CConstaterende datLoon op Zand
Koppel je AI →
Document · PDF

20-10-2026 overzicht technische vragen en antwoorden begroting

Raadsvergadering 5 november 2026, gemeente Loon op ZandBij agendapunt: Raadsvoorstel Begroting 202721.347 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

38 | Bij de GGD wordt gerefereerd naar de | De bijdrage aan het basistakenpakket van de GGD is gebaseerd op het systematiek t.a.v. verdeelsleutel Tilburg. Is deze | inwoneraantal per gemeente. Het feitelijk gebruik, het risicoprofiel of de 3 | verdeelsleutel gebaseerd op aantal inwoners of | zorgbehoefte van een gemeente zijn voor deze bijdrage niet van belang. Voor op basis van feitelijk gebruikrisicoprofiel, of | de jaarlijkse indexering van de bijdrage aan het basistakenpakket wordt de VVD | zorgbehoefte? | gemeente Tilburg gevolgd. 37 | Hoewel de VVD blij is met inzicht in welk deel van | Van het beïnvloedbare budget op trede 4 is € 15,6 miljoen verbonden aan het budget beïnvloedbaar is, zijn er vraagtekens | regionale inkoop en gemeenschappelijke regelingen (GR’en). Het gaat hierbij bij het beïnvloedbare budget trede 4. Welk deel | om de Participatiewet, regionale inkoop van jeugdhulp, Wmo-begeleiding en van dit beïnvloedbare budget is werkelijk | dagopvang en regiovervoer. De overige € 5,7 miljoen is lokaal belegd, beïnvloedbaar door de raad en of gemeente. welk | bijvoorbeeld bij het minimabeleid en de schuldhulpverlening, bijzondere bijstand, gedeelte ligt bij GR? | lokale jeugdzorg, Wmo-hulp bij het huishouden en overige Wmo-inzet.

4 | Dat een groot deel van de kosten regionaal is georganiseerd, betekent niet dat de gemeenteraad en de gemeente hier geen invloed op hebben. De mogelijkheden om rechtstreeks bij te sturen verschillen wel per onderwerp en zijn bij regionale afspraken afhankelijk van samenwerking met andere gemeenten. Juist daarom is het belangrijk om lokale en regionale ambities met elkaar in balans te brengen. De gemeenteraad kan de lokale ambities en aandachtspunten inbrengen tijdens regionale raadsavonden. Deze avonden zijn daarmee een belangrijk moment om invloed uit te oefenen op de regionale VVD | koers en de financiële keuzes die daaruit voortkomen. 22 | Tijdens de beeldvormende vergadering is een | De indicatoren zijn beschreven bij regel 8. 5 | toelichting gegeven op het integrale VVD | monitoringsinstrument voor het sociaal domein. | Voor indicatoren waarvoor al betrouwbare historische gegevens beschikbaar Daarbij zijn voorbeelden getoond van strategische, tactische en operationele dashboards, waarbij is aangegeven dat de cijfers fictief zijn.

Kan het college aangeven welke concrete indicatoren en streefwaarden in de definitieve monitor worden opgenomen, hoe de nulmeting wordt gebruikt en op welke wijze en met welke frequentie de raad wordt geïnformeerd over de voortgang en de financiële effecten van de transformatie? zijn, kan een nulmeting worden vastgesteld op basis van deze gegevens. Voor nieuwe indicatoren zijn aanpassingen in het registratiesysteem ZorgNed nodig. Om een betrouwbare uitgangssituatie vast te stellen, worden deze gegevens gedurende een volledig jaar verzameld. Voor de meeste indicatoren is 2027 het nulmetingsjaar. Voor trede 2 geldt 2028 als eerste meetjaar, vanwege de nieuwe contractering van het ondersteuningsteam Welzijn per 1 januari 2028. Op basis van de nulmetingen worden per indicator realistische streefwaarden vastgesteld, in afstemming met de betrokken uitvoeringspartners en het college. De gemeenteraad wordt geïnformeerd via de reguliere planning- en controlcyclus: de kadernota, begroting, bestuursrapportage, slotwijziging en jaarstukken. Hierin wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van het zorggebruik, de maatschappelijke resultaten en de financiële effecten van de transformatie. 6 VVD 23 De begroting vermeldt dat de financiële effecten van AZWA, HLO, BRC en de regeling voor tijdelijke bekostiging van opvang en huisvesting nog niet zijn verwerkt.

Kan het college aangeven welke bedragen naar verwachting hiermee gemoeid zijn en in hoeverre het uitgangspunt dat deze mutaties budgettair neutraal zijn, al voldoende zeker is? Zodra de definitieve beschikkingen voor deze specifieke regelingen duidelijk zijn zullen deze verwerkt worden in het eerstvolgende P&C-product, in dit geval de 1e Bestuursrapportage 2027. Deze mutaties zullen budgetneutraal verwerkt worden en hebben dus geen invloed op het begrotingssaldo. 7 VVD 29 Bij de pilot dagbestedingsactiviteiten ouderen wordt als risico benoemd dat besparingen op geïndiceerde dagopvang niet direct leiden tot financiële ruimte, omdat de regionale inkoop via een lumpsum wordt gefinancierd. Kan het college aangeven welke mogelijkheden er zijn om middelen vrij te maken voor deze algemene voorziening, welke financiële en organisatorische afspraken hiervoor met de regionale partners nodig zijn en hoe wordt geborgd dat de beoogde start in 2028 haalbaar blijft? De gesprekken met het samenwerkingsverband zijn gestart om inzicht te krijgen in de indicaties voor recreatieve dagopvang en de mogelijkheden om deze indicaties om te buigen naar passende voorliggende alternatieven. Om binnen de regionale lumpsumfinanciering middelen vrij te maken, is eerst een investering in deze alternatieven nodig.

Door de inzet van geïndiceerde dagopvang (trede 4) te verminderen, willen we op termijn budget vrijspelen voor voorliggende voorzieningen (trede 3). Hiervoor zijn regionale afspraken nodig over de financiering en de verwerking van eventuele besparingen. Als andere gemeenten deze transformatie niet inzetten, kan het relatieve aandeel van Loon op Zand in de regionale kosten dalen; als meerdere gemeenten dit wel doen, kan het totale regionale budget mogelijk omlaag. De lopende gesprekken moeten duidelijk maken welke afspraken en investeringen nodig zijn voor 2028. 8 VVD 30 In de presentatie is aangegeven dat de werving van de vijfde medewerker van het Sterk Lokaal Per 1 januari 2027 wordt het Sterk Lokaal Team (SLT) structureel verankerd in de organisatie. De afgelopen jaren is ervaring opgedaan met de expertises Team wordt uitgesteld tot 2028, wat in 2027 een | jeugd en gezin en de Participatiewet, waarvoor in totaal 6 fte beschikbaar is. In incidenteel voordeel van € 107.000 oplevert. | 2027 wordt het team doorontwikkeld met de expertises geldzaken en Tegelijkertijd wordt in de begroting ingezet op het | maatschappelijke ondersteuning. Hierdoor kan vanuit verschillende voorkomen en afschalen van zwaardere | leefgebieden integraal naar hulpvragen worden gekeken en krijgt het team meer hulpverlening. Kan het college aangeven welke | slagkracht dan in de afgelopen jaren.

De uitbreiding is grotendeels een gevolgen het uitstel heeft voor de | verschuiving van bestaande formatie en daarmee budgetneutraal. Om de uitvoeringscapaciteit, de planning van de | begroting sluitend te krijgen, is ervoor gekozen de werving van één medewerker transformatie en de beoogde afbouw van | uit te stellen naar 2028. De transformatie wordt in 2027 voortgezet, waarbij we specialistische hulpverlening? | de instroom bij het SLT monitoren en ook inzetten op andere projecten en voorzieningen die bijdragen aan het voorkomen en afschalen van specialistische hulpverlening. Zo werken we aan passende ondersteuning voor inwoners en volgen we de ontwikkelingen om waar nodig bij te sturen. 31 | Bij de pilot indicatievrije dagbesteding wordt | Vorig jaar is al € 100.000 aan structureel budget omgebogen van trede 4 aangegeven dat incidenteel budget wordt ingezet | (geïndiceerde zorg) naar trede 3 (indicatievrije dagbesteding). Voor de pilot en dat structurele financiering moet voortkomen | indicatievrije dagbesteding wordt in 2027 aanvullend incidenteel budget ingezet uit een verschuiving van zorggelden. Kan het | vanuit de gereserveerde projectgelden voor transformatie.

