimte bieden. We zien al sinds de start van de regeling dat het een product is dat voldoet aan de behoefte. Status In maart 2025 is de Verordening voor de Starterslening opgesteld en is er budget beschik- baar gesteld. Dit bedrag, € 265.000, was in mei 2025 al geheel uitgegeven. Eind 2025 is het budget met € 500.000 aangevuld door de raad. Eind maart 2026 was ook dit budget besteed. Er zijn in totaal 28 Startersleningen verstrekt. De meerderheid van de aanvragers was alleenstaand en 2/3 van de aanvragers was al woonachtig in onze gemeente.

Om- dat er nog steeds behoefte is bij starters wordt in de raadsvergadering van 2 juli 2026 voorgesteld het budget Starterslening opnieuw aan te vullen. 3.4 Economische ontwikkeling, toerisme en recreatie Actieprogramma Economische en toeristisch recreatieve visie Doel Met het actieprogramma willen we bereiken dat Loon op Zand in 2030 bekend staat als een groene, recreatieve en ondernemende gemeente, waar ondernemers de kansen benutten om zo goed mogelijk te ondernemen met respect voor de omgeving, bewust van de cultuurhistorie en met oog voor de lokale gemeenschap. Inhoud Uitvoering van het actieprogramma en voorbereiden vervolg van het actieprogramma. Het actieprogramma loopt tot en met 2027, een nieuw actieprogramma zal in 2026 wor- den voorbereid. 31 Status Uitvoering van het actieprogramma loopt volgens planning. Het enige wat we tot nu toe niet hebben uitgevoerd is de 0-meting met betrekking tot de v erblijfsrecreatie. Dit is uit- gesteld naar 2027. De voorbereiding voor een nieuw actieprogramma zal naar verwacht ing 2e helft 2026 gaan starten, met een doorloop en finale uitwerking in 2027. Centrum Loon op Zand Doel Toekomstbestendig en vitaal centrum van Loon op Zand. Inhoud De uitkomsten van de verkenning in 2025 ‘Aanzet voor visie centrum Loon op Zand – analyse marktsituatie’ laten zien dat het voorzieningenniveau afneemt en bereiken we de absolute ondergrens.

Een vervolgonderzoek in de vorm van een locatiestudie voeren we in 2026 uit. Status Het onderzoek moet resulteren in een analyse en afweging van verschillende scenario’s en moet zijn afgerond eind tweede kwartaal van 2026. Afhankelijk van de uitkomst zal er een gebiedsontwikkeling volgen (indien relocatie). Als er niet gekozen wordt voor reloca- tie, dan zal het huidige gebied moeten worden onderzocht en indien m ogelijk moeten worden herontwikkeld. Landschap Pauwels Doel Ontwikkelen van landschapsstructuren en recreatief aanbod (motie begroting 2024). Inhoud Loon op Zand is een van de partners van het door de raad vastgestelde Masterplan Pauwels, omdat de ambities grotendeels aansluiten op onze eigen ambities. Een aparte financiºle bijdrage aan Pauwels leverden we tot op heden niet. Om onze positie te ver- sterken, met name op de voor ons belangrijke ambities (recreatieve aantrekkelijkheid in het bijzonder) is sinds 2025 een structurele financiºle bijdrage opgenomen. Status Het projectplan voor Landschap Pauwels (officieel vastgelegd in het Masterplan Land- schapspark Pauwels) richt zich op de duurzame inrichting van het groene gebied tussen Tilburg en de Loonse en Drunense Duinen. Het masterplan voor Landschap Pauwels wordt niet in zijn geheel herzien, maar continu dynamisch geactualiseerd via concrete deelprojecten en tussentijdse ruimtelijke aanpassingen.

EØn van de ruimtelijk inpassingen is om een landbouwparagraaf toe te voegen. Hiervoor worden de komende tijd ge- sprekken gevoerd met agrariºrs binnen Pauwels. Het projectplan Landschap Pauwels en de Gebiedsvisie Groenblauwe Gebiedsgerichte Aanpak (GGA) Loonse en Drunense Duinen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Landschap Pauwels functioneert in feite als de zuidelijke ’landschappelijke schil’ die de kwetsbare natuurkern van het Natura 2000-gebied beschermt en ondersteunt. De Ge- biedsvisie Groenblauwe Gebiedsgerichte Aanpak (GGA) Loonse en Drunense Duinen wordt nog verder uitgewerkt binnen Landschap Pauwels. Risico’s en ontwikkelingen Wereldwijde onrust Waaronder internationale conflicten, verstoringen in logistieke ketens, spanningen op energie- en grond- stoffenmarkten en aanhoudende inflatiedruk, heeft in diverse sectoren geleid tot substantiºle kostenstij- gingen en onzekerheid in de beschikbaarheid van materialen en transportcapaciteit. We krijgen veel verzoeken om aanpassing van de overeengekomen tarieven dan wel om doorbelasting van aanvullende kosten in verband met de stijgende prijzen van onder meer brandstof en grondstoffen. Verzoeken tot aanpassing van tarieven of het doorbelasten van aanvullende kosten worden binnen onze organisatie, en in samenspraak met onze inkooporganisatie, zorgvuldig en integraal worden beoordeeld.

