350228 Mobiliteitsvisie Lingewaard 2030.pdf
Tekst van het document
Mobiliteitsvisie Lingewaard Hoe houden we Lingewaard verkeersveilig, leefbaar en bereikbaar in een groeiende regio? november 2021
-
Opdrachtgever
Gemeente Lingewaard
Titel rapport
Mobiliteitsvisie Lingewaard
Kenmerk
008538.20211130.R1.01
Projectteam
Dion Steenbergen, Andy Knipping, Ron Derksen en Claartje Sleyfer (gemeente Lingewaard)
Subtitel
Hoe houden we Lingewaard verkeersveilig, leefbaar en bereikbaar in een groeiende regio?
Johan Leferink (groene metropoolregio Arnhem Nijmegen) Alex Mulders, Floris Frederix, Joran van Kessel, Ruben Hanterink (adviesbureau mobiliteit Goudappel)
-
Inhoudsopgave Samenvatting
4
1. Inleiding
6
2. Trends en ontwikkelingen in de mobiliteit
10
1.1 Waarom een mobiliteitsvisie voor Lingewaard? 1.2 Hoe is deze mobiliteitsvisie tot stand gekomen? 1.3 Wat is de rol en functie van de Mobiliteitsvisie?
2.1 Inspelen op maatschappelijke en technologische veranderingen 2.2 Opkomst e-bike, we fietsen vaker, verder en langer 2.3 Doortrekking A15 biedt kansen voor Lingewaard 2.4 Toenemend belang gezondheid en leefbaarheid 2.5 Meer prioriteit klimaat en energietransitie en opkomst elektrische auto 2.6 Technologische ontwikkelingen en nieuwe mobiliteitsvormen 2.7 Structurele effecten corona
3. Uitdagingen in de mobiliteit voor Lingewaard 3.1 De belangrijkste uitdagingen voor Lingewaard 3.2 Toenemende zorgen over verkeersveiligheid 3.3 Regionale bereikbaarheid staat onder druk 3.4 Meer samenwerken in de groene metropoolregio 3.5 Lokale bereikbaarheid van de kernen 3.6 Meer inzet op duurzame mobiliteit 3.7 Betere overstapvoorzieningen
7 8 9
11 12 12 13 13 14 14
4. Strategische mobiliteitsopgaven
20
Bijlage
46
4.1 De strategische mobiliteitsopgaven in het kort 4.2 Verkeersveiligheid heeft prioriteit 4.3 Leefbaarheid voor de inwoners staat centraal 4.4 Toekomstbestendige hoofdstructuur voor Lingewaard 4.5 Meer inzet op de fiets (op korte en lange afstand) 4.6 Snel en aantrekkelijk OV, bereikbaar voor iedereen 4.7 Inspelen op innovaties, slimme mobiliteit en logistiek
Verslag van gespreksavond Mobiliteitsvisie Lingewaard
21 22 26 30 34 38 42
47
15 16 17 17 18 18 19 19
-
3
0 Samenvatting
Foto: Goudappel
Wat willen we bereiken?
De wereld van mobiliteit is sterk in beweging. De e-bike, de opkomst van de elektrische auto en diverse technologische ontwikkelingen veranderen onze mobiliteit. Lingewaard
Trends en ontwikkelingen in de mobiliteit
kent daarbij diverse samenhangende uitdagingen op het gebied van mobiliteit. We hebben zorgen over de verkeersveiligheid. We zien onze lokale en regionale
bereikbaarheid onder druk staan en willen meer aandacht voor leefbaarheid en duurzame mobiliteit. Om in te spelen op de toekomst is deze mobiliteitsvisie opgesteld. We werken
daarbij aan zes samenhangende strategische mobiliteitsopgaven, met als doel Lingewaard in een groeiende regio aantrekkelijk en bereikbaar te houden, waarbij verkeersveiligheid en leefbaarheid gewaarborgd zijn.
Wat gaan we daarvoor doen?
Uitdagingen in de mobiliteit voor Lingewaard
De mobiliteitsvisie is kaderstellend en geeft de accenten op de inzet op lokale en
regionale projecten en programma’s. We dragen zorg dat plannen waarin mobiliteit een rol speelt realisatie krijgen volgens de strategische inzet. De mobiliteitsvisie vormt het
uitwerkingskader voor de toekomst van nieuwe verkeersplannen, zoals de herijking van het maatregelenprogramma GMP-plus. Tegelijkertijd biedt de mobiliteitsvisie input richting de Omgevingsvisie 2035 van Lingewaard. Hoe regelen we de financiering?
Om de bereikbaarheid van Lingewaard te waarborgen en tegelijkertijd te voldoen aan de
Strategische mobiliteitsopgaven
afspraken zoals onder andere gemaakt in de regionale Woondeal is een robuust en
toekomstbestendig mobiliteitsnetwerk noodzakelijk. Deze mobiliteitsvisie vormt de basis voor de inzet voor cofinanciering van de opgenomen ambities.
-
5
1 Inleiding Aanleiding, processtappen en doorkijk
Foto: Goudappel
1.1 Waarom een Mobiliteitsvisie voor Lingewaard?
Door drukte op het hoofd- en onderliggend wegennet in Lingewaard en de regio
staat de verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid onder druk. Als we niks doen, wordt dit een structureel probleem. Dit komt onder meer door toenemend (vracht)verkeer, geplande ruimtelijke ontwikkelingen waaronder
woningbouwplannen en de ontwikkeling van bedrijventerreinen. Prognoses uit de provinciale ‘Pré-verkenning voor de A325/N325’ en de ‘Stresstest bereikbaarheid’
van de onlangs gesloten Woondeal tussen het Rijk en de regio Arnhem Nijmegen,
Aanpak mobiliteit tot 2025
In het Maatregelprogramma GMP-plus Lingewaard is een geprioriteerde
maatregelenlijst opgesteld. De komende jaren gaat de meeste aandacht uit naar de top 10 projecten van het Maatregelprogramma GMP-plus:
1.
2.
Rotonde Karstraat – Nijverheidstraat
4.
Rotonde Van der Mondeweg – Van Elkweg – Van Nispenlaan – Baalsestraat
bevestigen dit beeld. Het besef dringt op dat een mobiliteitsaanpak noodzakelijk is.
3.
Lingewaard kent vele samenhangende uitdagingen op het gebied van mobiliteit.
5.
We hebben zorgen over de verkeersveiligheid. We zien onze lokale en regionale bereikbaarheid onder druk staan en willen meer aandacht voor leefbaarheid en
duurzame mobiliteit. Daarnaast is de wereld van mobiliteit sterk in beweging. Door technologische ontwikkelingen ontstaan nieuwe mobiliteitsvormen en verandert
ons rij- en reisgedrag. Het is de vraag hoe Lingewaard hierop moet inspringen. Een
Rotonde Helmichstraat – Stadswal – Huismanstraat
Rotonde Stadswal – Van Voorststraat – Stadswal Noord – Langekerkstraat Herinrichting van de Bredestraat (noord)
6.
Bochten Karstraat
8.
Herinrichting Papenstraat
7.
9.
Herinrichting van de Bredestraat (zuid)
Onderzoek fietsinfrastructuur
10. Herinrichting van de Huismanstraat
korte termijn aanpak voor mobiliteit is reeds vastgesteld in het GMP-plus (zie ook
Voor de uitvoering van de projecten is in de meerjarenbegroting een structureel
voor de lange termijn, zodat we geen ad-hoc maatregelen nemen. Deze visie heeft
gesteld voor het combineren van maatregelen met werk-met-werk projecten.
kader hiernaast). Deze Mobiliteitsvisie geeft richting voor de inzet voor mobiliteit
budget van 750.000 euro per jaar opgenomen. Tevens is 150.000 beschikbaar
als hoofdvraag:
Daarnaast wordt ingezet op een Mobiliteitsfonds waarmee de kosten van
“Hoe houden we Lingewaard in een groeiende regio aantrekkelijk en bereikbaar,
kunnen worden.
waarbij verkeersveiligheid en leefbaarheid gewaarborgd zijn?”
infrastructurele aanpassen als gevolg van ruimtelijke ontwikkelingen beter verdeeld
-
7
1.2 Hoe is deze Mobiliteitsvisie tot stand gekomen?
In februari 2021 is het opstellen van de Mobiliteitsvisie gestart met een
De verkeersknelpunten uit de digitale peiling, zoals de verkeersveiligheid op
vraag in de peiling was: ‘Wat gaat goed en wat kan beter op het gebied van
het Maatregelenprogramma GMP-plus opgesteld. Deze is door de gemeenteraad
digitale peiling naar mobiliteit voor inwoners en andere betrokkenen. Centrale mobiliteit in Lingewaard?’. De resultaten uit de enquête met ruim 500
deelnemers geven ook inzicht in de belangrijkste trends en ontwikkelingen en
rotondes en kruispunten vragen om een oplossing op korte termijn. Hiervoor is op 8 juli 2021 vastgesteld.
uitdagingen voor het mobiliteitsbeleid volgens de inwoners.