Hiermee investeren college aangeven welke concrete mogelijkheden | we vooraf in een alternatief voor geïndiceerde zorg, met als doel gedurende het 9 | er zijn om deze structurele financiering te | jaar budget vrij te spelen dat vervolgens structureel kan worden omgebogen. realiseren, op welke termijn hierover duidelijkheid | We monitoren of de beoogde zorgkanteling daadwerkelijk wordt gerealiseerd en wordt verwacht en hoe wordt voorkomen dat de | of de voorziening aansluit bij de behoeften van inwoners. Op basis van deze voortzetting van de voorziening na afloop van het | resultaten wordt duidelijk in hoeverre structurele financiering vanuit een incidentele budget in gevaar komt? | verschuiving van zorggelden mogelijk is. De resultaten van de pilot vormen daarmee de basis voor een besluit over de structurele voortzetting van de VVD | voorziening. 38 | Uit de tabel ‘Financiële ontwikkelingen / nieuw | Onder de Tabel wordt een toelichting gegeven welke per onderwerp is beleid’ blijkt voor Venster 2 een nadeel van € | uitgesplitst, per deeltoelichting wordt doormiddel van de I en de S aangegeven 864.000 in 2027, € 588.000 in 2028 en € 571.000 | of dit Incidenteel of Structureel is (in de licht gele velden). in zowel 2029 als 2030.

Kan het college deze 10 | bedragen nader uitsplitsen naar de onderliggende posten en per post aangeven welk deel incidenteel en welk deel structureel is, en op basis van welke uitgangspunten de ramingen zijn VVD | gemaakt? 39 | Voor Jeugdzorg is in 2027 sprake van een nadeel | De begroting voor jeugdzorg wordt door de regio opgesteld op basis van het van € 212.000. Dit wordt onder meer veroorzaakt | historisch aandeel per gemeente met een indexatie van zorgtarieven op basis 11 | door een tariefindexatie van 4,68%, een stijging | van de gewogen 3-jaars gemiddelde (4,68%). Hierin zit een kostenstijging per van de kosten per traject en de verwachting van | traject die met name toeziet op segment 1. In de regionale begroting is een stijging van het aantal unieke jeugdigen. Kan | daarnaast een autonome ontwikkeling op het zorgvolume opgenomen van VVD | het college aangeven welk deel van deze € | 1,5%. Deze groei vertaalt zich niet enkel naar aantallen jeugdigen voor 2027. 212.000 wordt veroorzaakt door prijs- | De gehele kostenstijging is doorvertaald naar de lokale begroting, min de lokale /tariefontwikkeling en welk deel door | taakstelling. Tot de begroting behoren alle segmenten als ook uitvoeringskosten volumegroei? En hoeveel unieke jeugdigen en | en subsidies.

trajecten zijn voor 2027 begroot ten opzichte van 2026? 39 | Voor Wmo immaterieel en leerlingenvervoer wordt | Het tarief per reiseenheid is toegenomen tgv de vernieuwde aanbesteding voor een nadeel geraamd van respectievelijk € 54.000 | zowel leerlingen- als Wmo-vervoer en de gestegen NEA-index (gebaseerd op en € 174.000, onder andere door hogere tarieven, | bijvoorbeeld cao, brandstofprijzen en ramingen van het CPB). Daarnaast geldt meer maatwerk en een verwacht hoger aantal | ook voor onze gemeente de regionale trend dat meer inwoners vaker reizen met 12 | kilometers. Kan het college aangeven welke | het Wmo-vervoer. Voorliggend aan deze soort vervoer kennen we in onze ontwikkeling in aantallen gebruikers, | gemeente ANWB Automaatje. Ook bij deze voorziening zien we de afgelopen ritten/kilometers en gemiddelde kosten per rit aan | jaren stijging van het aantal deelnemers en ritten. De verwachting is dat de deze ramingen ten grondslag ligt? | vergrijzing hierin een rol speelt. In het leerlingenvervoer zien we een stijging van het aantal aanvragen en toekenningen. Ook dit is een regionale trend die zich VVD | lokaal vertaalt. 39 | Voor Baanbrekers is sprake van een structureel | Primaire begroting Loon op Zand: € 3.048.000. Effect meerjarig 1ste Berap nadeel van € 329.000 als gevolg van een hogere | 2026 voor Loon op Zand: € 154.562.

Begroting 2027 Baanbrekers € 328.591 gemeentelijke bijdrage. Kan het college inzicht | (afgerond € 329.000). Totaal gemeentelijke bijdrage Loon op Zand: € 3.531.153. 13 | geven in de oorspronkelijke geraamde bijdrage, de verhoging uit de eerste bestuursrapportage van Baanbrekers en het aandeel daarvan in het VVD | nadeel van € 329.000? 39 | Voor tijdelijke huisvesting van gebruikers van de | Er is een inschatting gemaakt voor de tijdelijke huisvesting voor € 65.000 voor Wetering is in 2027 aanvullend € 65.000 nodig, | 2027 voor de verenigingen uit de Wetering, leerlingenvervoer, sportzalen en een omdat de tijdelijke huisvesting langer doorloopt. | tijdelijk beheerder. Binnenkort volgt een voortgangsrapportage, conform de 14 | Kan het college aangeven tot wanneer deze | afspraken. tijdelijke huisvesting naar verwachting nodig is en welk deel van de € 65.000 betrekking heeft op leerlingenvervoer, sportzalen en de tijdelijke VVD | beheerder? 3.1 | Toek | 42- | Wordt de ambitie van gemiddeld 30% sociale | Bij alle projecten vanaf 25 woningen is 30% sociaal een verplichting. De omsti | 45 | huurwoningen gehaald? Zo nee, bij welke | projecten onder de 25 woningen hoeven hier niet aan de voldoen. Die ambitie g | projecten niet? | wordt gemiddeld echter nog steeds wel gehaald omdat de projecten van KLM | Casade uit 100% sociale huur bestaan.

3.2 | Toek | 42- | Hoeveel starterswoningen worden gerealiseerd in | In 2025 en 2026 is er gestart met circa 350 betaalbare koop en huurwoningen. omsti | 45 | 2027? | De meeste daarvan zullen in 2027 gerealiseerd zijn g KLM 3.3 | Toek | 46 | Voor de centrumontwikkeling en placemaking in | De middelen zijn benodigd voor de inzet van externe specialistische expertise, omsti | Kaatsheuvel zijn middelen opgenomen. Welke | zoals projectleiding, stedenbouwkundige en juridische advisering. In het g | projecten worden in 2027 uitgezet en welk budget | centrum is sprake van een ontwikkeling en transformatie waarbij de gemeente KLM | wordt per project ingezet, | meer faciliterend optreedt. Het inzetten van budgetten is bij ruimtelijke ontwikkelingen in het centrum niet of nauwelijks aan de orde. Bij ingrepen in het openbaar gebied zal ook de gemeente haar steentje bijdragen, doch hierop wordt in voorkomend geval separaat teruggekomen. 3.4 | Toek | 46 | Hoe staat het met de centrumontwikkeling van de | In 2026 is een relocatiestudie verricht voor de supermarkt in het kerkdorp Loon omsti | kern Loon op Zand. Wanneer wordt deze gestart | op Zand. g | en is hiervoor ook een budget gereserveerd? | Korte opsomming wat we daarvoor gedaan hebben: KLM | - Enquêtes uitgezet bij inwoners - Interviews gehouden met ondernemers - Mogelijke locaties in kaart gebracht op basis van criteria.

- Voorlopige uitkomsten besproken met ondernemer. Het budget voor de verkenning van het centrumgebied is daarvoor in 2026 niet benut. We hebben de relocatiestudie zelf verricht en er zijn daarom nog geen kosten gemaakt voor externe expertise. Omdat er nog gesprekken plaatsvinden met de ondernemer is de relocatiestudie en daarmee het te kiezen scenario nog niet definitief. We verwachten echter het budget onverminderd nodig te hebben bij het uit te werken scenario in het komende jaar. Daarom willen we het bedrag van 2026 overhevelen naar 2027. 3.5 | Toek | 47, | De begroting vermeld een aanvullend budget van | Het budget van € 150.000 wordt ingezet voor capaciteit en specialistische omsti | 49, | € 150.000,00 voor het omgevingsplan. Waaruit | ondersteuning bij de verdere ontwikkeling van het Omgevingsplan. Hiermee g | 50 | bestaat dit bedrag en welke concrete producten | worden onderdelen uit het coalitieakkoord verwerkt en kan worden ingespeeld KLM | en | worden hiervoor opgeleverd? | op nieuwe landelijke ontwikkelingen en inzichten rond de Omgevingswet. 100 | Daarnaast biedt het budget ruimte om de implementatie waar mogelijk te versnellen, zodat de gemeente tijdig kan toewerken naar één gemeentebreed Omgevingsplan.

