RV Beleidskader Sociaal Domein Thuis in Leusden mrt 2023-2027.pdf

Raadsvoorstel Zaaknummer Datum raadsvergadering Portefeuillehouder

80091 23 maart 2023 P.J. Kiel

Onderwerp

Beleidskader Sociaal Domein 'Thuis in Leusden, samen bouwen aan nu en later’, maart 2023 - 2027

Voorstel Het college stelt u voor: 1. het beleidskader sociaal domein 'Thuis in Leusden' maart 2023-2027 vast te stellen met daarin de volgende uitgangspunten: a. we werken vanuit een visie op het (samen) leven van inwoners, die aangeeft dat daarvoor een vaste basis, verbindende netwerken, vitaal leven en passende ondersteuning nodig zijn b. we zetten gericht in op de speerpunten rondkomen; wonen en zorg; netwerken; vrijwilligers; leefstijl, sport en bewegen; opvoeden en opgroeien; toekomstbestendige ondersteuning. 2. vanuit de Algemene reserve basisdeel € 56.500 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van het beleidskader Sociaal Domein en de financiële gevolgen van dit voorstel te verwerken in begrotingswijziging 2023-1008 en deze vast te stellen. Aanleiding Verschillende wetten binnen het Sociaal Domein schrijven voor dat er periodiek beleid vastgesteld moet worden door de gemeenteraad. Het huidige beleidskader had een looptijd tot eind 2022. Het jaar 2022 is benut om bij inwoners en maatschappelijk partners op te halen wat zij nodig vinden voor Leusden voor de komende jaren. Op basis daarvan zijn een visie, uitgangspunten en speerpunten uitgewerkt, die de kern vormen van dit beleidskader.

Doel / Effect De raad in staat stellen om de kaders vast te stellen voor het onze inzet binnen het Sociaal Domein voor de komende vier jaar. Met deze inzet werken we met inwoners en maatschappelijk partners aan een sterke samenleving en willen we bijdragen aan de toekomstbestendigheid van zorg en ondersteuning.

Argumenten 1.1 Nieuwe kaderstelling door de gemeenteraad is noodzakelijk Onder andere de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Jeugdwet, de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) en de Wet publieke gezondheid (Wpg) schrijven voor dat er (periodiek) kaders gesteld moeten worden door de gemeenteraad. Het vorige beleidskader Sociaal Domein had een looptijd van juli 2019 - december 2022, waarmee we toe zijn aan een volgend kader. Ook nieuwe landelijke en lokale ontwikkelingen, (nieuwe) opgaven vanuit het Rijk en financiële (on)mogelijkheden vragen om het maken van keuzes

Zaaknummer 80091

Pagina 1

en stellen van prioriteiten. De kaders zijn nodig om beschikbare budgetten gericht in te zetten en een basis te hebben voor (subsidie)afspraken en samenwerking met maatschappelijk partners. 1.2 De keuzes in het beleidskader zijn gebaseerd op input vanuit de samenleving In de periode januari 2022 - september 2022 hebben we input opgehaald bij inwoners en maatschappelijk partners. De GGDrU heeft een beknopte evaluatie uitgevoerd van het vorige beleidskader. Daarvoor zijn inwoners uitgenodigd een digitale vragenlijst in te vullen, waar 530 inwoners op hebben gereageerd. Ook heeft de GGDrU tien interviews gehouden met maatschappelijk partners die betrokken zijn bij de uitvoering van het vorige kader. Beleidsadviseurs zijn in gesprek gegaan met inwoners om hun ervaring te horen met specifieke thema’s binnen het Sociaal Domein. Daarvoor zijn 10 gesprekken gevoerd met in totaal 68 inwoners. Tot slot is een Marktplein georganiseerd voor maatschappelijk partners, om vanuit hun expertise te horen wat zij nodig vinden (binnen het Sociaal Domein) in Leusden voor de komende jaren. Er waren zo’n 70 á 80 vertegenwoordigers aanwezig. Het totaal van deze input vormde de basis van de keuzes (visie en speerpunten) in dit kader.

