1195876 Bijlage 2. Ruimtelijke motivering (1)
Tekst van het document
leer-
Aantal
% leer-
De toekomstige parkeervraag is berekend op basis van de geplande uit-
leer-
breiding van het kinderdagverblijf/BSO en het basisonderwijs. Tabel 5.2
lingen
turnover
laat zien dat de parkeerbehoefte toeneemt. Tabel 5.2 Toekomstige parkeervraag werknemers en bezoekers (bron: Nota Parkeernormen Lingewaard 2024)
Functie ‘onder-
Parkeernorm
Aantal van
Parkeerbe-
wijs’
behorende bij
meeteenheid
hoefte
1 t/m 3
BSO
plaats per 100
BS groep 6,5
plaats per leslokaal
176
60
2
0,75
39,6
176
40
4
0,85
15
85
80
4
0,75
Het maximale aantal gelijktijdig benodigde parkeerplaatsen in de toekom12,8
stige situatie betreft 55 parkeerplaatsen (54,6). De parkeervraag voor halen en brengen stijgt dus van 47 naar 55 parkeer-
205
60
2
0,75
46,1
0
40
4
0,85
0
4 t/m 8
plaatsen, wat voor een toename van 8 plaatsen voor haal en breng verkeer zorgt. Kortom, met voorliggend planvoornemen neemt de theoretische parkeerdruk met 20 plaatsen toe (12 voor werknemers en bezoekers + 8 voor halen en brengen). Echter, de parkeerplaats op eigen terrein op de hoek van
m2 0,75 parkeer-
9,6
4 t/m 8
verblijf
kom Linge4,65
0,75
derdag-
BS groep
waard’
Basisonderwijs*
BSO/kin-
‘rest bebouwde
1,4 parkeer-
4
lingen per auto
Kinderdagverblijf,
80
verblijf BS groep
Lingewaard 2024)
Toekomstige situatie
64
derdag-
kaal Totaal
BSO/kin-
16
12
Het maximale aantal gelijktijdig benodigde parkeerplaatsen in de huidige
de Hendrik Braamstraat en Schoolstraat komt te vervallen. Hier is in de
situatie is 47 parkeerplaatsen (46,1).
huidige situatie een capaciteit van 8 parkeerplaatsen. Er zijn dus 28 extra parkeerplaatsen benodigd. Volgens de gemeentelijke parkeernota mogen
Toekomstige situatie
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
20
maximaal 10 openbare parkeerplaatsen worden gebruikt, mits de parkeer-
Verkeersgeneratie en afwikkeling
De aanvaardbaarheid van de geluidsbelasting onder de Omgevingswet is
druk niet boven de 85% stijgt.
De CROW-publicatie 744 kan voor onderhavig plan niet als uitgangspunt
vooral een decentrale afweging. Gemeenten geven met het omgevings-
dienen, aangezien het geen specifieke kengetallen bevat voor de betref-
plan voor elke locatie in de gemeente de gewenste geluidskwaliteit vorm.
Tabel 5.5 Parkeerbezetting tijdens piekmoment op gemiddelde werkdag 08:20 uur
fende functie. Geluid kan van grote invloed zijn op het woon- en leefklimaat van mensen
Parkeercapaci-
Druk huidige
Theoretische
teit
situatie (me-
druk toekom-
De grootste parkeer- en verkeersdruk bij basisscholen wordt voornamelijk
en op hun gezondheid. De regels over geluid gaan over het beheersen
ting 2021)
stige situatie
veroorzaakt door het halen en brengen van kinderen. Het aantal auto's dat
van geluid door wegen, spoorwegen en industrieterreinen, en andere acti-
76 (47%)
96 (60%)
hierbij betrokken is, hangt af van verschillende factoren, zoals de grootte
viteiten ter bescherming van geluidgevoelige gebouwen en andere gebou-
van de school (aantal leerlingen), het aantal kinderen dat begeleid naar
wen en plekken. Het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) bevat geluidsre-
school komt, het aantal kinderen dat met de auto wordt gebracht, het aan-
gels die via het omgevingsplan zullen gelden voor individuele (bedrijfsma-
tal kinderen dat blijft overblijven en vooral het type school (openbaar of bij-
tige) activiteiten die geluid veroorzaken.
Uit voorgaande tabel blijkt dat tijdens het piekmoment (08:20 uur) de par-
zonder, algemeen of speciaal). Aangezien deze factoren sterk lokaal vari-
Voor de andere belangrijke geluidsbronnen zoals industrieterreinen, we-
keerdruk in de huidige situatie 76 (47%) is. In de toekomstige situatie stijgt
eren, is maatwerk vereist. Daarom zijn er in de CROW-publicatie geen
gen en spoorwegen worden via de Aanvullingswet geluid en het Aanvul-
dit naar 96 (60%). De restcapaciteit in het onderzoeksgebied blijft met 47
verkeersgeneratiecijfers voor deze situatie opgenomen.
lingsbesluit geluidsregels toegevoegd aan de Omgevingswet en het Bkl.
Totaal onder-
161
zoeksgebied
parkeerplaatsen (46,1) ruim voldoende om 10 openbare parkeerplaatsen
De regels voor geluid hebben een tweezijdige werking. Enerzijds bij de
te benutten. Deze capaciteit is onder meer beschikbaar in secties zoals de
Om een nauwkeuriger inzicht te krijgen in de verwachte verkeersgeneratie
aanleg of aanpassing van (spoor)wegen, industrieterreinen en het toelaten
Hendrik Braamstraat en de Batouwestraat. De overige 18 benodigde par-
van de toekomstige situatie, is ervoor gekozen een enquête uit te zetten
van nieuwe milieubelastende activiteiten en anderzijds bij het mogelijk ma-
keerplaatsen moeten worden gerealiseerd op eigen terrein. Hier wordt in
onder de ouders van de kinderen. Dit levert een realistisch beeld op van
ken van nieuwe geluidsgevoelige gebouwen en locaties nabij een geluids-
voorzien.
de feitelijke toekomstige situatie. De enquête is momenteel in uitvoering,
bron.
en de berekening van de verkeersgeneratie zal worden opgesteld op basis Fietsparkeren
van de resultaten die uit de enquête volgen. Naar verwachting veroorzaakt
De geluidinhoudelijke doelstellingen zijn:
Door Bureau de Groot Volker is een verkeersonderzoek uitgevoerd. De
de toekomstige verkeersgeneratie geen problemen voor de huidige infra-
rapportage hiervan is in de bijlagen opgenomen. In de huidige situatie
structuur.
en in geluidsgevoelige gebouwen en locaties;
staan er op het piekmoment in de ochtend om 8:30 uur in totaal 286 fiet-
het voorkomen van een onbeheerste groei van de geluidsbelasting op het reduceren van geluidbelastingen op en in geluidsgevoelige gebou-
sen gestald in of naast de stallingen van IKC de Vonkenmorgen, zoals
5.1.3
blijkt uit het onderzoek uit 2021. Op dit moment heeft IKC de Vonkenmor-
Gelet op het voorgaande, is er vanuit het aspect verkeersgeneratie, -af-
het bevorderen van bronmaatregelen;
gen, inclusief beide locaties, 391 leerlingen. In de toekomstige situatie, op
wikkeling en parkeren sprake van een evenwichtige toedeling van functies
het scheppen van een beter toegankelijk en minder complex geheel
basis van cijfers uit de quickscans van de scholen, worden er 352 leer-
aan locaties.
Conclusie
lingen verwacht. Uitgaande van een gelijke verhouding van het aantal leerlingen dat met de fiets naar school komt, zal het aantal gestalde fiet-
5.2
Geluid
5.2.1
Toetsingskader
sen afnemen met 29. Dit betekent dat er op de nieuwe locatie ruimte nodig is voor ongeveer 257 fietsen, waarvoor op eigen terrein wordt voorzien.
Geluid door wegen, spoorwegen en industrieterreinen
wen en locaties die blootstaan aan zeer hoge geluidsbelastingen;
van regels:
het beperken van de lasten bij de uitvoering van de regels.
Bij het bepalen of sprake is van een aanvaardbaar geluidniveau is wettelijk onderscheid gemaakt tussen geluid afkomstig van (spoor)wegen en industrieterreinen ten opzichte van geluid van milieubelastende activiteiten. Voor alle geluidbronnen geldt dat in een omgevingsplan (en dus ook bij de
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
21
Bopa) rekening wordt gehouden met het geluid van (spoor)wegen of geluidgevoelige gebouwen en dat erin wordt voorzien dat het geluid aanvaardbaar is.
baar is. Het geluid op een geluidgevoelig gebouw is in ieder geval aanTabel 5.3 Standaardwaarde geluid voor een geluidbron op een geluidgevoelig gebouw per geluidbronsoort
vaardbaar door toepassing te geven aan de geluidnormen in artikel 5.65 van het Bkl. Dit artikel bevat een tabel met standaardwaarden voor toe-
Geluidbronsoorten
Standaardwaarde
Geluidgevoelige gebouwen
Rijkswegen en provinciale wegen
50 Lden
laatbaar geluid in geluidgevoelige ruimten binnen in- en aanpandige ge-
Geluidgevoelige gebouwen zijn aangewezen in artikel 3.20 van het Bkl.
