CConstaterende datLingewaard
Koppel je AI →
Document · PDF

Raadsvoorstel startnotitie circulariteit

Raadsvergadering 29 februari 2024, gemeente LingewaardBij agendapunt: Startnotitie Circulariteit (bespreekstuk)1.414 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Aan de raad van de gemeente Lingewaard Onderwerp Portefeuillehouder Zaaknummer collegevoorstel

Startnotitie circulariteit M.J.A. van den Bos ZS-839025

Beslispunten 1. De startnotitie circulariteit vast te stellen en daarbij het ambitieniveau ‘significant’ te hanteren. Inleiding Klimaat en energie zijn belangrijke thema’s en worden steeds groter en belangrijker binnen de gemeente Lingewaard. Dit blijkt ook uit het beleidskader Energietransitie 2023-2025. Bij klimaat en energie hebben we het over een gezonde en leefbare fysieke leefomgeving. Om dit te bereiken moeten we meer en meer in systemen gaan denken. Wanneer systemen circulair zijn, kunnen we duurzaam leven. Een voorbeeld hiervan is het grondstoffensysteem. In ons afvalbeleid zijn wij de afgelopen jaren al bezig met een nieuwe blik op afval, we zien afval steeds meer als grondstoffen met een waarde. Elk product bestaat uit grondstoffen en elke grondstof heeft zijn waarde. In een circulaire economie is het cruciaal dat waardevernietiging zoveel mogelijk wordt voorkomen en is het hergebruik van grondstoffen in theorie oneindig lang. De grondstoffen circuleren in gesloten kringlopen, vandaar de term circulair. De circulaire economie is op te delen in de biologische kringloop (producten geheel of gedeeltelijk gemaakt van hernieuwbare grondstoffen) en de technische kringloop (producten en materialen die niet biologisch afbreekbaar zijn). In de startnotitie (bijlage 1) wordt circulariteit uitgelegd. De focus ligt vooral op de gebouwde omgeving.

De bouwsector is verantwoordelijk voor 40% van het primaire grondstoffenverbruik, 40% van de totale afvalproductie en 11% van de totale CO2-uitstoot. Er valt dus veel winst te behalen in het circulair maken van de gebouwde omgeving. Circulariteit is een belangrijk onderdeel van duurzaamheid, het hangt enorm met elkaar samen en niet meer weg te denken. Wij doen (net als vele andere gemeentes) nog te weinig met circulariteit om aan de nationale en regionale doelstellingen te voldoen. Het de tijd om hiermee aan de slag te gaan. Waarom? 1. Circulariteit kan een grote rol spelen in het halen van de energietransitie-doelstellingen van Lingewaard, de regio en het Rijk. 2. Een circulaire economie draagt bij aan een schoner milieu en een schonere leefomgeving. 3. Als gemeente kunnen we, vanuit onze voorbeeldrol, bewoners en bedrijven stimuleren en enthousiasmeren om meer circulaire keuzes te maken. In de startnotitie zijn drie ambitieniveaus uitgezet: basis, significant en ambitieus. Met het ambitieniveau ‘basis’ houden we de huidige koers aan. Dit betekent dat er geen extra inzet op circulariteit plaatsvindt en de nationale doelstellingen niet gehaald worden. Kiezen we voor ‘significant’, dan organiseren we meer capaciteit en inzet. Hierdoor kunnen we mee met de regio en daadwerkelijk over gaan naar de uitvoering van het beleid.

Gaan we voor ‘ambitieus’, dan kunnen we nog sneller uitvoering geven aan het beleid en kunnen we circulair denken in de hele organisatie implementeren. In deze startnotitie leggen we een ambitiekeuze aan u voor.

Deze startnotitie is de opmaat naar nieuw beleid over circulariteit. Nadat de keuze voor het gewenste ambitieniveau is gemaakt starten we met het schrijven van nieuw beleid. Omdat het een nieuw gemeentelijk onderwerp is letten we bij het opstellen op inbedding van het onderwerp, zowel intern als extern. Circulariteit wordt onderdeel van het programma Klimaat en Energie. Het onderwerp heeft namelijk vele raakvlakken klimaat en de energietransitie. Totdat het beleid is vastgesteld vormt deze startnotitie de leidraad hoe we omgaan met circulariteit in het programma. De startnotitie bevat dan ook al handvatten die we direct in kunnen zetten. Beoogd effect Met het vaststellen van deze startnotitie voldoen we aan het Nationaal Programma Circulaire Economie 2023-2030. Een circulaire economie levert een belangrijke bijdrage aan vier grote maatschappelijke opgaven. De keuze voor een ambitieniveau draagt bij aan de volgende opgaven: 1. Het halen van onze energietransitiedoelstellingen om in 2050 energieneutraal te zijn zoals benoemd in het Beleidskader Energietransitie 2023-2025. 2. Een schoner milieu en een schonere leefomgeving. 3. Het herstel van biodiversiteit. 4. Een grotere leveringszekerheid van grondstoffen. Argumenten 1.1 Een circulaire economie draagt actief bij aan het halen van de energie-transitiedoelstellingen van Lingewaard.