Richting de verdere toekomst spelen meer strategische opgaven. Met diverse
In de periode van maart tot en met juli 2021 zijn vervolgens diverse
• Met de buurgemeenten, provincie en regio is besproken wat er in de regio op
mobiliteitsonderzoeken uitgevoerd:
• De herkomsten en bestemmingen van de verplaatsingen in, van en naar Lingewaard
• Een analyse naar de verkeersveiligheid van de rotondes
• Een verkenning naar de haalbaarheid van een extra aansluiting A325 • Een analyse naar de verkeersafwikkeling op de kruisingen
• Een verkeersonderzoek naar de effecten van Plan Driegaarden De onderzoeken geven een inhoudelijke basis voor het mobiliteitsbeleid voor Lingewaard.
Digitale peiling I mobiliteit Lingewaard FEB-MRT 2021
stakeholders is gesproken over de mobiliteitsopgaven voor de lange termijn.
het gebied van mobiliteit speelt en waarmee Lingewaard rekening dient te houden.
• Met diverse vakdisciplines (van wonen, economie, groen en omgevingsvisie) is afgestemd hoe mobiliteit kan bijdragen aan andere gemeentelijk doelen.
• Met bewoners en andere betrokkenen zijn ideeën en aanbevelingen besproken voor het mobiliteitsbeleid in een brede informatieavond. Bijlage 1 geeft hiervan de resultaten.
De opbrengst van deze bijeenkomsten heeft geleid tot de strategische opgaven voor mobiliteit van Lingewaard, uitgewerkt in deze Mobiliteitsvisie.
Diverse mobiliteitsonderzoeken MRT-JUL 2021
Maatregelenprogramma GMP-plus vastgesteld 8 JULI 2021
Bijeenkomsten Stakeholders Mobiliteitsvisie OKT 2021
Uitwerken Mobiliteitsvisie NOV 2021
Vaststellen Mobiliteitsvisie DEC 2021 - FEB 2022 -
8
1.3 Wat is de rol en functie van de Mobiliteitsvisie?
De Mobiliteitsvisie biedt kaders voor een verkeersveilig en robuust netwerk voor nu (direct toepasbaar) en biedt een doorkijk naar de
lange termijn (periode na 2025). Het geeft de accenten op de inzet
op lokale en regionale projecten en programma’s waarin mobiliteit een rol speelt. De mobiliteitsvisie doet geen bindende uitspraken, maar geeft richting aan het mobiliteitsbeleid. Dit is niet in beton gegoten, maar kent een adaptief karakter om in te spelen op eventuele grote wijzingen.
De mobiliteitsvisie is ook het toetsingskader voor andere plannen en visies binnen Lingewaard. Het vormt het uitwerkingskader voor de toekomst van nieuwe verkeersplannen. De concretisering van de
Mobiliteitsvisie voor de lange termijn vindt plaats in de toekomstige herijking van het GMP-plus (2025-2029).
De positie van de Mobiliteitsvisie in het gemeentelijk beleid
Tegelijkertijd werkt Lingewaard aan het opstellen van de
Omgevingsvisie. De Omgevingsvisie gaat over de toekomst van de leefomgeving van Lingewaard. Het geeft een integraal beeld van Lingewaard in 2035. Deze Mobiliteitsvisie biedt input richting de Omgevingsvisie.
-
9
2
Trends en ontwikkelingen in de mobiliteit
Inspelen op trends en ontwikkelingen
Foto: Goudappel
2.1 Inspelen op maatschappelijke en technologische veranderingen
De wereld van mobiliteit is sterk in beweging, onder andere dankzij verschillende
maatschappelijke en technologische trends. De gemeente Lingewaard wil met de Mobiliteitsvisie inspelen op deze nieuwe ontwikkelingen en trends.
Als aftrap naar het opstellen van een mobiliteitsvisie is inwoners in de digitale
peiling mobiliteit van maart 2021 gevraagd op welke trends de Mobiliteitsvisie moet inspelen. In de enquête konden deelnemers meerdere relevante trends
aanvinken. De opkomst van de e-bike, andere mobiliteit door de doortrekking van de A15 en het toenemend belang van gezondheid en leefbaarheid zijn daarbij het meest gekozen.
Uitkomst enquête over mobiliteit Lingewaard, eind februari-begin maart 2021 (n=ruim 500)
Op basis van de uitkomsten van de peiling zijn 6 belangrijke trends en
ontwikkelingen benoemd, waar het mobiliteitsbeleid op moet inspelen. In de navolgende paragrafen zijn deze ontwerpen verder uitgewerkt.
-
11
2.2 Opkomst e-bike, we fietsen vaker, verder en langer
Met de opkomst van de e-bike neemt de gemiddelde fietsafstand toe. De e-bike levert gemiddeld bijna 6 kilometer per fietsverplaatsing op, dat is ruim 60% langer dan een verplaatsing met de gewone fiets. Daarmee zijn voor Lingewaard ook de stedelijke
voorzieningen in zowel Arnhem als Nijmegen beter bereikbaar geworden met de fiets. Bron: Fietsfeiten, KIM 2020, bewerkt Goudappel
In het straatbeeld is de e-bike al gewoongoed. Schatting van het KIM (Fietsfeiten 2020) is dat Nederland nu ruim 2 miljoen e-bikes kent. Het aantal e-bikes blijft de komende jaren verder
toenemen, waardoor voor meer mensen de fiets een goed alternatief is. Voor Lingewaard wordt een goede fietsinfrastructuur daarmee steeds belangrijker. 2.3 Doortrekking A15 biedt kansen voor Lingewaard
Een doortrekking van de A15 is voor Lingewaard en de regio hard nodig om de bereikbaarheid
op peil te houden. Dit geeft verlichting aan de zwaar overbelaste Pleyroute, geeft mogelijkheden om anders om te gaan met de A325 en ontlast de doorgaande route door Huissen van
vrachtverkeer. Daarnaast brengt het doortrekken van de A15 Lingewaard letterlijk dichterbij
Meer werkgelegenheid binnen bereik in 2040
Duiven, Zevenaar en de Achterhoek.
Bron: Integrale Mobiliteitsanalyse 2021, I&W bewerkt Goudappel
Analyses van het ministerie van I&W laten zien dat de bereikbaarheid van banen voor inwoners in Lingewaard er fors op vooruit gaat. De doortrekking A15 verbindt Lingewaard met de
werkgelegenheid aan de oostkant van de regio en biedt voor inwoners meer toegang tot banen. Tegelijkertijd biedt een volwaardige A15 ook meer economische kansen voor het bedrijfsleven, met meer consumenten en werknemers in een korte reisafstand vanaf de aansluiting van Huissen/ Bemmel.
-
12
2.4 Toenemend belang gezondheid en leefbaarheid
We zien meer ouderen, die tegelijkertijd ook langer gezond en vitaal blijven. Deze doelgroep die niet meer werkt, maakt meer sociaal recreatieve verplaatsingen. De waarde en kwaliteit van de directe woonomgeving en de leefbaarheid wordt daarmee belangrijker. Dit vraagt om een andere inrichting van de openbare ruimte. Ouderen behoren immers ook tot de meer kwetsbare verkeersdeelnemers.