1.3 De visie en speerpunten richten zich op de korte en lange termijn De speerpunten - zoals rondkomen, vrijwilligers, opvoeden en opgroeien - sluiten aan bij de actualiteit en de huidige situatie in Leusden. We zien ontwikkelingen als inflatie en energiecrisis, kortduriger inzet van vrijwilligers en een grote vraag om jeugdhulp. Daar willen we op korte termijn mee aan de slag. Tegelijkertijd sorteren we met de inzet op deze speerpunten voor op de langere termijn. Om eraan bij te dragen, gezien bijvoorbeeld vergrijzing, dat ondersteuning en zorg beschikbaar blijft, betaalbaar blijft, dat problematiek kan worden voorkomen, dat er bijvoorbeeld ook op langere termijn voldoende vrijwilligers blijven. Met de inzet op deze speerpunten bouwen we aan nu en later. 1.4 We gaan uit van een integrale samenwerking We gaan uit van integraal beleid vanuit alle wetten en opgaven binnen het Sociaal Domein, in één beleidskader. Daarbij leggen we de verbinding met de terreinen veiligheid en wonen, het Ruimtelijk domein en Omgevingsvisie. De inzet vanuit dit beleidskader voor onze inwoners kan daarbij alleen samen met inwoners en met onze maatschappelijk partners. Hun bevlogenheid, expertise en ervaringen maken dat we in Leusden verder kunnen werken aan een sterke samenleving, waarbij inwoners die dat nodig hebben passend worden geholpen. We gaan voor een sterke en integrale samenwerking.

2.1 Voor deze intensivering zijn middelen beschikbaar gesteld. Op de genoemde speerpunten intensiveren we onze inzet voor de duur van vier jaar. De raad heeft hiervoor in 2022 bij het vaststellen van het Coalitie Uitvoeringsprogramma, als onderdeel van de meerjarenbegroting 2023-2026, incidenteel € 490.000 gereserveerd, afkomstig uit incidentele Rijksmiddelen voor Jeugdhulp (2021). Daarnaast wordt voorgesteld een aanvullend budget van € 56.500 beschikbaar te stellen vanuit de Algemene Reserve basisdeel en deze over te hevelen naar de Algemene reserve met aangewezen bestemming. Deze middelen, aangevuld met middelen vanuit een regulier Werkbudget Sociaal Domein, vormen ons ontwikkelbudget voor de komende vier jaar (bijlage in het beleidskader). Voor de bekostiging van de benoemde speerpunten houden we vooralsnog vast aan de budgetten zoals die de komende jaarschijven vanuit het CUP beschikbaar zijn gesteld. Aan

Zaaknummer 80091

Pagina 2

het eind van elk jaar, bij de najaarsnota/jaarrekening, zullen wij zo nodig het budget voor de betreffende jaarschijf aan de hand van de werkelijke uitgevoerde activiteiten en bijbehorende kosten bijstellen en verrekenen met de daarvoor in de Algemene reserve met aangewezen bestemming gereserveerde middelen. Per saldo zullen wij het totale beschikbare budget voor de periode 2023-2026 daarbij niet overschrijden. De financiële gevolgen van dit voorstel worden verwerkt in de begrotingswijziging met nummer 2023-1008. Onze inzet op basis van aangekondigde onderzoeken of visie, is nog onbekend en daarom nog niet financieel vertaald in dit overzicht. Deze inzet zullen we apart aan de raad voorleggen.

Tegenargument / Alternatieve scenario’s Het niet vaststellen van een nieuw beleidskader SD is geen alternatief scenario, gezien de wettelijke verplichting voor een periodiek kader en de opgaven die voor ons liggen. De keuzes in het kader zijn inhoudelijk mede gebaseerd op de input vanuit de samenleving.