Daarbij worden onder meer de contractuele uitgangspunten, de aard en onderbouwing van de ge- stelde kostenontwikkeling, het ondernemersrisico, de toepasselijke inkoop- en contractvoorwaarden, de gevolgen voor de uitvoering van de overeenkomst en de financiºle impact voor onze organisatie be- trokken. Deze beoordeling vergt interne afstemming en besluitvorming, waarbij ook in breder verband overlegd wordt met de omliggende gemeenten. CO₂-heffing De CO₂-heffing voor afvalverbrandingsinstallaties (AVI’s) is een fiscale maatregel in Nederland om de uitstoot van broeikasgassen bij afvalverbranding drastisch te verminderen. Het tarief van de CO₂-heffing voor afvalverbrandingsinstallaties wordt stapsgewijs verhoogd naar € 295 per ton CO₂ in 2030. Het is zelfs aannemelijk dat wij zelfs nog een naheffing krijgen over 2025 en 2026.

Financiºle afwijkingen Thema | Omschrijving | V/N | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 3.1 | Omgeving | N | -127 | -27 | -27 | -27 3.2 | Duurzaamheid | N | -87 | 10 | 10 | 7 3.3 | Wonen | N | -229 | 8 | 8 | 8 3.4 | Economische ontwikkeling | V | - | - | - | - 3.99 | Mutaties reserves venster 3 | N | -75 | - | - | - Totaal lasten | N | -518 | -9 | -10 | -12 3.1 | Omgeving | V | - | - | - | - 3.2 | Duurzaamheid | V | - | - | - | - 3.3 | Wonen | V | 2.046 | 10 | 10 | 10 3.4 | Economische ontwikkeling | V | - | - | - | - 3.99 | Mutaties reserves venster 3 | V | 75 | - | - | - Totaal baten | V | 2.121 | 10 | 10 | 10 Saldo venster 3 | V | 1.603 | 1 | 0 | -2 32 33 Toelichting op de financiºle afwijkingen Lasten Venster 3 (bedragen x € 1.000) Nadeel -518 3.1 Omgeving Nadeel -127 I Gladheidsbestrijding Nadeel -65 Door de langdurige periodes van gladheid in januari, veroorzaakt door vorst en sneeuw, zijn er veel vaker dan ge- bruikelijk bestrijdingsacties uitgevoerd. Hierdoor hebben we aanzienlijk hogere kosten gemaakt voor de aanschaf van dooimiddelen, het onderhoud van de strooiers en de inzet van de aannemer. I Herinvoering verstrekking bladkorven Nadeel -35 Naar aanleiding van het door de raad op 06-11-2025 aangenomen amendement (A2025-09), worden er vanaf het najaar van 2026 bladkorven weer verstrekt.

In afwijking van dit besluit worden de kosten niet uit de reserves ge- dekt, aangezien deze een structureel karakter hebben en dit volgens de richtlijnen van het BBV niet is toegestaan. De dekking van dit budget komt ten laste van het begrotingssaldo. S Indexering contract beheer openbare ruimte Nadeel -27 Contractueel is vastgelegd dat jaarlijks de CBS-index voor de Grond-, Weg- en Waterbouw wordt toegepast. Voor dit jaar is deze vastgesteld op 1,1%. Deze indexatie wordt ten laste gebracht van de stelpost indexeringen en vormt een budget neutrale wijziging. 3.2 Duurzaamheid Nadeel -87 I Decharge ombuiging advieswerk OMWB Nadeel -87 In 2025 is, in overleg met de OMWB, een eenmalige bezuiniging gerealiseerd van € 25.000. Op basis van de begro- ting 2026 en verder van de OMWB is er geen structurele bezuiniging mogelijk. De in de jaarrekening 2025 aange- vraagde decharge voor de bezuiniging van € 87.000 moet nog worden verwerkt in de begroting 2026. 3.3 Wonen Nadeel -229 I Omgevingsplan Nadeel -125 In 2024 is de Omgevingswet in werking getreden en is er sprake van een tijdelijk omgevingsplan voor de gemeente Loon op Zand. Dit tijdelijk omgevingsplan bestaat uit bestaande ruimtelijke plannen (voornamelijk bestemmings- plannen) en moet worden omgezet in een permanent plan, waarbij deze transitie in 2032 moet zijn afgerond.