De sterkere bewustwording van gezondheid is een trend om op in te spelen naar
Laadpalen voor elektrisch vervoer In recent vastgesteld beleid wordt ingezet op een meer proactieve in plaats van
reactieve plaatsing van laadpalen. Zo wordt niet alleen gewacht op aanvragen van autobezitters, maar wordt meer ‘voor de vraag geplaatst’ (bijvoorbeeld in buurten met veel elektrische auto’s). Hierbij wordt gebruik gemaakt van een plankaart
waarin strategische locaties van laadpalen op aangegeven zijn. Met deze aanpak is Lingewaard beter voorbereid op de toekomstige verwachte behoefte naar laadpalen.
meer gezonde en duurzame mobiliteit. De helft van onze autoritten zijn namelijk nog steeds korter dan 7,5 kilometer. Afstanden die gemakkelijk en dus gezond met de fiets zijn af te leggen.
2.5 Meer prioriteit klimaat en energietransitie en opkomst elektrische auto Er is een transitie gaande van fossiele naar groene en schone energie. Om
onafhankelijker te zijn van fossiele brandstoffen is de inzet naar alternatieve
brandstoffen en energiedragers uitgewerkt in de Regionale Energie Strategie (RES). De opkomst van de elektrische auto is in dit kader te plaatsen. Voor
Lingewaard betekent dit: sterker dan voorheen kiezen voor energie-efficiënte
mobiliteit zoals wandelen, (elektrisch) fietsen, OV en (elektrische) deelmobiliteit als alternatief voor gewoontegebruik van de eigen (fossiele) auto.
Bron: Netwerk laadpalen voor elektrisch vervoer: visie en plaatsingsbeleid, Gemeente Lingewaard, 2021
-
13
2.6 Technologische ontwikkelingen en nieuwe mobiliteitsvormen
De technologische ontwikkelingen gaan razendsnel en veranderen stap voor stap
Het openbaar vervoer is vooralsnog de grootste verliezer in mobiliteitsland door
dat nodig is. De versnelde digitalisering brengt nieuwe mogelijkheden. Denk
inlopen van de achterstand in aantal reizigers nog een aantal jaar gaat duren. Dit
ons rij- en reisgedrag. Slimme systemen in de auto helpen de bestuurder indien
bijvoorbeeld aan: slimme verkeerslichten die het verkeer beter kunnen geleiden, autonome (OV-) voertuigen die onderling met elkaar communiceren en
snelheidsrestricties in voertuigen (ISA). Ook worden logistieke stromen efficiënter en ontstaat er meer behoefte aan distributiepunten nabij de consument én de snelweg.
Dankzij de technologische ontwikkelingen ontstaan ook nieuwe mobiliteitsvormen,
zoals: deelscooters, deelauto’s, elektrisch voertuigen zoals een elektrische step. Het bezit van een eigen auto is met een efficiënt deelsysteem met een bijhorend gebruiksvriendelijke reserveringssysteem minder nodig. 2.7 Structurele effecten corona
Tijdens de coronapandemie zijn meer mensen thuis gaan werken. Door de
verbeterde voorzieningen en de gewenning is het thuiswerken gestegen van
gemiddeld 3 uur per week naar circa 7 uur per week. Dit zorgt voor een afname
corona. Het aantal reizigers is sterk teruggelopen. De OV-wereld denkt dat het geeft daarmee een onzekerheid aan de houdbaarheid en betaalbaarheid van minder sterke OV-lijnen. Een deel van de reizigers zijn meer gaan lopen en
fietsen. De helft van de mensen die aangeeft meer te zijn gaan fietsen in het coronatijdperk geeft aan dit structureel te willen blijven doen.
Naast meer thuiswerken is ook thuiswinkelen steeds normaler geworden. Dit betekent dat we steeds meer pakketjes thuis laten bezorgen. Logistieke
processen zijn daarop aangepast. Vestigingslocaties nabij de consument én de snelweg zijn extra interessant geworden als distributielocaties.
Meer thuiswerken & thuisonderwijs Minder OV in de regio
van het aantal ritten in de spits. Het effect is echter minder sterk op dinsdag en
Meer aandacht voor lopen, fietsen en verblijven
Lingewaard is onzeker. In Lingewaard zijn veel banen in de sectoren industrie en
Toename bestelverkeer
donderdag, de traditioneel drukste dagen in de week. Wat dit betekent voor detailhandel waarbij thuiswerken maar beperkt mogelijk is.
Structurele effecten van corona op mobiliteit (bron: intern onderzoek Goudappel naar effecten op mobiliteit)
-
14
3
Uitdagingen in de mobiliteit voor Lingewaard
De belangrijkste uitdagingen voor het mobiliteitsbeleid
Foto: Goudappel
3.1 De belangrijkste uitdagingen voor Lingewaard
In de digitale peiling van maart 2021 is inwoners ook gevraagd wat de
belangrijkste uitdagingen zijn op het gebied van mobiliteit. De deelnemers
konden in de enquête meerdere relevante uitdagingen aanvinken. Vooral de wens tot verbetering van de verkeersveiligheid en de zorg om de regionale bereikbaarheid springen eruit.
Hieronder een korte schets van de uitdagingen waar Lingewaard rekening mee dient te houden voor het toekomstig mobiliteitsbeleid. In de navolgende paragrafen zijn de onderwerpen verder uitgewerkt.
Uitkomst enquête over mobiliteit Lingewaard, eind februari-begin maart 2021 (n=ruim 500)
-
16
3.2 Toenemende zorgen over verkeersveiligheid
Volgens de enquêteresultaten onder inwoners scoort de verkeersveiligheid in Lingewaard met een 5.3 een onvoldoende. Terwijl voor de inwoners
verkeersveiligheid op het gebied van mobiliteit de hoogste prioriteit heeft. De
onvoldoende die de inwoners geven komt overeen met het landelijke beeld. Na jaren van daling van verkeersslachtoffers, stijgt het aantal verkeersdoden in Nederland weer. Fietsers en automobilisten zijn het meest betrokken bij de
ongevallen, waarbij opvalt dat relatief veel slachtoffers ouder zijn dan 65 jaar. De toenemende vergrijzing maakt deze uitdaging nog urgenter. 3.3 Regionale bereikbaarheid staat onder druk
De Pleyroute (N325) in samenhang met de A12 ten oosten van Arnhem is een
Bron: Regionaal positon paper Verkeersveiligheid
bekend file probleem. Deze beide verbindingen hebben de twijfelachtige eer in de Nederlandse file top 10 te staan (voor de coronaperiode). Ook de toegang naar Nijmegen via de Oude Waalbrug geeft in de avond dagelijks congestie (in
nevenstaand beeld zichtbaar; hoe donkerder rood, hoe meer vertraging). In de ochtend kampt de A325 richting Arnhem met langzaam rijdend tot stilstaand verkeer. Deze regionale problemen hebben lokale consequenties. Met een
groeiende regio, betekent dat voor de inwoners van Lingewaard vaker stilstaan bij het in- en uitrijden van de gemeente. Bij grote vertragingen en incidenten ontstaan ook regionale omrijbewegingen door Lingewaard. Overlast van
Vertragingsbeelden in de avondspits (Bron: HERE FCD-data / bewerking Goudappel)
sluipverkeer over de Karstraat en de Stadswal in Huissen is het gevolg. Door de
mobiliteitsgroei op de A325/N325 ontstaan structurele vertragingen, waardoor de leefbaarheid en bereikbaarheid van Lingewaard dus onder druk komt te staan.
-
17
3.4 Meer samenwerken in de groene metropoolregio
De ambitie van de regio Arnhem Nijmegen is om toe te groeien naar een groene
metropool. Een belangrijke opgave daarbij is om tot 2040 circa 50.000 tot 60.000 extra woningen te realiseren. Een forse opgave. Immers hoe gaan we deze extra woningen realiseren met behoud van leefklimaat en bereikbaarheid? Meer woningen betekent
50.000 a 60.000 extra woningen in de regio
(dat is 3x het aantal huidige woningen in Lingewaard erbij!)
immers ook meer autoritten.