Risico’s 1. Personeelstekorten In deze periode van krapte op de arbeidsmarkt is het minder vanzelfsprekend dat gemeente, uitvoerende organisaties en zorgaanbieders over voldoende personeel beschikken. We zijn daarvan afhankelijk voor de uitvoering en voortgang van dit beleidskader en het bieden van ondersteuning en zorg aan onze inwoners. 2. Financiële onzekerheid Onze verantwoordelijkheden moeten we binnen de kaders van het Rijk - waaronder de financiële kaders - invullen, terwijl de Rijksmiddelen vaak onzeker of onvoldoende blijken te zijn. Voor de komende periode zien we onder andere risico’s in de taakstelling die het Rijk via de Hervormingsagenda Jeugd aan gemeenten oplegt, en de herijking van het Gemeentefonds, waarmee we als gemeente het risico kunnen lopen op een tekort als gevolg van dalende Rijksmiddelen. We gaan uit van het reëel begroten van de verwachte kosten. Op basis van deze reële begroting monitoren we nauwkeurig welke (financiële) ontwikkelingen impact zullen hebben op onze begroting, en zullen we in overleg met de raad beleid en/of begroting aanpassen waar dat nodig is.

Plan van aanpak / Tijdsplanning Dit beleidskader is een kader voor vier jaar. Na vaststelling door de gemeenteraad zal een planning opgesteld worden van welke inzet in welk jaar zal plaatsvinden. Hiervoor worden gesprekken gevoerd met de verschillende (uitvoerings)organisaties en maatschappelijk partners.

Zaaknummer 80091

Pagina 3

Communicatie Na vaststelling door de gemeenteraad wordt het beleidskader openbaar en ook gedeeld met onze maatschappelijk partners. Met het beleidskader zetten we richting inwoners en partners in op heldere communicatie. Dit doen we door de zichtbaarheid en bekendheid van mogelijkheden, activiteiten en regelingen in Leusden sterk te verbeteren, zowel richting inwoners als maatschappelijk partners. We willen onze inwoners beter bereiken met voor hen relevante informatie en mogelijkheden. Daarnaast zorgen we voor toegankelijke informatie en zetten we in op bewustwording op de specifieke thema’s uit dit kader.

Bijlagen 1. Concept Beleidskader Sociaal Domein 'Thuis in Leusden' maart 2023-2027 2. Begrotingswijziging 2023-1008 3. Advies Participatieraad 4. Antwoordbrief Participatieraad

Het college van de gemeente Leusden,

G. Brinkman directeur-secretaris (wnd.)

Zaaknummer 80091

A.W.S. Kolkman locoburgemeester

Pagina 4

Raadsbesluit De raad van de gemeente Leusden: Besluit op basis van het voorstel van het college van 31 januari 2023, nummer: 80091 b e s l u i t: 1. Het beleidskader Sociaal Domein 'Thuis in Leusden' maart 2023-2027 vast te stellen met daarin de volgende uitgangspunten; a. we werken vanuit een visie op het (samen) leven van inwoners, die aangeeft dat daarvoor een vaste basis, verbindende netwerken, vitaal leven en passende ondersteuning nodig zijn b. we zetten gericht in op de speerpunten rondkomen; wonen en zorg; netwerken; vrijwilligers; leefstijl, sport en bewegen; opvoeden en opgroeien; toekomstbestendige ondersteuning. 2. Vanuit de Algemene reserve basisdeel € 56.500 beschikbaar te stellen voor de uitvoering van het beleidskader Sociaal Domein en de financiële gevolgen van dit voorstel te verwerken in begrotingswijziging 2023-1008 en deze vast te stellen.

Besloten in de openbare raadsvergadering van 23 maart 2023

I. Schutte - van der Schans griffier

Zaaknummer 80091

G.J. Bouwmeester voorzitter

Pagina 1