3.6 | Toek | 46- | Hoe groot zijn de huidige achterstanden bij | We werken sinds geruime tijd met een flexibele schil waardoor, voor zover daar omsti | 50 | vergunningaanvragen en welke verbetering wordt | sprake van was, achterstanden tot het verleden behoren. g | voor eind 2027 verwacht? En is hiervoor extra KLM | budget noodzakelijk? 3.7 | Toek | 20 | Op basis van welke prestatie-indicatoren wordt de | In het convenant zijn geen specifieke prestatie-indicatoren opgenomen. De omsti | effectiviteit van het RBT geëvalueerd? | samenwerking wordt periodiek geëvalueerd op basis van de bereikte resultaten, de meerwaarde voor de deelnemende gemeenten en de wijze waarop invulling g | wordt gegeven aan de gezamenlijke ambities. In 2024 heeft een evaluatie KLM | plaatsgevonden, waarvan de uitkomsten met de gemeenteraad zijn gedeeld. Mede op basis daarvan is een nieuw convenant afgesloten en zijn verbeteracties doorgevoerd. In het recente bestuurlijke overleg id teruggeblikt op de samenwerking en komende tijd besproken of en hoe deze wordt voortgezet. 3.8 | Toek | 20 | Wanneer ontvangt de raad het aangekondigde | We zullen in 2027 de huidige visie evalueren en een nieuw actieprogramma omsti | beleid voor economie, recreatie en toerisme? | gaan vaststellen. Daarbij enerzijds gekeken naar het instrumentarium van de g | Omgevingswet en lijkt een programma hiervoor het juiste instrument.

Anderzijds KLM | wordt ook gestart met de uitwerking van toeristisch profiel van onze gemeente. Dit zal als actie ook onderdeel zijn van het op te stellen programma. Naar verwachting zal het programma eind 2027 worden vastgesteld. Ook de uitwerking van het toeristisch profiel zal in de loop van 2027 gereed zijn. 3.1 | GB | 42 | Waarom is er voor de jaren 2026 en 2027 een | De streefwaarden zijn gebaseerd op de doelstellingen gesteld in ons veel lager percentage daken met zonnepanelen | duurzaamheidsprogramma, voor 2026 is deze doelstelling 25% (ipv 21%). Door opgenomen (21%) dan al reeds is gerealiseerd in | autonome groei zijn we gekomen tot een percentage van 42,5% zon op dak van 2025 (42,5 %)? | woningen en 23% zon op dak van bedrijven. De ambitie van de gemeente betreft het gemiddelde van deze twee getallen (30%). De ambitie van de gemeente ligt dus lager dan de gerealiseerde groei. In de energiesysteemvisie is vastgelegd dat het beleid voor opwek van zonne-energie wordt herzien, dit beleid wordt vastgelegd in 2027 in de zogenaamde opwek en opslagnotitie. 3.2 | GB | 46 | Wat is het doel van het opstellen van de | Een op te stellen woningbouwstrategie dient als sturings- én als realisatiekader woningbouwstrategie? | met het hoofddoel: meer sturing, meer tempo en het juiste programma op de juiste plek.

3.3 | GB | Er zijn twee bedragen 2027 en 2028 beschikbaar | In 2026 is een relocatiestudie verricht voor de supermarkt in het kerkdorp Loon voor ontwikkeling van het Centrum Kaatsheuvel. | op Zand. Voor Loon op Zand zijn er nog geen bedragen | Korte opsomming wat we daarvoor gedaan hebben: ingevuld. Wanneer komt hier duidelijkheid over? | - Enquêtes uitgezet bij inwoners - Interviews gehouden met ondernemers - Mogelijke locaties in kaart gebracht op basis van criteria. - Voorlopige uitkomsten besproken met ondernemer. Het budget voor de verkenning van het centrumgebied is daarvoor in 2026 niet benut. We hebben de relocatiestudie zelf verricht en er zijn daarom nog geen kosten gemaakt voor externe expertise. Omdat er nog gesprekken plaatsvinden met de ondernemer is de relocatiestudie en daarmee het te kiezen scenario nog niet definitief. We verwachten echter het budget onverminderd nodig te hebben bij het uit te werken scenario in het komende jaar. Daarom willen we het bedrag van 2026 overhevelen naar 2027. 3.4 | GB | 46 | Waarom worden de bedragen voor ontwikkeling | De centrumontwikkeling betreft niet enkel het verkleinen van het van het Centrum Kaatsheuvel onttrokken aan de | kernwinkelgebied, maar voorziet gelijktijdig in een transformatie van het gebied reserve Woningbouw.

Dit betreft toch | ten noorden van de Hoofdstraat en gelegen tussen de Sprangsestraat, de voornamelijk het winkelgebied? | Schotsestraat en de Poolsestraat. Onderdeel van de ontwikkeling en transformatie is het toevoegen van enkele honderden woningen. 3.5 | GB | 47 | Waarom zijn er extra middelen nodig voor de | De implementatie van de Omgevingswet en het opstellen van het transitie Omgevingswet naar Omgevingsplan, dit | Omgevingsplan zijn twee verschillende opgaven. Hoewel het Omgevingsplan traject loopt toch al, waaraan zal het bedrag van € | een belangrijk onderdeel van de Omgevingswet is, brengt de wet ook diverse 150k besteed worden? | andere werkzaamheden met zich mee, zoals nieuwe processen, samenwerkingsafspraken en aanpassingen in het digitale stelsel. Het aanvullende budget van € 150.000 is specifiek bedoeld voor het verder ontwikkelen van het Omgevingsplan, waaronder het verwerken van onderdelen uit het coalitieakkoord, het inspelen op nieuwe landelijke ontwikkelingen en inzichten en het waar mogelijk versnellen van de transitie naar één gemeentebreed Omgevingsplan binnen de wettelijke termijn. 3.6 | GB | 49/ | Veel budgetten worden uit de realisatiestimulans | Op pagina 45 staan de verwachte aantallen 'startbouw woningen'.

Voor de 50- | gedekt, met een onttrekking uit de reserve | uitkering ad € 693.000 op basis van de gestarte bouw in 2025 is de aanwending 101 | woningbouw. Deze reserve loopt van € 693k per | grotendeels voorgesteld in de voorliggende begroting. Voor de uitkering op 01-01-2027 af naar € 1k in 2028 (pagina 101). | basis van de verwachte startbouw in 2026 is dit beperkt. Kan hier wat meer over worden toegelicht, wat is er aan inkomsten en ontwikkelingen te verwachten voor de komende jaren? (Gemeenten ontvangen een vaste bijdrage van € 7.000,- per betaalbare woning waarvan de bouw start in de periode 2025 tot en met 2029. Bron https://www.volkshuisvestingnederland.nl/onderw erpen/aanpak-woningnood/realisatiestimulans) 3.2 | CDA | 42 | In de jaarrekening 2025 bedraagt het | De streefwaarden zijn gebaseerd op de doelstellingen gesteld in ons gerealiseerde percentage zonnepanelen 42,5%, | duurzaamheidsprogramma, voor 2026 is deze doelstelling 25% (ipv 21%). Door terwijl in de begroting een streefwaarde van 21% | autonome groei zijn we gekomen tot een percentage van 42,5% zon op dak van is opgenomen. Kan worden toegelicht hoe deze | woningen en 23% zon op dak van bedrijven. De ambitie van de gemeente lagere begrotingswaarde zich verhoudt tot de | betreft het gemiddelde van deze twee getallen (30%).

De ambitie van de duurzaamheidsdoelstellingen van de gemeente? | gemeente ligt dus lager dan de gerealiseerde groei. In de energiesysteemvisie is vastgelegd dat het beleid voor opwek van zonne-energie wordt herzien, Dit Betekent dit dat de indicator op een andere | beleid wordt vastgelegd in 2027 in de zogenaamde opwek en opslagnotitie. manier wordt gemeten dan in 2025? Is sprake van een gewijzigde definitie, een aangepaste doelstelling of een andere gegevensbron? Hoe past een streefwaarde van 21% binnen de ambities uit het duurzaamheidsbeleid en de energietransitie? Verwacht het college dat het gerealiseerde niveau van 42,5% wordt behouden of verder wordt vergroot, en zo ja, welke doelstelling hoort daar dan bij? Deze vraag roept de indruk op dat de ambitie lager ligt dan het reeds gerealiseerde niveau. Graag een toelichting hierop. 3.2 | CDA | 43 | Op pagina 43 wordt ingegaan op afval. Wanneer | Eind 2027 krijgt de raad een nieuw grondstoffenbeleid voorgelegd voor wordt een afvalbeleidsplan aan de raad | vaststelling voorgelegd? 3.3 | CDA | 46 | Op pagina 46 wordt meerdere malen aangegeven | Het bedrag ad € 693k wordt uiterlijk in het 4e kwartaal 2026 uitbetaald, conform dat bekostiging plaatsvindt vanuit de | de regeling. Voor heel Nederland is er € 1,5 mrd beschikbaar voor 2025 t/m Realisatiestimulans, terwijl nog niet bekend is | 2029.