Gemeentewegen en waterschapswegen
53 Lden
luidgevoelige gebouwen (zie navolgende tabel).
Het betreft gebouwen, waaronder een gebouw of een gedeelte van een
Hoofdspoorwegen en lokale spoorwegen
55 Lden
gebouw dat bijvoorbeeld een woon-, onderwijs- of zorgfunctie heeft. De
Industrieterreinen
50 Lden
gezondheid door het stellen van eisen aan het geluid op en rond woningen, waar mensen langdurig verblijven en slapen. Hierbij wordt onder-
Tabel 5.5 Uitsnede artikel 5.65 van het Bkl
40 Lnight
geluidsnormen hebben betrekking op het geluid op de gevel van een geluidsgevoelig gebouw en hebben primair als doel het beschermen van de
laatbaar geluid op een geluidgevoelig gebouw en grenswaarden voor toe-
Voor rijks- en provinciale wegen, hoofdspoorwegen en industrieterreinen moeten geluidproductieplafonds worden vastgesteld. Deze verplichting geldt niet voor gemeentewegen en waterschapswegen.
scheid gemaakt tussen de voorgevel, zijgevel en achtergevel. Voor andere gebouwen of locaties bepaalt de gemeente zelf de mate van
Wanneer uit akoestisch onderzoek volgt dat niet wordt voldaan aan de standaardwaarden, zijn onderstaande grenswaarden van belang.
bescherming tegen geluid op grond van artikel 4.2 van de Omgevingswet. Dat doet de gemeente vanuit haar taak ‘evenwichtige toedeling van functies aan locaties’ (ETFAL). Dit kan de gemeente onder andere bereiken door:
De ordening van locaties van activiteiten ten opzichte van elkaar; hierbij kan worden gedacht aan de afstand tussen een woning en een bedrijf.
Het stellen van regels aan activiteiten op een locatie; hierbij kan worden gedacht aan normen voor geluidimmissies of preventieve maatre-
Tabel 5.4 Grenswaarde voor geluid door een geluidbron op een geluidgevoelig gebouw per geluidbronsoort1
Geluidbronsoorten Rijkswegen en provinciale wegen Gemeentewegen en g waterschapswegen Hoofdspoorwegen en locale spoorwegen Industrieterreinen
gelen.
Grenswaarde 60 Lden 70 Lden 65 Lden
In de bruidsschat is het onderdeel geluid geregeld in paragraaf 22.3.4. De regels in de bruidsschat gelden voor activiteiten die zijn toegestaan op grond van het tijdelijke omgevingsplan.
55 Lden 45 Lnight
5.2.2
Onderzoek
In deze paragraaf is het toetsingskader geprojecteerd op het planvoorneGeluid van (spoor)wegen en industrieterreinen Tabel 5.3 bevat de standaardwaarden voor geluid van (spoor)wegen en industrieterreinen op een geluidgevoelig gebouw. Als aan deze waarden wordt voldaan, is het geluid in principe aanvaardbaar. Het gaat daarbij om het gecumuleerde geluid op een geluidgevoelig gebouw.
1
Geluid door activiteiten
men aan de Schoolstraat 1 te Gendt.
Paragraaf 5.1.4.2 van het Bkl bevat de regels voor geluid door activiteiten. Hieruit volgt dat rekening gehouden moet worden met het geluid door acti-
Geluidgevoelig gebouw
viteiten op geluidgevoelige gebouwen en dat erin moet worden voorzien
Het planvoornemen betreft het slopen van het bestaande IKC De Vonken-
dat het geluid door een activiteit op geluidgevoelige gebouwen aanvaard-
morgen en tevens de bouw van een nieuw IKC. Volgens artikel 3.21 van
https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR713149
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
22
het Bkl is een gebouw met een onderwijsfunctie en nevengebruiksfuncties daarvan een geluidsgevoelig gebouw. Dat betekent dat op de gevel van dit gebouw moet worden voldaan aan de toepasselijke geluidregels voor zowel (spoor)wegen als geluid dat wordt veroorzaakt door milieubelastende activiteiten. Geluid van wegen Het projectgebied bevindt zich niet in de nabijheid van een industrieterrein en valt ook niet binnen het geluidsaandachtsgebied van rijks- of provinciale wegen. Daarom is de systematiek van geluidproductieplafonds hier niet van toepassing.
Figuur 5.2 Uitsnede kaart gebiedstypering (bron: geluidskaart gemeente Lingewaard, figuur 8)
Het projectgebied ligt binnen de bebouwde kom en bevindt zich in het geluidaandachtsgebied van de verkeerswegen Schoolstraat (30 km/uur) en
Figuur 5.1 Uitsnede kaart ‘Geluid van wegverkeer’ (bron: Atlas Leefomgeving)
Hendrik Braamstraat (30 km/uur). Hierdoor moet rekening worden gehouden met het gecumuleerde geluid van deze gemeentewegen. De geluidbelasting ter plaatse van het geluidgevoelige gebouw moet aanvaardbaar zijn.
Nota Geluidsbeleid Gemeente Lingewaard Daarnaast dient het planvoornemen getoetst te worden aan het gemeentelijke geluidbeleid. Overeenkomstig het gemeentelijke geluidbeleid is het
Er is onderzocht of de geluidsniveaus voldoen aan de standaardwaarden, of hogere waarden toelaatbaar zijn, en of er waar nodig maatregelen getroffen moeten worden. Het berekende geluid is getoetst aan de normen
initiatief gelegen in het gebied ‘woonwijken’ (zie figuur 5.2). Het gebied kent de navolgende grenswaarden (zie tabel 5.6). Tabel 5.6 Ambitietabel (bron: Nota Geluidsbeleid Gemeente Lingewaard)
uit het Bkl voor gemeentewegen: een standaardwaarde van 53 Lden en een grenswaarde van 70 Lden. Volgens de kaart ‘Geluid van wegverkeer’ van Atlas Leefomgeving bedraagt de geluidsbelasting van het wegverkeer maximaal 51 Lden, zoals
De algemene kwalificatie voor de geluidsambitie in het gebiedstype ‘woon-
te zien is in het donkergele deel van de figuur. Dit ligt onder de standaard-
wijken’ is ‘redelijk rustig’ voor het wegverkeer. Het verkeerslawaai als ge-
waarde voor gemeentewegen van 53 Lden, waardoor nader akoestisch
Figuur 5.3 Uitsnede systematiek geluidsniveaus en –ambities (bron: Nota Geluids-
volg van de ontsluiting van deze gebieden is dominant. Verkeer in het ge-
onderzoek niet noodzakelijk is. De standaardwaarde voor het geluid van
beleid Gemeente Lingewaard)
bied is ondergeschikt. Hierdoor kan een rustiger ambitieniveau worden ge-
gemeentewegen wordt nergens overschreden.
hanteerd. Per geluidsklasse geldt een bepaald ambitieniveau (zie figuur
De geluidsbelasting van het wegverkeer bedraagt maximaal 51 Lden. Het
5.3)
ligt daarmee volgens bovenstaande figuur boven het ambitieniveau (48 Lden) en onder de bovengrens (63 Lden). Vanaf de geluidklasse ‘onrustig’
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
23
(48-53 Lden) dient bij een aanvraag om bouwvergunning voor scholen een
bouwakoestisch onderzoek te worden gevoegd en wordt getoetst of wordt voldaan aan de binnenwaarde van het Bouwbesluit (tegenwoordig Bbl). Aangezien de geluidsbelasting (51 Lden) hiertussen ligt, wordt een bouw-
Het project leidt per saldo niet tot een verslechtering van de luchtkwa-
doende zijn. Veel mensen bepalen met de NIBM-tool op een eenvou-
liteit.
dige en snelle manier of een project in betekende mate bijdraagt aan
Het project draagt alleen niet in betekenende mate bij aan de luchtver-
de luchtverontreiniging. Soms zijn detailberekeningen nodig als aan-
ontreiniging.
vulling op de NIBM-tool.
akoestisch onderzoek uitgevoerd. Gezien de optredende geluidsbelasting CIMLK
Aandachtsgebieden
Mede door het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL)
De overheid toetst en monitort de luchtkwaliteit vooral in de zogenoemde
Verder is er geen actief treinspoor of industrieterrein in de nabijheid van
is in de afgelopen jaren in Nederland de luchtkwaliteit aanzienlijk verbe-
aandachtsgebieden. Aandachtsgebieden zijn locaties met hogere concen-
het projectgebied gelegen.
terd. Vanwege deze verbetering is het NSL na de inwerkingtreding van de
traties NO2 en/of PM10. Aandachtsgebieden voor zowel NO2 als PM10
van 51 Lden worden geen belemmeringen voor het plan verwacht.
