Raadsvoorstel Handhavingsbeleidsplan Jeugd en Wmo.docx
Tekst van het document
Aan de raad van de gemeente Lingewaard Onderwerp Portefeuillehouder Zaaknummer collegevoorstel
Handhavingsbeleidsplan Jeugd en Wmo A. Slob ZS-397779
Beslispunten 1. Het handhavingsbeleidsplan Jeugd en Wmo vast te stellen. Samenvatting Met dit voorstel stellen we een Handhavingsbeleidskader voor Jeugd en Wmo vast. Door in te zetten op handhaving in het sociaal domein zorgen we ervoor dat de financiële middelen die bedoeld zijn voor zorg, ook doelmatig en rechtmatig worden ingezet. Door in te zetten op met name preventie en communicatie maken we de kans dat er (bewust) fraude wordt gepleegd door inwoners of zorgaanbieders zo klein mogelijk. Inleiding Elke gemeente is wettelijk verplicht om inhoud en vorm te geven aan het voorkomen en bestrijden van onrechtmatigheden in het zorgdomein. De gemeente is er namelijk voor verantwoordelijk dat het maatschappelijk geld rechtmatig wordt besteed en de kwaliteit van zorg op peil is. Binnen de Wmo is het daarnaast wettelijk verplicht om een toezichthouder aan te stellen, binnen de jeugdwet is dit een mogelijkheid. In 2021 heeft de gemeenteraad besloten de Verordening Jeugd aan te passen en derhalve ook een toezichthouder Jeugd aan te wijzer. Dit is een goede aanleiding geweest om de inhoudelijke kaders waarbinnen Lingewaard toezicht en handhaving wil vormgeven op het gebied van de Jeugdwet en Wmo duidelijk vast te leggen.
Tevens geven we hiermee inhoud aan Taskforcemaatregel 8 - We verscherpen de handhaving op kwaliteit en het voorkomen en opsporen zorgfraude Wettelijk kader of beleidskader - Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 - Jeugdwet Wat willen we bereiken (beoogd effect) Door blijvende aandacht voor zorgfraude maken we het bewust plegen van zorgfraude voor zorgaanbieders en inwoners steeds moeilijker. Door deze aanscherping op het toezicht zorgen we dat zorggeld juist wordt ingezet, zonder de doelmatigheid uit het oog te verliezen. Hiermee wordt bijgedragen aan het beleidsdoel om de kosten in het sociaal domein binnen de kaders van de taskforce te stabiliseren en waar mogelijk terug te dringen Argumenten en alternatieven 1.1 Het hebben van een handhavingsbeleidsplan is van belang voor toezicht In Lingewaard is het beleid met betrekking tot toezicht en handhaving versnipperd. Er gebeurt al veel, zowel regionaal als lokaal. In dit beleidskader is samengepakt wat er allemaal al gebeurt. Hiermee wordt eveneens helder waar nog de verbeterpunten zijn. Het is voor zowel intern als extern betrokkenen van belang dat er kaders worden gesteld. Immers, de wet verlangt dat gemeentelijke toezichthouders worden aangewezen, maar schrijft niet voor op welke wijze zij te werk moeten gaan. Hiervoor zijn kaders vereist die door de gemeenteraad moeten worden vastgesteld. Dit met het oog op uniformiteit van
werken binnen een omvangrijk en complex domein, maar ook zodat steeds meer richting en sturing wordt gegeven aan toezicht en handhaving. Hiermee verschuift ook de focus van reactief naar preventief. 1.2 Hiermee wordt uitvoering gegeven aan taskforcemaatregel 8; het verscherpen van handhaving In taskforcemaatregel 8 wordt gesteld dat we de handhaving op kwaliteit van zorg en het voorkomen en opsporen van zorgfraude willen verscherpen. In dit beleidsplan wordt inhoud gegeven aan deze opdracht en zijn de kaders geschetst hoe we de toezicht en handhaving binnen het jeugd- en Wmodomein de komende jaren gaan verscherpen. 1.3 Aandacht voor toezicht en handhaving heeft positieve invloed op de uitvoering Kaderwetten, zoals de Wmo 2015 en de Jeugdwet, geven gemeenten beleidsvrijheid en daarvan is ook in Lingewaard gebruik van gemaakt. Wanneer er aandacht is voor de kwaliteit en de rechtmatigheid aan de voorkant en er daardoor meer focus wordt gelegd op preventie, worden (onbedoelde) fouten voorkomen. 1.4 De adviesraad sociaal domein heeft een positief advies gegeven In februari is het beleidsplan in concept naar de adviesraad gestuurd. Daarbij is ook een toelichting gegeven in de maandelijkse vergadering van de adviesraad. Het college heeft eind maart een positief advies mogen ontvangen. Bijlage 2 bevat dit door de adviesraad sociaal domein opgestelde advies.
In bijlage 3 vindt u de reactie van het college hierop terug. Kanttekeningen 1.1 Het beleidsplan beperkt zich tot de Jeugdwet en Wmo In 2016 is het handhavingsplan Participatiewet IOAW en IOAZ vastgesteld. Aangezien er tot dit moment nog niets op papier stond over handhaving op de Wmo en Jeugdwet, is besloten om hier eerst mee aan de slag te gaan. Ten tijde van de evaluatie van dit beleidsplan kan bezien worden of er overgegaan kan worden naar één handhavingsbeleidsplan voor het gehele sociaal domein, of dat het logischer is om twee aparte documenten te blijven handhaven, gezien de verschillende rollen en taken die de gemeente heeft bij de controle op en het handhaven van de wetgeving. 1.2 De uitvoering van dit Handhavingsbeleidsplan Sociaal Domein dient in gezonde verhouding te staan tot het doel van de materiewetten van het sociaal domein Door het vaststellen van beleidskaders, kunnen medewerkers zich in hun handelen beperkt voelen. Van belang is dat oneigenlijk misbruik binnen het Sociaal Domein dient te worden voorkomen en dat we dat doel voor ogen houden. Het werken met de Omgekeerde Verordening en Omgekeerde Toets zal hen daarbij ondersteunen. Wat mag het kosten? (budget) Dit voorstel heeft geen financiële gevolgen. Communicatie en participatie In februari is een toelichting op dit beleidsplan gegeven in de vergadering van de Adviesraad Sociaal Domein.
Hierna hebben zij een advies opgesteld, welke is toegevoegd aan dit voorstel. In de loop van 2022 en 2023 zullen de gemeentelijke website, brieven en folders aangepast worden waarbij meer aandacht is voor de voorwaarden waaraan voldaan moet worden en aandacht besteed wordt aan fraude. Wat gaan we daarvoor doen (voortgang) Om uitvoering te geven aan de kaders die in het beleidsplan zijn genoemd, wordt een werkdocument opgesteld. Uit dit werkdocument volgt de uitwerking van werkprocessen en werkinstructies. Denk hierbij aan het implementeren van het PGB-fraudebarrièremodel en het screenen van onze communicatie op website
2
en in brieven. Ook zal dit jaar (Q4) gestart worden met de eerste bewustwordingsbijeenkomsten voor de consulenten Wmo en Jeugd. Duurzaamheid n.v.t Bijlagen 1. Handhavingsbeleidsplan Jeugd en Wmo 2. Advies ASD Sociaal Domein 3. Reactie van college op Advies ASD Sociaal Domein 4. Concept raadsbesluit Bemmel, 5 april 2022 burgemeester en wethouders van de gemeente Lingewaard, de secretaris, de burgemeester,
drs. I.P. van der Valk
dr. P.T.A.M. Kalfs
3