Bij een bedrag van € 7.000 per woning gaat het dan om ca. 212.000 wanneer uitbetaling plaatsvindt. Welk bedrag uit | woningen. Met andere woorden voor de jaren 2025 en 2026 achten we het de Realisatiestimulans is opgenomen in de | risico van niet beschikbaar zeer beperkt. begroting en hoe groot is het financiële risico wanneer deze middelen later of niet beschikbaar komen? 3.1 | Pro3 | 41 | Streven aantal verkeersslachtoffers is 9. Dat moet | Het streven is natuurlijk inderdaad 0 verkeersslachtoffers. Helaas is dat in de toch 0 zijn, ook al is dat waarschijnlijk niet | praktijk niet de werkelijkheid. Als uw raad het wil, passen we de tabel in de haalbaar? | begroting aan. 3.2 | Pro3 | 44 | Bij de opwek en opslag van energie en onderzoek | In 2027 wordt in het warmteprogramma en de uitwerking van de naar energiehubs bestaat het risico dat de | energiesysteemvisie uitgewerkt hoe we de opgave om in 2050 energieneutraal rijksopdracht om energieneutraal te zijn in 2050 | te zijn gaan realiseren. Veel gemeenten in Nederland zijn op dit moment bezig niet wordt behaald. Wat zou dit betekenen voor | met het opstellen van een dergelijk beleid. We lopen niet voor maar ook niet onze gemeente? Hoe staan wij hierin t.o.v. | achter op dit punt.

vergelijkbare gemeenten? 3.3 | Pro3 | 46 | Woningbouwstrategie wordt gefinancierd uit de | Het college heeft expliciet vastgesteld dat de gelden die binnenkomen middels Realisatiestimulans. Kunnen we niet beginnen | de Realisatiestimulans pas mogen worden besteed als ze daadwerkelijk binnen met de woningbouwstrategie, wetende dat de | zijn. Het bedrag ad € 693k wordt uiterlijk in het 4e kwartaal 2026 uitbetaald, conform de regeling. Voor heel Nederland is er € 1,5 mrd beschikbaar voor financiering komt, zodat vertraging kan worden voorkomen? 2025 t/m 2029. Bij een bedrag van € 7.000 per woning gaat het dan om ca. 212.000 woningen. Met andere woorden voor de jaren 2025 en 2026 achten we het risico van niet beschikbaar zeer beperkt 1 VVD 41 In Venster 3 worden bij de thema's diverse risico's kwalitatief benoemd, maar ontbreken de financiële risicoclassificatie (kans x financiële impact), de kosten van beheersmaatregelen en het restrisico in euro's. Dit geeft een onvolledig en vertekend beeld van de werkelijke risicopositie.

Hoe kan de raad erop vertrouwen dat het algemene weerstandsvermogen van de gemeente toereikend is, als de beleidsrisico's uit Venster 3 niet hard financieel zijn gekwantificeerd, en is het college bereid deze kwantificering alsnog per risico aan te leveren? In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt inzicht gegeven in de belangrijkste risico’s waarmee de gemeente Loon op Zand te maken kan krijgen, de maatregelen die zijn getroffen om deze risico’s te beheersen en de mogelijke financiële gevolgen die hieruit kunnen voortvloeien. In tabel 4.1 is duidelijk dat het aantal verkeersslachtoffers behoorlijk is gedaald tov 2024. Hier zijn wij als VVD trots op, maar 9 verkeersslachtoffer is vreemd, we zouden toch 0 slachtoffers willen ambiëren? Graag duiding over. Het streven is natuurlijk inderdaad 0 verkeersslachtoffers. Helaas is dat in de praktijk niet de werkelijkheid. Als uw raad het wil, passen we de tabel in de begroting aan. 3 VVD 42 In de begroting wordt gesteld dat netcongestie de ontwikkeling kan vertragen. Om knelpunten vlot te trekken eisen netbeheerders concrete inzet van gemeenten.

Welke harde eisen (zoals beschikbare grond voor trafo's, financiële voorinvesteringen of versnelde vergunningverlening) heeft de netbeheerder momenteel exact bij het college neergelegd, en welk specifiek budget en/of FTE-capaciteit is hiervoor gereserveerd in de begroting 2027? We zijn in goed overleg met Enexis, en kijken gezamenlijk naar beschikbare gronden waarop een midden station en/of regelstation geplaatst kunnen worden. In de wijken kijken we gezamenlijk waar de mogelijkheden liggen om extra trafo's te plaatsten. Omdat we een projectgroep binnen het fysieke domein hebben georganiseerd waar vergunningverlener, adviseur, jurist grondzaken in zitten lopen de zaken voorspoedig en heeft Enexis geen harde eisen bij de gemeente neergelegd. Bij capaciteit gebrek wordt specifieke kennis ingevlogen via de flexibele schil. 4 VVD 42 De aanpak voor de verduurzaming van woningen wordt momenteel herijkt. Wat is de uiterste datum waarop deze herijking klaar is, aan welke harde, kwantificeerbare reductiedoelstellingen moet de nieuwe aanpak voldoen, en wat is de maximale impact in euro's die de uitvoering van de herijkte aanpak op de structurele begroting mag hebben? De aanpak voor isolatiesubsidie voor koopwoningen wordt inderdaad vernieuwd, naar verwachting wordt deze uiterlijk in november door het college vastgesteld.

De reductiedoestelling zijn opgenomen in de reductie van aardgas in de begroting. De woningverduurzaming-aanpak past binnen deze begroting. 5 | VVD | 42 | We zien in de tabel bij 3.2 Duurzaamheid een | De prijsprikkel voor 2025 op het legen van een restafvalcontainer vlakte naar stagnatie plaatsvinden op aantal restafval en | verwachting af . Hierop is geanticipeerd door het variabele tarief hiervoor in scheidingspercentage. Graag een verklaring voor | 2026 te verhogen. Het scheidingspercentage houdt hier gelijke tred mee. deze stagnatie. 6 | VVD | 42 | We zien een halvering in percentage van | De streefwaarden zijn gebaseerd op de doelstellingen gesteld in ons zonnepanelen op het dak? Wat betekent dit en | duurzaamheidsprogramma, voor 2026 is deze doelstelling 25% (ipv 21%). Door hoe dienen we dit cijfer te interpreteren? | autonome groei zijn we gekomen tot een percentage van 42,5% zon op dak van woningen en 23% zon op dak van bedrijven. De ambitie van de gemeente betreft het gemiddelde van deze twee getallen (30%). De ambitie van de gemeente ligt dus lager dan de gerealiseerde groei. In de energiesysteemvisie is vastgelegd dat het beleid voor opwek van zonne-energie wordt herzien, Dit beleid wordt vastgelegd in 2027 in de zogenaamde opwek en opslagnotitie.

7 | VVD | 42 | We zien een grote stijging van laadpalen naar | In 2026 zijn de locaties getoetst door Enexis en akkoord bevonden. Bij die 2027. Hoe zit de realisatie hiervan eruit irt | toetsing door Enexis is ook bekeken of er nog ruimte is op het stroomnet. Het is netcongestie, graag meer duidelijkheid in | aan de exploitant om de businesscase rond te krijgen. Alle risico hiervoor ligt bij knelpunten en de opgave. Zit er een | de exploitanten en niet bij de gemeente. exploitatiemodel aan laadpalen? VVD | 43 | Kan het college uitleggen wat de impact van de | Dit kan nog niet gekwantificeerd worden omdat de verdere uitwerking via de circulaire Ambachtscentrum is en wat de | opbouw van een netwerk pas in 2027 vervolg krijgt. We hebben de raad in juli mogelijke extra kosten hiervoor zijn voor product | hierover geïnformeerd middels een raadsinformatiebrief. afval na het uitgevoerde Haalbaarheidsonderzoek. Dit impliceert kostenverhoging voor de inwoner. 8 | VVD | 43 | Het grondstoffenbeleid tot 2030 wordt geschreven | Hergebruik betekent onttrekken aan de afvalstroom en brengt dus niet dat er "maximaal'' wordt ingezet op hergebruik | automatisch hogere kosten met zich mee. van afvalstoffen ipv verbranden of storten.