Omgevingswet komen te vervallen. Sinds 1 januari 2023 vervangt het
staan vermeld in artikel 5.51, lid 2 van het Bkl. Aandachtsgebieden voor
Geluid door activiteiten
Centraal Instrument Monitoring Luchtkwaliteit (CIMLK) het NSL. Middels
alleen PM10 zijn aangewezen in artikel 5.51, lid 3 van het Bkl. In een aan-
Het gebruik van een IKC veroorzaakt geluid en wordt beschouwd als een
dit nieuwe instrument kan de luchtkwaliteit berekend en gemonitord wor-
dachtsgebied moet de overheid de omgevingswaarden in acht nemen (ar-
milieubelastende activiteit. Daarom is het belangrijk dat de geluidbelasting
den onder de Omgevingswet.
tikel 5.51 Bkl). Een Rijksomgevingswaarde bestaat uit grenswaarden en
op omliggende geluidgevoelige gebouwen acceptabel blijft. In paragraaf
streefwaarden voor stoffen die de kwaliteit van de buitenlucht beïnvloe-
5.4 ‘Activiteiten en milieuzonering’ wordt het aspect van geluid door activi-
NIBM
teiten verder besproken.
De beoordeling van de luchtkwaliteit vindt niet overal plaats. Voor een acti-
5.2.3
Conclusie
den.
viteit die niet in betekende mate (NIBM) bijdraagt aan de luchtverontreini-
Als besluiten binnen een aandachtsgebied leiden tot een verhoging van de
ging, is geen toetsing aan de Rijksomgevingswaarden voor NO2 en PM10
concentraties van luchtverontreinigende stoffen, of als gemeenten activi-
Vanuit het milieuaspect geluid afkomstig van (spoor)wegverkeer en indu-
nodig. Uit artikel 5.53 en 5.54 van het Bkl volgt dat een project niet in bete-
teiten toestaan die betrekking hebben op wegen, vaarwegen of spoorwe-
strie is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan loca-
kende mate bijdraagt aan de luchtkwaliteit als de toename van de concen-
gen en waarvoor luchtkwaliteitsregels gelden volgens het Bal, moet dit in
ties.
tratie NO2 en PM10 niet hoger is dan 1,2 ug/m³. Dat is 3% van de omge-
overweging worden genomen.
5.3
Luchtkwaliteit
5.3.1
Toetsingskader
De hoofdlijnen voor regelgeving rondom luchtkwaliteitseisen ter bescherming van de gezondheid staan beschreven in de instructieregels opgenomen in het Bkl (paragraaf 5.1.4.1). Volgens deze regels gelden zogeheten omgevingswaarden voor onder andere de in de buitenlucht voorkomende stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10). Een activiteit is toelaatbaar als aan één van de volgende voorwaarden wordt voldaan:
Er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde.
vingswaarde voor de jaargemiddelde concentraties. Er zijn twee mogelijkheden om aannemelijk te maken dat een project bin-
In sommige gevallen kan de achtergrondconcentratie van luchtverontreini-
nen de NIBM-grens blijft:
gende stoffen zo hoog zijn dat de invoering van een nieuw project toch
1. Motiveren dat het project binnen de getalsmatige grenzen van een
leidt tot overschrijding van de landelijke omgevingswaarden. Dit kan ook
aangewezen categorie blijft. Onder deze ‘standaardgevallen NIBM’
van toepassing zijn op activiteiten in de buurt van een aandachtsgebied,
vallen kantoren, woonwijken en het telen van gewassen. Dit moet wel
die de concentraties binnen dat gebied verhogen. Hierdoor moet een ge-
onder een bepaalde omvang blijven conform artikel 5.54 van het Bkl.
meente soms een planinitiatief toetsen aan de omgevingswaarden in een
Valt een project binnen de genoemde categorie, maar niet binnen de
nabijgelegen aandachtsgebied, zelfs als het initiatief buiten dat specifieke
gestelde grenzen? Het is dan mogelijk om alsnog via detailberekenin-
gebied valt. Deze beoordeling is met name nodig bij activiteiten die aan-
gen aannemelijk te maken dat de 3%-grens niet wordt overschreden.
zienlijke luchtvervuiling veroorzaken en over een grotere afstand effect
2. Op een andere manier aannemelijk maken dat een project de 3%-
hebben, zoals extra verkeer of bedrijfsemissies.
grens niet overschrijdt. Soms kan een kwalitatieve berekening vol-
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
24
De vergunningverlener beoordeelt de activiteit aan de hand van de omge-
is daarom niet benodigd. Er wordt volstaan met een quickscan luchtkwali-
ling en parkeren’. Bij de berekening is uitgegaan van een verkeersgenera-
vingswaarden, tenzij de activiteit niet in betekenende mate (NIBM) bij-
teit, welke is gebaseerd op het CIMLK-instrument en de NIBM-tool.
tie van 634 mvt/etmaal. De resultaten uit de berekening met de NIBM-tool
draagt aan de concentraties van NO2 of PM10. In enkele situaties moet
zijn weergegeven in de navolgende tabel.
de luchtkwaliteit altijd worden beoordeeld:
CIMLK
bij een omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit;
In het kader van goede ruimtelijke ordening is het van belang om aan te
bij de aanleg van een tunnel langer dan 100 meter, of als een tunnel
tonen of er sprake is van een goed woon- en leefklimaat met betrekking
wijzigt en daarbij minimaal 100 meter toeneemt;
tot luchtkwaliteit. Hierover kunnen uitspraken worden gedaan aan de hand
bij de aanleg van een autoweg of een autosnelweg.
van achtergrondwaarden voor NO2, PM10 en PM2.5 ter plaatse van het
Tabel 5.7 NIBM-berekening
Worst-case berekening voor de bijdrage van het extra verkeer als gevolg van een plan op de luchtkwaliteit, GCN2023
projectgebied. De achtergrondwaarden van de vier dichtstbijzijnde rekenVoor vergunningplichtige milieubelastende activiteiten heeft het Rijk be-
punten zijn in tabel 5.6 weergegeven.
Jaar van planrealisatie
2025
Extra verkeer als gevolg van het plan
oordelingsregels over emissies naar de lucht en de beoordeling van de
Extra voertuigbewegingen (weekdaggemiddelde)
634
luchtkwaliteit opgenomen in het Bkl. De specifieke beoordelingsregels
Tabel 5.6 Achtergrondwaarden ter plaatse van het projectgebied
Aandeel vrachtverkeer
1,0%
Id
3
voor luchtkwaliteit staan in artikel 8.17, 8.21 en 8.24 van het Besluit kwali-
NO2 in μg/m
0,30
3
0,06
NO2 μg/m3
PM10 μg/m3
teit leefomgeving. Deze gaan over:
PM10 overschrijdingsdagen
PM2.5 μg/m3
Jaar
PM10 in μg/m
beoordeling luchtkwaliteit en toetsing aan de Rijksomgevingswaarden;
15565801
11,236
13,631
6
7,3177
2030
ammoniakemissies van veehouderijen;
15565800
11,4664
13,69
6
7,3341
2030
geologische opslag van CO2.
15565798
11,6254
13,7136
6
7,3407
2030
15565799
11,2399
13,633
6
7,3183
2030
Norm
40
40
35
25
In sommige gevallen heeft de gemeente mogelijk al in een eerdere fase,
Maximale bijdrage extra verkeer
bijvoorbeeld bij het toelaten van bedrijven in het omgevingsplan, beoor-
Grens voor "Niet In Betekenende Mate" in μg/m3 Conclusie
1,2
De bijdrage van het extra verkeer is niet-in-betekenende-mate; geen nader onderzoek nodig
Uit de berekening met de NIBM-tool volgt dat het project niet in betekende
deeld of het plan voldoet aan de regels met betrekking tot luchtkwaliteit.