Uitgaande van gemiddeld circa 5 ritten per nieuwbouwwoning geeft dit een toename van ruim 300.000 dagelijkse autoritten in de regio. Om de woningbouwopgave zoals
vastgelegd in de Woondeal te kunnen realiseren is een robuuste verkeersinfrastructuur
noodzakelijk. In samenwerking met de groene metropoolregio en de provincie geven we vorm aan de hiervoor noodzakelijke investeringen. 3.5 Lokale bereikbaarheid van de kernen
Ruim een derde van de autoverplaatsingen spelen zich af binnen de gemeente. Vooral tussen de kernen zijn er veel relaties. Op basis van telefoondata van 2019 is
geïnventariseerd welke dagelijkse verplaatsingen Lingewaard kent. De zwaarste binnen gemeentelijke verplaatsingen zijn: o o o
Huissen met Bemmel/ Haalderen en Angeren Bemmel/ Haalderen met Huissen en Gendt Gendt met Bemmel/ Haalderen en Doornenburg
Voor de externe verplaatsingen bevestigen telefoondata dat het noorden van
Lingewaard meer op Arnhem georiënteerd is en het zuiden meer op Nijmegen.
Verdeling van het aandeel verplaatsingen (auto, fiets en OV) tussen de diverse kernen in Lingewaard (op basis van telefoondata). Bron: Goudappel
-
18
3.6 Meer inzet op duurzame mobiliteit
Met de toenemende aandacht voor klimaat is er ook de roep naar meer duurzame mobiliteit. Voor de provincie Gelderland is dit een centraal thema in haar
Mobiliteitsvisie ‘Visie voor een bereikbaar Gelderland’. Gelderland zet in op een
balans tussen investeren in infrastructuur en op slim gebruik van de beschikbare
infrastructuur. De provincie wil reizigers verleiden de slimste en schoonste keuze te maken in de mobiliteit. Een belangrijke inzet voor Gelderland is het realiseren van hoogwaardige hubs (een plek waar verschillende vormen van vervoer
samenkomen) alsmede de inzet op meer fiets voor de korte afstanden. Ook het aanbieden van deelmobiliteit is hier onderdeel van.
Gebruik van de deelauto in Lingewaard In de digitale peiling van Lingewaard geeft een derde van de deelnemers aan (misschien) bereid te zijn om gebruik te maken van een deelauto. Twee derde van de deelnemers geeft aan waarschijnlijk geen deelauto te gaan gebruiken. Het vaak nodig hebben van een auto en de vrijheid om altijd te kunnen gaan zonder afhankelijkheid van anderen zijn belangrijke motieven. Ook zijn veel mensen gehecht aan hun eigen persoonlijke auto.
3.7 Betere overstapvoorzieningen
De groene metropoolregio Arnhem Nijmegen zet evenals de provincie Gelderland in op een mobiliteitstransitie van autogebruik naar meer gebruik van duurzame mobiliteit. Dit doet de regio op allerlei manieren, waaronder het optimaal
verknopen van de mobiliteitsnetwerken via mobiliteitshubs. Hubs bieden inwoners, werknemers en bezoekers betere overstapvoorzieningen.
Uitkomst enquête over mobiliteit Lingewaard, eind februari-begin maart 2021 (n=ruim 500)
Specifiek voor Lingewaard betekent dit het verbeteren van de halte-voorzieningen, zoals: o Herkenbare en goed bereikbare haltes; o Een hoog niveau van (dynamische) reizigersinformatie; o Beschikbaarheid van goede en voldoende stallingsvoorzieningen voor de fiets.
-
19
4
Strategische mobiliteitsopgaven De strategische opgaven voor een aanpak op het gebied van mobiliteit
Foto: Goudappel
De strategische mobiliteitsopgaven in het kort “Streefbeeld Lingewaard in 2040”
In 2040 is onze mobiliteit beter afgestemd op onze leefomgeving, met minder
Voor alle inwoners in Lingewaard is een snel en aantrekkelijk openbaar vervoer
iedereen, jong en oud, veilig onderweg, zonder noemenswaardige overlast te
schoon. Elektrisch vervoer is voor iedereen toegankelijk door een goede strategie
hinder, betere verkeersveiligheid en meer ruimte voor groen. In Lingewaard kan
beschikbaar. Dankzij de technologische ontwikkelingen is logistiek efficiënt en
veroorzaken voor andere inwoners.
van laadpalen en een klantvriendelijk deelsysteem van elektrische deelauto’s.
Lingewaard kent een toekomstbestendige mobiliteitsnetwerk, zodat we goed zijn
verbonden, zowel lokaal als met de omliggende regio. De A15 is doorgetrokken en
Om daartoe te komen maakt Lingewaard zich sterk om onderstaande 6
aantrekkelijke en brede fietsverbindingen tussen alle kernen en hebben
geven in meer detail wat we willen bereiken per mobiliteitsopgave.
geeft een impuls aan de bereikbaarheid van Lingewaard. We zetten in op
strategische mobiliteitsopgaven verder uit te werken. De volgende paragrafen
hoogwaardige fietsroutes naar alle windrichtingen van de regio.
De 6 strategische mobiliteitsopgaven voor het mobiliteitsbeleid van Lingewaard
-
21
#1
Verkeersveiligheid heeft prioriteit Hoofdpunten in het kort: 1.
We werken aan een doorlopende aanpak van verkeersveiligheid met
2.
Van 50 naar 30 waar het kan, zodat de auto met beheerste snelheid door
3.
Bij iedere herinrichting en nieuwe (ruimtelijke) ontwikkeling staat
4.
We werken in lokaal en regionaal verband samen aan het verbeteren van de
structureel budget.
woongebieden rijdt.
verkeersveiligheid voorop. verkeersveiligheid.
-
22
-
23
Wat willen we bereiken? 1.
We zetten in op een structurele aanpak van verkeersveiligheid in ons
gemeentelijk mobiliteitsbeleid met een structureel budget. Dit doen wij in lijn met het maatregelenprogramma van het GMP-plus en ons
Wegencategoriseringsplan. Onze inzet is dit iedere 5 jaar te actualiseren om zodoende verkeersveiligheidsknelpunten in Lingewaard stelselmatig aan te pakken.
2.
In het GMP-plus is vastgelegd dat we een verkeersonderzoek gaan
“Trek als gemeente een heldere lijn bij de vormgeving van rotondes om de verkeersveiligheid te verbeteren” “Maak in dorpen meer wegen 30 km/u met een groene inrichting.” Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema verkeersveiligheid
uitvoeren naar de landelijke discussie van de maximumsnelheid 30/50
binnen de bebouwde kom. We willen onderzoeken op welke wegen we de maximum snelheid voor het verkeer kunnen verlagen naar 30km/h. Aanpassingen zijn te verrichten bij onderhoudswerkzaamheden of
rioolvervanging of bij ruimtelijke ontwikkelingen. Met meer 30km/h wegen geven we meer aandacht aan verkeersveiligheid en minder focus op
doorstroming van autoverkeer. De auto rijdt met beheerste snelheid door onze woongebieden. Dit draagt bij aan de veiligheid, leefbaarheid en woonkwaliteit van Lingewaard.
Woonkwaliteit versus doorstroming autoverkeer. De Huismanstraat en de Bredestraat (Huissen) kennen nu nog een snelheidsregime van 50 km/h
-
24
Wat willen we bereiken? 3.
Lingewaard werkt jaarlijks aan beheer en onderhoud van haar wegen. Een
geplande rioolvervanging en/ of groot onderhoud vormen hét moment om werk-met-werk te maken. Wij willen dit momentum sterker gaan benutten.
Bij iedere herinrichting staat verkeersveiligheid voorop, ook als een
dergelijke verbeterde herinrichting financieel duurder uit valt. Bij nieuwe
ruimtelijke ontwikkelingen passen wij de principes van een duurzaam veilig wegontwerp toe. 4.