Er is veel onduidelijkheid over het omgevingsplan, wat landelijk speelt. Daardoor worden steeds nieuwe keuzes ge- maakt en volgt aanpassing van de ingezette koers, wat leidt tot hogere kosten dan eerder begroot. Deze nieuwe inzichtelijk en opgelegde aanpassingen vanuit het ministerie leiden tot een benodigd aanvullend budget. I Afboeken boekwaarde pand i.v.m. verkoop Westkant Nadeel -92 Vanaf het moment van levering is het pand niet meer in eigendom van de gemeente, Hierdoor zal de resterende boekwaarde afgeboekt moeten worden. S decharge ombuiging minder inhuur expertise t.b.v. bouw en wonen Nadeel -15 In de begroting 2026 is een structurele bezuiniging van € 25.000 opgenomen op de inhuur van expertise op het ge- bied van bouwen en wonen. Op basis van de lopende contracten en expertise die nodig blijft voor bouwen en wonen kan niet de gehele ombuiging worden gerealiseerd. Voor € 15.000 vragen we decharge aan. S Overige afwijkingen Voordeel 3 Binnen dit thema dienen de overige afwijkingen niet nader toegelicht te worden. 3.4 Economische ontwikkeling Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 3.99 Mutaties reserves Nadeel -75 I Jaarlijkse aanvulling reserve planherziening Nadeel -75 Conform het raadsbesluit Nota Grondbeleid 2025 op 25-2-2025 wordt de reserve planherziening jaarlijks aangevuld tot €100.000 vanuit de algemene reserve.

34 Baten Venster 3 (bedragen x € 1.000) Voordeel 2.121 3.1 Omgeving Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 3.2 Duurzaamheid Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 3.3 Wonen Voordeel 2.046 I Inkomsten verkoop percelen/panden Westkant Voordeel 1.840 De gemeente heeft in het kader van de verkoop en herontwikkeling van de locatie een openbare selectieproce- dure gehouden. Hieruit is een winnaar gekomen voor de realisatie van 22 appartementen en 14 grondgebonden woningen in de categorie ‘betaalbare koop’. Inmiddels is het woningbouwproject zover dat de eigendomsover- dracht bijna kan plaatsvinden om tot realisatie over te gaan. De eigendomsoverdracht van het verkochte vindt plaats binnen 8 weken nadat sprake is van zowel planacceptatie door Woningborg als een onherroepelijke omge- vingsvergunning, dan wel zoveel eerder of later als partijen overeenkomen. De koopsom is verschuldigd op het moment van het passeren van de notariºle akte van levering. De levering zal naar verwachting halverwege 2026 plaatsvinden. I Subsidie provincie GGA Loonse en Drunense Duinen Voordeel 100 In 2024 en 2025 heeft Loon op Zand deelgenomen aan de Gebiedsgerichte Aanpak Loonse en Drunense Duinen en Westelijke Langstraat (GGA).

Omdat dit omvangrijke en belangrijke processen zijn, heeft de provincie Noord- Brabant een subsidieregeling opengesteld voor inzet van ambtelijke uren in het kader van deze GGA’s. Eind 2025 is een subsidie aanvraag gedaan met terugwerkende kracht voor de jaren 2024 en 2025. Deze is gehonoreerd en de totale subsidie bedraagt 100.000,- I Inkomsten recht van opstal Voordeel 62 Met terugwerkende kracht is er retributie ontvangen van de voorgaande jaren. I Grondverkoop Enexis Voordeel 34 Voor het realiseren van een transportverdeelstation om het elektriciteitsnet te verzwaren en de stroomvoorziening betrouwbaar te houden, heeft de gemeente een stuk grond verkocht aan Enexis. S Overige afwijkingen Voordeel 10 Binnen dit thema hoeven de overige afwijkingen niet nader toegelicht te worden. 3.4 Economische ontwikkeling Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 3.99 Mutaties reserves Voordeel 75 I Jaarlijkse aanvulling reserve planherziening Voordeel 75 Conform het raadsbesluit Nota Grondbeleid 2025 op 25-2-2025 wordt de reserve planherziening jaarlijks aangevuld tot € 100.000 vanuit de algemene reserve. Venster 0 Overhead en algemene dekkingsmiddelen In de Begroting 2026 zijn geen speerpunten opgenomen voor venster 0.

Risico’s en ontwikkelingen Bezoldiging van wethouders, ingedeeld naar gemeentegrootte Door de groei van het aantal inwoners tot boven de grens van 24.000 is de bezoldiging van wethouders conform de geldende regelgeving aangepast naar een hoger niveau. Daarnaast heeft de raad op 15 juni ingestemd met de benoeming van de wethouders, waarbij tevens is besloten de formatie uit te breiden met 0,2 fte. Deze ontwikkeling leidt tot structureel hogere lasten die verwerkt moeten worden in de begroting. APPA-uitkering wethouders (wachtgeld) In verband met het vertrek van drie wethouders zal naar verwachting een APPA-uitkering moeten wor- den verstrekt, waarvan de omvang op dit moment nog niet volledig kan worden bepaald. Voor ØØn wethouder is geen recht op deze uitkering van toepassing en voor ØØn wethouder geldt dit gedeelte- lijk. Bij de slotwijziging verwachten we hier inzicht in te hebben en worden de financiºle consequenties verwerkt.