Deze | Indien er door een betere afvalscheiding minder restafval ontstaat en meer GFT strategie brengt automatisch meer kosten met | geeft dat minder kosten voor restafval en zijn de verwerkingskosten van GFT de zich mee. Welke extra kosten zijn hiervan nu | helft van die van restafval. voorzien in de afvalstoffenbegroting? | De stijgende kosten voor restafval, zoals een fors stijgende verbrandingsbelasting, een fors oplopende CO2 -heffing en de stijgende kosten Is dit ook al te concluderen uit de nieuwe | van primaire grondstoffen, maakt het zinvol om het scheiden van afval te grondstoffencentrum aanbesteding en eerste | stimuleren. Dat maakt het onderzoek naar een mogelijk te realiseren Circulair kosten jaar 1? | ambachtscentrumnetwerk met onze langstraatpartners zinvol en het overwegen waard. Wat de effecten van zo’n CAC zullen zijn is nu nog moeilijk te voorspellen. De totale kosten van het Grondstoffencentrum zijn met ingang van 2024 juist gedaald o.a. door een stringenter acceptatiebeleid Het totale aanbod van bedrijfsafval is afgenomen. Door goed toezicht zien we ook het percentage mono-stromen (zuivere stromen) toenemen. 9 | VVD | 43 | Op benoemde risico voor het ontbreken van een | Een zo goed mogelijke beheersing van risico's kan alleen maar door het gemeentelijke afvalbeleidsplan mist nu een | ontwikkelen en uitvoeren van een beleidsplan of grondstoffenplan.

Hierin beheersmaatregel en gekoppelde kosten voor | proberen we zo goed als mogelijk te anticiperen op vaak zeer ongewisse deze beheersmaatregel. | factoren zoals overheidsmaatregelen en de mogelijke (financiële) gevolgen daarvan, marktontwikkelingen zoals nieuwe verwerkingstechnieken en locaties, een juiste keuze en uitbreiding en spreiding van afvalvoorzieningen, prijsprikkels op aanbiedgedrag, gedegen communicatie etc. In samenhang met een logisch vervolg op het huidige beleid sturen we vooral op de urgentie en bewustwording van afvalscheiding. Via al deze keuzes proberen we de kosten/ risico's voor het afvalbeheer zoveel als mogelijk te beperken. 10 | VVD | 45 | In de eerste alinea van hoofdstuk 3.3 geeft het | Op dit moment komen grote inbreidingslocaties van de grond zoals Bloemwaard college een duidelijke ambitie weer, waarbij | (87), Park Wijtenburg (139), De Els II (40), Park Vossenberg (81) en De inbreiding prefereert boven uitbreiding. Echter | Westkant (36). Ook Heren van het Ambacht (112) is een inbreidingslocatie. Dat wordt op pagina 89 aangegeven dat naast | zijn er al bijna 500. Neemt niet weg dat de grote aantallen voor de jaren daarna Westwaard, geen eigen sturende grondposities te | wel uit de uitbreiding komen (Westwaard 2 en 3 /4) en daarna Pannenhoef.

De hebben voor woningbouwkavels om de 670 | aantallen liggen nog niet exact vast maar samen zijn dat ook circa 500 woningen te garanderen. | woningen. Hoe realistisch is de oplevering van 670 woningen als het college zichzelf het dure inbreidingskader oplegt? Immers zijn we als gemeente afhankelijk van externe ontwikkelaars en is inbreiding behoorlijk complex? Kijkend naar de kosten wat onderzoek naar inbreiding met zich mee brengt, kan het college aangeven open te staan om de ambitie om te draaien en uitbreiding te laten prefeleren boven inbreiding. 12 | VVD | 45 | Gelet op inbreidingsambitie van het college en de | Ambities worden niet vertaald in risico’s die onderdeel zijn van het nodige afhankelijkheden die dit met zich mee | weerstandsvermogen, De € 46.000 is het geschatte risicobedrag voor de brengt irt de complexiteit van dit kader, hoe | lopende grondexploitatie Westwaard fase 1 en 2. verhoudt het weerstandsvermogen van de gemeente tot deze ambitie? Is het risicobedrag van 46.000 euro voor grondexploitaties/woningbouw niet veel te laag om het risico voor vertraging en uitloop van de planfase en het mogelijk mislopen van de Realisatiesubsidie? 14 | VVD | 45 | Hoe verhoudt de Woondeal van 30-40-30 zich tot | Bij alle projecten vanaf 25 woningen is 30% sociaal een verplichting.

De de realisatie? Er wordt nu beantwoordt met | projecten onder de 25 woningen hoeven hier niet aan de voldoen. Die ambitie voldoen, Ja, maar dat lijkt ons de makkelijk, gelet | wordt gemiddeld echter nog steeds wel gehaald omdat de projecten van op de ambitie Inbreiding. Graag zien we een | Casade zoals Bloemwaard en Park Vossenberg nagenoeg uit 100% sociale verdere onderbouwing in project en jaren hoe de | huur bestaan Woondeal uitgevoerd wordt door de jaren heen. Ook graag helder aangeven waar het risico zit voor het niet halen van de Woondeal en wat de beheersmaatregelen (incl kosten) zijn. 15 | VVD | 46 | Kan het college meer duiding geven bij de | Een op te stellen woningbouwstrategie dient als sturings- én als realisatiekader betekenis van: "meer regie op de uitvoering van | met het hoofddoel: meer sturing, meer tempo en het juiste programma op de woningbouwprojecten". Gelet op de | juiste plek. onderbouwing die volgt is dit een beheersmaatregel op huidige knelpunten. Kan het college dit verder onderbouwen? 16 | VVD | 46 | Het Realisatiestimulans is een subsidie dat pas | De redenering minimaal 150 woningen x €7.000 is juist. /10 | wordt uitgekeerd nadat de start van een woning is | Verder is er in afstemming met de griffie ambtelijk vastgesteld dat deze vraag in 0 | begonnen.

Per woning dat gestart is kan de | grote mate een politieke afweging behelst en dus niet behoort in dit overzicht gemeente 7.000 aanvragen. Nu calculeert het | van technische vragen. college met minimaal 150 woningen in 2027 * 7.000 = 1.050.000 euro. Klopt deze redenering? in hoofdstuk 3.3 woning worden meerdere onttrekkingen gedaan vanuit de reserve Woningbouw. in totaal 395.000 in 2027 en 190.000 in 2028. Conform pagina 100 zit er 693.000 in de reservepot. Conform het Realisatiestimulans regeling is het beschikbare geld dat vrijkomt, vrij besteedbaar. Dit creëert een kans om het ravijn jaar te overbruggen vanuit deze regeling. Hoe kijkt het college hier tegenaan? 17 | VVD | 47 | De dekking voor hoofdstuk 3.3 wordt voornamelijk | Het uitgangspunt is dat de toekomstige te ontvangen realisatiestimulans gelden uit de reserves woningbouw behaald. Het | ook worden aangewend voor het versnellen van de bouw van nieuwe woningen. hoofdstuk impliceert dat deze reserves later worden aangevuld, klopt deze constatering? 18 | VVD | 47 | Wanneer de vraag met betrekking tot de | Voor de uitkering ad € 693.000 op basis van de gestarte bouw in 2025 is de onttrekking uit het reserve Woningbouw gehaald | aanwending grotendeels voorgesteld in de voorliggende begroting. Voor de wordt en door netcongestie en andere risico's de | uitkering op basis van de verwachte startbouw in 2026 is dit beperkt.

start van woningbouwprojecten stagneert, zal dit leiden tot onvoorziene verliezen. Hoe kwantificeert het college dit risico en hoe kan het college dit risico beheersen? in de paragraaf Weerstandvermogen wordt enkel 46.000 euro gereserveerd, maar dit lijkt onvoldoende gelet op de grootte van onttrekkingen uit de reserves. VVD | 47 | Voor de ontwikkeling van centrum Kaatsheuvel | De afgeronde 400.000 euro is een samengesteld bedrag over twee wordt bijna 400.000 euro gereserveerd voor | kalenderjaren en is niet bedoeld voor onderzoeken. Deze worden aangewend onderzoek. Waarom wordt hier geen ambtenaar | voor de inzet van externe specialistische kennis op het gebied van ingezet, maar naar buiten gekeken? | projectleiding, stedenbouwkundige en juridische advisering. 19 | VVD | 47 | In hoofdstuk 3.4 geeft het college de ambitie om | Het vergroenen van dorpscentra draagt bij aan een aantrekkelijker de centra te vergroenen voor een sterke | verblijfsklimaat voor inwoners en bezoekers. Dit kan leiden tot meer recreatieve recreatiesector. Welke relatie kan gelegd worden | bezoekers, een langere verblijfsduur en hogere bestedingen bij lokale tussen het versterken van de recreatiesector vs | ondernemers. Een directe toename van de toeristenbelasting is echter niet het vergroenen van deze centra? | vanzelfsprekend, omdat deze afhankelijk is van het aantal betaalde overnachtingen.