Alleen door samen te werken met burgers, scholen, maatschappelijke
organisaties en andere overheden kunnen wij de veiligheid in het verkeer verder verbeteren. We streven naar veilige schoolomgevingen en willen
Actiever beleid rondom campagnes verkeersveiligheid; diverse verkeersveiligheidscampagnes
actiever mee doen met landelijke- en regionale verkeersveiligheids-
campagnes in lijn met het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030. Denk
aan campagnes gericht op afleiding in het verkeer, onervaren en kwetsbare verkeersdeelnemers en verkeerseducatie. Hiervoor is aanvullend budget en capaciteit nodig.
-
25
#2
Leefbaarheid voor de inwoners staat centraal Hoofdpunten in het kort: 1.
We willen meer ruimte bieden voor fiets, voetganger en groen, bijvoorbeeld op onze “ring” van Lingewaard (Karstraat, Polseweg, N838, N839) en op de overige gebiedsontsluitingswegen in Lingewaard, zoals op de Van Voorststraat-Loostraat-Nielant.
2.
Bij de inrichting van nieuwe woonbuurten gaat primair de aandacht uit naar
3.
We maken afspraken met ondernemers voor oplossingen over minder en
4.
Lingewaard wil deelmobiliteitsvoorzieningen en laadinfrastructuur in alle
5.
Voor Bemmel en Huissen zien we mogelijkheden voor deelmobiliteit om te
langzaam verkeer en klimaatadaptatie.
schoon vrachtverkeer dóór Lingewaard. kernen beschikbaar hebben.
komen tot een lager 2de autobezit. De winst aan parkeerruimte willen we
inzetten voor meer groen en klimaatadaptatie in de buurt.
-
26
-
27
Wat willen we bereiken? 1.
Op de hoofdwegen binnen de kernen willen we naar een betere balans tussen de ruimte voor auto, fiets, voetganger en groen. Op de
hoofdroutes willen we dat alle verkeersdeelnemers een goede en veilige plek hebben. Onze ambitie is de ring van Lingewaard (N838/ N839)
herkenbaar en eenduidig in te richten en vorm te geven. Deze opgave
geldt ook de overige gebiedsontsluitingswegen in Lingewaard, zoals op de Van Voorststraat-Loostraat-Nielant. 2.
Bij het ontwerpen van nieuwe woonwijken ontwerpen wij deze primair
vanuit langzaam verkeer. Bij het stedenbouwkundige ontwerp geven we
Voor herinrichting
Na herinrichting
Referentiebeeld voor ring Lingewaard (N838/ N839)/ voorbeeld gemeente Putten (Bron: Streetview)
duidelijke randvoorwaarden mee die we opnemen in nieuw op te stellen omgevingsplannen. Denk hierbij aan het bieden van korte en directe
routes voor de voetganger en de fiets. De ontsluiting met de auto kan meer buitenom. Parkeren vindt plaats op enige loopafstand. De fiets staat dichtbij de voordeur.
“Auto en vrachtverkeer krijgen teveel prioriteit, fietsers en voetgangers moeten daarvoor wijken.”
“Door het fietsen en wandelen nog aantrekkelijker te maken, kunnen we de leefbaarheid van de kernen en de gezondheid van de mensen verbeteren ”
Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema leefbaarheid
-
28
Wat willen we bereiken? 3.
Lingewaard wil het vrachtverkeer door de kernen zoveel mogelijk beperken. De
gemeente wil daarom via een logistiek makelaar samen met ondernemers innovatieve
oplossingen uitwerken om te komen tot minder vrachtverkeer en logistieke busjes dóór Lingewaard. Het vrachtverkeer van en naar Lingewaard is zero-emissie. 4.
Op centrale plekken in de kernen ziet Lingewaard kansen om elektrische deelmobiliteit
Afspraken maken over vrachtverkeer In samenwerking met de lokale bedrijven gaan we het doorgaande vrachtverkeer door de kernen reduceren. Hiermee verbeteren we de leefbaarheid en de verkeersveiligheid. We kiezen niet voor een vrachtwagenverbod omdat dit leidt tot andere sluiproutes en lastig te handhaven is. De dorpen moeten namelijk bereikbaar blijven voor vrachtverkeer met bestemming binnen de kernen.
aan te bieden voor de inwoners. Dergelijke deelmobiliteitshubs dragen bij aan het
voorzieningenniveau en de levendigheid in de kernen. Dan gaat het om een centrale gelegen mobiliteitsvoorziening in combinatie met een dorpshuis, een
gezondheidscentrum, horeca, kerk of zelfs een recreatiepunt. Maar ook een boerderij-
automaat met versproducten, een apotheek-uitgiftepunt, een pakketmuur of een
ruilbibliotheek. Een dergelijke deelmobiliteitshub biedt inwoners de gelegenheid een elektrische deelauto te gebruiken inclusief laadinfrastructuur. De uitwerking van dit principe vindt plaats met directe bewoners via participatie.
5.
In de bestaande woonbuurten in Bemmel en Huissen zien we kansen deelmobiliteit te
stimuleren zodat het bezit van een 2de auto minder nodig is. Bij succesvolle invoering is voor de totale buurt minder parkeerruimte nodig. De vrijgekomen ruimte willen we benutten voor meer groen en klimaatadaptatie in de buurt.
Inzet van deelmobiliteit in de kernen is uit te breiden met andere voorzieningen zodat het tevens bijdraagt aan de levendigheid
-
29
#3
Toekomstbestendige hoofdstructuur voor Lingewaard Hoofdpunten in het kort: 1.
We zetten in op een oostelijke randweg om Huissen.
2.
We willen een betere aansluiting op de A325/ N325.
3.
We verkennen de haalbaarheid en condities van nieuwe hoofdstructuren in Lingewaard om de bereikbaarheid en leefbaarheid van Lingewaard te verbeteren.
4.
We zetten in op vlotte en veilige verbindingen van en naar de aansluiting
5.
Lingewaard maakt zich hard voor een spoedige realisatie van de
van de A15.
doortrekking van de A15.
-
30
-
31
Wat willen we bereiken? 1.
Om de woningbouwopgave zoals vastgelegd in de Woondeal te kunnen realiseren is
een robuuste verkeersinfrastructuur noodzakelijk. We zetten daarom in op een nieuwe
oostelijke randweg om Huissen. Dit zorgt voor een verlichting van de verkeersdruk aan de Karstraat en Stadswal en geeft een impuls aan de leefbaarheid van Huissen. Een
oostelijke randweg biedt een toekomstbestendige hoofdstructuur om het centrum van Huissen heen met aansluiting op de Stadsdam. Een nieuwe randweg biedt een
toekomstbestendige oplossing voor aanvullende ruimtelijke ontwikkelingen en versterking van Huissen. 2.
We willen een betere aansluiting op de A325/ N325. Een extra aansluiting van
Lingewaard op is meer kansrijk indien een combinatie mogelijk is met ruimtelijke ontwikkelingen, zoals bijvoorbeeld NextGarden en de woningbouwplannen van
Driegaarden. Daarnaast streven we naar een betere ontsluiting van de Ir. Molsweg op de Pleyroute.
3.
We verkennen de haalbaarheid van nieuwe hoofdstructuren om de bereikbaarheid en
leefbaarheid van Lingewaard te verbeteren. Oplossingsrichtingen die zijn genoemd zijn
een rondweg Haalderen, een weilandentracé, een parallelweg A15, een extra ontsluiting op de toekomstige A15, een betere ontsluiting op de aansluiting van Elst en een extra
Infrastructurele verbindingen van en naar NEXTgarden inclusief gewenste aansluiting naar de A325 Bron: Gebiedsvisie NEXTgarden, 2021
ontsluiting van bedrijventerrein Pannenhuis. We verkennen onder welke condities
dergelijke investeringen kansrijk zijn en betrekken daarin ook de consequenties van het doorschuiven in tijd van de doortrekking van de A15.
-
32
Wat willen we bereiken? 4.
De A15 is in definitieve vorm voor veel van onze inwoners en bedrijven de
verbinding naar de rest van het land en Duitsland. We zetten daarom in op
een robuuste aansluiting op de A15, waarbij we auto- en vrachtverkeer van
en naar Huissen Zuid (bedrijventerrein Pannenhuis, Agropark en Bergerden) en Bemmel en Haalderen zoveel mogelijk geleiden van en naar de A15; vlot en veilig.
5.