De data uit het CIMLK toont aan dat de achtergrondwaarden significant la-
mate bijdraagt aan de luchtkwaliteit. De toename van de concentratie NO2
Deze beoordeling, ook wel aangeduid als een ‘voortoets’, is verplicht als
ger zijn dan de gestelde normen. Hieruit kan worden afgeleid dat er
en PM10 is niet hoger dan 1,2 ug/m3. Hiermee is sprake van een NIBM-
het projectgebied zich bevindt in een aandachtsgebied. Wanneer een
sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat met betrekking tot
project. Nader onderzoek op dit vlak is daarom niet noodzakelijk. Hierdoor
daadwerkelijke aanvraag voor een omgevingsvergunning wordt ingediend,
luchtkwaliteit ter plaatse van het projectgebied.
is toetsing aan de Rijksomgevingswaarden voor NO2 en PM10 niet nodig.
moet het bevoegd gezag opnieuw beoordelen of deze aanvraag voldoet
Tevens behoort het projectgebied niet tot een van de aandachtsgebieden,
aan de specifieke eisen met betrekking tot luchtkwaliteit. Met andere woor-
NIBM
welke genoemd zijn in artikel 5.51, lid 2 van het Bkl. De bouw van een
den, de gemeente kan in een vroegere fase een initiële beoordeling uit-
Middels de NIBM-tool is in beeld gebracht wat de effecten van de ontwik-
schoolgebouw is geen milieubelastende activiteit, als bedoeld in hoofdstuk
voeren, maar de uiteindelijke goedkeuring of afwijzing van de vergunning-
keling op de luchtkwaliteit zijn. Voor het toepassen van de NIBM-tool is het
3 van het Bal, waarover regels zijn gesteld met het oog op het beperken
aanvraag gebeurt pas bij de daadwerkelijke aanvraag op basis van de gel-
noodzakelijk om inzicht te hebben in de verkeersgeneratie die samen-
van verontreiniging van de lucht. Het is geen activiteit die relatief veel
dende luchtkwaliteitseisen.
hangt met de binnen de projectgebieden beoogde functies. Deze ver-
luchtvervuiling veroorzaakt en over een grotere afstand effect heeft.
keersgeneratie is berekend in hoofdstuk 5.1 ‘Verkeersgeneratie, -afwikke5.3.2
Onderzoek
5.3.3
Conclusie
Het projectgebied valt niet in een van de aandachtsgebieden voor zowel
Vanuit het milieuaspect luchtkwaliteit is er sprake van een evenwichtige
NO2 als PM10 of voor alleen PM10. Nader onderzoek naar luchtkwaliteit
toedeling van functies aan locaties.
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
25
5.4
Activiteiten en milieuzonering
Handreiking ‘Activiteiten en milieuzonering’ (oktober 2024)
Verder zijn op circa 110 meter afstand ‘Tafeltennis vereniging Getavé’ (ca-
Met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (arti-
De handreiking ‘Activiteiten en milieuzonering’ van de VNG biedt onder de
tegorie ‘Sportscholen, gymnastiekzalen’), op 160 meter ‘De Klok Horeca
kel 4.2 Omgevingswet) is het van belang dat activiteiten met gebruiks-
Omgevingswet een nieuwe systematiek van milieuzonering en vervangt
Gendt’ (categorie ‘Café’s, bars’) en op circa 160 meter ‘Trimsalon The
ruimte en milieugevoelige activiteiten worden toebedeeld in de fysieke
daarmee de publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ onder de oude wetge-
Proud Poodle’ (categorie ‘Kappersbedrijven en schoonheidsinstituten’) ge-
leefomgeving. Dit kan in hoofdzaak op twee manieren:
ving.
legen. Hierbij is ‘FM’ van toepassing. Dit betekent dat deze activiteiten ge-
menging van milieugevoelige en milieubelastende functies waar het
schikt zijn voor functiemenging. Er is geen minimale richtafstand van toe-
kan en gewenst is;
De nieuwe systematiek omvat geen koppeling meer van activiteiten aan
scheiding van milieugevoelige en milieubelastende functies waar het
milieucategorieën per Standaard Bedrijfsindeling code (SBI-code) en de
moet.
daarbij behorende richtafstanden. In plaats daarvan wordt getoetst aan
Op grotere afstand zijn nog enkele andere activiteiten gesitueerd. Deze
passing.
concrete, juridisch bindende milieuwaarden voor geluid en geur. De syste-
liggen echter op ruime afstand en bevinden zich in een woonwijk met
Op deze manier wordt zowel voor ruimte voor bedrijvigheid gezorgd als
matiek drijft op inwaartse zonering op basis van geluid en geur. Bij de
voornamelijk woningen en andere gevoelige objecten. Op basis van de
voor het behoud van bescherming van de woon- en leefomgeving.
meeste activiteiten is geluid het maatgevende aspect, slechts een enkele
beschikbare gegevens kan redelijkerwijs worden aangenomen dat aan alle
activiteit is geurrelevant. De specifieke regels voor geluid en geur in de
relevante minimale richtafstanden wordt voldaan.
5.4.1
Toetsingskader
Activiteiten met gebruiksruimte en bijbehorende regels
handreiking ‘Activiteiten en milieuzonering’ gelden aanvullend op de standaard gebiedsgerichte regels in het omgevingsplan van gemeenten.
Activiteiten met gebruiksruimte zijn activiteiten die een bepaalde mate van
Gezien in de directe omgeving van het projectgebied zich diverse gevoelige functies bevinden, zoals woningen, is het van belang na te gaan wat
milieuruimte nodig hebben. Het gaat om activiteiten die aan specifieke lo-
5.4.2
caties worden toegewezen. De regels voor activiteiten met gebruiksruimte
In het kader van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties
De Vonkenmorgen zijn ook aan te merken als activiteiten met gebruiks-
beogen de gebruiksruimte van een activiteit specifiek te begrenzen, zodat
dient onderzocht te worden of er sprake is van een aanvaardbaar woon-
ruimte. Daarbij zal onder meer moeten worden voldaan aan de geluidre-
een activiteit op een specifieke locatie kan worden verricht zonder onaan-
en leefklimaat bij het projectgebied. Het projectgebied ligt in een ‘gemengd
gels in paragraaf 5.1.4.2.2 van het Bkl en aan het vereiste van een even-
vaardbare gevolgen een ander toegestane activiteit in dat gebied. De term
gebied met wonen’. Met het planvoornemen is sprake van een milieuge-
‘activiteiten met gebruiksruimte’ is ook van toepassing op activiteiten die
wichtige toedeling van functies aan locaties (artikel 4.2, eerste lid, van de
voelige activiteit, namelijk een schoolgebouw bedoeld voor de functie on-
Omgevingswet). Er is daarom een akoestisch onderzoek uitgevoerd naar
het milieu belasten, maar niet specifiek zijn aangewezen in het Bal.
derwijs. Middels een quickscan activiteiten en milieuzonering is onder-
de herinrichting van het terrein van het IKC. De rapportage is in de bijla-
Het uitgangspunt is dat alle activiteiten met gebruiksruimte in meer of min-
zocht welke eventuele ‘activiteiten met gebruiksruimte’ zich in de directe
gen opgenomen.
dere mate milieu gerelateerde gebruiksruimte nodig hebben en dus belas-
omgeving van het projectgebied aan de Schoolstraat 1 te Gendt bevinden.
Onderzoek
tend kunnen zijn. Overeenkomstig het Bkl is in de handreiking ‘Activiteiten
het effect is van het nieuwe IKC op de omgeving. De activiteiten van IKC
Het onderzoek naar het geluid vanwege het IKC is uitgevoerd volgens de
en milieuzonering 2023’ van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten
In de omgeving van het projectgebied is op een afstand van circa 85 me-
standaard rekenmethode zoals omschreven in de meet- en rekenmethode
(VNG) alleen het wonen hiervan uitgezonderd. Dat betekent dat wanneer
ter ‘Providentia Gendt’ gelegen. Deze valt volgens de handreiking ‘Activi-
geluid industrie uit bijlage IVh van de Omgevingsregeling.
het om wonen gaat, het niet nodig is om te kijken naar de impact van wo-
teiten en milieuzonering’ in de categorie ‘Theaters, schouwburgen, con-
Uit onderzoek blijkt dat de langtijdgemiddelde beoordelingsniveaus
nen op het milieu bij het bepalen van de ruimte die voor deze activiteit no-
certgebouwen, evenementenhallen’. Hiervoor geldt geluidzone 1 met een
(LAr,LT) niet meer bedragen dan 49 dB(A) etmaalwaarde inclusief stem-
dig is. Andersom is wonen wel een gevoelige functie waar rekening mee
bijbehorende richtafstand van 30 meter. Deze richtafstand wordt nage-
geluid en ruim minder dan 50 dB(A) etmaalwaarde exclusief stemgeluid.
gehouden moet worden bij het toelaten van (andere) milieubelastende ac-
leefd.