De mogelijke economische meerwaarde is daarmee breder dan Gelet op de financiële positie van de gemeente | alleen de opbrengst uit toeristenbelasting en is vooraf niet concreet te dienen we zoals aangeven op pagina 40 een | kwantificeren. sobere en doelmatige aanpak te hanteren. Hoe verhoudt het vergroenen van centra tot deze doelstelling? Tot slot, kan het college aangeven wat de mogelijke conversiewaarde is van het vergroenen van centra voor de recreatiesector? Leidt het dus tot een toename van de toeristenbelasting? 20 | VVD | 48 | In de tabel van hoofdstuk 3.4 is een daling te zien | Voor 2026 zijn de cijfers nog niet bekend. Het getal wat hier staat is een getal in de cijfers voor 2027 voor aantal vestigingen per | overgenomen uit de begroting van vorig jaar. Aangezien we een lichte daling 10.000 inwoners. Kan het college verklaren waar | zien in 2025 is de verwachting dat de stijging zoals opgenomen in 2026 naar deze daling vandaan komt? | 1375 minder hoog gaat zijn dan toen verwacht. Vandaar dat we de verwachtingen voor 2027 hebben bijgesteld naar beneden. 21 | VVD | 48 | In de tabel van hoofdstuk 3.4 is een daling te zien | Voor 2026 zijn de cijfers nog niet bekend. Het getal wat hier staat is een getal in de cijfers voor 2027 voor aantal banen in de | overgenomen uit de begroting van vorig jaar. Stijgingn we een minimale stijging gemeente.

Is heir een correlatie tot het aantal | zien in 2025 is de verwachting dat de stijging zoals opgenomen in 2026 naar vestigingen? Zo niet, kan het college aangeven | 650 minder hoog gaat zijn dan toen verwacht. Vandaar dat we de waar de daling vandaan komt? | verwachtingen voor 2027 hebben bijgesteld naar beneden. 48 | Tabel van 3.4 is toegevoegd, maar niet toegelicht. | De tabel geeft inzicht in onze indicatoren Met welk doel is deze tabel opgenomen in de begroting? 22 | VVD | 48 | Gelet op de tabel "Wat mag het Kosten in 2027" | Toename Lasten omgeving bestaan met name uit € 700k extra afschrijvingen en zien we een steeds hogere lasten en een afname | € 200k a.g.v. het niet langer doorbelasten van overhead aan investeringen, zie van baten. Naast de Woningbouw reserves leeg | ook hoofdstuk Financieel Perspectief vanaf pagina 7. te trekken in 2027, stijgen Omgeving en | Toename lasten duurzaamheid bestaan met name uit € 300k extra afschrijving, Duurzaamheid, beide met een 1 miljoen in 3 jaar, | € 300k extra uitgaven duurzaamheidsprogramma en € 300k uitgaven terwijl in de financiële toelichting hier geen | afval/riolering gerelateerd. verdere onderbouwing bij wordt gegeven. | Sturingsmogelijkheden bestaan uit temperen, uitstellen danwel afzien van investeringsplannen en/of afval- en riolering gerelateerde uitgaven.

Graag een verdere duiding bij de oplopende lasten en welke stuurmogelijkheden de raad heeft om de verwachte lasten te beperken. 0.1 | Toek | 7- | Kan het college aangeven welk deel van het | In de tabel van de incidentele baten en lasten staat het structureel omsti | 10 | positieve begrotingsresultaat structureel en welk | begrotingssaldo van de gemeente. In de berekening van het structureel g | deel incidenteel is? | begrotingssaldo worden de incidentele baten en lasten niet meegenomen. Hier KLM | is te zien dat zonder de incidentele baten en lasten de gemeente een structureel begrotingssaldo heeft van €749.000 in 2027 en €984.000 in 2030. 0.2 | Toek | 97 | De begroting stelt voor € 250.000 uit de reserve | Op basis van het historisch gebruik van de reserve wegen is er ten goede van omsti | en | Wegen vrij te laten vallen. Waarom wordt gekozen | de ombuigingsopgave €250.000 onttrokken uit de reserve. Dit heeft geen g | 100 | voor deze vrijval en welke gevolgen heeft dit voor | gevolgen voor de toekomstige onderhoudsopgaven, aangezien hier structureel KLM | toekomstige onderhoudsopgaven? | budget voor is opgenomen in de begroting. De reserve wegen is bedoeld voor onvoorziene calamiteiten.

0.3 | Toek | 97 | Hoe hoog is de reserve na de vrijval van € | Zoals te zien in het overzicht van de reserves op pagina 101 daalt de reserve omsti | 250.000 en is dit bedrag voldoende om | naar een hoogte van €221.000. Dit is bedrag is bedoeld voor onvoorziene g | toekomstige vervangingsinvesteringen op te | calamiteiten. Deze reserve heeft geen verband met de KLM | vangen? | vervangingsinvesteringen. De vervangingsinvesteringen worden los via de investeringsbijlage van de begroting aangevraagd. 0.4 | Toek | 96 | De begroting bevat een incidenteel voordeel van € | Zoals te zien in de tabel op pagina 96 is de ombuiging van de P&O adviseur een omsti | 107.000. Waardoor ontstaat deze incidentele | incidenteel voordeel omdat de invulling van de functie wordt uitgesteld naar g | besparing precies en welke risico's ziet het | 2028. De organisatie heeft een inhaalslag gemaakt met regelingen en KLM | college wanneer deze situatie structureel zou | procedures door tijdelijke inzet. Daarnaast hebben we ingezet op structurele worden? | gesprekken met alle collega's en ontwikkeltrajecten. Het risico is dat we wederom in een achterstand terecht komen en dat we de ingezette ontwikkelingen niet door kunnen zetten. 0.1 | GB | 52 | Digitalisering van P&C producten, wanneer komt | Dit speerpunt wordt meegenomen in de P&C-cyclus.

De inhoudelijke en hier duidelijkheid over? | financiële toelichting verloopt via de komende P&C-producten in 2027. De raad wordt geïnformeerd over de resultaten van het onderzoek naar de verdere doorontwikkeling van de P&C-producten. 0.2 | GB | 53 | Wat is de stand van zaken met betrekking tot de | Op dit moment worden hiervoor de voorbereidingen getroffen. De raad wordt voortgang van de vorming van de | nog geïnformeerd over de laatste status en voortgang door middel van een gemeenschappelijke regeling voor EQualit? | raadsinformatiebrief. 0.3 | GB | 53 | Is het gegeven de keuzes die in 2028 gemaakt | Het college is van mening dat deze uitbreiding noodzakelijk is om de organisatie moeten worden verstandig om nu te besluiten al | in staat te stellen de toenemende wettelijke taken, beleidsopgaven en deze functies in 2027 in te gaan vullen (met | dienstverlening adequaat uit te voeren. De voorgestelde uitbreiding is gericht Adviseur P&O in 2028) en hierdoor de | op het versterken van de basis van de organisatie, het verminderen van personeelskosten fors te laten oplopen? | kwetsbaarheid en het beperken van afhankelijkheid van externe inhuur.