Financiºle afwijkingen Thema | Omschrijving | V/N | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 0.1 | Overhead | N | -742 | -423 | -421 | -425 0.2 | Lokale heffingen | V | 45 | 116 | 119 | 120 0.3 | Algemene uitkeringen | V | - | - | - | - 0.4 | Dividend | V | - | - | - | - 0.5 | Financieringsfunctie | V | - | - | - | - 0.6 | Overige algemene dekkingsmiddelen | N | -123 | -123 | -123 | -123 0.7 | Onvoorziene uitgaven | V | - | - | - | - 0.8 | Vennootschapsbelasting | V | - | - | - | - 0.99 | Mutaties reserves venster 0 | V | - | - | - | - Totaal lasten | N | -820 | -430 | -425 | -428 0.1 | Overhead | V | - | - | - | - 0.2 | Lokale heffingen | N | -237 | - | - | - 0.3 | Algemene uitkeringen | N | -330 | 1.019 | -34 | -1.399 0.4 | Dividend | V | - | - | - | - 0.5 | Financieringsfunctie | V | - | - | - | - 0.6 | Overige algemene dekkingsmiddelen | V | - | - | - | - 0.7 | Onvoorziene uitgaven | V | - | - | - | - 0.8 | Vennootschapsbelasting | V | - | - | - | - 0.99 | Mutaties reserves venster 0 | V | 67 | - | - | - Totaal baten | N | -500 | 1.019 | -34 | -1.399 Saldo venster 0 | N | -1.320 | 589 | -459 | -1.827 35 36 Toelichting op de financiºle afwijkingen Lasten Venster 0 (bedragen x € 1.000) Nadeel -820 0.1 Overhead Nadeel -742 S Budget Ziek/Piek Nadeel -358 Door veel langdurig zieken willen we het budget ziek piek verhogen.

I Participatie beleid Nadeel -140 Aanvraag voor nieuw wettelijk verplicht participatiebeleid. Hier zitten de volgende posten in. Ontwikkelen toolbox, ontwikkelen en beheer participatieplatform, diverse trainingen en de inhuur van een participatiestrateeg. I Participatie projectmanager 2026 Nadeel -105 Inhuur van de projectmanager participatie voor 2026 S Training & opleiding Nadeel -110 Het budget verhogen naar de norm van 2% van de totale bruto salarislasten in het kader van het ontwikkelingsbe- leid medewerkers. I Dedecharge abonnementen, licenties & ICT Nadeel -20 Deze bezuiniging is in 2025 eenmalig gerealiseerd en komt hiermee te vervallen. Op basis van de prognoses is een structurele bezuiniging niet haalbaar. We vragen decharge aan voor het structurele deel. I Decharge facilitair Nadeel -5 De aangegeven maatregelen zijn doorgevoerd, het financieel effect is echter net iets minder dan we hadden ver- wacht. Voor het restant vragen we decharge aan. S Accountantskosten Voordeel 85 Accountantskosten worden structureel opgenomen in het Griffiebudget ten lasten van overige kosten Bedrijfsvoe- ring en Dienstverlening. Dit is een budget neutrale overboeking. I Overige personeelskosten Nadeel -32 Deze verhoging is nodig door verhoogde bijdrages aan mobiliteitsnet, Careernet en stichting Arbeidsmarkt. Er zijn indexaties en kostenverhogingen doorgevoerd.

S Archief Nadeel -40 De verhoging heeft een aantal redenen. Er is de afgelopen jaren geen indexering begroot terwijl dat wel gebeurt. Daarnaast zien we een toename in de omvang van de opslag die wordt doorberekend aan de gemeente. Ten- slotte zien we dat het RAT (Regionaal Archief Tilburg) facturering over digitale opslag tot op heden niet volledig uitgevoerd heeft en dat de tarievenafspraken hierover niet kostendekkend zijn. Hier wordt nu een inhaalslag in gemaakt. I Overige afwijkingen Nadeel -17 Binnen dit thema hoeven de overige afwijkingen niet toegelicht te worden. 0.2 Lokale heffingen Voordeel 45 S Deelnemersbijdrage BWB Voordeel 45 Doordat er minder bezwaren voor Loon op zand verwacht worden wordt de deelnemers bijdrage voor Loon op Zand structureel verlaagd. 0.3 Algemene uitkeringen Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.4 Dividend Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.5 Financieringsfunctie Voordeel 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.6 Overige algemene dekkingsmiddelen | Nadeel | -123 S | Decharge taakstelling benchmark organisatie | Nadeel | -150 In de begroting 2025 is voor 2026 e,v. een taakstelling van € 150.000 opgenomen op basis van het uitgevoerde benchmark onderzoek van Berenschot.

Er zijn verschillende functies op basis van de benchmark vervallen. Echter is de hierdoor ontstane ruimte gebruikt om geconstateerde capaciteitstekorten in te vullen. Hiermee is de taakstel- ling niet gerealiseerd, ook zien we deze voor de toekomst niet als realiseerbaar. We vragen decharge aan voor deze taakstelling. S | Indexering contract beheer openbare ruimte | Voordeel | 27 Contractueel is vastgelegd dat jaarlijks de CBS-index voor de Grond-, Weg- en Waterbouw wordt toegepast. Voor dit jaar is deze vastgesteld op 1,1%. Deze indexatie wordt ten laste gebracht van de stelpost indexeringen en vormt een budget neutrale wijziging. 0.7 Onvoorziene uitgaven | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.8 Vennootschapsbelasting | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.99 Mutaties reserves | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. Baten Venster 0 (bedragen x € 1.000) | Nadeel | -500 0.1 Overhead | Voordeel Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden.