De maximale geluidniveaus (LAmax) bedragen maximaal 70 dB(A) van-
tiviteiten.
wege schreeuwende kinderen (in de dagperiode) en maximaal 60 dB(A) vanwege parkeerbewegingen (in zowel de dag- als avondperiode).
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
26
De langtijdgemiddelde beoordelingsniveaus inclusief stemgeluid voldoen
Kwetsbare gebouwen en locaties
vingsveiligheid genoemd, waarbij milieubelastende activiteiten, transport-
aan de grenswaarden / instructieregels uit het Besluit kwaliteit leefomge-
In bijlage VI van het Bkl is onderscheid gemaakt in 3 categorieën ‘gebou-
routes en buisleidingen aan bod komen (artikel 22.39b). Tot op heden zijn
ving en de grenswaarden uit het Omgevingsplan. De optredende maxi-
wen en locaties’ waarvoor de regels bescherming bieden:
er geen specifieke veiligheidsregels vastgesteld met betrekking tot wind-
male geluidniveaus vanwege de parkeerbewegingen voldoen aan de
1. Zeer kwetsbaar (alleen gebouwen);
turbines.
grenswaarden uit het Besluit kwaliteit leefomgeving, waarbij aangetekend
2. Kwetsbaar (gebouwen en locaties);
wordt dat hierin voor de dagperiode geen grenswaarden zijn opgenomen.
3. Beperkt kwetsbaar (gebouwen en locaties).
Ook kan een omgevingsvisie van gemeenten en provincies helpen bij het waarborgen van omgevingsveiligheid in het omgevingsplan. Zo staat in de
De geluidbelasting ten gevolge van het verkeer van en naar de schoollo-
Risicobronnen
omgevingsvisie van de gemeente Lingewaard dat het bevorderen van vei-
catie bedraagt ten hoogste 48 dB(A) etmaalwaarde. De voorkeursgrens-
Risicobronnen zijn activiteiten met externe veiligheidsrisico’s. In bijlage VII
ligheid integraal onderdeel moet zijn van ruimtelijke afwegingen. De veilige
waarde van 50 dB(A) uit de Schrikkelcirculaire wordt gerespecteerd.
van het Bkl zijn activiteiten aangewezen die risicobronnen vormen. Het
leefomgeving bepaalt namelijk mede de kwaliteit van de leefomgeving.
gaat om de volgende soorten activiteiten:
Daarbij staan het voorkomen of beperken van risico’s centraal.
Op basis van het uitgevoerde akoestisch onderzoek is het geluid van de
activiteiten van het IKC op geluidgevoelige gebouwen als aanvaardbaar
activiteiten met gevaarlijke stoffen bij bedrijven. Dit zijn verschillende milieubelastende activiteiten uit het Bal;
Naast de eerdergenoemde activiteiten die als risicobronnen worden be-
aan te merken conform het Besluit kwaliteit leefomgeving. Tevens voldoet
het Basisnet vervoer gevaarlijke stoffen over weg, water en spoor;
schouwd, bevat het Bkl ook instructies voor de volgende risicobronnen:
het IKC voor wat betreft het geluid op de gevels van woningen aan de re-
buisleidingen met gevaarlijke stoffen die zijn aangewezen als milieu-
opslaan, bewerken en herverpakken van vuurwerk (afdeling 5.1.2.4);
belastende activiteit in het Bal;
opslaan en bewerken van ontplofbare stoffen voor civiel gebruik (afde-
gels uit het omgevingsplan, zodat sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
windturbines die zijn aangewezen als milieubelastende activiteit in het Bal.
5.4.3
ling 5.1.2.5);
Conclusie
exploiteren van een IPPC-installatie voor het maken van explosieven (afdeling 5.1.2.5);
Vanuit het milieuaspect activiteiten en milieuzonering voor geur en geluid
De gemeente moet regels opnemen in het omgevingsplan voor activiteiten
is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
die als risicobronnen worden beschouwd om beperkt kwetsbare, kwets-
5.5
Omgevingsveiligheid
5.5.1
Toetsingskader
Het aspect omgevingsveiligheid heeft betrekking op de mogelijkheden om een brand, ramp of crisis te voorkomen, te beperken en te bestrijden. Het beschermen van personen in gebouwen en op locaties in de omgeving van risicovolle activiteiten is cruciaal. Daarnaast is het beperken van schade aan de fysieke leefomgeving bij een ongeval van een risicovolle activiteit van groot belang. De algemene regels van het Rijk hiervoor zijn vastgelegd in het Bkl en het Bal.
opslaan en bewerken van ontplofbare stoffen voor militair gebruik (afdeling 5.1.2.5 Bkl).
bare en zeer kwetsbare gebouwen en locaties te beschermen tegen externe veiligheidsrisico’s. Deze regels met betrekking tot omgevingsveilig-
Maatregelen beperking externe veiligheidsrisico’s
heid zijn van toepassing wanneer de gemeente overweegt nieuwe risico-
Maatregelen ter beperking van externe veiligheidsrisico's zijn vastgelegd
bronnen op haar grondgebied toe te staan, evenals wanneer zij de moge-
in het Bal en omvatten maatregelen die initiatiefnemers van risicovolle mi-
lijkheid overweegt om in de nabijheid van een bestaande risicobron
lieubelastende activiteiten moeten toepassen. Deze maatregelen gelden
nieuwe gebouwen toe te staan. Sommige risicovolle milieubelastende acti-
voor activiteiten met gevaarlijke stoffen, vuurwerk, ontplofbare stoffen voor
viteiten zijn vergunningplichtig. De gemeente heeft ook de mogelijkheid
militair of civiel gebruik, en windturbines.
om andere categorieën gebouwen of locaties dan die in bijlage VI staan, vergelijkbare bescherming te bieden, en zelfs bepaalde kwetsbare gebou-
Bij verschillende risicovolle activiteiten zijn technische eisen, normen,
wen als zeer kwetsbaar te behandelen. De specifieke instructies hiervoor
voorschriften en/of richtlijnen opgenomen, zoals bijvoorbeeld brandwe-
zijn opgenomen in paragraaf 5.1.2 van het Bkl. In het omgevingsplan van
rendheid van gebouwen. Daarnaast zijn voor een groot aantal risicovolle
de gemeente Lingewaard worden beperkingen met betrekking tot omge-
activiteiten vaste afstanden vastgesteld. Deze zijn opgenomen in het Bal of het Bkl. In het Bal zijn deze afstanden van toepassing op activiteiten
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
27
zonder vergunningplicht met relatief kleine afstanden (zie bijlage VII, on-
het Bkl zijn vastgesteld, mag afwijken van deze grenswaarde.
afstand houden tot de risicobron binnen het aandachtsgebied;
aanvullende risicocommunicatie;
ven meetpunt tot de begrenzing van de locatie waar de activiteit plaats-
Groepsrisico, aandachtsgebieden en voorschriftengebieden
overleg met (advies vragen aan) de regionale brandweer;
vindt. Onder bepaalde voorwaarden gelden de afstanden in plaats daar-
Het werken met aandachtsgebieden voor externe veiligheidsrisico’s is een
beperken van personendichtheden in de omgeving van de risicobron;
van tot beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en be-
nieuwe benadering van het groepsrisico onder de Omgevingswet. Het
toegankelijk gebied voor de hulpdiensten (brandweer, ambulance en
perkt kwetsbare en kwetsbare locaties in de omgeving. Het kan dan bij-
groepsrisico (GR) gaat over de kans per jaar dat tien of meer personen
voorbeeld gaan om de gevel van het gebouw of een andere begrenzing.
overlijden als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval binnen een
Deze begrenzingen staan in het Bkl (artikel 5.9). In het Bkl zijn afstanden
aandachtsgebied (artikel 5.15, lid 1 Bkl). Aandachtsgebieden zijn gebie-
vastgelegd voor zowel vergunningplichtige als niet-vergunningplichtige ac-
den die zichtbaar maken waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende
vlucht- en schuilmogelijkheden;
tiviteiten (bijlage VII, onder B tot en met D). Voor activiteiten in bijlage VII,
maatregelen, onvoldoende beschermd kunnen zijn tegen de gevolgen van
omgevingsmaatregelen;
onder E, moet de afstand voor het plaatsgebonden risico worden bere-
ongevallen met gevaarlijke stoffen. Dit betekent dat binnen dat gebied le-
aanvullende bouwmaatregelen in een voorschriftengebied.