“Doortrekking van de A15 is van belang om de bereikbaarheid van de gemeente te verbeteren en draagt lokaal ook bij aan de leefbaarheid, bijvoorbeeld op de doorgaande wegen binnen Huissen.”
Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema toekomstbestendige hoofdstructuur
“Tussen Arnhem en Huissen zouden meer verbindingsmogelijkheden voor autoverkeer moeten zijn”
Voor de lokale en regionale bereikbaarheid is het doortrekken van de A15 van enorm belang. De realisatie van de doortrekking schuift door
onduidelijkheid in de bezwarenprocedure verder vooruit in de tijd. Lingewaard maakt zich hard voor een spoedige realisatie van de
doortrekking A15 (onderdeel van het project ViA15) inclusief een goede landschappelijke inpassing.
Project ViA15 in beeld, bron: www.via15.nl
-
33
#4
Meer inzet op de fiets (op korte en lange afstand) Hoofdpunten in het kort: 1.
We stimuleren fiets voor korte afstanden en gaan aan de slag met het verbeteren van het bestaande fietsnetwerk. We willen veilige en
aantrekkelijke fietsroutes tussen alle kernen en van en naar de scholen. 2.
Lingewaard zet in op hoogwaardige fietsroutes naar Arnhem, Elst, Nijmegen
3.
We geven meer ruimte en aandacht voor recreatie en de fiets (fijn fietsen
4.
Lingewaard wil meer fietsenstallingen realiseren in (winkel)centrumgebieden
en De Liemers (Westervoort/ Duiven/ Zevenaar). over de dijken en langs de Linge).
en bij scholen, sportaccommodaties en OV-haltes.
-
34
-
35
Wat willen we bereiken? 1.
We willen fiets voor korte afstanden stimuleren. Daarom willen we alle
kernen in Lingewaard met elkaar verbinden met hoogwaardige fietsroutes! Dit zijn veilige en aantrekkelijke fietsroutes met voldoende breedte. Zo zijn we beter voorbereid op een toenemende diversiteit aan typen fietsers en snelheidsverschillen op het fietspad (denk bijvoorbeeld aan elektrische
fietsen, bakfietsen en speedpedelecs). We zetten in op het verbeteren en
verbreden van het bestaande fietsnetwerk. 2.
Met Arnhem, Elst, Nijmegen en dadelijk ook Duiven en Zevenaar nabij,
liggen veel stedelijke en regionale voorzieningen op fietsafstand voor de inwoners van Lingewaard. Lingewaard zet daarom in op hoogwaardige fietsroutes naar Arnhem, Elst, Nijmegen en De Liemers (Westervoort, Duiven, Zevenaar). o o o o
We gaan aan de slag met een haalbaarheidsonderzoek naar een hoogwaardige fietsroute tussen Huissen en Arnhem (Arnhem Noord en Arnhem Zuid). We doen een verkenning naar het verbeteren van de fietsroute Bemmel-Nijmegen. We verbeteren de fietsverbinding naar Elst via De Plak.
We maken ons sterk voor de realisatie van een hoogwaardige fietsroute naar Duiven en Zevenaar via de toekomstige A15-brug.
Een groot deel van Lingewaard ligt binnen 5 kilometer hemelsbrede afstand van Arnhem
-
36
Wat willen we bereiken? 3.
Lingewaard kent met de Rijn, de Waal, het Pannerdensch Kanaal en de
Linge een enorme landschappelijke kwaliteit. Lingewaard wil deze kwaliteit
meer benutten en geeft daarom meer aandacht en ruimte voor de fiets over de dijken onder andere via het project Gastvrije Waaldijk. Het fietspad langs de Linge wil Lingewaard verbeteren inclusief een fietsondergang onder de A325 richting Elst (Lingekruising). Dit vergt een aanpak in relatie met het project hoogwaterveiligheid. 4.
Meer kwaliteit voor de fiets betekent ook meer en betere fietsenstallingen.
Hoe willen we omgaan met de dijken? De dijken worden gebruikt door veel verschillende verkeersdeelnemers met diverse motieven. Zo hebben de dijken een ontsluitende functie voor de kernen. Daarnaast trekken de dijken veel recreanten, waaronder wandelaars, fietsers en motoren. Door een deel van het verkeer wordt te hard gereden en ontstaan conflicten tussen de verschillende verkeersdeelnemers. We willen de verkeersdrukte en overlast op de dijken terugdringen door meer prioriteit te geven aan wandelaars en fietsers. Het verbeteren van de fietsvriendelijkheid van de dijken vindt plaats in het concept ‘Gastvrije Waaldijk’.
Lingewaard wil daarom meer fietsenstallingen realiseren in
(winkel)centrumgebieden en bij scholen, sportaccommodaties en OV-haltes. In vergelijking met de parkeerplekken van de auto, bieden wij voor de fiets de beste plekken om te stallen, met korte loopafstanden naar de eindbestemming.
“Verbeter de fietsenstallingen bij OV-haltes, rekening houdende met de toekomstige behoefte.”
“Richt de (nieuwe) infrastructuur zodanig in dat mensen gestimuleerd worden meer van de fiets en het OV gebruik te maken” Het huidige beeld van de Waaldijk tussen Bemmel en Gendt
Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema fiets
-
37
#5
Snel en aantrekkelijk OV, bereikbaar voor iedereen Hoofdpunten in het kort: 1.
We zetten in op een directe OV-verbinding tussen Huissen en Arnhem Zuid/ winkelcentrum Kronenburg, door het doortrekken van buslijnen vanuit Arnhem.
2.
Lijn 33 gaat sneller rijden, met minder haltes en betere haltevoorzieningen.
3.
We willen een snelle OV-verbinding naar Elst (station, middelbare scholen
4.
Samen met de provincie bouwen we het succes van HOV-lijn 300 verder uit
5.
Lingewaard wil de bestaande carpoolvoorziening nabij de A15 bij Bemmel
en toekomstige locatie polikliniek).
(snel en betrouwbaar OV voor Lingewaard).
opwaarderen tot een regionale overstapplek (OV-hub) met onder andere elektrische deelauto’s en een logistiek verdeelpunt.
-
38
-
39
Wat willen we bereiken? 1.
Lingewaard zet in op een directe OV-verbinding tussen Huissen en Arnhem Zuid/ winkelcentrum Kronenburg. Dit kan door het doortrekken van het
trolleynetwerk vanuit Het Duifje naar Huissen (lijn 3) en/ of vanuit Arnhem
Zuid/ Rijkerswoerd (lijn 7). We gaan daarbij uit van een trolleybus zonder gebruik van bovenleiding in Lingewaard. 2.
Lingewaard wil de bestaande buslijn 33 optimaliseren. We zetten in op het opwaarderen van de haltes met goede wachtvoorzieningen en
Lijn 33 verbindt de kernen in Lingewaard met Arnhem Centraal en Station Nijmegen CS (foto via Goolge Maps)
voorzieningen voor het stallen van de fiets. We maken keuzes in het aantal haltes per kern. Het uitgangspunt daarbij is liever 2 hele goede haltes per
kern, dan 4 middelmatige haltes. Minder haltes leidt tot een snellere reistijd van het openbaar vervoer. We streven daarbij dat de bus veelal over de hoofdstructuur rijdt, zodat het een snelle dienstregeling kan rijden. 3.
Het station van Elst is voor veel bewoners van Bemmel de verbinding op het spoornetwerk. Ook kent Elst diverse middelbare scholen. Met de komst van de polikliniek naar Elst wordt het stationsgebied van Elst een belangrijkere bestemming voor Lingewaard. Lingewaard pleit daarom voor een snelle
OV-verbinding naar Elst (station en toekomstige locatie ziekenhuis). De OVverbinding geeft ook een overstapmogelijkheid op de beoogde regio-hub (P+R) bij de aansluiting van Elst op de A325.
“De frequentie van de buslijnen en haltes op korte afstand is essentieel om zoveel mogelijk alternatieven voor autovervoer te stimuleren ” “Snelle OV-verbindingen tussen de kleinere kernen en Arnhem/Nijmegen zijn heel belangrijk voor de leefbaarheid van de kernen.” Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema openbaar vervoer en hubs
-
40
Wat willen we bereiken? 4.