0.2 Lokale heffingen | Nadeel | -237 I | OZB opbrengsten | Voordeel | 600 Door de waardestijgingen van de onroerende zaken is er meer opgelegd dan begroot I | Toeristenbelasting | Nadeel | -800 Door het corrigeren van een geplande uitbereiding van een van de verblijfsaccommodaties in Loop op Zand, voeren we voorzichtigheidshalve een correctie door naar aanleiding van de jaarrekening 2025, I | Toeristenbelasting Amendement A2025-12 | Nadeel | -37 Aanpassen van de tarieven van de toeristenbelasting voor 2026 naar de eerder gecommuniceerde tarieven. 0.3 Algemene uitkeringen | Nadeel | -330 S | Mutaties meicirculaire 2026 en decembercirculaire 2025 | Nadeel | -330 Dit is het total effect van de Meicirculaire 2026. Er zijn hoge mutaties op de uitkeringsfactor en WOZ-mutaties. 0.4 Dividend | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.5 Financieringsfunctie | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.6 Overige algemene dekkingsmiddelen | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.7 Onvoorziene uitgaven | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden. 0.8 Vennootschapsbelasting | Voordeel | 0 Binnen dit thema zijn geen afwijkingen die toegelicht moeten worden.

0.99 Mutaties reserves | Voordeel | 67 I | Opheffen Reserve rechtpositionele verplichting | Voordeel | 67 In de begroting 2026 heeft de raad besloten de reserve rechtspositionele verplichtingen op te heffen. Het in de begroting 2026 opgenomen bedrag is echter niet toereikend voor het volledig vrijvallen van alle middelen in deze reserve. Daarom betreft dit de onttrekking van de resterende middelen ten behoeve van de opheffing van de re- serve. 37 Ombuigingen, onderzoeken en taakstellingen De gemeenteraad heeft voor de begroting 2026 een ombuigingsopgave van € 1.739.000 aan het col- lege meegegeven. In dit hoofdstuk beschrijven we de stand van zaken over de realisatie van deze op- gave. De ombuigingen zijn niet 1 op 1 terug te zien in de financiºle bijstellingen. Dit komt onder andere doordat de financiële afwijkingen kleiner dan € 25.000 niet afzonderlijk worden toegelicht of doordat beleidsmatige ontwikkelingen soms tot administratieve bijstellingen leiden die de zichtbaarheid van de ombuiging vertroebelen. In dit hoofdstuk presenteren we de bezuinigingen voor 2026, de ombuigingen, onderzoeken en taakstellingen die in 2025 structureel zijn gerealiseerd zijn niet in het overzicht opgeno- men.

Met kleuren is aangegeven wat de status is: groen is gerealiseerd, oranje betekent dat het traject nog loopt en het resultaat nog niet bekend is, rood is niet realiseerbaar dus er wordt decharge aange- vraagd. omschrijving | domein | be- | be- | be- | be- | gere- | toelichting berap 2026 groot | groot | groot | groot | ali- 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | seerd 2026 Dagelijks on- | bedrijfsvoe- | 35 | 35 | 35 | 35 | 35 | gerealiseerd derhoud pan- | ring en den | dienstverle- ning Het dagelijks onderhoud van gemeentelijke panden richten we vanaf 2026 effici- enter en doelmatiger in. Dit doen we door inspecties en controles zoveel mogelijk te combineren en alleen onderhoud uit te voeren dat op dat moment noodzake- lijk is. Hierbij blijft de kwaliteit en veiligheid van de panden gewaarborgd. Door deze gerichtere aanpak is deze besparing gerealiseerd. Verlagen bud- | bedrijfsvoe- | 110 | 110 | 110 | 110 | 110 | gerealiseerd get trainees | ring en dienstverle- ning Voor 2026 is het budget trainees verlaagd. Deze besparing realiseren we door minder trainees gelijktijdig aan te stellen en toch blijven we investeren in de ont- wikkeling van jong talent.

Minder inhuur | fysiek | 25 | 25 | 25 | 25 | 10 | decharge aange- expertise tbv | vraagd bouw en wo- nen Op basis van de lopende contracten en expertise die nodig blijft voor bouwen en wonen kan niet de gehele ombuiging worden gerealiseerd. Voor een bedrag van € 15.000 vragen we décharge aan. Minder schade | fysiek | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 | gerealiseerd verkeersregelin- stallaties Er zijn minder schades aan de verkeersregelinstallaties. 38 Stoppen met | sociaal | 60 | 60 | 60 | 60 | 60 | gerealiseerd integrale vroeghulp Vanaf 2026 is gestopt met het inkopen van integrale vroeghulp bij MEE de Meent. Vergelijkbare ondersteuning wordt via andere voorzieningen aangeboden. Onderzoeken Onderzoek kos- | fysiek | 70 | afgerond, verwachte ten leges | extra inkomsten bijge- steld In 2025 hebben we een extra opbrengst van € 25.000 ontvangen naar aanleiding van het onderzoek van de leges. In 2026 verwachten we € 70.000 extra inkomsten te ontvangen. Onderzoek mul- | fysiek | Onderzoek nog niet af- tifunctioneel | gerond vastgoed Kla- vier In het gebouw het Klavier komen veel functies samen: gemeentehuis, theater, bi- bliotheek, maatschappelijke en culturele functies. We voeren een onderzoek uit naar de exploitatiekosten van het Klavier inclusief theater en hoe deze zich ver- houden tot het gebruik, de openstelling en doelmatigheid.