kend. Deze afstanden gelden vanaf het bij de activiteit in bijlage VII aan-
vensbedreigende gevaren voor personen in gebouwen kunnen optreden,
gegeven meetpunt(en) tot beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwets-
zelfs als de kans daarop klein is. Aandachtsgebieden worden vastgelegd
Beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en locaties
bare gebouwen en locaties in de omgeving. Dezelfde begrenzingen zijn
in het ‘Register Externe Veiligheidsrisico’s’ en zijn digitaal raadpleegbaar.
zijn wel toelaatbaar als de genoemde maatregelen zijn genomen. Dit
der A, bij het Bkl). De afstanden gelden vanaf het bij de activiteit aangege-
van toepassing in deze gevallen (artikel 5.9 Bkl).
politie);
mogelijkheden voor rampbestrijding (bestrijdbaarheid en bluswatervoorzieningen);
wordt geregeld met voorschriftengebieden. Een gemeente kan binnen een Er is een onderscheid tussen drie soorten gevaren: warmtestraling
aandachtsgebied voorschriftengebieden aan te wijzen. Een voorschriften-
Plaatsgebonden risico
(brand), overdruk (explosie) en concentratie giftige stoffen in de lucht (gif-
gebied kan een deel van of het gehele aandachtsgebied zijn. De ge-
De risico’s voor de omgevingsveiligheid komen tot uitdrukking via het
wolk). Hierdoor zijn er ook drie typen aandachtsgebieden (artikel 5.12 Bkl):
meente wijst in dat geval een locatie binnen een (brand- of explosie)aan-
plaatsgebonden risico en het groepsrisico.
1. brandaandachtsgebied;
dachtsgebied als (brand- of explosie)voorschriftengebied aan in het omge-
2. explosieaandachtsgebied;
vingsplan. In dit deel van het aandachtsgebied gelden dan aanvullende
3. gifwolkaandachtsgebied.
bouweisen voor nieuwbouw en vervangende nieuwbouw van beperkt
Het plaatsgebonden risico (PR) is de kans per jaar dat één persoon overlijdt door een ongeluk met een gevaarlijke stof. In theorie zou deze per-
kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen. Deze aanvullende
soon zich onafgebroken en onbeschermd op één bepaalde plaats moeten
Binnen deze aandachtsgebieden moet de gemeente in het omgevingsplan
bouweisen staan in de artikelen 4.90 tot en met 4.96 van paragraaf 4.2.14
bevinden. Gemeenten moeten in hun omgevingsplan een grenswaarde,
rekening houden met het groepsrisico. Dit wordt bereikt door in het aan-
van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Ze hebben tot doel om
ook wel een basisbeschermingsniveau genoemd, voor het plaatsgebon-
dachtsgebied geen beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare ge-
mensen in een gebouw beter te beschermen tegen de effecten van een
den risico in acht nemen. Dit geldt met name voor zeer kwetsbare gebou-
bouwen en beperkt kwetsbare en kwetsbare locaties toe te staan. De ge-
brand of explosie.
wen en kwetsbare gebouwen en locaties. De waarden voor het plaatsge-
meenteraad heeft enige afwegingsruimte bij nieuwe ruimtelijke ontwikke-
bonden risico worden ruimtelijk vertaald naar afstanden tot gebouwen en
lingen binnen een aandachtsgebied, op voorwaarde dat het gaat om een
Hierdoor vergroot de gemeente de zelfredzaamheid van mensen, waarbij
locaties. De plaatsgebonden risico's worden op kaarten weergegeven met
locatie buiten de afstand waar de grenswaarde voor het plaatsgebonden
zelfredzaamheid verwijst naar het vermogen om zichzelf te onttrekken aan
zogeheten risicocontouren. Gebouwen en locaties die als (zeer) kwets-
risico van toepassing is.
een dreigend gevaar zonder daadwerkelijke hulp van hulpverleningsdien-
baar worden beschouwd, mogen niet binnen de PR-10-6-contour van een
sten. Het zelfredzame vermogen van individuen is een cruciale factor om
activiteit vallen. Het respecteren van de grenswaarde voor het plaatsge-
Het bevoegd gezag kan verschillende maatregelen nemen om mensen
bonden risico betekent dat de gemeente alleen onder voorwaarden die in
binnen de aandachtsgebieden te beschermen. Deze maatregelen omvat-
grote calamiteiten bij een incident te voorkomen.
ten onder andere:
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
28
5.5.2
Onderzoek
Er is een quickscan omgevingsveiligheid uitgevoerd om de impact van het planvoornemen op de fysieke leefomgeving te beoordelen en vice versa. Volgens bijlage VI van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) wordt een gebouw met een onderwijsfunctie voor basisonderwijs ingedeeld in de categorie ‘zeer kwetsbaar’. Aangezien het gaat om de ontwikkeling van een schoolgebouw ten behoeve van basisonderwijs, wordt dit beschouwd als een zeer kwetsbaar object. Daarom is het noodzakelijk om de externe veiligheidsrisico's te onderzoeken en na te gaan of het projectgebied in een brand-, explosie- of gifwolkaandachtsgebied ligt. Met het planvoornemen is dus geen sprake van de realisatie van een risicovolle activiteit. De locatie van risicovolle activiteiten met gevaarlijke stoffen, zoals bedrijven, transportroutes, buisleidingen en windturbines, is vastgesteld aan de hand van kaarten uit de 'Atlas Leefomgeving'. In figuur 5.2 worden de risicobronnen in de omgeving van het projectgebied geïllustreerd. Risicovolle activiteiten met gevaarlijke stoffen bij bedrijven De dichtstbijzijnde risicovolle activiteit met gevaarlijke stoffen bevindt zich ongeveer 1,2 kilometer ten zuidoosten van de grens van het projectgebied. Het betreffen particuliere propaangastanks. Het projectgebied, waar het kwetsbare object wordt ontwikkeld, bevindt zich buiten het brand- en explosieaandachtsgebied.
Vanwege de aanzienlijke afstand tussen het projectgebied en de risicovolle activiteit, is er geen gevaar. Andere risicovolle activiteiten op ruime afstand van het projectgebied vormen evenmin een belemmering voor het project. Het opstellen van een verantwoording van het groepsrisico ten aanzien van deze risicovolle activiteiten kan daarom redelijkerwijs achterwege blijven. Figuur 5.2 Uitsnede risicokaart (projectgebied met rode cirkel aangegeven) (bron: Atlas Leefomgeving)
Risicovolle transportroutes Het projectgebied is gelegen binnen de bebouwde kom van de kern Gendt. In de directe omgeving van het projectgebied zijn geen risicovolle
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
29
transportroutes gelegen, waarlangs gevaarlijke stoffen worden getranspor-
kelijk. De wetgever heeft aangegeven dat er rekening moet worden ge-
teerd. Op een afstand van circa 1,3 kilometer ten zuiden, zuidwesten en
houden met de risico’s van het voordoen van branden, rampen en crisis.
Zo adviseert het Rijk aan het bevoegd gezag om bij het toelaten van ge-
zuidoosten is de rivier de Waal gelegen. De projectlocatie valt echter ver
Conform onderdeel van het Bkl artikel 5.2 moet in een omgevingsplan re-
voelige gebouwen, zoals woningen, bij bovengrondse hoogspanningsver-
buiten het brand-, explosie- en gifwolkaandachtsgebied van deze risico-
kening gehouden worden met het belang van bestrijdbaarheid, zelfred-
bindingen rekening te houden met de magneetvelden 2. De magneetvelden
volle transportroute. Het opstellen van een verantwoording van het
zaamheid en geneeskundige hulpverlening. Hiervoor is advies gevraagd
zijn mogelijk van invloed op de gezondheid van omwonenden.
groepsrisico ten aanzien van deze weg kan daarom redelijkerwijs achter-
bij de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM). Het
wege blijven.
omgevingsadvies van de VGGM is in de bijlagen opgenomen.
Voor de regeling omtrent buisleidingen wordt verwezen naar paragraaf 5.5 ‘Omgevingsveiligheid’.