De keuzes voor 2028 blijven onderdeel van de reguliere planning- en controlcyclus en kunnen indien nodig worden heroverwogen CDA | 55 | zie Paragrafen | Zie beantwoording bij paragraaf 1 0,1 | VVD | 52 | Waarom een structurelere bijstelling van 543.000 | Het college is van mening dat deze uitbreiding noodzakelijk is om de organisatie euro in de vorm van extra personeel. Welke taken | in staat te stellen de toenemende wettelijke taken, beleidsopgaven en blijven nu liggen waardoor het noodzakelijk is dat | dienstverlening adequaat uit te voeren. De voorgestelde uitbreiding is gericht deze extra mensen worden aangetrokken? | op het versterken van de basis van de organisatie, het verminderen van kwetsbaarheid en het beperken van afhankelijkheid van externe inhuur. De organisatie heeft het afgelopen jaar de toename aan vraagstukken opgevangen door extra inhuur te doen op specifieke onderdelen (financieel, juridisch, communicatie). Indien we hier geen structurele oplossing voor vinden zal het college noodzakelijkerwijs moeten kiezen tussen tijdelijke inhuur of minder adequaat om kunnen gaan met de diverse vraagstukken. In uitvoeringskracht zullen we dan moeten afremmen omdat gedegen advies op de componenten ontbreekt. De keuzes voor 2028 blijven onderdeel van de reguliere planning- en controlcyclus en kunnen indien nodig worden heroverwogen.

VVD | 52 | In de tabel "Wat mag het kosten" zien we 0.2 | De baten stijgen met 2,1 - 2,5 %. Conform de CPI die voor deze bekend is Lokale heffingen per jaar de baten stijgen met | gemaakt in de Meicirculaire 2026. 0,1%. Kan het college deze stijgingen verklaren? Par.2 | Toek | 63- | Welke financiële risico's rondom jeugdzorg zijn | In de geactualiseerde risicomatrix is een bedrag van €1.700.000 als maximaal omsti | 65 | opgenomen in het weerstandsvermogen en hoe | financieel effect opgenomen. Dit effect is gebaseerd op basis van volumegroei, g | zijn de bedragen bepaald? | toegenomen zorgzwaarte en tariefontwikkeling binnen jeugdzorg. Het risico van KLM | €1.700.000 is zoals benoemd in de matrix circa. 10% van het totale jeugdzorgbudget. Par.2 | Toek | 64- | De benodigde weerstandscapaciteit bedraagt ruim | De paragraaf laat een benodigde weerstandscapaciteit van €3,7 miljoen zien. omsti | 66 | € 4,3 miljoen. Welke risico's vormen de grootste | De grootste risico's die hier aan bijdragen zijn: Gemeentefonds en rijksbeleid g | bijdrage aan deze benodigde | (€1,150 miljoen), sociaal domein - jeugdzorg (€1,020 miljoen) en netcongestie KLM | weerstandscapaciteit? | en stikstof (€600.000). Par.2 | Toek | 66 | De gemeente kwalificeert zichzelf als financieel | Op pagina 66 van de begroting worden de belangrijkste kengetallen van de omsti | gezond.

Welke objectieve normen en kengetallen | gemeente gepresenteerd, en hierbij wordt aangegeven dat hieruit is af te leiden g | liggen aan deze conclusie ten grondslag? | in hoeverre de gemeente 'financieel gezond' is. KLM Par.4 | Toek | 76 | De begroting noemt AI, cloudoplossingen en | Er zijn nog geen concrete voorstellen voor AI-toepassingen met omsti | doorontwikkeling van Microsoft 365. Welke AI- | investeringskosten en te verwachten efficiency winst. Wel worden g | toepassingen worden in 2027 ingevoerd, wat zijn | mogelijkheden onderzocht, bijvoorbeeld naar het inzetten van transcriptie. KLM | de investeringskosten en welke efficiencywinst | Daarbij wordt aansluiting gezocht bij de landelijke ontwikkelingen. Veiligheid is wordt verwacht? | hierbij een belangrijk aandachtspunt. AI beleid is recent ambtelijk vastgesteld, copilot chat wordt daarbij mogelijk gemaakt en kleine AI initiatieven worden hierbij verkend. Par.4 | Toek | 77 | Hoe ontwikkelt de formatie zich in 2027 ten | De formatie neemt in 2027 ten opzichte van 2026 toe met 14,1 fte (+7,6%). Een omsti | opzichte van 2026 en welke vacatures zijn | deel van de in de Kadernota voorgestelde uitbreidingen is daarbij niet in de g | momenteel moeilijk invulbaar? | begroting 2027 opgenomen.

KLM | De grootste uitdagingen op de arbeidsmarkt liggen momenteel binnen de vakgebieden ruimtelijke ordening en milieu en bouwkunde en civiele techniek. Voor de vakgebieden welzijn/jeugdzorg, juridisch en financieel/economisch lukt het vooralsnog vacatures in te vullen. Wel vraagt het in deze vakgebieden vaak extra inzet om nieuwe medewerkers op het gewenste kennis- en ervaringsniveau te brengen. par.7 | Toek | 91- | Volgens de begroting zijn de risico's afgenomen, | Het risicoprofiel opgenomen in de GREX per 01-01-2026 is afgenomen ten omsti | 92 | maar blijven risico's bestaan rond | opzichte van een jaar eerder. Per start 2026 is een risicoprofiel opgenomen ten g | kostenontwikkeling, participatie en vertraging. Kan | hoogte van 46k. Deze bestaat uit hogere uitgifteprijzen (potentie), algemeen KLM | het college aangeven wat het resterende | marktrisico, vertraging door verplaatsen rioolgemaal en hogere kosten i.v.m. financiële risicobedrag voor Westwaard bedraagt | participatie. Deze staan nader vermeld in de MPG 2025 (meerjaren prognose en welke beheersmaatregelen worden genomen? | grondexploitatie). Het risicoprofiel zal begin 2027 worden geactualiseerd. Hogere uitgifteprijzen, algemeen marktrisico en extra kosten voor participatie zien wij als mogelijke risico's waar we geen invloed op kunnen uitoefenen.

De definitieve uitgifteprijzen zullen worden bepaald via een bieding waarvoor we nu een minimale grondprijs hebben opgenomen conform de daarvoor geldende Grondprijzenbrief. Het marktrisico door de markt en de participatie is een vereiste geworden waardoor er een uitloop in de tijd mogelijk is. Beheersmaatregelen voor het risico van vertraging door verplaatsen van het rioolgemaal zijn onder de aandacht bij de aannemer. De aannemer past beheersmaatregelen toe waar nodig en stemt af met beide opdrachtgevers. PAR. | GB | 56 | Wat is de oorzaak van de stijging OZB met € 74k? | De tabel op pagina 56 laat geen stijging van de OZB van €74K laat zien, maar 1.1 | Is de grondslag zo fors gestegen dat dit een | van €74. Het gaat hier immers om de stijging van de OZB lasten voor een verschil van € 62k oplevert? | gezinshuishouding bij een gemiddelde WOZ waarde. Er is gerekend met voorlopige tarieven, de juiste tarieven volgen in december, bij het vaststellen van de Verordeningen 2027. PAR.

| GB | 62 | Hoe gaan we de beheersmaatregelen voor de | De beheersmaatregelen worden ingevuld door actieve deelname aan de 2.1 | gemeenschappelijke regelingen concreet | besturen van gemeenschappelijke regelingen, jaarlijkse beoordeling van de invullen? | financiële positie en risico's van deze partijen en periodieke monitoring van financiële ontwikkelingen via begrotingen, jaarrekeningen en tussentijdse rapportages. Op die manier kunnen risico's tijdig worden gesignaleerd en kan waar mogelijk worden bijgestuurd voordat financiële gevolgen zich voordoen. PAR. | GB | 64 | Netcongestie en stikstof, de tekst bij de | Hier moet staan: Netcapaciteit en stikstofproblematiek vormen in Brabant nog 2.2 | onderbouwing kans inschatting is niet af. | steeds een belangrijke beperking voor ruimtelijke ontwikkelingen. Met de Wat moet er staan? | planning van ruimtelijke ontwikkelingen wordt hiermee daarom rekening gehouden. PAR. | GB | 63/ | De geactualiseerde risicomatrix 2027 is anders | De systematiek rondom het beoordelen van de risico's hebben we verder 2.3 | 64/ | van opzet als in de vorige begroting(en). Daar | ontwikkeld. Deze wijziging zorgt voor een andere weging, daarnaast zien we 65 | werd steeds aangegeven wat het risico was in de | een toename van digitale dreigingen (en incidenten). jaarrekening 2024 en bij begroting 2026, dat missen we nu.

