Participatie ombuigingsmaatregelen 20240912.pdf

Participatie ombuigingsmaatregelen Gemeenteraad 12 september 2024 16-9-2024

1

Aanleiding ▪ Ravijnjaar 2026 ▪ Voorjaarsdebat 2025

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

2

Financieel Perspectief ▪ Kadernota geeft inzicht in het langjarig financieel perspectief ▪ Maatregelen zijn nodig om het begrotingstekort om te buigen • Voor de periode tot 2030 ca. € 2 miljoen • Rekening houdend met nieuwe investeringen wordt het bedrag hoger 2025 Geprognosticeerd saldo KN 2025

-744

2026

2027

2028

2029

2030

2031

-2.655

-1.989

-1.853

-1.853

-1.853

-1.853

-1.000

-2.000

-2.853

-3.853

Kapitaallasten nieuwe investeringen Prognose begrotingssaldo

-744

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

-2.655

-1.989

-1.853

-1.853

3

Ombuigingsmaatregelen Verhogen van de inkomsten

Bezuinigingen

Inzetten van de algemene reserve

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

4

Wat is er al gedaan? Ambtelijke organisatie heeft de mogelijkheden geïnventariseerd

Autonome taken kan je als gemeente mee stoppen Medebewind heb je als gemeente gewoon uit te voeren Het financieel effect van de mogelijke maatregelen niet doorgerekend (wel een ruwe schatting waar mogelijk)

Er zijn 11 maatregelen om inkomsten te verhogen

Er zijn 40 bezuinigingsmaatregelen benoemd 16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

5

Uitgangspunten van het college Verminderen van concrete ambities (Duidelijke keuzes, geen taakstellingen, geen kaasschaaf)

Geen maatregelen die de inhaalslag voor de basis op orde (deels) teniet doen Doorsnede van de samenleving - laagdrempelig

Maatregelen voorleggen aan gemeenteraad en samenleving

Eenvoudig en overzichtelijk maken (51 mogelijkheden is te veel) Consequenties van keuzes moeten duidelijk zijn

Uitkomsten moeten goed analyseerbaar zijn

Uitkomsten bespreken met gemeenteraad

Keuzes uitwerken, doorrekenen en verwerken in de kadernota 2026 16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

6

Overzicht traject ombuigingen

Inventarisatie maatregelen

16-9-2024

Participatie inwoners (okt 2024)

Uitkomsten bespreken college – raad (nov 2024)

RV ombuigings maatregelen (dec 2024)

Participatie ombuigingsmaatregelen

RB ombuigings maatregelen (januari 2025)

Verwerken RB in kadernota 2026

7

Opzet participatietraject De gemeente verwacht begrotingstekort door minder inkomsten van het Rijk Ze kan daar op verschillende manieren mee omgaan

Nu een representatieve groep inwoners bevragen 16-9-2024

Inkomsten verhogen Bezuinigen

Laagdrempelig een brede groep te bevragen over dwingende keuzes Inzicht te geven in complexiteit afwegingen o.b.v. meerdere criteria Meer betrokkenheid creëren en meetbare feedback verzamelen Inzicht krijgen in voorkeuren en afwegingen

Participatie ombuigingsmaatregelen

8

Inwoners bevragen Inclusief van opzet

• Toegankelijk voor meerdere soorten gebruikers

Geschikt voor meerdere omgevingen en situaties

• Gesprekken, straatinterview, online formulier

Geeft vooraf duidelijk uitleg over de ‘onmogelijke opgave’

• De spel-context helpt de gemeente om afwegingen te begrijpen

Heeft ‘dwingende opzet’, er moeten keuzes gemaakt worden

• Er zijn geen pijnloze oplossingen mogelijk

Geeft gebruikers inzicht in (globale) gevolgen van keuzes

• Helpt om dilemma’s in te zien aan de hand van consequenties

Vergelijkbare uitkomsten 16-9-2024

• Uitkomsten moeten vergelijkbaar en combineerbaar zijn Participatie ombuigingsmaatregelen

9

Mechanisme ▪ Aantal opties terugbrengen (51 is te veel) • Groeperen van maatregelen tot thema’s

▪ Eenvoudige vraagstelling • Welke maatregelen vindt u acceptabel om financieel weer in balans te komen?