In het Beleidskader Energietransitie 2023-2025 staat het doel om in 2050 energieneutraal te zijn. Dit betekent dat het netto energieverbruik nul is. In een niet-circulaire economie is het simpelweg niet mogelijk om energieneutraal te zijn. Het produceren, verwerken en vernietigen van materialen kost energie. Wanneer we toewerken naar een circulaire economie, maken we minder gebruik van primaire grondstoffen waardoor we minder energie nodig hebben. 1.2 Als gemeente moeten we, vanuit onze voorbeeldrol, bewoners en bedrijven stimuleren en enthousiasmeren om meer circulaire keuzes te maken. Wij hebben de positie om anderen te inspireren en partijen bij elkaar te brengen. Op die manier komt er een versnelling in de transitie naar een circulaire economie. 1.3 Met de startnotitie circulariteit kunnen we aan regionale en nationale doelstellingen op het gebied van circulariteit voldoen. Het Rijk en de Groene Metropoolregio zijn actief op het gebied van circulariteit. Er zijn vele doelstellingen en ambities geformuleerd waaraan wij ons hebben gecommitteerd. Met deze startnotitie creëren we houvast en richting om op lokaal niveau aan deze doelstellingen te voldoen. 1.4 Met het ambitieniveau significant werken we aan onze duurzaamheidsdoelstellingen en kunnen we mee met de regio. Een startnotitie met voldoende ambitieniveau geeft houvast en richting.

Willen we aansluiten en mee kunnen doen met de regio, is het belangrijk dat we als Lingewaard ook ambities vaststellen. Met ambitieniveau ‘significant’ geven we invulling aan de ambities en de doelstellingen van de regio. Het voorstel is om niet voor ‘ambitieus’ te kiezen, omdat dit aanzienlijk structureel meer capaciteit zou vragen dan dat er nu is. Kanttekeningen 1.1 Voor een succesvolle transitie richting een circulaire economie zijn wij afhankelijk van de markt en andere onderwerpen binnen de gemeente. Circulariteit heeft raakvlakken met vele thema’s, zowel intern als in de markt. We zijn afhankelijk van de inzet en gedrevenheid van ondernemers, inwoners en andere teams binnen de gemeente. We moeten dus juist

2

gebruik gaan maken van de kennis en kracht van externe partijen. Hiervoor zijn kaders nodig met voldoende innovatiemogelijkheden.

1.2 We leggen de focus op circulaire bouw en grond-, weg- en waterbouw (GWW). In de startnotitie bepalen we focus, we kiezen bewust voor de thema’s circulaire bouw en GWW. Dit betekent dat sommige thema’s de komende tijd nog minder aandacht krijgen. In de bouw en GWW valt de meeste winst te behalen en hebben wij als gemeente relatief veel invloed. Later kunnen we ervoor kiezen om onze focus te wijzigen of uit te breiden. 1.3 Doordat we niet kiezen voor ambitieniveau ‘ambitieus’, kunnen we niet aan alle doelstellingen voldoen. Met de keuze voor het ambitieniveau ‘significant’, kunnen we nog niet voldoen aan alle doelstellingen die door het Rijk zijn geformuleerd. Wanneer het later nodig blijkt te zijn voor een hoger ambitieniveau te gaan, komen we hiervoor terug bij u. Financiën Voor circulariteit is binnen het programma Klimaat en Energie 1 fte gereserveerd. Voor deze startnotitie, gebaseerd op ambitieniveau ‘significant’ zijn geen extra middelen nodig. Als uw raad kiest voor ambitieniveau ‘ambitieus’, zijn er extra middelen nodig. Daarnaast worden thema’s als afval en circulaire bouw in de lijnorganisatie behandeld. Communicatie en participatie Voor het opstellen van deze startnotitie is intern geparticipeerd. Op deze manier is zoveel mogelijk input verzameld, zodat de startnotitie zo breed mogelijk gedragen wordt.

In 2024 gaan we aan de slag met beleid dat volgt uit deze startnotitie. Tussen de startnotitie en het nog te schrijven beleid doen we het volgende op het gebied van communicatie en participatie: o We organiseren een bijeenkomst met een aantal ondernemers in de gemeente om input voor het beleid op te halen. o We gaan in gesprek met collega’s en teams om input op te halen voor het beleid. Voortgang Deze startnotitie is een eerste document richting een circulair Lingewaard, het is een opmaat naar beleid. De komende periode gaan we aan de slag met circulariteit. Dit doen we op de volgende vlakken: - We starten met een aantal pilotprojecten. - We gaan in gesprek met collega’s en teams om het onderwerp intern te implementeren. - We starten met het schrijven van nieuw beleid. Dit beleid leggen we Q1 2025 aan u voor. Duurzaamheid De gemeente Lingewaard is goed op weg om in 2050 energieneutraal te zijn. Voorliggende startnotitie en het beleid dat volgt draagt bij aan dit doel. Bijlagen 1. Startnotitie circulariteit 2. Concept raadsbesluit

3

Bemmel, 23 januari 2024 burgemeester en wethouders van de gemeente Lingewaard, de secretaris, de burgemeester,

drs. I.P. van der Valk

dr. P.T.A.M. Kalfs

4

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Lingewaard&id=b9aaef6e-f10e-426f-b86d-31c6133d6967