RV Jeugdgemeenteraad voorstel Energieopwek en- verbruik Jeugdgemeenteraad 2023-2024 .pdf

Raadsvoorstel Zaaknummer Datum raadsvergadering Portefeuillehouder

178264 27 juni 2024 J.D. Kramer/M.H. Treep

Onderwerp

Aanbevelingen verbeteren kennis over energieopwek en verbruik op basisscholen in Leusden

Voorstel 1. De raad spreekt uit de aanbevelingen van de jeugdgemeenteraad over energieopwek en -verbruik te betrekken in het energiebeleid; 2. Verzoekt het college van B&W die aanbevelingen mee te nemen in de voorbereiding en uitvoering van het beleid; 3. In het bijzonder de aanbevelingen: a. Zichtbaar maken energie op school: scherm ophangen in de hal van de school zodat gezien kan worden hoeveel energie er wordt opgewekt en verbruikt; b. Kinderen lesgeven in energiebesparing met als onderdelen: i. thuis onderzoeken hoeveel energie er verbruikt wordt en bespaard kan worden; ii. op school leren hoe de school energie bespaart en onderzoeken waar de school nog kan besparen; c. Extra inspanningen leveren m.b.t. afvalscheiding, waaronder lesgeven op scholen.

Aanleiding De 9de jeugdgemeenteraad van Leusden is op 4 december 2023 geïnstalleerd. Jeugdgemeenteraadsleden zijn kinderen uit groep 7 en 8 van basisscholen uit gemeente Leusden. De werkgroep jeugdgemeenteraad, ondersteund door de griffie, streeft ernaar alle scholen in Leusden te laten deelnemen. Elk jaar wordt een thema gekozen. Voor dit schooljaar 2023-2024 was dat energie. In Nederland

en ook in de gemeente Leusden wordt veel gepraat over het gebruik van fossiele brandstoffen, energiebesparing en duurzame energie. Dit gebeurt eigenlijk altijd door volwassenen, maar wat vinden de kinderen ervan? Het gaat tenslotte over hun toekomst. In een workshop tijdens de jeugdraadsvergadering van 22 januari hebben de jeugdgemeenteraad en kinderburgemeester, onder leiding van De Groene Belevenis, de kans gekregen om na te denken wat zij belangrijk vinden als het gaat over energie, welke tips en vragen zij de gemeente mee zouden willen geven en wat ze zelf kunnen doen:  Wat vind je belangrijk, maar moet door de gemeente of andere volwassenen gedaan worden. Wat zou je de gemeente hierover willen vragen?  Wat kan je zelf doen, thuis en op school, en kan je hier in je klas een plan voor maken. Tijdens de workshop is een introductie gegeven op het thema energie:  Wat is energie  Waarvoor gebruiken we allemaal energie  Waar komt deze energie vandaan  Wat is duurzame energie

Zaaknummer 178264

De jeugdraad haalde in deze workshop informatie op bij verschillende partijen zoals:  Een energiegids  Een gemeente ambtenaar die zich bezighoudt met de energietransitie  Makers van de energieplacemat  Beheerder van een energiezuinige school  Fiets om energie mee op te wekken De jeugdgemeenteraadsleden kregen in groepjes een thuisopdracht mee met de volgende thema’s:  Kinderen als energiegids. Deze groep maakt een voorstel hoe de Leusdense kinderen en hun familie thuis meer energie kunnen besparen, als voorbereiding brengen ze een bezoek aan het energie-zuinig-huis of doen een energiespeurtocht door hun eigen huis.  Energie besparen op school. Dit groepje gaat met hulp van een energiegids metingen doen aan het energiegebruik van apparaten op de eigen school en een plan maken hoe ze met hun klas en als school energie kunnen besparen.  De stem van kinderen. Deze groep gaat op gesprek bij een gemeenteambtenaar die zich bezig houdt met de energietransitie. Ze presenteren wat zij en hun klasgenoten belangrijk vinden bij duurzame energie in Leusden en wat ze de gemeenteraad hiervoor willen vragen. Tijdens de jeugdraadsvergadering van 15 april hebben de jeugdgemeenteraadsleden de onderzoeksresultaten van de thuisopdrachten gepresenteerd. Hieruit zijn 12 onderzoeksvoorstellen gefilterd die kinderen belangrijk vinden: 1.