▪ De uitvraag in een spelvorm • Bereikt een breder publiek • Aandacht wordt langer vastgehouden

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

10

Globaal idee ▪ Leusden in evenwicht • De begroting is niet in evenwicht • We hebben diverse maatregelen om deze weer in evenwicht te brengen • Sommige maatregelen hebben veel effect, sommige weinig • Alle maatregelen hebben een (maatschappelijke) impact

▪ Legt u genoeg gewicht in de schaal?

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

11

Thema’s (1/2) Thema Omschrijving

Thema korte toelichting

Afval en milieu

We verminderen de voorzieningen voor het schoonhouden van de leefomgeving.

4

Armoedebestrijding

We beperken de ondersteuning voor menden die moeilijk rond komen met hun geld.

15

Betaald parkeren

We gaan parkeergeld vragen voor betalen in de winkelcentra van Leusden.

15

Buitengebied

We schrappen de budgetten voor een vitaal en toekomstbestendig buitengebied

8

Buitenreclame

We verkopen meer reclame-uitingen in de publieke ruimte

4

Cultuur

We verlagen de subsidies voor cultuur

15

Duurzaamheid en energietransitie

We besteden minder middelen aan duurzaamheid en energietransitie

25

Economie

We stoppen met het stimuleren en verder ontwikkelen van de lokale economie

4

Groene omgeving

We verlagen het onderhoud van het openbaar groen en verwijderen een deel van de wandel/fietsbruggen

8

Jeugdzorg

We verminderen de niet-wettelijke taken op de jeugdzorg. Veelal gaat dit om preventie.

15

Milieustraat

We verhogen de kosten op afval weg te brengen bij de milieustraat

4

Overige belastingen verhogen

We verhogen belastingen of voeren deze (opnieuw) in.

15

OZB Verhogen € 100

We verhogen de OZB met gemiddeld € 100 per woning per jaar en met ca. 20% voor niet woningen

85

OZB Verhogen € 50

We verhogen de OZB met gemiddeld € 50 per woning per jaar en met ca. 10% voor niet woningen

45

Speelvoorzieningen

We halen de speelvoorzieningen in de wijken weg.

4

Sport

We verlagen de subsidies voor sport.

15

Wonen

We verminderen onze activiteiten op gebied van wonen

4

Zorg (18+)

We bezuinigen op kosten voor de zorg van volwassenen

8

Zwembad

We sluiten het zwembad miv 2029

35

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

Gewicht

12

Thema’s (2/2)

Alle thema’s zijn onderbouwd met:

Onderliggende maatregelen Toelichting op de maatregel (Maatschappelijke) impact van de maatregel

We hebben 100 kilogram nodig om de balans weer in evenwicht te krijgen

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

13

Praktijktest Beste, De begroting van de gemeente Leusden is vanaf 2026 niet meer in evenwicht. Daarom zijn er maatregelen nodig om deze weer in balans te brengen. Wilt u ons helpen met de keuze over de soort maatregelen die we gaan treffen? We hebben de mogelijke maatregelen samengevat in 19 thema’s. Al deze thema’s hebben een gewicht. Welke gewichten legt u in de schaal om de balans weer in evenwicht te krijgen?

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

14

Planning ▪

10 september

Strategische beraadslagingen college

▪

12 september

Informatieronde gemeenteraad (idee op hoofdlijnen)

▪

26 september

Consultatie gemeentelijke organisatie

▪

14 oktober

Start panelraadpleging

▪

25 oktober

Einde panelraadpleging

▪

15 november

Rapport uitkomsten raadpleging

▪

18 november

Eerste bespreking uitkomsten met portefeuillehouder

▪

19 november

Aanleveren uitkomsten voor bespreking in college (strategische beraadslagingen)

▪

21 november

Uitwisseling met de gemeenteraad over de uitkomsten. Presentatie door bureau.

▪

26 november

Strategische beraadslagingen

▪

3 december

CV + RV aanleveren college voor vaststelling

▪

10 december

Collegebesluit

▪

17 december

RV aanleveren aan gemeenteraad voor behandeling in januari.

▪

xx januari 2025

Beeld- en oordeelvormend bespreken in raad

▪

30 januari 2025

Gemeenteraad - besluiten welke thema’s we uitwerken als maatregel in de Kadernota

▪

april 2025

Extra bespreking raad (optioneel)

▪

juli 2025

Kadernota

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

15

Bedankt voor uw aandacht!

16-9-2024

Participatie ombuigingsmaatregelen

16