15-12-2022 Raadsvoorstel over beleid en aanpak invasieve soorten.docx

Raadsvoorstel Portefeuillehouder : J.C.G.M. Brekelmans Zaakdossiernummer : zk22.04633 Documentnummer : 2022.19907

*2022.19907*

Onderwerp

:

Raadsvoorstel over beleid en aanpak invasieve soorten

Beleidsprogramma

:

3. Omgeving en economische ontwikkeling

Aan de raad van de gemeente Loon op Zand, Inleiding De invasieve planten zijn exoten. Ze komen hier van nature niet voor en hebben weinig tot geen natuurlijke vijanden. Ze kunnen zich explosief vermeerderen en daarmee de inheemse soorten verdringen. Meestal leiden exoten niet tot problemen, maar een beperkt aantal vertoont invasief gedrag door een explosieve ontwikkeling na vestiging. Invasieve exoten kunnen daardoor een bedreiging vormen voor de inheemse biodiversiteit, volksgezondheid of veiligheid. We krijgen als gemeente steeds meer vragen over de bestrijding van deze soorten. In voorliggende aanpak werken we onze werkwijze voor de komende jaren uit. Hierbij hebben we 4 beleidsuitgangspunten: 1. De nadruk in de bestrijding ligt op de preventie van nieuwe introducties van soorten door middel van het vergroten van o.a. de biodiversiteit. 2. Niet elke exoot moet actief bestreden worden. Dus maatwerk per soort en locatie. 3. De daadwerkelijke bestrijding of beheersing is altijd voor de perceeleigenaar zelf. 4. We proberen de bewustwording over invasieve soorten te vergroten via communicatie. Een invasieve soort kijkt niet naar eigendomsgrenzen. Daarom stellen we een bijdrageregeling in voor particuliere eigenaren. In het beleid staan hiervoor de spelregels.

Naast land-, oever- en waterplanten staan op de landelijk vastgestelde Unielijst invasieve exoten ook dieren die invasief gedrag vertonen. Deze soorten worden echter niet verder behandeld in dit beleidsstuk. Provincies zijn verantwoordelijk voor het nemen van de juiste beheermaatregelen. Dit kunnen zij samen doen met water- en terreinbeherende organisaties. Beslispunten Wij stellen u voor: 1. Het “Beleid en aanpak Invasieve soorten” inclusief de bijdrageregeling vast te stellen. 2. De aanwezige reserve openbaar groen/plantsoenen in te zetten voor de aanpak van invasieve soorten met € 50.000 voor de bijdrageregeling zoals opgenomen in “Beleid en aanpak Invasieve soorten”. Beoogd effect Te komen tot een duidelijke en eenduidige aanpak in de strijd tegen invasieve soorten. Om zo de schade en overlast die deze planten en/ of dieren veroorzaken op een doelmatige en duidelijke wijze te beperken of te voorkomen.

1

Argumenten 1.1 Hiermee is voor de komende jaren de beleidslijn duidelijk De aanwezigheid en de effecten van invasieve soorten op de omgeving is relatief nieuw en zorgt voor steeds meer vragen en uitdagingen. Ook vanuit andere overheden is inmiddels duidelijk wat de taken en verantwoordelijkheden van de gemeente zijn. Met het vaststellen van het beleid en de aanpak is duidelijk hoe we de komende jaren aan de slag gaan met invasieve soorten. 1.2 Met de bijdrageregeling willen we perceeleigenaren betrekken in de bestrijding. Een perceeleigenaar is verantwoordelijk voor de bestrijding op zijn/haar eigendom. De aanwezige soorten houden zich niet aan perceelsgrenzen. Veelal verspreidt de soort zich over het grondgebied van verschillende eigenaren. Een van de redenen dat de bestrijding niet altijd succesvol is, komt doordat eigenaren van grond niet op de hoogte zijn van hun verantwoordelijkheid of niet hun verantwoordelijkheid nemen in de bestrijding van de soort. De gemeente is uitsluitend aan zet als de soort aanwezig is op haar gronden. We willen graag andere grondeigenaren stimuleren om mee te doen in de aanpak zodat de bestrijding effectiever wordt. Hiervoor stellen we een bijdrageregeling in. 2.1 Aan de reserve openbaar groen/plantsoenen voegen we een bestemming toe.

In het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) staat dat reserves mogen worden gevormd als er sprake is van een specifieke bestemming. Er is een reserve openbaar groen/ plantsoenen aanwezig. Aan deze reserve voegen we een bestemming toe. Hiermee is er financiële dekking voor de bestrijding van invasieve soorten en de bijdrageregeling voor particulieren. Als de € 50.000,- voor de bijdrageregeling volledig is gebruikt door particulieren, wordt in overleg met de gemeenteraad besloten of we de bijdrageregeling verlengen. Kanttekeningen 1.1 Er is nog veel onbekend We weten op basis van waarnemingen waar er invasieve soorten op onze eigendommen zijn. We weten alleen niet waar dat het geval is op particuliere terreinen. Zoals aangegeven zijn de effecten van invasieve soorten op de omgeving nog niet altijd duidelijk. De bestrijdingsmethoden zijn nog in ontwikkeling en nog niet altijd bewezen effectief. Ook kunnen er nieuwe soorten bij komen, die nu nog niet op de lijst van de provincie staan. Hierdoor is het moeilijk om een eenduidige werkwijze per soort vast te stellen. 2.1 Onduidelijk is wat de uiteindelijke kosten van de bestrijding zijn. Voor de aanpak van invasieve soorten zijn er vaste kosten voor de monitoring en communicatie. Voor de bijdrageregeling stellen we eenmalig € 50.000,- beschikbaar.

Zoals aangegeven weten we niet op welke particuliere eigendommen invasieve soorten zijn. Ook is niet bekend hoe soorten zich gaan ontwikkelen. Als er ineens een explosieve groei is, moeten we de aanpak intensiveren. Hierdoor kunnen we het perspectief voor de inzet van de reserve moeilijk aangeven. Financieel De kosten voor de aanpak betalen we uit de reserve openbaar groen/plantsoenen. Hierbij gaat het om eenmalig € 50.000 voor de bijdrageregeling voor particulieren. Tevens dekken we de kosten voor communicatie, monitoring en bestrijding hieruit. Indien de middelen ontoereikend zijn, maken we een nieuw voorstel voor de raad. Voortgang Na vaststelling van het beleid en de aanpak invasieve soorten wordt deze gepubliceerd. Aanvragen en uitbetalen van de bijdrageregeling is mogelijk vanaf 1 januari 2023.

2

Communicatie Na vaststelling van het beleid en de aanpak publiceren we deze. Daarnaast informeren we onze inwoners over de bijdrageregeling. Voorlichting over de aanwezige soorten publiceren we op onze website. Bijlagen 2022.19656 Beleid en aanpak Invasieve soorten

3

Besluit De raad van de gemeente Loon op Zand; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 4 oktober 2022, nummer. 2022.19907 besluit: 1. Het “Beleid en aanpak Invasieve soorten” inclusief de bijdrageregeling vast te stellen. 2. De aanwezige reserve openbaar groen/plantsoenen in te zetten voor de aanpak van invasieve soorten met € 50.000 voor de bijdrageregeling zoals opgenomen in “Beleid en aanpak Invasieve soorten”.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Loon op Zand van 15 december 2022.

De raad voornoemd,

voorzitter,

griffier,

5