Lingewaard kent met lijn 300 een snelle en betrouwbare OV-verbinding met Arnhem en Nijmegen. We willen het succes van lijn 300 verder
uitbouwen met goede en comfortabele haltevoorzieningen en snelle en betrouwbare reistijden voor de bus. 5.
Met de doortrekking van de A15 krijgt de carpoolvoorziening bij Bemmel
Hoogwaardig openbaar vervoer (lijn 300) Als concurrerend alternatief voor de automobilist is hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) geïntroduceerd tussen Nijmegen en Arnhem via Bemmel en Huissen. Deze HOV-verbinding rijdt rond met lijnnummer 300 en verbindt Nijmegen Heyendaal-BemmelHuissen-Arnhem Centraal. Lijn 300 kent op drukke trajecten eigen vrijliggende infrastructuur en doet bewust minder haltes aan. Reizigers waarderen deze kwaliteit. Voor het corona tijdperk kende lijn 300 elk jaar meer reizigers.
nabij de Kop van de Papenstraat meer potentie. Lingewaard wil deze plek op termijn doorontwikkelen naar een regionale overstapvoorziening. Een locatie als herkenbaar overstappunt op het openbaar vervoer, inclusief aanbod aan elektrische deelauto’s. De locatie is aan te vullen met
fietskluizen, deelfietsen, een Kiss and Ride voorziening en een pakketmuur of pick-up point van de apotheek of de boodschappen.
Een regionale overstapplek op het openbaar vervoer inclusief elektrische deelauto’s bij de huidige carpoollocatie van Bemmel
-
41
#6
Inspelen op innovaties, slimme mobiliteit en logistiek Hoofdpunten in het kort: 1.
We koppelen mobiliteitsoplossingen aan de opgave voor energietransitie. Denk aan led verlichting, zonnepanelen in het asfalt en laadinfrastructuur via lantaarnpalen.
2.
Nieuwe woningbouwontwikkelingen in Lingewaard zijn inclusief
3.
We stimuleren slim en duurzaam reizen onder forenzen naar Lingewaard.
4.
We willen slimme logistieke oplossingen zodat minder overlast ontstaat
5.
Ruimtelijke ontwikkelingen dragen via een mobiliteitsfonds bij aan
6.
Nieuwe infrastructuur wordt volgens regionale afspraken in het kader van
voorzieningen met elektrische deelauto.
Hiervoor maken we afspraken met het lokale bedrijfsleven. voor vrachtverkeer en pakketdiensten door Huissen. mobiliteitsinvesteringen.
grond, weg en waterbouw circulair aanbesteed.
-
42
-
43
Wat willen we bereiken? 1.
We koppelen innovatieve mobiliteitsoplossingen aan de opgave voor energietransitie. Lingewaard maakt zich sterk voor led verlichting,
zonnepanelen in het asfalt en laadinfrastructuur via lantaarnpalen. 2.
De gemeente gaat ontwikkelaars bij nieuwbouwontwikkelingen uitdagen om te voorzien in elektrische deelvoorzieningen, zodat voor huishoudens een 2de
auto minder nodig is. Dit draagt ook weer bij aan minder benodigde
parkeerplekken en biedt meer ruimte voor groen en ruimte voor ontmoeten. Lingewaard maakt dit mogelijk in de afspraken rondom de benodigde
hoeveelheid te realiseren parkeerplaatsen (parkeernormen). Bij het aanbieden van een klantvriendelijk systeem van elektrische deelauto’s hoeft de ontwikkelaar minder parkeerplaatsen te realiseren bij nieuwbouwontwikkelingen. 3.
Via een werkgeversaanpak wil Lingewaard slim en duurzaam reizen van de
Het regionale programma Slim & Schoon Onderweg richt zich specifiek op gedragsbeïnvloeding, bijvoorbeeld via een werkgeversaanpak. Speciaal voor de regio Arnhem Nijmegen is een mobiliteitsmakelaar actief die oplossingen biedt voor werkgevers voor meer duurzaam mobiliteitsbeleid. De voordelen voor werkgevers zijn een betere bereikbare organisatie, minder ziekteverzuim, meer productiviteit, goed werkgeverschap en een kleinere CO2-voetafdruk. Lingewaard wil slim en duurzaam mobiliteitsgedrag via een werkgeversaanpak stimuleren. Bron: Slimschoononderweg.nl/werkgeversaanpak
forenzen naar Lingewaard stimuleren. De gemeente stimuleert het lokale
bedrijfsleven om samen met een mobiliteitsmakelaar het reisgedrag van de eigen werknemers in beeld te brengen en te komen tot een aanpak waarbij
werknemers slimmer en duurzamer gaan reizen (bijvoorbeeld minder of niet in de spits of stimuleren thuiswerken). Het regionale programma Slim & Schoon Onderweg helpt hierbij.
-
44
Wat willen we bereiken? 4.
We willen slimme logistieke oplossingen zodat minder overlast ontstaat door vrachtverkeer. Lingewaard wil het vrachtverkeer door de kernen zoveel
mogelijk beperken. De gemeente wil daarom via een logistiek makelaar samen
“Stimuleer een mobiliteitstransitie, bijvoorbeeld door te investeren in lokale werkvoorzieningen als alternatief voor thuiswerken.” “Dwing vrachtverkeer waar mogelijk buiten de kernen te rijden.”
met ondernemers innovatieve oplossingen uitwerken om te komen tot minder vrachtverkeer en logistieke busjes dóór Lingewaard. Dit kan bijvoorbeeld via een overslagpunt van goederen en pakketdiensten, maar ook een andere oplossing voor het vrachtverkeer van en naar het Looveer. Tevens maakt
Quotes van deelnemers aan de digitale peiling op het thema innovatie
Lingewaard afspraken om het vrachtverkeer van en naar Lingewaard zeroemissie te maken.
5.
Lingewaard krijgt een mobiliteitsfonds zodat ontwikkelaars bij ruimtelijke ontwikkelingen een financiële bijdrage doen voor eventuele benodigde
Lineair bouwen
Circulair bouwen
mobiliteitsinvesteringen. 6.
Lingewaard wil meer circulair bouwen en wil innovatie van producten en bedrijfsprocessen om circulair werken te stimuleren. Infrastructuur en
nieuwbouw kennen namelijk een hoog grondstofgebruik met negatieve
gevolgen voor klimaat en milieu. In regionaal verband zijn afspraken gemaakt om circulariteit als voorwaarde op te nemen bij de aanbesteding van infrastructuur- en bouwprojecten.
Schematische voorstelling van lineair en circulair bouwen: lineair is eindig, circulair recycleert en hergebruikt! (bron: https://www.offrea.be/bouwinfo/bouwen-en-verbouwen/circulair-bouwen-toekomst-van-bouwsector)
-
45
Bijlage Verslag van gespreksavond Mobiliteitsvisie Lingewaard (19 oktober 2021)
Foto: Goudappel
Verslag van gespreksavond Mobiliteitsvisie Lingewaard Bijeenkomst: 19 oktober in Huissen (19.30u-21.30u) Aanwezig: 34 bewoners en vertegenwoordigers van belangengroeperingen en organisaties en 6 raadsleden Dinsdagavond 19 oktober heeft in de voormalige raadszaal in Huissen een
Aan het begin van de ronde is de deelnemers gevraagd ideeën met betrekking
voornaamste doel van deze avond was om ideeën van bewoners over de
Vervolgens is een discussie gevoerd over de ingebrachte ideeën.
gespreksavond over de Mobiliteitsvisie Lingewaard plaatsgevonden. Het toekomstige mobiliteit (2030 en verder) op te halen. De bijeenkomst bestond uit drie delen:
1. Presentatie introductie Mobiliteitsvisie Lingewaard
Met een presentatie werd ingegaan op enkele belangrijke kenmerken en ontwikkelingen van de mobiliteit in Lingewaard en binnen Nederland. Deze presentatie is verstuurd naar alle aanwezigen.
2. In gesprek over ideeën per thematafel
In twee rondes is aan vier thematafels gesproken over de volgende thema’s: - Verkeersveiligheid en leefbaarheid
tot het thema te bedenken en op de grote kaarten op tafel te plakken.