Het doel van het on- derzoek is de kosten verlagen zonder dat dit negatieve gevolgen heeft voor de maatschappelijke waarde en toegankelijkheid voor de inwoners. Er is een eerste analyse gemaakt op basis van kostenstructuur en keuzeopties. Deze worden ver- der door het college uitgewerkt. Ook wordt het DMJOP opgesteld. Voor de be- groting 2027 zal er meer inzicht zijn in het financieel effect. Opgave onder- | gemeente- | 400 | 400 | 400 | 400 | 70 | Dit is de totale taak- zoeken | breed | stelling van het resul- taat van de onder- zoeken. Taakstellingen Taakstelling | fysiek | 219 | 219 | 219 | 219 | 219 | gerealiseerd openbaar groen De uitgaven op onderhoud van openbaar groen zijn met 10% verlaagd, terwijl de kwaliteit van onze openbare ruimtes behouden blijft. Door efficiºnter onderhoud en het heroverwegen van onderhoudsfrequenties en – methoden is deze ombui- ging gerealiseerd. Taakstelling ci- | fysiek | 20 | 20 | 20 | 20 | 20 | gerealiseerd viele werken Op basis van het beheerplan voeren we onderhoud aan de civiele kunstwerken uit. Met het slimmer uitvoeren van werken en het beter afstemmen hebben we voordeel ten opzichte van het beheerplan gerealiseerd.

39 Taakstelling | sociaal | 350 | 350 | 350 | 350 | NNB | De realisatie van de Wmo Hulp bij | taakstelling wordt huishouden | zichtbaar bij de jaarre- (HBH) | kening 2026 De gemeente heeft de wettelijke taak om passende ondersteuning te bieden aan inwoners die hulp nodig hebben in hun dagelijkse huishouding. De Wmo biedt deze ondersteuning, zodat mensen zelfstandig kunnen blijven wonen en meedoen in de samenleving. De taakstelling op hulp bij huishouden is bedoeld om de zorg goed te organiseren, met oog voor de mensen die Øcht afhankelijk zijn van professionele ondersteuning, en tegelijkertijd bij te dragen aan de financiºle duurzaamheid van de gemeente. Een taakstelling betekent dat we keuzes moeten maken waarin we gericht blijven op het bieden van zorg die echt noodzakelijk is voor de zelfstandig- heid van onze inwoners, maar tegelijkertijd zullen we strikter kijken naar de indica- ties en de omvang van de hulp. We sluiten aan bij de visie van de gemeente om zorg en ondersteuning zoveel mogelijk binnen het voorliggend veld te organiseren. Waar mogelijk stimuleren we eigen kracht en inzet van informele zorg, zoals man- telzorgers en vrijwilligers. Ook kijken we naar mogelijkheden om vanuit de Sterke Lokale Teams en Sterke Toegang hieraan bij te dragen. Wij kijken beter naar de besteding van de beschikbare middelen.

Taakstelling | sociaal | 350 | 350 | 350 | 350 | NNB | De realisatie van de jeugdzorg | taakstelling wordt zichtbaar bij de jaarre- kening 2026 Het is een uitdaging om de jeugdzorg toekomstbestendig te maken. De jeugd- zorg in Loon op Zand staat onder druk door stijgende kosten en een toename van de vraag naar specialistische zorg. Daarom maakte het Rijk een hervormings- agenda jeugdzorg. De gemeente Loon op Zand wil het gebruik van gespeciali- seerde jeugdzorg kritisch bekijken en tegelijkertijd meer inzetten op voorliggende voorzieningen en preventieve maatregelen. Zoals de hervormingsagenda voor- stelt. Met de ontwikkeling van Sterke Lokale Teams en Sterke Toegang willen we niet alleen de kosten beheersen, maar ook de zorg beter afstemmen op de be- hoeften van jongeren, zodat zij sneller en effectiever de juiste ondersteuning ont- vangen. Dit draagt bij aan het bevorderen van de zelfredzaamheid van jongeren en gezinnen, met als uiteindelijk doel hen te helpen een stabieler en gelukkiger le- ven op te bouwen. Taakstelling or- | gemeente- | 150 | 150 | 150 | 150 | 0 | DØcharge aange- ganisatie | breed | vraagd In de begroting 2025 is voor 2026 e,v. een taakstelling van € 150.000 opgenomen die nog nader moet worden ingevuld op basis van het uitgevoerde benchmark onderzoek van Berenschot.