Meer kinderen lesgeven over energiebesparing en thuis onderzoek laten doen b.v. met Junior Energiecoach. Door “Bespaar energie én geld met het spel Junior Energiecoach” meer bekendheid te geven. 2. Praktische hulpmiddelen aan alle kinderen uit te delen b.v. een douchetimer, een spaarkop of tochtstrips. 3. Subsidie geven voor het isoleren van woningen. 4. Op school kinderen en leerkrachten meer inzicht geven wat daar al gebeurd om energie te besparen. En dat b.v. het hele dak al vol ligt met zonnepanelen. 5. Laten onderzoeken wat er mis gaat met het klimaatsysteem of de instellingen daarvan, waardoor het te warm wordt en dan weer ramen open gezet moeten worden. Of omdat de luchtkwaliteit te slecht is. 6. Meters ophangen bij verschillende apparaten om te laten zien hoeveel stroom ze verbruiken, waardoor ze eerder uitgezet zullen worden als ze niet in gebruik zijn. 7. Bij aanschaf van nieuwe apparatuur erop letten dat ze uitgezet kunnen worden zonder alle instellingen kwijt te raken. 8. Scherm ophangen in de hal van de school waarop je kunt zien hoeveel energie opgewekt en hoeveel er verbruikt wordt. Dan ga je er meer rekening mee houden. En daar les over geven. 9. De gemeente is al goed op weg met de routekaart naar een energie neutraal Leusden. Wel mogen er meer zonnepanelen bij. 10. Ov en vegetarisch voedsel goedkoper maken. 11.

Afval scheiden wordt al gestimuleerd, maar er moet meer inspanning gedaan worden om dat nog meer en beter te laten doen. 12. Zonnepanelen op de sporthal plaatsen en bij verbouw of nieuwbouw isoleren en zonnepanelen verplicht stillen. Met de kennis over debatteren uit de debattraining in de jeugdraadsvergadering van 11 maart heeft de jeugdgemeenteraad op 3 juni gedebatteerd over welke van de onderzoeksresultaten zij het belangrijkste vinden. Hier zijn de 4 aanbevelingen uit voortgekomen die in dit raadsvoorstel aan u voorliggen.

Doel / Effect Het doel van de jeugdgemeenteraad is om politiek voor kinderen tastbaar te maken, door een vraagstuk dat hen aangaat op te pakken en via debat en stemming tot een politiek besluit te maken. Daarnaast doen zij met de werkgroep jeugdgemeenteraad en kinderburgemeester mee aan

Zaaknummer 178264

maatschappelijke projecten zoals de Gouden Grijper. Door in hun klas en omgeving hun kennis en enthousiasme te delen geven zij politiek bewustzijn en het democratisch principe door.

Argumenten, Tegenargumenten / alternatieve scenario’s De kinderen hebben zelf ervaren en wat er gebeurde bij hun thuis, op school en in de gemeente toen zij in het kader van de jeugdgemeenteraad opdrachten m.b.t. energieverbruik uitvoerden. Daarmee hebben zij ontdekt wat zij zelf anders kunnen doen. En hun motivatie voor het onderwerp gekregen om dit ook door te geven aan andere leerlingen en mensen in hun leefomgeving.

Aanpak en uitvoering Over de uitvoering zijn enkele ideeën gewisseld die wij graag meegeven De energie-installatie in de scholen wordt onderhouden door verschillende partijen. Aanbeveling 3a kan op twee manieren: - Met een digitaal scherm dat op een centrale plek in de school wordt opgehangen en voor iedereen zichtbaar is; - Met een link naar de informatie die dan op het digibord in de eigen klas getoond kan worden waardoor het ook tijdens de les makkelijker inzetbaar is. Lespakketten worden door verschillende instanties aangeboden waaronder de Groene Belevenis. Lessen over energie en afval dienen wellicht aangepast of nieuw ontwikkeld te worden zoals bedoeld door de jeugdgemeenteraad in beslispunt 3b en 3 c. Deze lessen zouden, op verzoek van de jeugdgemeenteraad, dan kosteloos aan de scholen aangeboden moeten worden.

Werkgroep Jeugdgemeenteraad: Wim van Hell Melanie Voskuilen-Kroeze Tom Kuipers John Heijmeskamp Fatma Eryilmaz

I. Schutte - van der Schans Griffier

Zaaknummer 178264

W. van Hell voorzitter jeugdgemeenteraad

Raadsbesluit De raad van de gemeente Leusden: Besluit op basis van het voorstel van de jeugdgemeenteraad, nummer: 178264. b e s l u i t: 1. De raad spreekt uit de aanbevelingen van de jeugdgemeenteraad over energieopwek en -verbruik te betrekken in het energiebeleid; 2. Verzoekt het college van B&W die aanbevelingen mee te nemen in de voorbereiding en uitvoering van het beleid; 3. In het bijzonder de aanbevelingen: a. Zichtbaar maken energie op school: scherm ophangen in de hal van de school zodat gezien kan worden hoeveel energie er wordt opgewekt en verbruikt; b. Kinderen lesgeven in energiebesparing met als onderdelen: i. thuis onderzoeken hoeveel energie er verbruikt wordt en bespaard kan worden; ii. op school leren hoe de school energie bespaart en onderzoeken waar de school nog kan besparen; c. Extra inspanningen leveren m.b.t. afvalscheiding, waaronder lesgeven op scholen.

Besloten in de openbare raadsvergadering van 27 juni 2024

I. Schutte - van der Schans griffier

Zaaknummer 178264

G.J. Bouwmeester voorzitter