3. Terugkoppeling opbrengst per thema
De gespreksleiders van de tafels hebben een terugkoppeling gegeven van de ideeën die zijn langsgekomen voor het betreffende thema en de grote lijn die hieruit is te halen.
Deze bijlage geeft een overzicht van de ingebrachte ideeën per thema.
De thema’s hoofdinfrastructuur noord en zuid zijn hierbij samengevoegd tot één thema: hoofdinfrastructuur auto, fiets en openbaar vervoer.
- Hoofdstructuur noord (zowel auto, fiets als OV, met name boven A15)
- Hoofdinfrastructuur zuid (zowel auto, fiets als OV, met name onder A15) - Innovatie en slimme mobiliteit
-
47
Thema 1:
Verkeersveiligheid & leefbaarheid
Samengevat:
• Uitbreiden verblijfsgebieden (met 30 km/u straten) binnen de kernen waar voetgangers/fietsers prioriteit hebben boven gemotoriseerd verkeer.
• Meer aandacht voor veiligheid schoolomgevingen door autoverkeer/vrachtverkeer (tijdens spitsen) te beperken en fietsverkeer te stimuleren.
• Zorgen voor goede infrastructuur voor fietsers en voetgangers, rekening houdend met de toenemende diversiteit aan verkeersdeelnemers (elektrische fietsen, bakfietsen, speedpedelecs, etc.).
• Zorgdragen voor een geloofwaardige en groene inrichting van wegen met eenduidige voorrangsregels (met name bij rotondes).
• Leefbaarheid in de kernen verbeteren, bijvoorbeeld door vrachtverkeer te reduceren, meer 30 km/u wegen en nieuwe rondwegen om de kernen te ontlasten.
Ingebrachte ideeën: • Aanleg rondwegen rond kernen • Overslag-hub A15 • Weren vrachtverkeer door kernen • Trottoirs/fietspaden breder/vlakker • Wegenvisie voor woningbouwplannen • Ongelijkvloerse kruisingen voor snelfietsroutes • Geloofwaardige inrichting wegen • Fiets in woonwijken prioriteit geven boven auto • Voetgangers meer ruimte en prioriteit geven • Soort hub voor pakketdiensten • Meer groen in de wijken • Eenduidige voorrangsregels bij rotondes • 30 km/u binnen bebouwde kom • Gratis OV • Integrale regionale/landelijk aanpak • Scheiding snel en langzaam verkeer • Snelle fietsroutes uit woonwijken naar centrum/scholen • Bevorderen fiets voor korte afstanden • Kiss & Ride bij scholen niet meer faciliteren • Functies en gebruikers beter op elkaar afstemmen (bijvoorbeeld geen bevoorrading winkels en ophalen vuilnis tijdens spits scholen) • (aangenaam) parkeren aan de rand van de wijk
-
48
Thema 2:
Hoofdinfrastructuur auto, fiets en OV Ingebrachte ideeën Auto: • • • • • • • • •
Samengevat:
• •
vervoer.
• • • • •
• Verbetering verbindingen naar Elst, voor zowel auto, fiets als het openbaar • Betere (op maat gemaakte) OV-verbindingen vanuit de kernen naar Arnhem/Nijmegen.
• Benutten doortrekking A15 met aanleg parallelweg en F15 (fietssnelweg).
• Onderzoeken van effecten nieuwe infrastructuur en uitbreiden bestaande infrastructuur (o.a. rondwegen rondom de kernen, nieuwe aansluiting op A325 en verbreding N839).
• Opstellen van een duidelijke visie voor de ontsluiting van nieuwe
woonwijken en het stimuleren van alternatieve modaliteiten naast de auto.
• •
• •
30 km/u in de kernen Rondweg om Huissen/Haalderen/Bemmel Weren vrachtverkeer door kernen (eventueel emissieloos) Parkeerkoffers Verdubbeling N839 N839 in eigen beheer nemen Dorpen autovrij Schoolomgevingen autovrij, tijden spreiden vanwege drukte Betere verbindingen naar Elst voor auto/fiets/OV naar o.a. stations en polikliniek Dijken open voor ontsluiting/recreatie/calamiteiten Boomstructuur bij hoofdwegen (doodlopende woonwijken vanaf de hoofdwegen) Omleidingsroutes bij congestie/files Meer ontsluitingen op A15 Scheiding autoverkeer en vrachtverkeer Parallelweg langs A15 Parallelweg A15 met een aftakking richting Gendt/Haalderen (soort Rondweg Haalderen) Betere ontsluiting op A325 Actief autogebruik terugdringen in nieuwe wijken, door te zorgen dat je met de fiets makkelijker van A naar B komt dan met de auto. Meer aandacht voor effecten verkeer op luchtkwaliteit en geluid Visie voor ontsluitingen nieuwe woningbouwgebieden
Fiets: • • • • • • • • • •
OV: • • • • • • • • • •
RijnWaalpad aansluiten op F15 (fietssnelweg) Faciliteren zwakke verkeersdeelnemers Snelheidsverschillen fietspaden Snelfietsroute Bemmel-Zevenaar Cursus e-bikes ouderen Fietspaden meer vrij liggend en breder Goede bereikbaarheid Park Lingezegen Rotondes met eenduidige voorrangsregels voor fietsers Dijken fietsvriendelijker F15 doortrekken naar A325 (om Ressen heen)
Beveiliging ICT Station Lingewaard hub Polikliniek Elst Directe (onbemande) verbinding met Arnhem via Huissensedijk Aansluiting lijn 33 op lijn 300 op Houtakker Trolley doortrekken vanuit Arnhem Snellere OV-verbinding vanuit kleinere kernen naar Arnhem/Nijmegen Kleinschaliger OV (kleinere bussen) Lijn 33 door nieuwe woonwijken in Gendt/Bemmel laten rijden Goede en snellere HOV verbindingen naar Arnhem/Nijmegen 49
Thema 3:
Innovatie & slimme mobiliteit Ingebrachte ideeën
Samengevat:
• Stimuleren van gebruik openbaar vervoer, bijvoorbeeld door nieuwe (onbemande) verbindingen en speciale regionale Ov-kaarten (gratis reizen) voor toeristen.
• Faciliteren elektrische vervoer door aanleg laadinfrastructuur voor zowel fietsen als auto’s, bij nieuwe woonwijken geïntegreerd.
• Aanleg hub(s) met deelauto’s, elektrische fietsen en mogelijk een overslagpunt voor transport van goederen.
• • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Gratis OV Gebruik van waterwegen voor personenvervoer (watertaxi) Bekijk ook mogelijkheid van tunnels Onbemand OV (via Huissensedijk naar Arnhem) Dynamische snelheden Dynamische obstakels (bijvoorbeeld rondom schoolomgevingen) (Overslag)hub A15, verdere verspreiding met elektrisch vervoer Gebruik Betuwelijn voor personenvervoer Meer thuiswerken/spreiding werktijden Stimuleren gedragsverandering Betere route informatie, slimmer reizen Meer gebruik van data fietsers en verkeerslichten OV-netwerk integraal meenemen bij bouw nieuwe woonwijk OV dag/weekkaarten voor toeristen (betaald uit toeristenbelasting) Bepalen oplossingen meer aan wijken overlaten Laadpalen in nieuwe wijken integreren in lantaarnpalen Elektrische fietsen bij hubs plaatsen Meer laadvoorzieningen voor elektrische fietsen Stimuleren deelauto’s (rekening houdend met doelgroepen) Fysieke maatregelen koppelen met sociale gedragsverandering.
• Bieden van slimme routeinformatie aan reizigers, onder andere door meer gebruik te maken van data.
• Stimuleren om verplaatsingen te verschuiven/vermijden (gedragsverandering),
bijvoorbeeld door lokale kantoorvoorzieningen te faciliteren en werkgeversaanpak. -
50
-
51
Titel:
Mobiliteitsvisie Lingewaard Hoe houden we Lingewaard verkeersveilig, leefbaar en bereikbaar in een groeiende regio?
Datum:
november 2021
-
52