Voor de invulling van deze taakstelling is gebruik ge- maakt van het benchmark onderzoek van Berenschot waarin een aantal aan- dachtspunten naar voren is gekomen. De belangrijkste aandachtspunten waren 40 41 de invulling van de 3e managementlaag en de inzet van bestuurlijke advisering. Op basis hiervan voegden we twee teams in het Sociaal domein samen en ver- minderden we de inzet op strategisch advies. Voor deze ombuiging vragen we decharge aan. Er zijn verschillende functies op basis van de benchmark vervallen. Echter is de hierdoor ontstane ruimte gebruikt om geconstateerde capaciteitstekorten in te vullen. Hiermee is de taakstelling niet gerealiseerd, ook zien we deze voor de toekomst niet als realiseerbaar. We vragen dØcharge aan voor deze taakstelling. Financieel beeld De Bestuursrapportage geeft per venster een overzicht van de mutaties op de baten en lasten. In on- derstaande tabel presenteren we deze geconsolideerd. Hiermee krijgt u in een oogopslag een beeld van de effecten per venster.

Saldo baten en lasten bestuursrapportage 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Venster 0: Overhead en algemene dekkingsmiddelen | -820 | -430 | -425 | -428 Venster 1: Bestuur en dienstverlening | -86 | -85 | -85 | -85 Venster 2: Gemeenschappen | -3.909 | -1.282 | -1.267 | -1.376 Venster 3: Omgeving en economische ontwikkeling | -518 | -9 | -10 | -12 Totale lasten | -5.333 | -1.805 | -1.787 | -1.901 Venster 0: Overhead en algemene dekkingsmiddelen | -500 | 1.019 | -34 | -1.399 Venster 1: Bestuur en dienstverlening | -20 | - | - | - Venster 2: Gemeenschappen | 2.805 | 131 | 131 | 131 Venster 3: Omgeving en economische ontwikkeling | 2.121 | 10 | 10 | 10 Totale baten | 4.406 | 1.160 | 107 | -1.258 Saldo van baten en lasten bestuursrapportage 2026 | -927 | -646 | -1.680 | -3.160 De Bestuursrapportage heeft per saldo een negatief effect op de Begroting 2026 van € 927.082. Dit zit ‘m in een aantal grote mutaties, een voordeel door verkoop percelen / panden Westkant, en meer op- gelegde OZB inkomsten, maar ook een aantal nadelen zoals Wmo, Jeugd en de doorrekening van de toeristenbelasting. De toelichting op de afwijkingen vind u binnen de verschillende vensters. Ontwikkeling van het begrotingssaldo 2026-2029 De primitieve begroting 2026 is structureel en reºel in evenwicht. In deze bestuursrapportage rapporte- ren wij over de afwijkingen die tot en met mei inzichtelijk waren.

In dit hoofdstuk presenteren wij het meerjarig financieel beeld in tabelvorm, inclusief de effecten van deze bestuursrapportage 2026. De cijfers laten in de eerste twee jaar een positief resultaat zien. Vanaf 2028 wordt het resultaat negatief. Omschrijving | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Primitieve begroting 2026-2029 | 1.538 | 2.458 | 1.284 | 9 Reeds genomen raadsbesluiten tot en met mei | - | - | - | - Slotwijziging 2025 Meerjaren Effect 2026-2029 | 1.218 | 344 | 343 | 341 Gewijzigde begroting 2026-2029 | 2.756 | 2.802 | 1.628 | 350 Kadernota categorie 1 excl. PM posten | - | -780 | -780 | -780 Saldo na Kadernota | 2.756 | 2.022 | 848 | -430 Bestuursrapportage 2026 | -927 | -646 | -1.680 | -3.160 Begroting na Berap 2026 en Kadernota 2027 | 1.829 | 1.376 | -833 | -3.590 42 43 Investeringskredieten Lopende investeringen In onderstaande tabel zijn de lopende investeringen opgenomen, projecten die uit meerdere onderde- len bestaan zijn voor de leesbaarheid zoveel als mogelijk samengevoegd.

44

45 Toelichting op de afwijkingen Omschrijving Baten / Lasten Bijstelling Duurzaamheidsinvestering Gemeentewerf Lasten € 8.798 A Duurzaamheidsinvestering Gemeentewerf Baten € -11.198 B Kunstgrasveld Uno Animo Lasten € 268.000 C Kunstgrasveld Uno Animo Baten € 130.000 D TOTAAL € 395.600 A. Duurzaamheidsinvestering Gemeentewerf Er heeft een kleine overschrijding plaatsgevonden vanwege netcongestie aanpassingen aan nieuwe installatie ter voorkoming van piekbelasting. B. Duurzaamheidsinvestering Gemeentewerf Vanwege het niet toepassen van een batterijopslag (i.v.m. hoge investeringskosten) is de DUMAVA-sub- sidie op de component PV-panelen niet toegekend. Hierdoor hebben we minder subsidie ontvangen dan oorspronkelijk begroot. C. Kunstgrasveld Uno Animo In verband met hogere kosten door geopolitieke omstandigheden is de initiºle investering verhoogd, dit verandert niets aan de bijdrage van de gemeente en valt als risico voor VV Uno Animo D. Kunstgrasveld Uno Animo In overeenstemming met VV Uno Animo wordt de vereniging gekort op de exploitatie bedrag die ze jaarlijks ontvangen waardoor de bijstelling op termijn budget neutraal is. Nieuwe investeringen Er zijn geen nieuwe investeringen opgenomen in de Bestuursrapportage 2026. Overzicht reserves In onderstaand overzicht zijn de mutaties in de reserves gespecificeerd.