Risicovolle buisleidingen
Uiteraard wordt bij het planvoornemen rekening gehouden met de locatie
Ten zuidwesten van het projectgebied, op een afstand van circa 1,3 kilo-
van de bebouwing, zodat in het geval van een calamiteit er adequate
5.6.2
meter, bevindt zich een buisleiding. Door deze leiding wordt aardgas ge-
vluchtmogelijkheden zijn. Leerlingen, docenten, bezoekers, etc. van het
Aan de hand van de ‘Netkaart’ van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
transporteerd. Voor buisleidingen met gevaarlijke stoffen geldt een belem-
IKC in Gendt worden bovendien gewaarschuwd via waarschuwings- en
en Milieu (RIVM) kan achterhaald worden of het projectgebied zich bevindt
meringsgebied van 5 meter vanaf het hart van de leiding. Binnen dit be-
alarmeringssystemen (WAS) en NL-Alert. De te realiseren nieuwbouw be-
in een magneetveldzone van een of meerdere hoogspanningslijnen 3. Uit
lemmeringsgebied zijn geen gebouwen toegestaan. Dit bouwverbod is
schikt over ventilatievoorzieningen die eenvoudig (centraal) kunnen wor-
deze kaart volgt dat er in het projectgebied geen planologisch relevante
noodzakelijk ter bescherming en het onderhoud van de buisleiding. Aan-
den uitgeschakeld en/of afgesloten. Ramen en deuren kunnen worden ge-
kabels en leidingen aanwezig zijn die bescherming behoeven. De dichtst-
gezien het projectgebied zich niet binnen het invloedsgebied van de risico-
sloten, en aanwezigen hebben voldoende ruimte om in het gebouw te
bijzijnde 150 kV hoogspanningslijn bevindt zich op een afstand van onge-
volle buisleiding bevindt, is het opstellen van een verantwoording van het
schuilen totdat het gevaar is geweken. Het projectgebied is tevens goed
veer 2,6 kilometer van het projectgebied (zie figuur 5.4). Uit de Netkaart
groepsrisico met betrekking tot buisleidingen niet relevant. Er zijn geen be-
bereikbaar voor hulpdiensten.
volgt dat ten aanzien van deze hoogspanningslijn kan worden uitgegaan van een magneetveldzone van 55 meter aan weerszijden van de hoog-
lemmeringen. 5.5.3
Conclusie
Windturbines
Vanuit het milieuaspect omgevingsveiligheid is er sprake van een even-
In de omgeving van het projectgebied zijn geen windturbines, die zijn aan-
wichtige toedeling van functies aan locaties.
gewezen als milieubelastende activiteit, gelegen. Het opstellen van een verantwoording van het groepsrisico met betrekking tot windturbines is derhalve niet nodig. Er zijn geen belemmeringen voor het planvoornemen. Verantwoording groepsrisico Aangezien risicovolle activiteiten met gevaarlijke stoffen bij bedrijven, transportroutes, en buisleidingen buiten het projectgebied vallen, is een beperkte of uitgebreide verantwoording van het groepsrisico niet noodza-
2 3
Onderzoek
spanningslijn. Het projectgebied valt ver buiten deze magneetveldzone. 5.6.3
Conclusie
Vanuit het milieuaspect kabels en leidingen is er sprake van een even-
5.6
Kabels en leidingen
5.6.1
Toetsingskader
wichtige toedeling van functies aan locaties.
Ondergrondse kabels en leidingen zijn belangrijk voor het transport van
5.7
Elektromagnetische straling
data, elektriciteit en stoffen zoals gas en water. Niettemin kunnen som-
De Omgevingswet staat voor een goede balans tussen het benutten en
mige ondergrondse leidingen en bovengrondse hoogspanningslijnen een
beschermen van de fysieke leefomgeving.
potentieel risico vormen voor de omgeving. De Omgevingswet bevat daarom specifieke regels en instrumenten om dergelijke risico's te voorkomen en te beperken.
https://iplo.nl/thema/praktijksituaties/hoogspanningsverbinding/toelaten/toelaten-gevoelige-gebouwen/ https://www.rivm.nl/hoogspanningslijnen/netkaart
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
30
5.7.1
Toetsingskader
Eenvoudiger gezegd: een wisselstroom-magneetveld gaat 50 keer per se-
het aantal gevoelige bestemmingen in de magneetveldzone, als naar an-
conde aan/uit, een gelijkstroom-magneetveld staat constant aan.
dere ruimtelijke aspecten.
lingsbronnen, zoals de zon en anderzijds door kunstmatige, door de mens
Voorzorgsbeleid magneetvelden
AC-magneetvelden (wisselstroom)
gemaakte bronnen. Magnetische velden ontstaan bij het transport en het
Door de minister voor Klimaat en Energie is (samen met de toenmalig mi-
In Nederland wordt voor de blootstelling aan magnetische velden bij wis-
gebruik van elektriciteit/stroom. Voorbeelden van voorzieningen die zor-
nister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening en in afstemming
selstroom (AC) van 50 hertz de adviesgrenswaarde van 100 micro-tesla
gen voor elektromagnetische velden zijn antennes, hoogspanningslijnen,
met de staatssecretaris voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport) op 21
gehanteerd6. Deze adviesgrenswaarde is gebaseerd op de aanbeveling
mobiele telefoons en elektrische apparaten. De kracht van het elektromag-
april 2023 een herijkt voorzorgsbeleid aan gemeenten, provincies en net-
van de Europese Unie, waarin een referentieniveau van 100 microtesla
netische veld kan per voorziening verschillen. In het kader van de planolo-
beheerders gezonden inzake de gezondheidsrisico’s van magneetvelden 4.
voor bescherming van de bevolking is vastgelegd. Deze waarde wordt in
gie zijn met name antennes en hoogspanningslijnen van belang, aange-
Dit advies komt in de plaats van het eerdere advies van de staatssecreta-
Nederland volgens het RIVM op voor het publiek toegankelijke plaatsen
zien dit vaste objecten zijn.
ris van VROM uit 2005 over hoogspanningsverbindingen vlakbij gevoelige
nabij het hoogspanningsnet nergens overschreden, ook niet in de buurt
Elektromagnetische velden Straling komt overal om ons heen voor. Enerzijds door natuurlijke stra-
bestemmingen in verband met gezondheidsrisico's. De kern van het her-
van ondergrondse hoogspanningsverbindingen of hoogspanningsstations.
In het kader van gezondheid en milieu is het bij nieuwe ontwikkelingen,
ijkte voorzorgbeleid voor magneetvelden is dat met de netbeheerders is
De kern van het voorzorgsbeleid is dat nieuwe situaties waarbij kinderen
waar sprake is van gevoelige gebouwen zoals woningen, scholen en kin-
afgesproken dat deze bronmaatregelen gaan treffen om de sterkte en
langdurig worden blootgesteld aan magneetvelden van bovengrondse
deropvang, van belang dat er rekening wordt gehouden met magneetvel-
grootte van magneetvelden zo veel mogelijk te beperken. Het beleidsad-
hoogspanningslijnen met een jaargemiddelde hoger dan 0,4 microtesla
den. Dergelijke projecten moeten buiten een magneetveldzone komen te
vies is erop gericht om zoveel als redelijkerwijs mogelijk te voorkomen dat
zoveel als redelijkerwijs mogelijk is, vermeden moeten worden. Dit komt er
liggen. De sterkte van elektromagnetische velden is het grootst dichtbij de
mensen langdurig worden blootgesteld aan magneetvelden die afkomstig
op neer dat het advies is om bij nieuwe situaties gevoelige gebouwen (wo-
bron en neemt af als de afstand tot de bron groter wordt.
zijn van elektriciteitsinfrastructuur en die gemiddeld over een jaar sterker
ningen, scholen, crèches en kinderopvangplaatsen) zo veel als redelijker-
zijn dan 0,4 microtesla5. De waarde van 0,4 microtesla geldt als gemid-
wijs mogelijk buiten de magneetveldzone van 0,4 microtesla te plaatsen.
Verschillende soorten magneetvelden
delde voor een heel jaar. Tijdens dat jaar kan de veldsterkte regelmatig
Elektriciteit kan met twee verschillende technieken door een kabel worden
boven en onder de waarde van 0,4 microtesla komen. Het is een waarde
DC-magneetvelden (gelijkstroom)
getransporteerd: met wisselstroom of met gelijkstroom. Wisselstroom
uit voorzorg, die alleen van toepassing is bij bovengrondse hoogspan-
De Nederlandse Rijksoverheid gaat voor magneetvelden bij gelijkstroom
wordt gebruikt om elektriciteit over relatief korte afstanden te verplaatsen.
ningslijnen.