Cybersecurity is bijvoorbeeld van € 200k naar € 375k gegaan, waarom is dat zoveel meer? PAR. | GB | 63/ | Een aantal posten, zoals treasury, | In de begroting 2027 is de risicoparagraaf geactualiseerd op basis van de 2.4 | 64/ | Onderwijshuisvesting, Wetgeving | huidige risico-inventarisatie. Hierbij heeft de gemeente 10 strategische risico's 65 | natuurbescherming en Rijksmiddelen | opgenomen die op dit moment als meest relevant worden beschouwd. Dit duurzaamheid worden niet meer genoemd, is dat | betekent niet dat de risico's eerder benoemd in de begroting 2026 nu nul zijn. risico nu nul of zijn ze onder een andere noemer | Daarnaast zijn de Rijksmiddelen duurzaamheid toegekend tot en met 2030 komen te staan? Kan dit uitgebreid toegelicht | waardoor het risico dus vervalt. worden? PAR. | GB | 63/ | Onderwijshuisvesting: op pagina 24 wordt het | In november 2025 is het IHP-K door de gemeenteraad vastgesteld. Eén van de 2.5 | 64/ | haalbaarheidsonderzoek voor de | vervolgonderzoeken die in dit kader wordt uitgevoerd betreft de 65 | vervangingsopgave De Kinderboom en De | huisvestingsopgave in de kern Kaatsheuvel. Er zijn verschillende opgaven Touwladder vermeld, wat is daar het risico van? | geconstateerd: de renovatie/nieuwbouw van de touwladder, de renovatie/nieuwbouw van de Kinderboom en de toenemende capaciteitsvraag van scholen in Kaatsheuvel West.

In het IHP-K is aangegeven dat deze vraagstukken integraal bekeken moeten worden. Er kunnen verschillende scenario's ontstaan. Deze verkenning is inmiddels in goed overleg met het schoolbestuur opgestart. In afwachting van structurele oplossingen voor met name het capaciteitsprobleem in Kaatsheuvel West is het risico dat er welllicht tijdelijke maatregelen nodig zijn om te voorzien in voldoende onderwijshuisvesting. PAR. | GB | 63/ | Het totale risico was in de begroting van 2026 nog | In de begroting 2027 is de risicoparagraaf geactualiseerd op basis van de 2.6 | 64/ | € 2.567.000. Nu is dat 4.632.253, flink hoger. Er | huidige risico-inventarisatie en de geldende methodiek voor de berekening van 65 | wordt nu een samenloopcorrectie van 80% | de benodigde weerstandscapaciteit. In de begroting 2026 werd uitgegaan van gehanteerd waardoor de benodigde | de optelsom van alle risico's zonder samenloopcorrectie. Vanaf de begroting weerstandscapaciteit 3.706.000 is. Deze correctie | 2027 wordt gewerkt met een samenloopcorrectie, omdat de kans op een werd in de begroting 2026 niet toegepast. | gelijktijdig optreden van alle genoemde risico's als uiterst onwaarschijnlijk wordt Waarom nu wel? | ingeschat.

Hiermee wordt aangesloten bij de in veel gemeenten gebruikelijke En waarom wordt dit niet in de begroting vermeld? | methodiek om de benodigde weerstandscapaciteit realistischer te bepalen. PAR. | GB | 67 | De solvabiliteitsratio daalt vanaf 2027 naar 16,4% | In afstemming met de griffie is ambtelijk vastgesteld dat deze vraag in grote 2.7 | en daalt daarna verder en komt daarmee onder | mate een politieke afweging behelst en dus niet behoort in dit overzicht van de norm die is vastgesteld als KPI voor de | technische vragen. De portefeuillehouder zal deze vraag toelichten in de bestuurlijke toekomst. | oordeelsvormende vergadering. Welke acties worden ondernomen om toch weer boven de norm te komen? PAR. | GB | 67 | Wat is de visie van de provincie op een | Een solvabiliteitsratio lager dan 20% wordt door de provinciale toezichthouder 2.8 | solvabiliteitspercentage lager dan 20%? | aangemerkt als een risicovolle financiële positie. Dit betekent dat de financiële weerbaarheid beperkt is en dat de organisatie relatief afhankelijk is van vreemd vermogen. De beoordeling vindt echter altijd plaats in samenhang met de overige financiële kengetallen en het meerjarig begrotingsperspectief. PAR.

| GB | 67 | De nettoschuldquote loopt fors op, hoe verhoudt | De oplopende nettoschuldquote wordt voornamelijk veroorzaakt door 2.9 | zich dit tot toekomstige plannen zoals de | omvangrijke investeringen in o.a Dorpshuis, scholen en riolering. Hier staan vervanging van onderwijsgebouwen? | duurzame maatschappelijke activa tegenover met lange levensduur, maar vermindert de financiële positie. Toekomstige investeringen, zoals de vervanging van onderwijsgebouwen, worden daarom nadrukkelijk meegenomen in de meerjarige financiële planning en afgewogen binnen de beschikbare financiële ruimte. PAR. | GB | 67 | Aan de tabel Kengetallen op pagina 66 zijn | In toekomstige begrotingen kunnen de kleuren worden toegevoegd. 2.10 | kleuren toegekend zodat we kunnen zien in hoeverre ze aan de norm voldoen. Dezelfde tabel kengetallen op pagina 67 heeft dit niet. Kan dit ook worden aangegeven en in toekomstige begrotingen ook worden vermeld? PAR. | GB | 68 | Wat zijn de gevolgen van het niet voldoen aan het | Er zijn geen directe financiële gevolgen voor de Gemeente. Bij gezamenlijke 2.11 | EMU-saldo? | overschrijving door alle gemeenten kan het Rijk verzoeken om begroting of investering bij te sturen en dan met name om de investeringen te beperken PAR. | GB | 73 | Gepland project Kloosterstraat: als hier groot | De komende jaren is er geen groot onderhoud gepland. Als er t.z.t.

onderhoud 3.1 | onderhoud aan wordt uitgevoerd is het een optie | nodig is, is dat het moment om te onderzoeken of een voetpad nog wenselijk cq. om te kijken naar de realisatie van het voetpad | mogelijk is. Eerder is de realisatie nl. gestrand op de grondverwerving. langs de fietsstraat? PAR. | GB | 73 | In het overzicht is de herinrichting in Oud Loon | Dit project is in uitvoering en wordt dit najaar weer voortgezet. In de eerste helft 3.2 | niet opgenomen, betekent dat dit het project in | van 2027 is het project gereed. Eindoplevering is na de onderhoudstermijn in 2026 is afgerond? | 2028 (wegen) 2029 (groen). Het betreft een eerder door de raad gevoteerd krediet. PAR. | GB | 73- | Er is een verschil tussen de geplande projecten | Het overzicht op pagina 73 geeft de geplande projecten gefaseerd weer, die in 3.3 | 103 | op pagina 73 en de investeringen op pagina 103. | de periode 2027 tot en met 2030 in uitvoering zullen zijn. Voor de Hilsestraat is O.a. de Hilsestraat zien we niet terugkomen bij | reeds een investeringsbudget beschikbaar gesteld in 2023 van totaal € het investeringsplan. | 3.366.400. In de begroting worden geen investeringen opgenomen die eerder al Kan dit worden toegelicht/aangevuld? Graag per | door de raad zijn gevoteerd. In het tabel op pagina 103 worden de nieuwe post. | investeringen weergegeven, zoals deze in de beheerplannen zijn opgenomen. PAR.

| GB | 77 | De formatie stijgt met 13% in 2027. Is dit | De formatie groeit in 2027 niet met 13%, maar met 7,6%. De stijging bedraagt 4.1 | verantwoord gegeven het beleid dat uitsluitend | 14,1 fte, van 185,7 fte in 2026 naar 199,8 fte in 2027. Het college is van mening autonome ontwikkelingen mogelijk zijn in 2027? | dat deze uitbreiding noodzakelijk is om de organisatie in staat te stellen de toenemende wettelijke taken, beleidsopgaven en dienstverlening adequaat uit te voeren. De voorgestelde uitbreiding is gericht op het versterken van de basis van de organisatie, het verminderen van kwetsbaarheid en het beperken van afhankelijkheid van externe inhuur. PAR. | GB | 81 | Er is vorig jaar toegezegd “we zullen in de tabel | De financiële bijdrage aan de gemeenschappelijke regelingen: Totaal € 6.1 | van het totaalbeeld in paragraaf 6 een totaaltelling | 16.615.078. De aangepaste tabel is opgenomen in de aanlevering en dit zal toevoegen voor de gemeenschappelijke | meegenomen worden in de toekomstige begrotingen. regelingen excl de gemeenschappelijke regelingen waar we aandelen hebben.” Deze ontbreekt. Graag deze alsnog aangeven en opnemen voor volgende begrotingen. PAR. | GB | 81 | Kan er ook (in de volgende begroting) een | De huidige tabel is een voorgeschreven model vanuit de BBV.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://loonopzand.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/bece0d46-e0a1-40c9-9e94-0eb7c1184c0d?agendaItemId=8c747085-dae8-454e-a42a-02f601ab588d