Toelichting op de kolommen; • | Stand 1-1-2026: dit is de stand van de reserve aan het begin van het jaar. Dit komt overeen met de stand in de jaarrekening 2025. • | Jaarrekening 2025: gezien het negatief resultaat over 2025 wordt dit bedrag conform raadsbe- sluit onttrokken uit de algemene reserve. Verder is er in de jaarrekening 2025 besloten om een reserve Woningbouw op te richten en een storting te doen vanuit de algemene reserve. Het totaal van deze kolom komt overeen met het negatief jaarrekeningresultaat 2025. • | Gewijzigde begroting t/m 2 juli dit zijn alle mutaties die in de primitieve begroting zijn opgeno- men of onderdeel zijn van een specifiek raadsbesluit. Een negatief bedrag betekent dat het bedrag wordt onttrokken aan de reserve. Een positief bedrag wordt toegevoegd aan reserve. • | Mutaties bestuursrapportage toevoegingen/onttrekkingen: dit zijn de voorstellen die in deze zijn opgenomen en waarover met het raadsbesluit wordt besloten. • | Begroting na mutaties bestuursrapportage: dit is de stand van de reserve na alle mutaties.

Omschrijving | Mutaties | Stand | Jaarrekening | Gewijzigde | Mutaties | Mutaties | Begroting na 1-1-2026 | 2025 | begroting | berap | berap | mutaties t/m juni | toevoegingen | onttrekkingen | berap Algemene reserve | 12.656.952 | 11.386.689 Negatief resultaat jaarrekening 2025 | -637.763 Onttrekking middelen Realisatiestimulans | -693.000 Storting obv raadsvoorstel dorpshuis Loon op Zand | 758.500 Budgetoverhevelingen | -623.000 Ophoging reserve planherziening cnf Nota Grondbeleid | -75.000 Geblokkeerde weerstandsreserve | 3.897.000 | 3.897.000 Algemene reserves | 16.553.953 | -1.330.763 | 135.500 | - | -75.000 | 15.283.690 Reserve kapitaallasten | 6.196.290 | 5.915.527 Onttrekking reserve kapitaallasten | -280.763 Reserve recreatie | 135.000 | - Opheffen reserve recreatie | -135.000 Reserve decentraal arbeidsvoorwaardenbeleid | 21.613 | - Opheffen reserve decentraal arbeidsvoorwaardenbeleid | -21.613 Reserve onderwijs | 452.795 | 208.317 Structurele storting reserve onderwijs | 14.312 Dekking voorbereiding Van Haestrecht Nieuwbouw | -90.000 Dekking voorbereiding Van Haestrecht Nieuwbouw | -18.790 Integraal Huisvestingplan Kindvoorzieningen (IHP-K) | -150.000 Reserve bomen | 46.050 | - Opheffen reserve bomen | -46.050 Reserve kapitaallasten Klavier | 10.000 | - Opheffen reserve kapitaallasten klavier | -10.000 Reserve sociaal domein | 53.503 | - Opheffen reserve sociaal

domein | -53.503 Reserve Woningbouw | - | 693.000 Storting middelen Realisatiestimulans | 693.000 Reserve bovenwijkse voorzieningen | 1.294.278 | 1.294.278 Reserve planherziening | 25.000 | 100.000 Ophoging reserve planherziening cnf Nota Grondbeleid | 75.000 Reserve automatisering | 289.465 | - Opheffen reserve automatisereing | -289.465 Reserve openbaar groen/plantsoenen | 50.000 | - Opheffen reserve openbaar groen/plantsoenen | -50.000 Reserve openbare verlichting | 147.637 | - Opheffen reserve openbare verlichting | -147.637 Reserve wegen | 470.683 | 470.683 Reserve rechtpositionele Verplichting | 108.964 | - Opheffen reserve rechtpositionele verplichting | -41.899 Opheffen restant reserve rechtpositionele verplichting | -67.065 Reserve bouwleges | 200.000 | - Opheffen reserve bouwleges | -200.000 Bestemmingsreserves | 9.501.279 | 693.000 | -1.351.618 | 75.000 | -235.855 | 8.681.805 Totaal reserves | 26.055.231 | -637.763 | -1.216.118 | 75.000 | -310.855 | 23.965.495 46

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://loonopzand.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/089b0258-aef2-4ae9-9b3c-9a2fefb9d8e6?agendaItemId=a9b6c4ae-fa81-4163-9bb0-1a05e3996b5e