(DC) verbindingen uit van een referentiewaarde van 0,4 microtesla zoals
Gelijkstroom wordt gebruikt om elektriciteit over langere afstanden te verplaatsen.
vastgelegd in de eerdergenoemde Europese aanbeveling. De blootstelDaarnaast wordt in het advies geadviseerd om bij een ligging nabij een
lingslimiet van 0,4 microtesla voor DC-magneetvelden is vele malen hoger
bovengrondse hoogspanningslijnen een magneetveldzone te berekenen.
dan de blootstellingslimiet voor AC-magneetvelden. Wetenschappelijk on-
Wisselstroom en gelijkstroom veroorzaken verschillende soorten magneet-
Op basis van deze berekening kan worden bekeken hoeveel gevoelige
derzoek laat geen verband zien tussen blootstelling aan DC-magneetvel-
velden. Een wisselstroom-magneetveld heeft een frequentie van 50 hertz.
bestemmingen in de magneetveldzone liggen. Het bevoegd gezag ruimte-
den en gezondheidsrisico’s. Daarom is er, in tegenstelling tot AC-mag-
Een gelijkstroom-magneetveld is statisch, met een frequentie van 0 hertz.
lijke ordening wordt opgeroepen om een integrale ruimtelijke afweging te
neetvelden, geen voorzorgbeleid vanuit de Nederlandse rijksoverheid voor
maken, waarbij zowel gekeken wordt naar een mogelijke beperking van
blootstelling aan DC-magneetvelden en is nader onderzoek niet nodig.
4 5 6
https://www.kennisplatform.nl/verschil-tussen-limiet-100-microtesla-grens-0-4-microtesla/ https://www.infomil.nl/publish/pages/86406/beleidsadvies_vrom_2005_1.pdf https://www.kennisplatform.nl/verschil-tussen-limiet-100-microtesla-grens-0-4-microtesla/
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
31
5.7.2
Onderzoek
In paragraaf 5.6 'Kabels en leidingen' staat vermeld dat uit een quickscan
Herhaald voorkomende trillingen (kortdurende trillingen die periodiek
regels stellen over trilling door milieubelastende activiteiten in het omge-
voorkomen, door bijvoorbeeld treinverkeer)
vingsplan. Hiervoor gelden de instructieregels over (continue en herhaald
is gebleken dat het projectgebied zich niet binnen de 0,4 microtesla mag-
Bronnen van trillingen zijn verkeer over de weg of het spoor, machines in
voorkomende) trillingen door activiteiten op trilling gevoelige gebouwen in
neetveldzone van een of meerdere hoogspanningslijnen bevindt. De
de industrie en bouw- en sloopactiviteiten. Deze bronnen veroorzaken een
het Bkl (paragraaf 5.1.4.4).
dichtstbijzijnde hoogspanningslijn ligt op een afstand van 2,6 kilometer.
trilling die voelbaar is in gebouwen. Dit gebeurt bijvoorbeeld via de vloer
Hierdoor blijft de blootstelling aan magnetische velden ruim onder de vast-
en de wanden. Trillingen kunnen op grote afstand hinder of schade ople-
De instructieregels voor trillingen door activiteiten gelden voor:
gestelde referentieniveauwaarden van 100 microtesla of 0,4 microtesla.
veren.
De conclusie uit dit onderzoek is dat er geen sprake is van een overschrij-
het op een locatie toelaten van een activiteit en het aanpassen daarvan;
ding van de referentieniveauwaarden, wat betekent dat er geen aanleiding
In beginsel moet binnen een afstand van 100 meter van een treinspoor het
is voor verdere, diepgaandere onderzoeken naar mogelijke gezondheids-
risico op trillinghinder worden beoordeeld. In sommige gevallen is het no-
effecten.
dig om het onderzoeksgebied uit te breiden tot 250 meter aan weerszijden
het op een locatie toelaten van een trilling gevoelig gebouw en het aanpassen daarvan;
een combinatie van beide.
van het spoor. Hiervan is bijvoorbeeld sprake wanneer er reeds klachten 5.7.3
Conclusie
Vanuit het milieuaspect elektromagnetische straling is er sprake van een
door trillinghinder van het spoor op een grotere afstand dan 100 meter be-
Het gaat hierbij om activiteiten die trillingen veroorzaken in een trilling ge-
staan7.
voelige ruimte van een trilling gevoelig gebouw in een frequentie van 1 tot
evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
80 Hz. Omgevingsvisie
5.8
Trilling
5.8.1
Toetsingskader
Trilling kan nadelige gevolgen hebben voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Het kan effect hebben op het welzijn of schade aan gebouwen veroorzaken. De Omgevingswet beschermt daarom (delen van) gebouwen en de mensen die daarin verblijven tegen trillingen van activiteiten. De aanwijzing van trilling gevoelige gebouwen staat in artikel 5.80 Bkl. Hieronder vallen gebouwen met een woonfunctie, onderwijsfunctie, gezondheidszorgfunctie, bijeenkomstfunctie voor kinderopvang met bedgebied en de bijbehorende nevengebruiksfuncties.
Provincies en gemeenten kunnen langetermijndoelen, ambities en beleids-
Er zijn ook activiteiten die uitgezonderd zijn van de instructieregels:
keuzes voor trillingen vastleggen in een omgevingsvisie. De omgevingsvi-
sie geeft een beschrijving van hoe het onderwerp trillingen doorwerkt in
trilling gevoelige gebouwen op een industrieterrein waarvoor een geluidproductieplafond is ingesteld (artikel 5.79, lid 2, onder a, Bkl);
bijvoorbeeld plannen voor een woningbouwproject. Trillingen spelen over
de activiteit wonen;
het algemeen geen prominente rol in een omgevingsvisie. Dat is wel het
verkeer op wegen, vaarwegen en spoorwegen.
geval wanneer in het projectgebied van de omgevingsvisie een spoor aan-
In het omgevingsplan leggen gemeenten vast welke trillingen door een ac-
wezig is of wordt aangelegd. De omgevingsvisie is dan een geschikt in-
tiviteit in trilling gevoelige ruimten van trilling gevoelige gebouwen aan-
strument om vast te leggen dat bij nieuwbouw vroegtijdig rekening wordt
vaardbaar zijn (artikel 5.83 Bkl). Bij verlening van een omgevingsvergun-
gehouden met hinder door spoortrillingen.
ning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit moet hier aan worden voldaan. Hierbij vindt een afweging plaats tussen het beschermen van de
Er zijn verschillende soorten trillingen met verschillende bronnen. De Omgevingswet maakt bij de instructieregels over trillinghinder door activiteiten onderscheid tussen:
Continue trillingen (trillingen die gedurende een lange tijd aanwezig zijn, door bijvoorbeeld machines of druk wegverkeer)
7
In de omgevingsvisie van de gemeente Lingewaard wordt het thema tril-
fysieke leefomgeving en het benutten van een locatie. Daarbij houdt de
ling niet specifiek behandeld.
gemeente rekening met alle betrokken belangen.
Omgevingsplan
Trillingen zijn aanvaardbaar als de standaardwaarden voor continue en
Het aspect trilling is vooral een lokaal probleem. Gemeenten mogen zelf
herhaald voorkomende trillingen (zie tabel 5.8 en 5.9) uit de artikelen 5.87
https://iplo.nl/thema/trillingen/trillingen-instrumenten/omgevingsplan/nieuwbouw-langs-spoor/
Ruimtelijke motivering ontwikkeling IKC De Vonkenmorgen, Schoolstraat 1 te Gendt
32
en 5.87a van het Bkl worden overgenomen (conform artikel 5.86 Bkl). Vol-
In het ‘Omgevingsplan gemeente Lingewaard’ is het aspect trillingen in ar-
5.9
Natuur en landschap
gens artikel 5.87 Bkl dienen continue trillingen in eerste instantie te vol-
tikel 22.83 tot en met 22.89 van paragraaf 22.3.5 vermeld. Ook is in artikel
5.9.1
Toetsingskader
doen aan de in het omgevingsplan opgenomen waarden voor die trillin-
22.18 de specifieke zorgplicht benoemd voor het gebruik van bouwwerken
Met ingang van 1 januari 2024 is de Wet natuurbescherming opgegaan in
gen, bedoeld onder A1. Indien hieraan wordt voldaan, is er sprake van
om overlast of hinder door trilling te voorkomen.
de Omgevingswet. Binnen het Bkl zijn diverse regels opgenomen ter bescherming van de natuur. Deze regels komen grotendeels overeen met de
een acceptabele situatie. Wanneer niet wordt voldaan aan deze waarden, 5.8.2
nomen waarden onder A2 en A3. Hetzelfde geldt voor artikel 5.87a Bkl
Het planvoornemen maakt een trilling gevoelig gebouw mogelijk, namelijk
voorschriften voor de bescherming van aangewezen Natura 2000-gebie-
over de standaardwaarden voor herhaald voorkomende trillingen.
een IKC met een onderwijsfunctie. Het is van belang dat leerlingen, do-
den, regels ter bescherming van plant- en diersoorten (waaronder vogels)
centen en andere bezoekers van het gebouw geen hinder ervaren van tril-
en voorschriften met betrekking tot de bescherming van houtopstanden.
Tabel 5.8 Standaardwaarden voor toelaatbare continue trillingen in trilling gevoelige ruimten (artikel 5.87 Bkl)